I SA/Wa 185/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Sawa (spr.), sędzia WSA Przemysław Żmich, asesor WSA Justyna Wtulich-Gruszczyńska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 czerwca 2024 r. sprawy ze skarg Z. L., M. K., P. K., K. K., Z. W., M. F., M. L., J. L., B. S., J. S., A. S., R. L., B. L., K. L., B. L., M. L., K. L., A. L., J. C., D. N., J. Z., A. Z. oraz W. L. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 16 października 2023 r. nr 4215/2023 w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 23 września 2022 r. nr 479/SD/2022. 2. zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz skarżących Z. L., M. K., P. K., K. K., Z. W., M. F., M. L., J. L., B. S., J. S., A. S., R. L., B. L., K. L., B. L., M. L., K. L., A. L., J. C., D. N., J. Z., A. Z. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 3. zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz skarżącego W. L. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z 16 października 2023 r. nr 4215/2023 Wojewoda Mazowiecki (Wojewoda/organ) po rozpatrzeniu odwołań W. L. oraz Z. L., M. K., P. K., K. K., Z. W., J. L., J. L.[1], B. S., J. S., A. S., R. L., B. L., K. L., B. L.[1], M. L., K. L., A. L., J. C., D. N., J. Z., A. Z. (skarżący) utrzymał w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy Nr 479/SD/2022 z dnia 23 września 2022 r., odmawiającą przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] obecnie w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana "[...]", stanowiącą część działek ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...]. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Nieruchomość położona w [...] obecnie w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana "[...]", znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Zgodnie z art. 1 powołanego wyżej dekretu przedmiotowa nieruchomość przeszła na własność gminy [...], a następnie z mocy art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130) stała się własnością Skarbu Państwa. Organ I instancji ustalił, iż dla omawianej nieruchomości hipotecznej nie została założona księga hipoteczna. Aktem notarialnym z dnia [...] kwietnia 1936 r., repertorium [...] [...], sporządzonym przez S. L., zastępcę S. B., notariusza przy Wydziałach Hipotecznych Sądu Okręgowego w [...], J. Z. podarował parcelę niezabudowanego gruntu o obszarze [...] morgi [...] prętów położonego przy [...] swojej córce J. Z.. Jak wynika z opinii geodezyjnej sporządzonej w dniu 1 kwietnia 2019 r. przez geodetę uprawnionego A. K. treść ww. aktu notarialnego z dnia [...] kwietnia 1936 r., repertorium [...] [...] wskazuje, że część działki opisanej jako "[...]" pochodząca z nieruchomości "[...]" zawierała powierzchni [...] morgi [...] prętów co odpowiada powierzchni [...] ha. Aktualnie grunt przedmiotowej nieruchomości stanowi część działek ewidencyjnych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...]. Na podstawie mapy zasadniczej założonej w 1941 roku i zaktualizowanej pomiarem z lat 1954-1958 oraz mapy do celów prawnych sporządzonej w roku 1958 r. przez [...] Przedsiębiorstwo Geodezyjne, księga robót [...], biegła wskazała iż powierzchnia przedmiotowej działki wynosiła [...] ha. Wniosek w trybie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. w przedmiocie przyznania prawa własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości nie został złożony przez dawnych właścicieli. Pismem z dnia 29 marca 2012 r. radca prawny M. K. w imieniu J. G. wniósł o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] pod nazwą "[...]", zwaną "[...]". Pełnomocnik wnioskodawczyni określił to pismo jako "ponowienie wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za gospodarstwo rolne". Organ I instancji ustalił, iż materiał dowodowy nie zawiera wcześniejszego wniosku o wypłatę odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Organ podał, że następstwo prawne po dawnej właścicielce zostało stwierdzone na podstawie: - odpisu prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w [...] Wydziału I Cywilnego z dnia [...] lutego 2016 r. sygn. akt [...], zgodnie z którym spadek po J. G. z d. Z., c. J. i Z., zmarłej dnia [...] lutego 2015 r. w [...], na podstawie ustawy nabyli: siostra Z. L. z d. Z. w [...] części spadku; siostrzenica Z. W. z d. S. w [...] części spadku; syn siostrzeńca P. K. w [...] części spadku; córka siostrzeńca K. K. w [...] części spadku; siostrzeniec M. K. w [...] części spadku; siostrzeniec J. L. w [...] części spadku; siostrzeniec M. L. w [...] części spadku; siostrzeniec M. L. w [...] części spadku; siostrzeniec W. L. w [...] części spadku; córka siostrzeńca D. N. z d. C. w [...] części spadku; siostrzeniec J. C. w [...] części spadku; syn siostrzeńca K. L. w [...] części spadku; syn siostrzeńca A. L. w [...] części spadku; córka siostrzeńca J. L. w [...] części spadku; siostrzeniec R. L. w [...] części spadku; siostrzenica M. S. w [...] części spadku; bratanek A. Z. w [...] części spadku; bratanek J. Z. w [...] części spadku; - uwierzytelnionej kopii odpisu skróconego aktu zgonu J. G. z d, Z. zgodnego z treścią aktu zgonu o oznaczeniu: [...], z którego wynika, że J. G., c. J. i Z., uprzednio nosiła nazwisko Z.; - aktu poświadczenia dziedziczenia Repertorium A Nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r. sporządzonego przez R. I. notariuszem w [...], zgodnie z którym spadek po M. W. L., synu E. i F., zmarłym [...] sierpnia 2021 r. w [...], nabyli: B. L., K. L., B. L. w udziałach wynoszących po [...] części spadku każde z nich (akt ten został zarejestrowany w Rejestrze Spadkowym PL pod numerem [...]); - aktu poświadczenia dziedziczenia Repertorium A Nr [...] z dnia [...] grudnia 2021 r. sporządzonego przez R. I. notariuszem w [...], zgodnie z którym spadek po M. S., nazwisko rodowe L., córce J. i B., zmarłej [...] października 2021 r. w miejscowości [...], nabyli: A. S., B. S., J. S., w udziałach wynoszących po [...] części spadku każde z nich (akt ten został zarejestrowany w Rejestrze Spadkowym PL pod numerem [...]). Decyzją Nr 47/SD/2017 z dnia 2 maja 2017 r. Prezydent m.st. Warszawy ustalił odszkodowanie za nieruchomość o pow. [...] m2 położoną w rejonie Al. [...] i ul. [...] zapisaną w tabeli likwidacyjnej wsi [...] nr [...] część zwana "[...]" na rzecz spadkobierców po J. G.. Od powyższej decyzji Prokuratura Rejonowa [...] w [...] złożyła odwołanie, poddając w wątpliwość okoliczność faktycznego spełnienia łącznie warunków wskazanych w art. 215 ust. 1 u.g.n. Wojewoda Mazowiecki decyzją Nr 3339/2017 z dnia 27 lipca 2017 r. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Następnie decyzją Nr 259/SD/2019 z dnia 30 grudnia 2019 r. Prezydent m.st. Warszawy umorzył niniejsze postępowanie jako bezprzedmiotowe uznając, że z wnioskiem o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana "[...]", wystąpiły osoby nieposiadające przymiotu stron postępowania, ponieważ nie udowodniły praw ich poprzednika prawnego do gruntu objętego roszczeniem. W wyniku rozpoznania odwołania Wojewoda Mazowiecki decyzją Nr 3572/2020 z dnia 26 października 2020 r. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, iż skoro z materiału dowodowego nie wynika, aby po dacie zawarcia ww. aktu notarialnego doszło do dalszego obrotu nieruchomością, należy uznać stan prawny umowy zawartej w formie aktu notarialnego potwierdzającej okoliczność posiadania prawa własności niniejszej nieruchomości w dniu wejścia w życie dekretu przez J. G.. Decyzją Nr 479/SD/2022 z dnia 23 września 2022 r. Prezydent m, st. Warszawy odmówił W. L., Z. L., M. K., P. K., K. K., Z. W., J. L., J. L., B. S., J. S., A. S., R. L., B. L., K. L., B. L., M. L., K. L., A. L., J. C., D. N., J. Z. i A. Z. przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] obecnie w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana "[...]", stanowiącą część działek ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...] uznając, że nie zostały spełnione przesłanki warunkujące przyznanie odszkodowania w trybie art. 215 ust. 1 u.g.n. