I SA/Wa 184/09

WyrokWSA w Warszawie2009-05-14

Skład orzekający: Iwona Kosińska, Elżbieta Sobielarska, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów w przedmiocie odmowy przedstawienia do tytułu profesora?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, ani do oceny dorobku naukowego kandydata. Kontrola sądu ogranicza się do badania zgodności postępowania z prawem, w tym dochowania norm proceduralnych, a nie do oceny merytorycznej pracy naukowej. Tajność głosowań i specyfika postępowania eksperckiego ograniczają zakres kontroli sądowej.
Stan faktyczny
Skarżąca, dr hab. W. S., wniosła skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów odmawiającą przedstawienia jej do tytułu profesora. Komisja dwukrotnie odmówiła, powołując się na niewystarczający dorobek naukowy, przewagę prac popularnonaukowych i publicystycznych oraz brak znaczącego przekroczenia wymagań habilitacyjnych. Skarżąca zarzuciła m.in. stronniczość recenzentów, nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania i zignorowanie pozytywnych opinii.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska WSA Maria Tarnowska Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2009 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przedstawienia do tytułu profesora oddala skargę. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu wniosku Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] utrzymała w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przedstawienia dr hab. W. S. do tytułu profesora nauk [...]. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. odmówiła przedstawienia dr hab. W. S. do tytułu naukowego profesora nauk [...]. Decyzja ta zapadła w wyniku tajnego głosowania, w którym za przedstawieniem kandydatki oddano - [...] głosów, przeciw – [...] głosów, wstrzymujących się – [...] głosów. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ wyjaśnił, że decyzja ta została powzięta po zapoznaniu się z dwiema negatywnymi opiniami recenzentów powołanymi przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów po przedstawieniu przez Radę Wydziału [...] Uniwersytetu [...] wniosku o nadanie dr hab. W. S. tytułu naukowego profesora oraz opinią członków Sekcji Nauk [...] Centralnej Komisji, w której Sekcja stanęła na stanowisku, że wystąpienie Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] jest przedwczesne. Jak wynika z akt sprawy (wyciąg z protokołu z posiedzenia Prezydium Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...], k-34 akt adm.) wynik głosowania Sekcji wskazywał, że większość jej członków nie znalazło wystarczających podstaw do uznania, że Kandydatka spełnia wymagania ustawowe do nadania jej tytułu profesora. Spośród 49 członków Sekcji w posiedzeniu uczestniczyło [...] członków, a w głosowaniu wzięło udział [...] członków Sekcji. W głosowaniu oddano: [...] głosy za przedstawieniem Kandydatki do tytułu naukowego profesora, [...] głosy przeciwko, [...] osoby wstrzymały się od głosu. W uzasadnieniu decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] czerwca 2007 r. podniesiono także, że dorobek naukowy Kandydatki nie przekraczał znacznie wymagań stawianych w przewodzie habilitacyjnym. W przedstawionych publikacjach przeważają opracowania o charakterze popularno-naukowym i publicystycznym, gdzie brak jest treści wzbogacających znacznie wiedzę naukową. W ocenie Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów prace dr hab. W. S. cechuje [...]. Organ ten stwierdził także, że o ile działania praktyczne Kandydatki cechuje wykorzystanie wiedzy z wielu dyscyplin, to interdyscyplinarność publikowanych prac nosi wyraźne znamiona [...], a autorka [...]. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem dr hab. W. S. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Po jego rozpatrzeniu Sekcja Nauk [...], po wysłuchaniu opinii kolejnych trzech recenzentów powołanych przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów oraz przeprowadzeniu dyskusji z udziałem dwóch (z czterech powołanych) recenzentów Rady Wydziału, w tajnym głosowaniu wypowiedziała się przeciw uchyleniu poprzedniej decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] czerwca 2007 r. (za uchyleniem decyzji [...] głosów, przeciw [...] głosów, wstrzymujących się [...]). Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji w tajnym głosowaniu postanowiła utrzymać w mocy swoją poprzednią decyzję odmawiającą przedstawienia dr hab. W. S. do tytułu profesora. W uzasadnieniu organ powtórzył zarzut braku podstaw do uznania, że Kandydatka spełnia wymagania określone w art. 26 ust. 1 z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. W ocenie Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów dr hab. W. S. nie uzyskała dorobku naukowego, który mógł zostać uznany jako znacznie przekraczający wymagania stawiane w przewodzie habilitacyjnym. Dorobek poprzedzający nadanie Kandydatce stopnia doktora habilitowanego był wprawdzie wystarczający do jego uzyskania, nie przekraczał jednak znacząco wymagań ustawowych. Zdaniem organu po uzyskaniu habilitacji dr W. S. zaangażowała się głównie w popularyzowanie idei [...], kosztem prowadzenia systematycznych badań naukowych i publikowania ich wyników. W konsekwencji jej dorobek publikacyjny nosi znamiona publicystyki o sprawach naukowych i pozbawiony jest podstaw teoretycznych oraz stosowania strategii badawczych, przez co wartość naukowa jej prac nie uzasadnia wniosku o nadanie tytułu profesora. Mając powyższe na uwadze Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów uznała za uzasadnione stanowisko Sekcji sprzeciwiające się uchyleniu poprzedniej decyzji odmawiającej przedstawienia kandydatki do tytułu profesora i decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. postanowiła utrzymać w mocy swoją decyzję z dnia [...] czerwca 2007 r. Na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów skargę (uzupełnioną pismem z dnia 5 lutego 2009 r. oraz z dnia 10 maja 2009 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła dr hab. W. S. W uzasadnieniu złożonej skargi skarżąca zarzuciła, że dobór recenzentów wyznaczonych przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów nie gwarantował obiektywnej oceny jej dorobku. Recenzje negatywne zawierały stwierdzenia (dotyczące faktów) zaniżające osiągnięcia kandydata ale sprzeczne z dołączoną do wniosku dokumentacją. Skarżąca zarzuciła również organowi brak prawidłowego przeprowadzenia postępowania w niniejszej sprawie. Decyzję wydano bowiem po upływie wyznaczonego terminu do jej załatwienia sprawy, a recenzenci wyznaczeni przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów (autorzy opinii negatywnych) nie stawili się na posiedzenie Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w dniu [...] stycznia 2007 r. Po dyskusji toczącej się bez ich udziału Rada w sposób zdecydowany i prawie jednogłośnie poparła wniosek o nadanie tytułu profesora, o czym świadczy protokół z posiedzenia. Autorzy recenzji pozytywnych uczestniczący w posiedzeniu Rady Naukowej pozbawieni zostali w ten sposób możliwości zadawania pytań nieobecnym recenzentom opinii negatywnych wyznaczonym przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów. Nadto skarżąca podniosła, ze w zaskarżonej decyzji zignorowano pozytywną opinię Rady Wydziału oraz pozytywną opinię jednego z superarbitrów powołanych w postępowaniu odwoławczym przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów. Stwierdziła m.in., że w sporządzonych z przebiegu postępowania protokołach brak jest nazwisk dyskutantów i treści ich wypowiedzi, a recenzje negatywne nie są obiektywne, ponieważ [...]. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wniosła o oddalenie skargi w zakresie wniosku o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz odrzucenie skargi w zakresie pozostałych wniosków skarżącej, podtrzymując jednocześnie argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Równocześnie organ wskazał, że uchybienie przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów terminowi rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie miało wpływu na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi. Przedmiotem rozpatrywanej skargi jest odmowa Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów przedstawienia dr hab. W. S. do tytułu profesora nauk [...]