I SA/Wa 1872/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lenart po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy pieniężnej postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1872/09 oddalił skargę W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2009 r. nr [...], wydanym w przedmiocie odmowy przyznania pomocy pieniężnej. Następnie pismem z dnia 5 lutego 2010 r. (data stempla pocztowego) W. K. wniósł o doręczenie ww. orzeczenia. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I z dnia 10 lutego 2010 r., zgodnie z żądaniem wniosku, doręczono skarżącemu odpis sentencji wyroku z dnia 5 lutego 2010 r. Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1872/09 referendarz sądowy przyznał W. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie z urzędu radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. W dniu 31 maja 2010 r. ww. Rada nadesłała do Sądu informację o wyznaczeniu radcy prawnego W. Z. pełnomocnikiem z urzędu skarżącego. Pismem nadanym w dniu 14 czerwca 2010 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik W. K. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz złożył stosowny wniosek. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędy dowiedział się w dniu 7 czerwca 2010 r., w którym odebrał z siedziby Okręgowej Izby Radców Prawnych stosowne pismo. Natomiast z aktami niniejszej sprawy zapoznał się w dniu 9 czerwca 2010 r. Stwierdził ponadto, że skarżący znajduje się pod opieka [...], co wynika z wywiadu środowiskowego znajdującego się w aktach sprawy. Jest osoba chorą, w związku z czym podejmowane przez niego czynności nie zawsze pociągają pozytywne dla niego skutki. Tak stało się kiedy złożył on wniosek o doręczenie mu samego wyroku bez jednoczesnego wniesienia o jego uzasadnienie. Z uwagi na jego stan zdrowia nie można przypisać mu winy w uchybieniu terminu. W związku z powyższym brak umiejętności sformułowania odpowiedniego wniosku, wynikający z choroby spowodował, że skarżący uchybił terminowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W świetle postanowień zawartych w art. 86 i 87 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy Sąd na jej wniosek przywróci termin, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu; 5) uchybienie terminowi powoduje powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, uzasadniając, że terminowi temu uchybił w związku z niepoprawnym sformułowaniem wniosku, co wynika z choroby na którą cierpi. Z tego względu podejmowane przez niego czynności nie zawsze pociągają za sobą pozytywne dla niego skutki. W związku z czym nie ponosi on winy w uchybieniu przedmiotowemu terminowi. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zarówno w nauce postępowania administracyjnego (np. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2000, s. 368-370), jak i postępowania cywilnego panuje zgodność, że oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy - T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewska, Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego, Część pierwsza, postępowanie rozpoznawcze, t. 1, Warszawa 2003, s. 362. Stanowisko to zostało zaakceptowane w orzecznictwie NSA. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (...) (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", Wydaw. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 333). Jako brak winy nie mogą zostać zakwalifikowane - nieuwaga bądź zaniedbanie leżące po stronie skarżącej. Podkreślenia wymaga, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Ani podeszły wiek ani stan zdrowia nie stanowią przesłanek wykluczających istnienia winy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 479/07). W świetle powyższego nie można zatem przyjąć, że skarżący bez swojej winy uchybił terminowi. W. K. został prawidłowo pouczony w piśmie informującym o wyznaczeniu rozprawy z dnia 8 grudnia 2009 r. (k. 12) o konieczności złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę w terminie 7 dni, od dnia jego ogłoszenia wyroku. Skarżący posiada pełną zdolność do czynności prawnych, nie jest osobą częściowo, ani całkowicie ubezwłasnowolnioną. W związku z czym niepoprawne sformułowanie wniosku – obciąża przede wszystkim jego osobę i nie stanowi przesłanki wyłączającej jego winę. Zatem jak każda osoba fizyczna - posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych, ponosi odpowiedzialność w sferze prawnej za swoje działania. Tym bardziej, iż skarżący był już stroną licznych postępowań zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, które inicjował wnoszonymi skargami. Z tego też względu Sąd na podstawie art. 86 w zw. z art. 87 § 2 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił, jak w sentencji postanowienia.