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podkreślił, że wnioskodawcy przedłożyli do akt administracyjnych sprawy oświadczenie J. G. z dnia 3 lipca 2012 r., z treści którego wynika, że do połowy 1961 r. na przedmiotowej nieruchomości prowadziła osobiście gospodarstwo rolne. Organ I instancji wskazał, że oświadczenie nie zostało poświadczone notarialnie. Oceniając powyższe oświadczenie jako materiał dowody organ I instancji stwierdził, że w momencie złożenia oświadczenia J. G. miała 100 lat, była osobą samotną, przebywała w Ośrodkach Pomocy Społecznej. Organ w tym zakresie przywołał opinię psychologiczną z dnia [...] grudnia 2014 r. w której po przesłuchaniu J. G. biegła stwierdziła istotne obniżenie poziomu intelektualnego, zakłócenie zdolności do zapamiętywania i odtwarzania i nasiloną skłonność do sugestywności. Organ uznał, że z tych względów oświadczenie J. G. z dnia 3 lipca 2012 r nie może otrzymać miana wiarygodnego dowodu w sprawie. Dalej organ I instancji przytoczył zeznania świadków z rozprawy administracyjnej, którą na wniosek stron przeprowadził w dniu 26 sierpnia 2021 r. Jak wskazał organ z zeznań tych wynika, m.in. że J. G. z pomocą rodziny uprawiała rolę na [...]. Organ w wyniku analizy zeznań świadków stwierdził, że wskazane przez zeznających daty uprawy ziemi przez J. G. nieco się różnią. Według J. Z. J. G. uprawiała ziemię do 1969 r., według M. K. do końca lat 60-tych, według M. L. do lat 60-tych, niektórzy z zeznających nie pamiętali. Organ skonstatował, że powyższe zeznania świadków odbiegają od oświadczenia samej J. G.. Organ podkreślił, że w czasie rozprawy świadkowie niejednokrotnie sugerowali sobie wzajemnie zeznania, przerywali wypowiedzi, korygując wzajemnie zeznania, co skutkowało upomnieniem przewodniczącej rozprawy o uczciwe składanie zeznań. W ocenie organu zeznania przeprowadzone na rozprawie administracyjnej w dniu 26 sierpnia 2021 r. nie wniosły do sprawy żadnej okoliczności, która mogłaby potwierdzić bezsprzecznie spełnienie przesłanek wynikających z art. 215 ust. 1 u.g.n. Zdaniem organu I instancji okoliczności tej nie potwierdzają także znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia Z. L. z dnia 8 sierpnia 2019 r., R. L. z dnia 7 czerwca 2017 r., M. K. z dnia 7 czerwca 2017 r. oraz M. S. z dnia 8 czerwca 2017 r. Organ zważył, że trudno przyznać im walor wiarygodnych dowodów w sprawie, gdyż wskazane w nich okoliczności odbiegają od zeznań z rozprawy administracyjnej. Organ I instancji uznał, że złożone oświadczenia oraz przesłuchanie osób w charakterze świadków podczas rozprawy administracyjnej nie doprowadziło do ustalenia w niniejszej sprawie tzw. prawdy obiektywnej. Dodatkowo na wniosek stron organ przeprowadził dowód polegający na wkreśleniu na zdjęcia lotnicze nieruchomości położonej w [...] w rejonie ulic [...], [...], al. [...] ozn. hip. "[...]" - działka zwana "[...]". W wyniku analizy zdjęć ([...], [...], [...], [...]) organ I instancji wskazał, że teren nieruchomości stanowił ziemię uprawną, którego zakres nie pokrywa się jednak z terenem, jaki należał do J. G., co wskazuje, iż był to teren większego gospodarstwa rolnego. Oceniając materiał dowodowy zgromadzony w sprawie organ I instancji stwierdził, iż brak jest dokumentów wskazujących na nieprzerwane prowadzenie gospodarstwa rolnego przez J. G. z d. Z. na gruncie przedmiotowej nieruchomości od dnia wejścia w życie dekretu do dnia 5 kwietnia 1958 r. wobec powyższego nie przysługuje odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli, w ustawowo przepisanym terminie Z. L., M. K., P. K., K. K., Z. W., J. L., J. L., B. S., J. S., A. S., R. L., B. L., K. L., B. L., M. L., K. L., A. L., J. C., D. N., J. Z., A. Z. zarzucając organowi I instancji wydanie skarżonej decyzji: a) z naruszeniem art. 7 k.p.a. i 77 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, dokonanie wybiórczej oceny dowodów zgromadzonych w sprawie poprzez pominięcie dowodów świadczących o spełnieniu przez stronę przesłanek z art. 215 u.g.n. i w konsekwencji wydanie wadliwej decyzji odmawiającej stronie przyznania odszkodowania; b) z naruszeniem art. 76 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że dokumenty urzędowe w postaci: • elaboratu szacunkowego z dnia 19 sierpnia 1961 r., w którym stwierdza się, iż wyceniana nieruchomość stanowi własność J. G., a przedmiotem wyceny jest grunt rolny; • wniosku Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia 4 października 1961 r. znak: III-II-6/52/167/61 dot. przepisania gruntów byłej wsi [...] Tab. Likw. Nr [...] o powierzchni [...] m2 na własność Skarbu Państwa poprzez założenie zbioru dokumentów; • postanowienia Sądu Powiatowego dla [...] Wydział III Ksiąg Publicznych z dnia 26 lutego 1962 r. znak: Zd. Nr III [...], na oryginale którego widnieje dopisek, że dotyczy ono nieruchomości J. G.; • pisma z dnia 28 lutego 1962 r. znak: 1804 PW/62 Dyrekcji Rozbudowy Miasta Budownictwa Obiektów Przemysłowych w [...], gdzie stwierdza się jednoznacznie cyt.: "Dyrekcja Rozbudowy Miasta - BOP prosi o przekazanie sprawdzonego elaboratu szacunkowego /4 egz./ dot. gruntu rolnego Ob. G. J."; • pisma z dnia 3 maja 1962 r. znak: GT-V-12/70/60/62 Prezydium Rady Narodowej w [...] Wydziału Gospodarski Terenami, w którym wyraźnie się stwierdza, iż: "Prezydium Rady Narodowej w [...], Wydział Gospodarski Terenami przesyła w załączeniu sprawdzony pod względem formalno – rachunkowym elaborat szacunkowy nieruchomości położonej w [...] przy ul. "[...]" oznaczonej nr. Rejestru pomiarowo-klasyfikacyjnego pod poz. [...] tab. Likw nr [...] stanowiącej własność ob. G. J. c. J. (...). Nieruchomość ta kwalifikuje się do odszkodowania w trybie art. 53 znowelizowanej ustawy wywłaszczeniowej /Dz. U. Nr 18/61.poz.94/, jeżeli ich poprzedni właściciele lub następcy prawni tych osób, prowadzący wymienione gospodarstwo, pozbawieni zostali wspomnianych gruntów po wejściu w życie niniejszej ustawy - t.j. po dniu 5.IV.1958r." • uwierzytelnionego odpisu planu geodezyjnego nr [...] ark. 2 złożonego do akt sprawy przy piśmie z dnia 26 września 2018 r., z którego wynika, iż ww. nieruchomość stanowiąca własność J. G. oznaczona jest jako działka nr [...] gdzie, numer gospodarstwa rolnego oznaczony jest jako [...]. Ponadto jak wynika z tej mapy klasa bonitacyjna terenu wchodzącego w skład tej nieruchomości nosi oznaczenie IlI a co oznacza, iż były to grunty orne - gleby orne dobre, co jednoznacznie dowodzi iż było to gospodarstwo rolne; • zdjęć lotniczych (zdjęcia [...], [...], [...], [...]) i uznanie, że nie stanowią dowodu na to, iż J. G. prowadziła gospodarstwo rolne na nieruchomości pn. [...]", tzw. "[...]", w sytuacji braku jakichkolwiek dowodów, które podważałyby wiarygodność tych dokumentów; c) naruszeniem art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego skutkującą błędnym uznaniem niespełnienia przesłanek z art. 215 u.g.n. i odmową przyznania odszkodowania tj. w szczególności: • brak przyznania wiarygodności i tym samym uznania ich jako dowód: - oświadczenia J. G. z dnia 03 lipca 2012 r., jej siostry Z. L. oraz R. L., M. K. i M. S. z dnia 7 i 8 czerwca 2017 r. oraz oświadczeń Z. L. i M. S. z dnia 8 sierpnia 2019 r., - zeznań stron przesłuchanych w charakterze świadków pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywych zeznań na rozprawie administracyjnej przeprowadzonej przez organ w dniu 26 sierpnia 2021r.; w sytuacji braku jakichkolwiek dowodów i okoliczności, które podważałyby wiarygodność tych zeznań, a w konsekwencji wadliwe uznanie, że złożone oświadczenia oraz zeznania stron nie stanowią dowodu na to, iż J. G. prowadziła gospodarstwo rolne na nieruchomości pn. [...], tzw. "[...]", jak również uznanie, że "zeznania przeprowadzone na rozprawie administracyjnej w dniu 26 sierpnia 2021 r. nie