. Na wstępie podkreślić należy, co wielokrotnie ostatnio wyjaśniał Naczelny Sąd Administracyjny w wydanych wyrokach, że postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego oraz stopni naukowych cechuje odrębność związana ze specyfiką tych spraw. Postępowanie dotyczące uzyskania tytułu profesora ma bowiem charakter ekspercki. Wynika stąd ograniczony zakres kontroli sądu administracyjnego, który nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1996 r. sygn. akt III ARN 86/95, OSNAP 1996/21/315). Ponadto Sąd orzekając nie dokonuje merytorycznej oceny dorobku naukowego osoby ubiegającej się o uzyskanie tytułu naukowego profesora oraz tego, czy osiągnięcia naukowe kandydata znacznie przekraczają wymagania stawiane w przewodzie habilitacyjnym, a także czy kandydat posiada poważne osiągnięcia dydaktyczne, w tym w kształceniu kadry naukowej. Sąd nie jest również uprawniony do rozwiązywania merytorycznych sporów powstałych w świecie nauki. Kontrola sądu administracyjnego ogranicza się zatem jedynie do stwierdzenia, czy w postępowaniu przed Centralną Komisją jej organy nie naruszyły norm postępowania wynikających z przepisów ustawy i statutu Centralnej Komisji, a także przepisów kpa mających odpowiednie zastosowanie w zakresie nieuregulowanym ustawą. Tak więc rozpoznając skargę wniesioną w niniejszej sprawie Sąd mógł poddać swej kontroli jedynie zgodności z prawem zaskarżonego aktu organu administracji, czyli dochowanie przez Centralną Komisję norm regulujących postępowanie przed organami Komisji; nie mógł natomiast rozważać tych zarzutów skargi, które dotyczą merytorycznej oceny przez recenzentów Centralnej Komisji i członków Centralnej Komisji dorobku naukowego i pedagogicznego dr hab. W. S. Postępowanie przed Centralną Komisją, w tym postępowanie w sprawie przedstawienia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów, na wniosek rady właściwej jednostki organizacyjnej posiadającej uprawnienie do nadawania stopnia doktora habilitowanego, wniosku o nadanie tytułu profesora, uregulowane jest w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595, ze zm.) i tylko w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (art. 29 ust. 1). Poza wskazanymi uregulowaniami moc obowiązującą mają również przepisy Statutu Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów przyjętego na posiedzeniu w dniu 15 października 2007 r. Postępowanie przed Centralną Komisją w przedmiocie wniosku o nadanie tytułu profesora zostaje wszczęte z chwilą przedstawienia przez właściwą radę wydziału uchwały popierającej wniosek o nadanie tytułu profesora wraz z aktami postępowania (art. 28 ust. 1). Zgodnie z art. 35 ust. 1 powołanej ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki Centralna Komisja działa na posiedzeniach plenarnych lub przez swoje organy. Organami Centralnej Komisji są przewodniczący, prezydium i sekcje (art. 35 ust. 2). Kompetencje organów Centralnej Komisji, jej tryb działania oraz sposób powoływania recenzentów określa Statut z dnia 15 października 2007 r. (art. 35 ust. 5). Wskazać należy, że zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 2 Statutu prowadzenie postępowania opiniodawczego i podejmowanie uchwał w zakresie ustawowych zadań Centralnej Komisji związanych z nadawaniem stopni naukowych i tytułu naukowego należy do zadań sekcji. Organem zatwierdzającym uchwały sekcji w sprawach tytułu naukowego jest Prezydium Komisji (§ 8 pkt 2 lit. a Statutu). Prezydium Komisji nie jest związane decyzją podjętą przez Sekcję (wyrok NSA z dnia 9 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA 393/99, LEX nr 46275). Stosownie do treści § 15 ust. 1 i 2 Statutu uchwały Prezydium Komisji i sekcji Komisji w sprawach dotyczących m.in. tytułu naukowego zapadają w głosowaniu tajnym, bezwzględną większością oddanych głosów, w obecności co najmniej połowy liczby członków. Zgodnie z § 19 ust. 3 Statutu w sprawach dotyczących odmowy poparcia wniosku o nadanie tytułu naukowego decyzja Komisji zapada po zasięgnięciu opinii co najmniej dwóch recenzentów. W postępowaniu opiniodawczym sekcji po otrzymaniu negatywnej opinii recenzenta powołuje się recenzenta dodatkowego spoza składu Komisji (§ 19 ust. 4 Statutu). Sekcja powołuje dodatkowych recenzentów lub wnioskuje o ich powołanie przed powzięciem uchwały w danej sprawie (§ 20 ust. 5 Statutu). Zaznaczyć trzeba, że w myśl § 21 Statutu recenzent przedstawia swą opinię na piśmie i referuje ją na posiedzeniu właściwej sekcji oraz uczestniczy w dyskusji poświęconej opiniowanej sprawie. Z ważnych powodów sekcja może zgodzić się na rozpatrzenie danej sprawy bez osobistego udziału recenzenta w posiedzeniu; w tym przypadku otrzymaną opinię recenzenta referuje przewodniczący sekcji lub upoważniony przez niego członek sekcji. Uchwałę sekcji podjętą po przeprowadzeniu postępowania opiniodawczego referuje na posiedzeniu Prezydium przewodniczący sekcji, a w razie jego nieobecności - zastępca przewodniczącego sekcji, któremu równocześnie przysługują na tym posiedzeniu uprawnienia członka Prezydium. Prezydium Komisji po zapoznaniu się z uchwałą sekcji podejmuje, na wniosek przewodniczącego właściwej sekcji, uchwałę w sprawie. Przed powzięciem uchwały Prezydium może zasięgnąć opinii dodatkowego recenzenta i po jej uzyskaniu albo rozstrzygnąć sprawę albo zwrócić sprawę sekcji do ponownego rozpatrzenia z wykorzystaniem tej dodatkowej opinii (§ 22 Statutu). Stosownie zaś do § 23 ust. 1 Statutu postępowanie Centralnej Komisji do chwili powzięcia uchwały przez Prezydium Komisji ma charakter niejawny. Postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest zatem postępowaniem administracyjnym prowadzonym na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów kpa, z odrębnościami wynikającymi z przepisów procesowych, zamieszczonych w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Jak podkreśla to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 kwietnia 2006 r. sygn. akt I OSK 1364/05 "Dla właściwego zrozumienia charakteru tej normy prawnej (art. 29 ust. 1 ustawy) należy zwrócić uwagę na unormowanie zawarte w art. 33 ust. 1 ustawy, w myśl którego Centralna Komisja działa przy Prezesie Rady Ministrów i w zakresie wydawanych przez siebie decyzji pełni funkcje centralnego organu administracji rządowej. Jest to więc organ administracji publicznej, przed którym toczy się postępowanie w sprawie indywidualnej. Postępowanie o nadanie tytułu profesora jest postępowaniem dwustopniowym. Pierwszy jego etap ma miejsce przed radą jednostki organizacyjnej. Jego celem jest zgromadzenie materiału dowodowego, w tym także recenzji, i podjęcie uchwały w kwestii wniosku o nadanie tytułu profesora. Drugi etap to postępowanie przed Centralną Komisją, która po przeprowadzeniu postępowania w przedmiocie kandydata do tytułu profesora podejmuje uchwałę o przedstawieniu albo o odmowie przedstawienia kandydata do tytułu profesora (art. 27 i 28 ustawy). Jest to więc etap o charakterze decyzyjnym." Ponadto charakter postępowania odwoławczego przed Centralną Komisją ds. Stopni i Tytułów nie jest identyczny jak w przypadku postępowania odwoławczego od decyzji organu administracji publicznej, prowadzonego na podstawie przepisów kpa. Wynika to przede wszystkim ze specyfiki postępowania w sprawie nadawania stopni i tytułów naukowych. Komisja poza oceną legalności zaskarżonej uchwały rady wydziału przeprowadza własne postępowanie, co wynika wprost z art. 35 ustawy, a podejmowana decyzja zapada w głosowaniu tajnym, co powoduje, że również przepisy dotyczące postępowania odwoławczego muszą być stosowane odpowiednio, a nie wprost. Artykuł 75 § 1 kpa nie ma zastosowania w postępowaniu o nadaniu stopnia naukowego i tytułu naukowego. W postępowaniu przed Centralną Komisją do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk sekcji. Dokonując kontroli działalności Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów w oparciu o wskazane wyżej przepisy prawa