wniosły do sprawy żadnej okoliczności, która mogłaby bezsprzecznie potwierdzić spełnienie przesłanek z art. 215 ust. 1 u.g.n;" • pominięcie przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy wymienionych wyżej w punkcie b dokumentów. d) z naruszeniem art. 81a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i wbrew temu przepisowi rozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości na niekorzyść strony; e) z naruszeniem art. 215 u.g.n., poprzez bezzasadne jego niezastosowanie i odmowę przyznania odszkodowania pomimo wszystkich przesłanek ustawowych do przyznania odszkodowania za nieruchomość. Biorąc pod uwagę powyższe skarżący wnieśli o zlecenie sporządzenia operatu szacunkowego przez organ odwoławczy (ewentualnie zlecenie jego wykonania przez Prezydenta [...]) celem wyceny części działek ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...] na cele przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] obecnie w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana [...]"; ewentualnie - zlecenie sporządzenia tego operatu szacunkowego organowi I instancji. Jednocześnie wskazano, iż jest to jedyny dowód konieczny do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy tj. przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] obecnie w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana "[...]", stanowiącą część działek ewidencyjnych o numerach [...],[...], [...], [...], [...],[...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...]. 2. W. L. organowi I instancji zarzucił wydanie skarżonej decyzji z naruszeniem: 1. art. 7 k.p.a. (Zasada prawdy obiektywnej), art. 8 k.p.a. (Zasada pogłębiania zaufania) oraz art. 9 k.p.a. (Zasada udzielania informacji) poprzez błędne i nieprawidłowe uznanie, iż zalegające w aktach sprawy: - oświadczenia J. G. z dnia 3 lipca 2012 r., jej siostry Z. L. oraz R. L., M. K. i M. S. z dnia 7 i 8 czerwca 2017 r. oraz oświadczeń Z. L. i M. S. z dnia 8 sierpnia 2019 r., - elaborat szacunkowy z dnia 19 sierpnia 1961 r., w którym stwierdza się iż wyceniana nieruchomość stanowi własność J. G., a przedmiotem wyceny jest grunt rolny; - wniosek Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia 4 października 1961 r. znak: II I-I1-6/52/167/61 dot. przepisania gruntów byłej wsi [...] Tab. Likw. Nr [...] o powierzchni [...] m2 na własność Skarbu Państwa poprzez założenie zbioru dokumentów; - postanowienie Sądu Powiatowego dla [...] Wydział III Ksiąg Publicznych z dnia 26 lutego 1962 r. znak: Zd. Nr III 232/62, na oryginale którego widnieje dopisek, że dotyczy ono nieruchomości J. G.; - pismo z dnia 28 lutego 1962 r. znak: 1804 PW/62 Dyrekcji Rozbudowy Miasta Budownictwa Obiektów Przemysłowych w [...], gdzie stwierdza się jednoznacznie cyt.: "Dyrekcja Rozbudowy Miasta - BOP prosi o przekazanie sprawdzonego elaboratu szacunkowego /4 egz./ dot. gruntu rolnego Ob. G. J./...); - pismo z dnia 3 maja 1962 r. znak: GT-V-12/70/60/62 Prezydium Rady Narodowej w [...] Wydziału Gospodarski Terenami, w którym wyraźnie się stwierdza, iż: "Prezydium Rady Narodowej w [...], Wydział Gospodarski Terenami przesyła w załączeniu sprawdzony pod względem formalno - rachunkowym elaborat szacunkowy nieruchomości położonej w [...] przy ul. "[...]" oznaczonej nr. Rejestru pomiarowo - klasyfikacyjnego pod poz. [...] tab. Likw nr [...] stanowiącej własność ob. G. J. c. J. (...). Nieruchomość ta kwalifikuje się do odszkodowania w trybie art. 53 znowelizowanej ustawy wywłaszczeniowej /Dz. U. Nr 18/61.DOZ, 94/- jeżeli ich poprzedni właściciele lub następcy prawni tych osób, prowadzący wymienione gospodarstwo pozbawieni zostali wspomnianych gruntów po wejściu w życie niniejszej ustawy - t.j. po dniu 5. IV.1958r." - uwierzytelniony odpis planu geodezyjnego nr [...] ark. 2 złożony do akt sprawy przy piśmie z dnia 26 września 2018 r., z którego wynika, iż ww. nieruchomość stanowiąca własność J. G. oznaczona jest jako działka nr [...] gdzie numer gospodarstwa rolnego oznaczony jest jako [...]. Ponadto jak wynika z tej mapy klasa bonitacyjna terenu wchodzącego w skład tej nieruchomości nosi oznaczenie III a co oznacza, iż były to grunty orne - gleby orne dobre, co jednoznacznie dowodzi iż było to gospodarstwo rolne; - zdjęcia lotnicze (zdjęcia [...], [...], [...], [...]); - zeznania stron przesłuchiwanych w charakterze świadków pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywych zeznań złożone na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2021 r. nie stanowią dowodu na to, iż J. G. prowadziła gospodarstwo rolne na nieruchomości pn. [...]", tzw. "[...]", w sytuacji braku jakichkolwiek dowodów, które podważałyby wiarygodność tych dokumentów lub zeznań świadków; 2. z naruszeniem art. 7 k.p.a. i 77 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpoznania materiału dowodowego w sprawie i odmowę przyznania odszkodowania; 3. z naruszeniem art. 76 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, iż dokumenty urzędowe wymienione w pkt 1 powyżej nie stanowią dowodu na to, iż J. G. prowadziła gospodarstwo rolne na nieruchomości pn. [...]", tzw. "[...]", 4. z naruszeniem art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego i odmowę przyznania odszkodowania tj. w szczególności: a) brak przyznania wiarygodności i tym samym uznania ich jako dowód: - oświadczenia J. G. z dni 3 lipca 2012 r., jej siostry Z. L. oraz R. L., M. K. i M. S. z dnia 7 i 8 czerwca 2017 r. oraz oświadczeń Z. L. i M. S. z dnia 8 sierpnia 2019 r., - zeznań stron słuchanych w charakterze świadków pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywych zeznań na rozprawie administracyjnej przeprowadzonej przez organ w dniu 26 sierpnia 2021 r.; b.) pominięcie przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy wymienionych w punkcie 1 dokumentów. 6. z naruszeniem art. 215 u.g.n., przez bezzasadne jego niezastosowanie wskutek wadliwej odmowy przyznania odszkodowania. Skarżący wniósł o ponowne przeprowadzenie rozprawy administracyjnej celem ponownego przesłuchania w charakterze świadków stron postępowania; - zlecenie sporządzenia operatu szacunkowego przez organ odwoławczy (ewentualnie zlecenie jego wykonania przez Prezydenta [...]) celem wyceny części działek ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...] na cele przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] obecnie w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana "[...]". Wskazał, że jest to jedyny dowód konieczny do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy tj. przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] obecnie w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana "[...]", stanowiącą część działek ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...]. Po rozpatrzeniu odwołań i zbadaniu akt sprawy Wojewoda wskazał na wstępie, że w toku postępowania odwoławczego zmarła jedna ze stron, tj. J. L.. Organ ustalił na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego w dniu [...] maja 2023r. Rep. A [...] przez M. S., notariusza w [...], że spadek po zmarłym J. L. zmarłym w dniu [...] grudnia 2022 r. nabyli O. L., M. F. i M. L., w udziałach po 1/3 części spadku każde z nich. Akt ten został zarejestrowany w Rejestrze Spadkowym pod nr [...]. Przechodząc z kolei do analizy postępowania prowadzonego przez organ I instancji Wojewoda wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 215 ust. 1 u.g.n. Podstawową przesłanką, warunkującą przyznanie odszkodowania w trybie powołanego art. 215 ust. 1 u.g.n., jest wykazanie, że od 21 listopada 1945 r. przynajmniej do 5 kwietnia 1958 r. nie pozbawiono właścicieli lub ich następców prawnych faktycznego władania gospodarstwem, istniejącym na gruncie objętym działaniem ww. dekretu z dnia 26 października 1945 r., a gospodarstwo to nieprzerwanie istniało. Przy czym za takie gospodarstwo uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego (art. 55 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, Dz. U. z 2023 r. poz. 326 ). Organ wskazał, że w wyroku z dnia 12 marca 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1011/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyraził pogląd, że nie można (...) mówić o gospodarstwie rolnym, jeżeli grunt tej nieruchomości (podstawowy i konieczny składnik zorganizowanej całości jaką jest gospodarstwo rolne) miał inne przeznaczenie, niż rolne, a był tylko wykorzystywany rolniczo (por. także wyrok NSA z dnia 23 listopada 2006 r., sygn. akt I OSK 132/06, LEX nr 291425). Zdaniem organu z akt sprawy wynika, że działka zwana "[...]" w klasyfikacji gruntów była oznaczona symbolem IlI a, co oznacza grunt orny dobry. Stanowiła więc nieruchomość rolną. W ocenie organu w obliczu dokumentów, zgromadzonych w aktach postępowania odszkodowawczego można uznać, że działka zwana "[...]" jako grunt orny mogła być elementem gospodarstwa rolnego. Prezydent m.st. Warszawy wskazał jednak w skarżonej decyzji, że nie odnalazł, ani strony postępowania nie przedłożyły dokumentacji, która świadczyłaby o prowadzeniu na gruncie omawianej nieruchomości hipotecznej (działka "Druga Rola") gospodarstwa rolnego przez dawną właścicielkę nieprzerwanie od dnia wejścia w życie dekretu tj. od 21 listopada 1945 r. do 5 kwietnia 1958 r. Organ uznał, że w konsekwencji przedmiotowa nieruchomość nie kwalifikuje się do przyznania odszkodowania, wynikającego z art. 215 ust. 1 u.g.n., z uwagi na niespełnienie przesłanki, zgodnie z którą gospodarstwo miała prowadzić dawna właścicielka. Wskazał, że materiał dowodowy zgromadzony przez organ w postępowaniu w przedmiocie ustalenia odszkodowania w trybie art. 215 ust. 1 u.g.n. podlega ocenie na zasadach określonych w przepisach k.p.a. Stosownie zatem do art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W świetle natomiast art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ podał, że organ administracyjny prowadzi postępowania wyjaśniające i powinien uwzględnić wszystkie dowody zgromadzone w sprawie, by ocenić czy dana okoliczność została udowodniona. Jeżeli uznaje, iż dana okoliczność nie została wykazana powinien przeprowadzić dowody uzupełniające, np. z przesłuchania świadków (art. 75 i 76 k.p.a.). Organ podał, że w niniejszej sprawie, jak to wynika ze skarżonej decyzji oraz pisma z dnia 6 października 2022 r. Urzędu m. st. Warszawy Biura Spraw Dekretowych stanowiącego odpowiedź organu na zarzuty wskazane w odwołaniu z dnia 30 września 2022 r. W. L. reprezentowanego przez radcę prawnego D. S., organ ocenił wszystkie dowody zgromadzone w sprawie. Z uwagi na niewystarczające dowody w kierunku pozytywnego rozpoznania wniosku o odszkodowanie za omawianą nieruchomość, organ I instancji wezwał strony do czynnego udziału poprzez przedłożenie dokumentacji świadczącej na nieprzerwane prowadzenie gospodarstwa rolnego przez J. G. z d. Z. na gruncie przedmiotowej nieruchomości od dnia wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. do dnia 5 kwietnia 1958 r. W odpowiedzi na wezwanie strony nie przedłożyły wskazanych dokumentów, które mogłyby potwierdzić okoliczność prowadzenia gospodarstwa przez J. G.. Dodatkowo organ wystąpił do Archiwum Państwowego w [...] z prośbą o przeprowadzenie kwerendy pod kątem odnalezienia dokumentacji stwierdzającej, że J. G. z domu Z. prowadziła na ww. gruncie nieprzerwanie do 5 kwietnia 1958 r. gospodarstwo rolne. W odpowiedzi Archiwum wskazało, że nie odnaleziono żadnych dokumentów dotyczących G. J. z domu Z.. Zdaniem organu z akt niniejszej sprawy wynika, że organ I instancji przeprowadził postępowanie dowodowe polegające na przesłuchaniu świadków na okoliczność, spełnienia przez dawną właścicielkę przedmiotowej nieruchomości przesłanek wymienionych w art. 215 ust. 1 u.g.n. Organ uznał, że organ I instancji podjął wyczerpującą ilość czynności w celu merytorycznego rozpoznania wniosku o odszkodowanie w trybie art. 215 ust. 1 u.g.n. Przechodząc do oceny prawidłowości rozstrzygnięcia organu I instancji zawartego w skarżonej decyzji oraz zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy dokumentów organ wskazał, że elaborat szacunkowy z dnia 19 sierpnia 1961 r., w którym stwierdza się iż wyceniana nieruchomość stanowi własność J. G., a przedmiotem wyceny jest grunt rolny, pismo z dnia 28 lutego 1962 r. znak: 1804 PW/62 Dyrekcji Rozbudowy Miasta Budownictwa Obiektów Przemysłowych w [...], gdzie stwierdza się cyt.: "Dyrekcja Rozbudowy Miasta - BOP prosi o przekazanie sprawdzonego elaboratu szacunkowego /4 egz./ dot. gruntu rolnego Ob. G. J.", pismo z dnia 3 maja 1962 r. znak: GT-V-12/70/60/62 Prezydium Rady Narodowej w [...] Wydziału Gospodarski Terenami, w którym stwierdza się, iż: "Prezydium Rady Narodowej w [...], Wydział Gospodarski Terenami przesyła w załączeniu sprawdzony pod względem formalno – rachunkowym elaborat szacunkowy nieruchomości położonej w [...] przy ul. "[...]" oznaczonej nr. Rejestru pomiarowo - klasyfikacyjnego pod poz. [...] tab. Likw nr [...] stanowiącej własność ob. G. J. c. J. (...). Nieruchomość ta kwalifikuje się do odszkodowania w trybie art. 53 znowelizowanej ustawy wywłaszczeniowej /Dz.U. Nr 18/61.poz. 94/-jeżeli ich poprzedni właściciele lub następcy prawni tych osób, prowadzący wymienione gospodarstwo, pozbawieni zostali wspomnianych gruntów po wejściu w życie niniejszej ustawy- tj. po dniu 5.IV. 1958r.", w ocenie organu, nie mogą stanowić samodzielnych dowodów, które jednoznacznie potwierdzają, że na przedmiotowej nieruchomości prowadzone było gospodarstwo rolnego przez J. G. do 5 kwietnia 1958 r. Elaborat zawiera jedynie informację, że wycena dotyczy nieruchomości rolnej, będącej własnością J. G.. Nie wynika z niego, że na wycenianej nieruchomości było prowadzone gospodarstwo rolne, czy też nieruchomość ta wchodziła w skład gospodarstwa rolnego, jak również nie wskazują daty utraty przez dawną właścicielkę gospodarstwa rolnego. Fakt sporządzenia elaboratu po 5 kwietnia 1958 r. nie przesądza o dacie utraty władania przedmiotową nieruchomością. Zdaniem organu przesłanek wynikających z art. 215 ust. 1 u.g.n. nie można także ocenić na podstawie pisma z dnia 3 maja 1962 r. znak: GT-V- 12/70/60/62 Prezydium Rady Narodowej w [...] Wydziału Gospodarski Terenami. Z treści tego pisma oraz zgromadzonego materiału dowodowego znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy, nie wynika, na podstawie jakich dokumentów ówczesny organ wywiódł wniosek, że nieruchomość kwalifikuje się do odszkodowania w trybie art. 53 znowelizowanej ustawy wywłaszczeniowej. Organ rozpatrujący wniosek o odszkodowanie w trybie art. 215 ust. 1 u.g.n. nie może opierać się na domniemaniu i nie potwierdzonym w zgromadzonym materiale dowodowym fakcie utraty władania przez dawną właścicielkę gospodarstwa rolnego po 5 kwietnia 1958 r. w oparciu tylko o twierdzenia ówczesnego organu zawarte w piśmie z roku 1962. W ocenie okoliczności utraty władania gospodarstwem po 5 kwietnia 1958 nie może także w sposób oczywisty potwierdzać sam plan geodezyjny bowiem nie zawiera on pełnej daty jego wykonania w 1958 r. Jak również tej okoliczności nie potwierdzają pozyskane przez organ I instancji do akt sprawy zdjęcia lotnicze, które ukazują grunt orny, lecz z obrazu tego nie można wywieść wniosku, że jest częścią gospodarstwa rolnego prowadzonego w dacie 5 kwietnia 1958 r. przez J. G.. Podobnie wniosek Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia 4 października 1961 r. znak: III-II-6/52/167/61 dot. przepisania gruntów byłej wsi [...] Tab. likw. Nr [...] o powierzchni [...] m2 na własność Skarbu Państwa poprzez założenie zbioru dokumentów oraz postanowienie Sądu Powiatowego dla [...] Wydział III Ksiąg Publicznych z dnia 26 lutego 1962 r. znak: Zd. Nr III 232/62, na oryginale którego widnieje dopisek, że dotyczy ono nieruchomości J. G., nie oznacza, iż utrata władania gospodarstwem rolnym nastąpiła w dacie sporządzenia ww. wniosku, czy też wydania powołanego postanowienia. Czynności związane z przepisaniem na rzecz państwa przejętych dekretem z dnia 26 października 1945 r. gruntów były czynnościami formalno - prawnymi. Grunty bowiem przeszły na własność państwa zgodnie z art. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. w dniu jego wejścia w życie, tj. w dniu 21 listopada 1945 r. Zdaniem organu złożonym do protokołu zeznaniom świadków również nie można przyznać waloru wiarygodnego dowodu, ponieważ tak jak słusznie organ I instancji zauważył są wewnętrznie sprzeczne. Sprzeczność ta może wynikać z faktu, iż w latach 50 - tych i 60 - tych osoby zeznające były dziećmi w wieku 10 lat. Fakt zapamiętania przez dzieci konkretnej daty utraty zaprzestania władania nieruchomością przez ciocię, tj. J. G., jest wątpliwy dlatego też zeznania te, w zakresie daty utraty władania nieruchomością nie mogą stanowić wiarygodnego dowodu. Z kolei Z. L., siostra dawnej właścicielki zeznała, iż nie pamięta do kiedy J. G. władała nieruchomością. Pomijając nawet upływ czasu od istotnych dla sprawy zdarzeń podkreślenia wymaga fakt, że, źródłem informacyjnym są w tym przypadku podmioty bezpośrednio zainteresowane w tej sprawie. Powstają więc wątpliwości, że oświadczenia stron będących bezpośrednio zainteresowanymi sprawą, są mało wiarygodnym, bo niespełniającym wymogu bezstronności, środkiem dowodowym. Stanowisko to należy także odnieść do złożonego w dniu 3 lipca 2012 r. przez dawną właścicielkę oświadczenia w zakresie daty utraty władania gospodarstwem rolnym. Wskazać należy, że instytucja oświadczenia z art. 75 § 2 k.p.a. zasadniczo nie jest przeznaczona do dokonywania ustaleń w zakresie okoliczności, które są sporne i w żadnym razie nie może korzystać z pierwszeństwa przy ustalaniu stanu faktycznego. W realiach badanej sprawy, zeznania stron i dawnej właścicielki byłby w istocie jedynymi dowodami na utratę władania gospodarstwem rolnym po 5 kwietnia 1958 r., które nie mógłby podlegać obiektywnej ocenie (weryfikacji) z uwagi na brak innych dowodów umożliwiających ocenę złożonych przez strony oświadczeń. Organ podniósł, że z treści art. 86 k.p.a. wynika, że dowód z przesłuchania strony jest dowodem posiłkowym (subsydiarnym). W tych okolicznościach, zdaniem Wojewody, nie można zarzucić organowi I instancji naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów proceduralnych wymienionych w odwołaniach. Zaskarżona decyzja oparta jest na dokładnie i wyczerpująco ustalonym stanie faktycznym, który znajduje odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, ocenionym w całokształcie bez przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów (bez naruszenia art. 80 k.p.a.). W ocenie Wojewody organ I instancji podjął czynności dowodowe występując m. in. do Archiwum Państwowego w [...] oraz stron postępowania. Organ podkreślił, że ciężar dowodu w zakresie spełnienia przesłanek wynikających z art. 215 ust. 1 u.g.n. spoczywa także na stronie na wniosek której wszczęto postępowanie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że to wnioskodawca w realiach niniejszej sprawy powinien również wykazać, stosownymi dokumentami fakt prowadzenia gospodarstwa po dacie 5 kwietnia 1958 r. Trudno nałożyć na organ obowiązek nieograniczonego poszukiwania dowodów (dokumentów), tym bardziej korzystnych dla strony, które sama strona ma obowiązek przedstawić. W świetle przedstawionego wyżej materiału dowodowego Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji, iż przedmiotowa nieruchomość nie kwalifikuje się do przyznania odszkodowania, wynikającego z art. 215 ust. 1 u.g.n., z uwagi na niespełnienie przesłanki, zgodnie z którą, gospodarstwo rolne mieli prowadzić dawni właściciele po 5 kwietnia 1958 r., bowiem przesłanka ta nie została udowodniona. Wojewoda wskazał, że ocena przesłanki związanej z prowadzeniem gospodarstwa rolnego w doktrynie powiązana jest z przesłanką faktycznej możliwości władania nieruchomością o tyle tylko, że stwierdza się, iż faktyczne władanie jest na ogół związane z prowadzeniem gospodarstwa, gdyż bez faktycznego władania nieruchomością nie byłoby, bowiem możliwe prowadzenie gospodarstwa. W akademickim ujęciu faktyczne władanie (corpus possessionis) stanowi przesłankę posiadania i odnosi się do stanu rzeczywistego. Tymczasem użyte przez ustawodawcę pojęcie faktycznej możliwości władania, należy rozumieć jako stan hipotetyczny, w którym poprzedni właściciel mógł efektywnie wykonywać władztwo nad nieruchomością, choćby z takiej sposobności nie korzystał (vide m.in. wyroki NSA z 17 listopada 1989 r., IV SA 611/89 oraz z 23 marca 1998 r., IV SA 311/96). Faktyczne władanie zawarte w przesłance dotyczącej gospodarstwa rolnego z przepisu art. 215 ust. 1 u.g.n. odnosi się do stanu rzeczywistego i pozbawione jest stanu hipotetycznego (odmiennie jak to ma miejsce w regulacji art. 215 ust. 2 u.g.n., gdzie zawarta jest "faktyczna możliwość władania"). W literaturze wskazuje się, iż oprócz wykazania, że nieruchomość wchodziła w skład gospodarstwa rolnego w dniu wejścia w życie dekretu, konieczne jest wykazanie prowadzenia tego gospodarstwa do dnia faktycznego pozbawienia władania. W odniesieniu do tej przesłanki konieczne jest wyjaśnienie, czy prowadzone były na gruncie działania stanowiące przejaw aktywności, np. koszenie trawy, zbieranie ziemniaków." (M. Gdesz, 5.4. Odszkodowanie za gospodarstwo rolne [w:] Rewindykacja gruntów warszawskich. Zagadnienia administracyjnoprawne. Warszawa 2012). Prowadzenie gospodarstwa rolnego oznacza stałą i osobistą działalność rolnika, mającą charakter zarówno wykonywania pracy, jak i innych zwykłych czynności wiążących się z tym prowadzeniem, jak i zarządzania gospodarstwem, przez co rozumieć należy działalność rolniczą o charakterze stałym, osobistym, realizującą interesy danej osoby(posiadacza gospodarstwa) mającą charakter pracy lub innych czynności wiążących się z prowadzeniem gospodarstwa (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 czerwca 2013 r., sygn. akt l SA/Wa 136/13). Organ wskazał, że w niniejszej sprawie mimo podjętych wielu czynności procesowych przez organ I instancji działania, które wskazywałaby na prowadzenie gospodarstwa rolnego po 5 kwietnia 1958 r. nie zostały potwierdzone w zgromadzonym materiale dowodowym. W szczególności zdaniem organu skarżący nie przedstawili jakichkolwiek dowodów na okoliczność prowadzenia przez ich poprzedniczkę prawną gospodarstwa rolnego w skład, którego wchodziłaby m. in. działka pod nazwą "[...]" w dacie 5 kwietnia 1958 r., nie wskazali też stosownymi dokumentami, na czym polegało prowadzenie przez nią przedmiotowego gospodarstwa. A oświadczenia, które zostały przez nich przedłożone do akt administracyjnych sprawy oraz złożone do protokołu zeznania nie mogą stanowić jedynego dowodu na ustalenie stanu faktycznego w sprawie, z uwagi na powołane w niniejszej decyzji wątpliwości w zakresie ich wiarygodności i spójności. Z tych przyczyn, zdaniem Wojewody, zarzuty podniesione w odwołaniu należy uznać za nieuzasadnione. Zdaniem organu w świetle przedstawionych argumentów, pozbawione usprawiedliwionych podstaw są zarzuty wskazane w odwołaniach, albowiem w rozpatrywanej sprawie nie doszło do naruszenia powołanych w odwołaniach przepisów prawa (art. 7, art. 8, art. 9, art. 76 § 1 art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. 