Sąd nie dopatrzył się naruszeń, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że postępowanie przed Centralną Komisją w sprawie przedstawienia dr hab. W. S. do tytułu naukowego profesora nauk [...] przebiegało zgodnie z obowiązującymi w tym postępowaniu regułami. Podstawą decyzji odmawiających były negatywne opinie recenzentów, którzy zostali - zdaniem sądu - prawidłowo powołani przez Centralną Komisję. Brak więc jest podstaw do uznania za zasadne zarzutów skarżącej w tym zakresie. Nie może również wywołać zamierzonego skutku zawarty w skardze zarzut naruszenia przez Centralną Komisję przepisów prawa poprzez nieprawidłowe sporządzenie protokołów z przebiegu postępowania, w których brak jest nazwisk dyskutantów i treści ich wypowiedzi. Wyjaśnić należy, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, decyzje Centralnej Komisji to decyzje organu kolegialnego, które stanowią podsumowanie postępowania mającego, jak wyjaśniono wyżej, charakter niejawny i zapadają w głosowaniu tajnym. Dlatego też brak przedstawienia w sporządzanych protokołach szczegółowych motywów podjęcia konkretnej uchwały oraz stanowisk poszczególnych członków sekcji lub Prezydium z uwagi na specyfikę tego rodzaju postępowania nie może być uznany za naruszenie prawa dające podstawę do uwzględnienia skargi. Zwrócić należy uwagę, że w powołanym wcześniej wyroku z dnia 26 kwietnia 1996 r. sygn. akt III ARN 86/95 Sąd Najwyższy podzielił stanowisko piśmiennictwa, że decyzje podejmowane w tajnym głosowaniu w ogóle nie mogą być merytorycznie uzasadnione, bo niemożliwe jest dotarcie nie tylko do rzeczywistych intencji głosujących, ale przede wszystkim do tego, jak kto głosował, bo właśnie tajność jest tu gwarancją wolności wyrażenia swego stanowiska i w takich wypadkach wszelka kontrola zewnętrzna (także sądowa) musi ograniczyć się do tego, czy zachowane były podstawowe reguły proceduralne. To stanowisko jest konsekwentnie utrzymywane w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku z dnia 7 października 1999 r. sygn. akt I SA 813/99 (niepubl.) Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że ograniczone uzasadnienie decyzji Centralnej Komisji nie stanowi naruszenia prawa, gdyż są to decyzje organu kolegialnego podejmowane w głosowaniu tajnym. Wyników zaś tajnego głosowania nie można przedstawić w formie uzasadnienia, o jakim mowa w art. 107 § 3 kpa. W świetle powyższego uznać należy, że Centralna Komisja nie miała obowiązku w sporządzanych z przebiegu postępowania protokołach umieszczać informacji, o których pisze w skardze skarżąca. Wyjaśnić także należy, ze względu na podnoszone w złożonej skardze zarzuty dotyczące braku obiektywności negatywnych recenzji, że zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego sąd nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych. Okoliczność, że skarżąca uważa, iż recenzenci niesprawiedliwie ocenili jej dorobek, że pominęli okoliczności przemawiające na jej korzyść, a uwypuklili elementy negatywne, że - w końcu - w niektórych wypadkach zdecydowanie nie podzielili jej poglądów i uznali je za nietrafne lub niewystarczające, nie stwarza kandydatowi możliwości toczenia dyskusji na ten temat w postępowaniu przed Centralną Komisją do Spraw Stopni i Tytułów. Nie może również prowadzić do dyskwalifikowania, czy nawet kwestionowania na drodze postępowania sądowego wystawionych w procedurze kwalifikacyjnej ocen, nawet jeśli zainteresowana jest najgłębiej przekonana, że są one nieumotywowane, niesłuszne lub krzywdzące. W uzasadnieniu wyroku z dnia 2 sierpnia 2007 r. sygn. akt I OSK 1187/07 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w sprawach dotyczących nadania stopni naukowych lub tytułu naukowego nie jest rolą sądu administracyjnego wkraczanie w merytoryczną ocenę dorobku naukowego kandydata, dokonaną w toku postępowania zarówno w recenzjach naukowych, jak i stanowisku sekcji Centralnej Komisji zawierającej propozycję rozstrzygnięcia sprawy dla Prezydium Centralnej Komisji, ze względu właśnie na wiadomości