8la § 1 k.p.a. oraz art. 215 u.g.n.), w sposób, w jaki przedstawiają to strony skarżące i który mógłby mieć jakikolwiek wpływ na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Zdaniem Wojewody organ I instancji zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ocenił właściwie i szczegółowo, a także wyjaśnił motywy jakimi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu odmawiającemu przyznania odszkodowania nie można, zdaniem Wojewody, zarzucić naruszenia prawa skoro niewadliwym było ustalenie, iż skarżący nie spełnili przesłanki prowadzenia przedmiotowego gospodarstwa rolnego, o jakim mowa w art. 215 ust. 1 u.g.n.. W świetle zgromadzonych w aktach dowodów, nie sposób, zdaniem Wojewody, wyprowadzić konkluzji, by była właścicielka nieruchomości od dnia wejścia w życie dekretu tj. od 21 listopada 1945 r. do 5 kwietnia 1958 r. na gruncie omawianej nieruchomości hipotecznej prowadziła gospodarstwo rolne. Skargi na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli Z. L., M. K., P. K., K. K., Z. W., M. F., M. L., J. L., B. S., J. S., A. S., R. L., B. L., K. L., B. L., M. L., K. L., A. L., J. C., D. N., J. Z., A. Z. oraz W. L. (skarżący), zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji wszyscy skarżący zarzucili: 1) naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a., poprzez błędne i nieprawidłowe uznanie, iż zalegające w aktach sprawy oświadczenia: J. G. z dnia 3.07.2012 r, Z. L. oraz R. L., M. K. i M. S. z dnia 7 i 8 czerwca 2017r., oświadczenia Z. L. i M. S. z dnia 8 sierpnia 2019r., oraz dokumenty: elaborat szacunkowy z dnia 9 sierpnia 1961 r.; wniosek Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia 4 października 1961 r. (znak: III-II-6/52/167/61); postanowienie Sądu Powiatowego dla [...] Wydział III Ksiąg Publicznych z dnia 26 lutego 1962 r. (znak: Zd. Nr [...]), pismo(znak: [...]) z dnia 28 lutego 1962 r. Dyrekcji Rozbudowy Miasta Budownictwa Obiektów Przemysłowych w [...], pismo z dnia 03 maja 1962 r. (znak: GT-V-12/70/60/62) Prezydium Rady Narodowej w [...] Wydziału Gospodarski Terenami; uwierzytelniony odpis planu geodezyjnego nr [...] ark. [...], zdjęcia lotnicze (zdjęcia [...], [...], [...], [...]) i zeznania stron przesłuchiwanych w charakterze świadków na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2021r. - nie stanowią dowodu na to, że J. G. prowadziła nieprzerwanie gospodarstwo rolne na nieruchomości pn. [...]", tzw. "[...]" w okresie od dnia wejścia w życie dekretu z 26.10.1945r do dnia 5.04.1958r, w sytuacji braku jakichkolwiek dowodów, które podważałyby wiarygodność tych dokumentów, oświadczeń i zeznań; 2) naruszenie art. 6, art. 7, 75 i 77 i 86 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, rozstrzyganie wątpliwości co do stanu faktycznego na niekorzyść strony, dokonanie dowolnej i wybiórczej oceny dowodów zgromadzonych w sprawie i pominięcie dowodów świadczących o spełnieniu przez stronę przesłanek z art. 215 u.g.n. i w konsekwencji utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji odmawiającej przyznania odszkodowania; 3) naruszenie art. 76 § 1 k.p.a. i art. 80 kpa poprzez uznanie, iż dokumenty urzędowe wymienione w pkt 1) nie stanowią dowodu na to, iż J. G. prowadziła nieprzerwanie gospodarstwo rolne na nieruchomości pn. [...]", tzw. "[...]", oraz iż utraciła ona władanie tym gospodarstwem po 5 kwietnia 1958r, w sytuacji braku jakichkolwiek dowodów, które podważałyby wiarygodność tych dokumentów; 4) naruszenie art. 77, 80, 81a oraz art. 86 kpa poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego oraz rozstrzyganie wątpliwości co do stanu faktycznego na niekorzyść strony, skutkującą błędnym uznaniem niespełnienia przesłanek z art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami i odmową przyznania odszkodowania tj. w szczególności: a. dokonanie dowolnej oceny dowodu z oświadczeń oraz zeznań Stron przesłuchanych w trybie art. 86 kpa i brak przyznania wiarygodności dowodom w postaci: oświadczeń J. G. z dnia 3 lipca 2012r., Z. L. oraz R. L., M. K. i M. S. z dnia 7 i 8 czerwca 2017 r. oraz oświadczeń Z. L. i M. S. z dnia 8 sierpnia 2019 r., oraz zeznań stron słuchanych w charakterze świadków na rozprawie administracyjnej w dniu 26 sierpnia 2021r.; oraz odmowę uznania tych oświadczeń i zeznań stron za wiarygodny dowód na nieprzerwane prowadzenie przez J. G. gospodarstwa rolnego na nieruchomości pn. [...]", tzw. "[...]" w okresie od dnia wejścia w życie dekretu z 26.10.1945r do 5.04.1958r, oraz na okoliczność utraty władania nad tym gospodarstwem po dniu 5 kwietnia 1958r, a w konsekwencji wadliwe uznanie przez organ tych okoliczności za nieudowodnione; b. pominięcie przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy dokumentów wymienionych w punkcie 1). powyżej; c. rozstrzyganie na niekorzyść strony nie dających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego w zakresie dotyczącym: konkretnej daty utraty władania nieruchomością przez J. G. w latach 60-tych XX wieku, pomimo jednoznacznego potwierdzenia utraty tego władztwa po 5 kwietnia 1958r; dotyczącym dokładnego oznaczenia na zdjęciach lotniczych obszaru gospodarstwa rolnego uprawianego osobiście przez J. G. wydzielonego z większego gospodarstwa J. Z. podzielonego pomiędzy jego dzieci; a w konsekwencji wadliwe uznanie przez organ, że nie zostały wykazane przesłanki z art. 215 ust 1 u.g.n.; 5) naruszenie art. 215 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r, o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 poz.2204), poprzez bezzasadne jego niezastosowanie i odmowę przyznania odszkodowania pomimo spełnienia wszystkich przesłanek ustawowych do przyznania odszkodowania. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy nr 479/SD/2022 z dnia 23 września 2022 r. znak SD-SPZN. 6841.36.459.2017.MAR, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skargi są zasadne. Materialnoprawną podstawę kontrolowanych decyzji stanowił art. 215 ust. 1 u.g.n., zgodnie z którym przepisy ustawy dotyczące odszkodowań za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do odszkodowania za gospodarstwo rolne na gruntach, które na podstawie dekretu przeszły na własność państwa, jeżeli ich poprzedni właściciele lub następcy prawni tych właścicieli, prowadzący gospodarstwo, zostali pozbawieni faktycznego władania wspomnianym gospodarstwem po dniu 5 kwietnia 1958 r. Przy czym szczególny charakter tego przepisu nakazuje ścisłą jego wykładnię. W konsekwencji do otrzymania odszkodowania za gospodarstwo rolne, o którym mowa w tym przepisie, konieczne jest spełnienie łącznie trzech przesłanek: - gospodarstwo rolne położone było na gruncie, który na podstawie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy przeszedł na własność gminy [...], a następnie państwa, - poprzedni właściciele tych gruntów lub ich następcy prawni zostali pozbawieni faktycznego władania wspomnianym gospodarstwem po dniu 5 kwietnia 1958 r., - poprzedni właściciele lub ich następcy prawni prowadzili to gospodarstwo. Na gruncie niniejszej sprawy poza sporem pozostaje fakt, że nieruchomość położona w [...] obecnie w rejonie ul. [...], [...], al. [...], ozn. hip. "[...]", działka zwana "[...]", znajdowała się na obszarze objętym działaniem dekretu. Wojewoda jak i organ I instancji uznał natomiast, iż w niniejszej sprawie nie zostały spełnione pozostałe przesłanki art. 215 ust 1 bowiem brak jest w aktach dokumentów wskazujących na nieprzerwane prowadzenie gospodarstwa rolnego przez J. G. z d. Z. na gruncie przedmiotowej nieruchomości od dnia wejścia w życie dekretu conajmniej do dnia 5 kwietnia 1958 r. Zdaniem organu oświadczenie J. G. w związku z tym, że nie zostało potwierdzone notarialnie jest niewiarygodne i nie może stanowić dowodu w sprawie. Zdaniem organu jest również niewiarygodne w świetle znajdującej się w aktach opinii psychiatryczno – psychologicznej z 2014 r.. Jako niewiarygodne i niespójne organy uznały także zeznania przesłuchanych w sprawie w charakterze świadków – stron postępowania i oświadczenia Z. L. z dnia 8 sierpnia 2019 r., R. L. z dnia 7 czerwca 2017 r., M. K. z dnia 7 czerwca 2017 r. oraz M. S. z dnia 8 czerwca 2017 r. wskazując, że są one niespójne i niezgodne nawet z oświadczeniem J. G.. Organy wskazały, że zdjęcia lotnicze - [...], [...], [...], [...] wskazują teren nieruchomości, który stanowił ziemię uprawną, jednak jego zakres nie pokrywa się jednak z terenem, jaki należał do J. G., co zdaniem organów świadczy o tym, że był to teren większego gospodarstwa rolnego. Wojewoda wskazał, że działka zwana "[...]" w klasyfikacji gruntów była oznaczona symbolem IlI a, co oznacza grunt orny dobry i uznał w konsekwencji, że przedmiotowa działka stanowiła nieruchomość rolną i w obliczu dokumentów, zgromadzonych w aktach postępowania odszkodowawczego działka zwana "[...]" mogła być elementem gospodarstwa rolnego. Niemniej podzielił stanowisko organu I instancji, że brak jest dokumentów wskazujących na nieprzerwane prowadzenie gospodarstwa rolnego przez J. G. z d. Z. na gruncie przedmiotowej nieruchomości od dnia wejścia w życie dekretu do dnia 5 kwietnia 1958 r. Sąd zwraca uwagę, że organ orzekający o przyznaniu bądź odmowie przyznania odszkodowania zobowiązany jest ustalić czy gospodarstwo rolne położone było na gruncie, który na podstawie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy przeszedł na własność gminy [...], a następnie państwa, czy poprzedni właściciele bądź ich następcy prawni po dniu 5 kwietnia 1958 r. władali nieruchomością w sensie faktycznym, a zatem czy prowadzili przedmiotowe gospodarstwo rolne. Dopiero bowiem ustalenie braku faktycznego władania, niezależnie od przyczyny jego utraty, będzie podstawą do nieuwzględnienia roszczenia o odszkodowanie i będzie wystarczające. Przy czym organ winien wnikliwie i rzetelnie przeprowadzić postępowanie oraz dokonać oceny całokształtu materiału dowodowego. Jak bowiem wskazuje się w doktrynie pewne wątpliwości interpretacyjne sprawia użyte w art. 215 ust. 1 u.g.n. sformułowanie "jeżeli ich poprzedni właściciele lub następcy prawni tych właścicieli, prowadzący gospodarstwo, zostali pozbawieni faktycznego władania wspomnianym gospodarstwem". Wydaje się, że warunek prowadzenia gospodarstwa odnosi się do obu kategorii podmiotów, a nie tylko do następców prawnych poprzednich właścicieli. W przypadku przy tym współwłaścicieli albo przejęcia gospodarstwa przez następców prawnych, faktyczne prowadzenie gospodarstwa wyłącznie przez jednego z uprawnionych, daje prawo do odszkodowania tylko tej osobie w wysokości odpowiadającej wyłącznie udziałowi tej osoby. Jeżeli więc jeden z dwóch spadkobierców poprzedniego właściciela (dziedziczących w częściach równych po 1/2 udziału), prowadził gospodarstwo, to przysługiwać mu będzie odszkodowanie w wysokości odpowiadającej jego udziałowi w spadku. W odniesieniu do drugiego spadkobiercy, który nie prowadził gospodarstwa prawo do odszkodowania nie będzie przysługiwało. Dlatego oprócz wykazania, że nieruchomość wchodziła w skład gospodarstwa rolnego w dniu wejścia w życie dekretu, konieczne jest wykazanie prowadzenia tego gospodarstwa do dnia faktycznego pozbawienia możliwości władania. W odniesieniu do tej przesłanki konieczne jest wyjaśnienie, czy kontynuowane były działania na gruncie stanowiące przejaw aktywności np. koszenie trawy, zbieranie ziemniaków itd. (por. M. Gdesz, Rewindykacja gruntów warszawskich Zagadnienia administracyjnoprawne, LexisNexis 2012, str. 192-193). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Sąd nie podzielił stanowiska organów orzekających w sprawie oraz dokonanej przez organy oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Zdaniem Sądu decyzja organu jest przedwczesna, sprawa niniejsza nie została bowiem wyjaśniona w sposób wystarczający do stanowczego rozstrzygnięcia sprawy. Dokonana przez organy ocena materiału dowodowego narusza przepisy art. 7, 77, 80 i 103 kpa. Jak już wskazano na wstępie nie jest sporne, że przedmiotowa nieruchomość była objęta działaniem dekretu a grunt był gruntem ornym, który mógł stanowić część gospodarstwa rolnego. Kwestią sporną było natomiast ustalenie czy J. G. władała przedmiotową nieruchomości i prowadziła tym samym gospodarstwo rolne nieprzerwanie od dnia wejścia w życie dekretu i po 5 kwietnia 1958 r. Sąd zwraca uwagę, że zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem prowadzenie gospodarstwa rolnego oznacza stałą i osobistą działalność rolnika, mającą charakter zarówno wykonywania pracy, jak i innych zwykłych czynności wiążących się z tym prowadzeniem, jak i zarządzania gospodarstwem, przez co rozumieć należy działalność rolniczą o charakterze stałym, osobistym, realizującą interesy danej osoby (posiadacza gospodarstwa) mającą charakter pracy lub innych czynności wiążących się z prowadzeniem gospodarstwa. Samo władanie gospodarstwem rolnym nie może być kwalifikowane, jako jego prowadzenie, jeżeli nie wiąże się z nim wykonywanie wyżej określonej działalności rolniczej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 marca 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 833/22; LEX nr 3598126). Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w literalnej treści art. 215 ust. 1 u.g.n., który mówi o przesłance "faktycznego władania" gospodarstwem rolnym, a zatem o stanie rzeczywistym i pozbawionym stanu hipotetycznego, odmiennie niż ma to miejsce w art. 215 ust. 2 u.g.n., gdzie mowa jest o "faktycznej możliwości władania". Sąd zwraca uwagę, że w aktach niniejszej sprawy znajduje się elaborat szacunkowy z dnia 19 sierpnia 1961 r., w którym stwierdza się iż wyceniana nieruchomość stanowi własność J. G., a przedmiotem wyceny jest grunt rolny. Znajduje się również pismo z dnia 28 lutego 1962 r. znak: 1804 PW/62 Dyrekcji Rozbudowy Miasta Budownictwa Obiektów Przemysłowych w Warszawie, gdzie stwierdza się cyt.: "Dyrekcja Rozbudowy Miasta - BOP prosi o przekazanie sprawdzonego elaboratu szacunkowego /4 egz./ dot. gruntu rolnego Ob. G. J.", a także pismo z dnia 3 maja 1962 r. znak: GT-V-12/70/60/62 Prezydium Rady Narodowej [...] Wydziału Gospodarski Terenami, w którym stwierdza się, iż: "Prezydium Rady Narodowej w [...], Wydział Gospodarski Terenami przesyła w załączeniu sprawdzony pod względem formalno – rachunkowym elaborat szacunkowy nieruchomości położonej w [...] przy ul. "[...]" oznaczonej nr. Rejestru pomiarowo - klasyfikacyjnego pod poz. [...] tab. Likw nr [...] stanowiącej własność ob. G. J. c. J. (...). Nieruchomość ta kwalifikuję się do odszkodowania w trybie art. 53 znowelizowanej ustawy wywłaszczeniowej /Dz, U, Nr 18/61.POZ. 94/- jeżeli ich poprzedni właściciele lub następcy prawni tych osób, prowadzący wymienione gospodarstwo, pozbawieni zostali wspomnianych gruntów po wejściu w życie niniejszej ustawy- tj. po dniu 05.IV. 1958r.", Niewątpliwie zatem dokumenty te potwierdzają, że wycena dotyczy nieruchomości rolnej stanowiącej własność J. G.. Elaborat został sporządzony po 5 kwietnia 1958 r. co wbrew stanowisku organów w zestawieniu z zeznaniami przesłuchanych świadków wskazuje, że J. G. mogła władać tą nieruchomością po 5 kwietnia 1958 i dopiero po tej dacie utraciła władanie przedmiotową nieruchomością, przestała prowadzić gospodarstwo. Świadek J. Z. wskazał, "J. G. uprawiała rolę do 1969, ja tam mieszkałem do 1967 r, uprawiała ziemniaki, ogórki warzywa" , M. K. – "ciocia uprawiała ziemię do końca lat 60, mam przynosiła ziemniaki od cioci", podobnie M. L. – "pomagaliśmy pikować sałatę, kalafiory, tata pomagał zaorać pole, pożyczaliśmy sprzęt cioci, do lat 60 była uprawiana rola, uprawiała ogórki , ziemniaki a sprzedażą trudnił się wujek Z." podał "my się pierwsi stamtąd wyprowadziliśmy, w latach 1964-65 a ona jeszcze została", Z. L. "siostra cały czas pracowała w gospodarstwie tak jak S.", A. Z. wskazał "budynek w którym mieszkała J. G. stał w 1965 r. potem wujek sam go rozbierał, rola była uprawiana, podatek trzeba było odprowadzać oraz deputaty mięso i zboże" Zeznania wszystkich świadków wskazują, że J. G. władała i prowadziła gospodarstwo co najmniej do lat 60 i opuściła je dopiero na skutek wywłaszczenia. Brak jest w aktach natomiast dowodu, że wywłaszczenie nastąpiło przed 5 kwietnia 1958 r. Z tego natomiast faktu nie można wyciągać negatywnych skutków dla strony. Ponadto z treści pisma z dnia 3 maja 1962 r. znak: GT-V- 12/70/60/62 Prezydium Rady Narodowej w [...] Wydziału Gospodarski Terenami wynika, że omawiana nieruchomość kwalifikuje się do odszkodowania w trybie art. 53 znowelizowanej ustawy wywłaszczeniowej. Fakt nie odnalezienia czy niedostatecznego wyjaśnienia podstawy takiego stanowiska Prezydium w roku 1962 nie może dzisiaj działać na niekorzyść stron postępowania. Organ bowiem winien dokonać oceny całokształtu materiału dowodowego, a nie każdego z elementów tego materiału odrębnie wskazując, że dany dokument nie może stanowić samodzielnego dowodu. Z zeznań świadków oraz złożonych oświadczeń wynika natomiast, że J. G. do daty wywłaszczenia, które nastąpiło według świadków po 1958 r., prowadziła na tej działce gospodarstwo rolne, tam zamieszkiwała, płaciła podatki, realizowała obowiązkowe dostawy a władający sąsiednimi nieruchomościami otrzymali odszkodowanie. Nie jest sporne w tej sprawie, że gospodarstwo to stanowiło pierwotnie element większego gospodarstwa, które ojciec J. G. podzielił między swe dzieci. Z treści aktu wynika także, że J. G. spełniała warunki formalne – uprawnienia do prowadzenia gospodarstwa rolnego. Sąd podziela stanowisko, że organ rozpatrujący wniosek o odszkodowanie w trybie art. 215 ust. 1 u.g.n. nie może opierać się na domniemaniu i nie potwierdzonym w zgromadzonym materiale dowodowym fakcie utraty władania przez dawną właścicielkę gospodarstwa rolnego po 5 kwietnia 1958 r. w oparciu tylko o twierdzenia ówczesnego organu zawarte w piśmie z roku 1962. Jednak organ w niniejszej sprawie dysponował materiałem dowodowym, w którym pismo z 1962 stanowiło wyłącznie jeden z jego elementów. I jak już wskazano organ winien dokonać oceny tego materiału w kontekście całości zgromadzonego materiału a nie poszczególnych jego fragmentów, które jak wynika z uzasadnienia prowadzą do zupełnie odmiennych wniosków. Także ocena planu geodezyjnego z 1958, który nie zawiera pełnej daty wykonania powinna być dokonana w zestawieniu z pozostałym materiałem dowodowym - i z dokumentów i z zeznań świadków. Organ winien również dopuścić dowód z opinii fotogrametrycznej zdjęć lotniczych zgromadzonych w aktach. To biegły powinien ustalić czy ukazany na nich grunt orny jest częścią gospodarstwa rolnego prowadzonego przed czy po dacie 5 kwietnia 1958 r. przez J. G.oraz w miarę możliwości ustalić co na tym gruncie się znajdowało, czy zmieniał się rodzaj uprawy na co może również wskazywać odmienne zabarwienie poszczególnych fragmentów tej nieruchomości ujawnionej na zdjęciach. Podobnie należy ocenić pozostały materiał dowodowy, w tym wniosek Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia 4 października 1961 r. znak: III-II-6/52/167/61 dot. przepisania gruntów byłej wsi [...] Tab. likw. Nr [...] o powierzchni [...] m2 na własność Skarbu Państwa poprzez założenie zbioru dokumentów oraz postanowienie Sądu Powiatowego dla [...] Wydział III Ksiąg Publicznych z dnia [...] lutego 1962 r. znak: Zd. Nr [...], na oryginale którego widnieje dopisek, że dotyczy ono nieruchomości J. G., który w powiązaniu z pozostałym wyżej wymienionym materiałem dowodowym może potwierdzić, że, utrata władania gospodarstwem rolnym nastąpiła w dacie sporządzenia ww. wniosku, czy też wydania powołanego postanowienia. Oczywiście, że czynności związane z przepisaniem na rzecz państwa przejętych dekretem z dnia 26 października 1945 r. gruntów były czynnościami formalno – prawnymi gdyż grunty przeszły na własność państwa zgodnie z art. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. w dniu jego wejścia w życie, tj. w dniu 21 listopada 1945 r. niemniej jednak prawne uregulowanie tego faktu następowało często po dokonanym faktycznie wywłaszczeniu a przed przygotowaniem planów inwestycyjnych. Tak też było w tym wypadku gdyż jak wynika z akt teren ten był przygotowywany dla Zakładów [...] pod budowę bazy montażowej. Dlatego też został sporządzony elaborat i dlatego uznano podstawę do wypłaty odszkodowania. Błędne jest stanowisko organu, że w niniejszej sprawie zeznania stron i dawnej właścicielki byłyby w istocie jedynymi dowodami na utratę władania gospodarstwem rolnym po 5 kwietnia 1958 r., które nie mógłby podlegać obiektywnej ocenie (weryfikacji) z uwagi na brak innych dowodów umożliwiających ocenę złożonych przez strony oświadczeń. Jak już wskazano wyżej zeznania te powinny być dokonane w zestawieniu z pozostałym materiałem dowodowym. Tylko ocena i analiza całokształtu materiału dowodowego pozwoli na prawidłowe ustalenia czy pozostałe przesłanki art. 215 ust 1 ugn zostały spełnione. Tym samym Sąd uznał, że zarzuty skarg są uzasadnione gdyż organy nie dokonały prawidłowo oceny materiału dowodowego, czym naruszyły art. 7, 77, 80 i 86 kpa . Nie można bowiem zgodzić się z organami orzekającymi w sprawie, że w aktach administracyjnych sprawy brak jest dokumentów, które świadczyłyby o tym, że poprzednia właścicielka prowadziła na przedmiotowej nieruchomości gospodarstwo rolne i została pozbawiona faktycznego władania tym gospodarstwem po dniu 5 kwietnia 1958 r. Z materiału dowodowego wynika, natomiast, że J. G. prowadziła gospodarstwo rolne na tej działce co najmniej do lat 60, i pobierała z niej pożytki. W prowadzeniu tego gospodarstwa pomagali jej członkowie rodziny, których następcy prawni obecnie występują w sprawie. Ta okoliczność oraz młody wiek – 10 lat w latach 60-tych sam przez się nie może dyskwalifikować zeznań świadków jeżeli korespondują one, tak jak w tej sprawie z pozostałym materiałem dowodowym i są wbrew twierdzeniu organu spójne. Sąd zwraca także uwagę, że w aktach znajdują się dwie opinie sądowo psychiatryczno – psychologiczne sporządzone dla potrzeb postępowania karnego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową [...] w [...] z których wynika, że do 2012 roku nie stwierdzono u J. G. pogorszenia stanu psychicznego ani objawów zespołu otępiennego, takie objawy rozpoznano u J. G. w 2013 r. Wprost stwierdzono, że poziom intelektualny badanej w powyższym okresie nie daje podstawy do stwierdzenia że świadomość charakteru i podejmowania czynności prawnych przez J. G. była zniesiona. Tym samym organ nie był uprawniony do dokonywania oceny oświadczenia J. G. z pominięciem wniosków tych opinii. Sąd podkreśla ponownie, że przez faktyczne władanie gospodarstwem rolnym należy rozumieć efektywne korzystanie z całej nieruchomości. Tylko ustalenie braku władania, niezależnie od przyczyn jego utraty może być przyczyną nieuwzględnienia roszczenia o odszkodowanie (por. D. Kozłowska i E. Mzyk: Grunty Warszawskie w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, ZCO Warszawa - Zielona Góra 1997, s. 57; G. Bieniek i inni: Komentarz do ustawy o gospodarce nieruchomościami, Lexis Nexis, Warszawa 2005, s. 615). W niniejszej sprawie organ nie dokonał prawidłowej oceny materiału dowodowego i nie przeprowadził wyczerpującego postępowania, które pozwoliłoby na ocenę, że J. G. utraciła władanie przedmiotową nieruchomością przed 5 kwietnia 1958 r. Reasumując uznać należy, że zarówno Wojewoda jak i Prezydent odmawiając przyznania odszkodowania naruszyli prawo w sposób, który niewątpliwie miał wpływ na treść rozstrzygnięcia. Wadliwe i przedwczesne w kontekście zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego było ustalenie, że skarżący nie wykazali spełnienia przesłanki prowadzenia przedmiotowego gospodarstwa rolnego przez J. G. w sposób nieprzerwany od daty wejścia w życie dekretu do 5 kwietnia 1958r. oraz że została ona pozbawiona faktycznego władania tym gospodarstwem po dniu 5 kwietnia 1958 r. Zdaniem Sądu, analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i ocena podniesionych przez skarżących zarzutów prowadzą do przekonania, że organy orzekające w sprawie nie rozpatrzyły materiału dowodowego wnikliwie i wszechstronnie czym naruszyły art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. i art. 86 kpa oraz w konsekwencji art. 107 § 1 i § 3 K.p.a.. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c ppsa orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ppsa.