specjalistyczne. Również Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia 2 sierpnia 2007 r. sygn. akt I OSK 1187/07 wskazał, że recenzje naukowe sporządzone w trakcie postępowania o nadanie stopnia naukowego nie stanowią w ścisłym słowa znaczeniu opinii w rozumieniu art. 84 kpa, który to przepis w § 2 odsyła w zakresie regulacji sytuacji prawnej biegłego do przepisów dotyczących świadków, z którymi to strona postępowania może polemizować. Recenzje natomiast są wyrazem osobistej oceny dokonanej przez recenzenta zarówno wkładu kandydata w rozwój określonej dyscypliny naukowej, jak i dorobku naukowego. Należy zwrócić również uwagę, że w postępowaniu dotyczącym uzyskania stopni naukowych lub tytułu naukowego osoba, której dotyczy wniosek właściwej jednostki organizacyjnej, nie korzysta z praw strony w rozumieniu art. 28 kpa. Tym samym nie ma do niej zastosowania zasada czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania, o której mowa w art. 10 § 1 kpa. Zatem kandydat, nie będąc stroną postępowania, które go dotyczy, nie może polemizować z recenzjami wydanymi w jego sprawie. Ze względu na zarzut podniesiony w skardze wyjaśnić także należy, że zgodnie z treścią art. 27 ust. 4 z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki w postępowaniu o nadanie tytułu profesora powołuje się czterech recenzentów, w tym nie więcej niż jednego zatrudnionego w tej samej szkole wyższej lub w innej placówce naukowej, której pracownikiem jest osoba ubiegająca się o nadanie tytułu profesora, albo będącego członkiem rady jednostki organizacyjnej przeprowadzającej postępowanie. Recenzentem może być osoba posiadająca tytuł profesora w zakresie danej lub pokrewnej dziedziny nauki lub sztuki. Recenzentów, po dwóch, powołują rada właściwej jednostki organizacyjnej oraz Centralna Komisja, uczestniczą oni w postępowaniu o nadanie tytułu profesora na takich samych zasadach. Oznacza to, że recenzenci Centralnej Komisji mogą brać udział w postępowaniu przed właściwą radą wydziału. Jest to ich prawo. Nieskorzystanie z tego prawa (poprzez nieobecność na posiedzeniu właściwej rady wydziału) przez prawidłowo powołanych recenzentów, nie powoduje jednak żadnych skutków prawnych mogących zaważyć na ocenie prawidłowości przeprowadzonego przez właściwą radę wydziału postępowania w sprawie nadania tytułu profesora. Podsumowując stwierdzić należy, że dokonując, w zakresie swej kognicji, oceny zaskarżonych decyzji Sąd stwierdził, że nie ma podstaw do uwzględnienia skargi. W postępowaniu o nadanie skarżącej tytułu profesora dochowane zostały procedury, jakie przewidują przepisy ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przeprowadzania czynności w przewodach doktorskim i habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora oraz obowiązującego statutu Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów. Nie uchybiono także stosowanym odpowiednio przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego. Jak wynika z przedstawionej dokumentacji w prawidłowy sposób powołano recenzentów, którzy przygotowali umotywowane opinie, zachowany został wymagany prawem tryb głosowania nad uchwałami, protokoły z posiedzeń Sekcji oraz Prezydium Centralnej Komisji odzwierciedlają w sposób wystarczający przebieg posiedzeń i rezultaty głosowań, a wydane w ich wyniku decyzje zawierają niezbędne elementy, o jakich mowa w art. 107 § 1 kpa. Sąd uznał natomiast, że zarzut przewlekłości postępowania, pomimo iż jest uzasadniony, nie mógł odnieść zamierzonego skutku w niniejszej sprawie. Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. z uchybieniem terminu ponownego rozpatrzenia sprawy przez Centralną Komisję nie wiąże bowiem żadnych skutków prawnych. Zarzut niezałatwienia sprawy w wyznaczonym terminie mógłby być rozważany w przypadku wniesienia skargi na bezczynność. Uchybienia tego rodzaju nie mają jednak wpływu na wynik sprawy, bowiem przedmiotowe terminy mają charakter jedynie porządkowy, a ich przekroczenie nie wpływa na byt prawny wydanych w sprawie decyzji. Z wyżej wyjaśnionych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło