I SA/Wa 1900/15
WyrokWSA w Warszawie2017-09-14
Skład orzekający: Dariusz Pirogowicz, Dorota Apostolidis, Emilia Lewandowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta jest właściwy do ustalenia czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu Skarbu Państwa na podstawie dekretu z 1945 r., a jeśli tak, to czy od wpływów z tego tytułu należy odliczyć 25% na rzecz powiatu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent miasta jest właściwy do ustalenia czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na gruncie Skarbu Państwa na podstawie dekretu z 1945 r. Zarzut naruszenia art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, dotyczący odliczenia 25% na rzecz powiatu, został uznany za niezasadny, ponieważ jednostka skarżąca nie jest uprawniona do działania w imieniu powiatu, a tryb i zakres jej funkcjonowania regulują odrębne przepisy, które nie dają jej kompetencji do orzekania w sprawach dotyczących ustalania czynszu symbolicznego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Agencji [...] na decyzję Wojewody Mazowieckiego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego do gruntu Skarbu Państwa na 99 lat oraz o ustaleniu czynszu symbolicznego. Skarżąca Agencja kwestionowała sposób ustalenia czynszu symbolicznego, domagając się odliczenia 25% na rzecz powiatu na podstawie art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta, uznając go za właściwy do ustalenia czynszu i odrzucając argumentację Agencji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Emilia Lewandowska Protokolant starszy referent Justyna Kobylarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2017 r. sprawy ze skargi Agencji [...] na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego oddala skargę.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2015 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], orzekającą o ustanowieniu na 99 lat prawa użytkowania wieczystego do będącego własnością Skarbu Państwa gruntu zabudowanego położonego w [...] przy ul. [...] o powierzchni [...] m2, oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...], uregulowanego w księdze wieczystej Nr [...] stanowiącego część dawnej nieruchomości hipotecznej ozn. nr [...] w udziale wynoszącym [...]na rzecz: S. S. udziale wynoszącym [...] części, U. S. w udziale wynoszącym [...] części oraz E. W. w udziale wynoszącym [...] części oraz o umorzeniu postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu zabudowanego, położonego w [...], przy ul. [...] o powierzchni [...] nr oznaczonego w Kw Nr [...] cz. w udziale wynoszącym [...] - w zakresie punktu II decyzji tj. ustalenia czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do ww. gruntu w udziale [...] części w wysokości [...] zł netto, płatnego z góry każdego roku na konto [...].
Decyzja Wojewody [...] została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy.
Nieruchomość położona w [...] przy ul. [...] znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279, dalej powoływanego jako dekret).
W dniu 21 listopada 1945 r. tj. z dniem wejścia w życie ww. dekretu grunt przedmiotowej nieruchomości na podstawie przepisu art. 1 dekretu przeszedł na własność Gminy [..] a następnie na mocy art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130) stał się własnością Skarbu Państwa.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 dekretu dotychczasowi właściciele gruntu, lub ich następcy prawni będący w posiadaniu gruntu, względnie osoby prawa ich reprezentujące mogli w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę złożyć wniosek o przyznanie prawa własności czasowej. Jednocześnie organ orzekający był zobowiązany uwzględnić wniosek o przyznanie prawa własności czasowej, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela można było pogodzić z przeznaczeniem nieruchomości według planu zabudowy (planu zagospodarowania przestrzennego).
Obecnie, przedmiotowa nieruchomość hipoteczna ozn. nr [...] znajduje się w obrębie [...] i stanowi działki ewidencyjne nr [...] oraz cześć działki ewidencyjnej nr [...]. Działki nr [...] stanowią własność Skarbu Państwa, natomiast działka ewidencyjna nr [...] własność [...].
K. i W. małż. S. złożyli do Zarządu Miejskiego w [...] w dniu [...] października 1948 r. wniosek o ustanowienie prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości. Następcami prawnymi wnioskodawców są: S. S., U. S. i E. W.
Prezydium Rady Narodowej [...] orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] kwietnia 1953 r., nr [...], rozpoznało ww. wniosek odmownie. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Ministra Gospodarski Komunalnej z dnia [...] września 1953 r., nr [...].
Protokołem zdawczo - odbiorczym z dnia [...] czerwca 1996 r. przedmiotowa nieruchomość przekazana została przez [...] do zasobu [...].
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] kwietnia 1999 r., nr [...], stwierdził, że decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] września 1953 r. w części dotyczącej sprzedanego lokalu nr [...] oraz udziałów przypadających właścicielowi tego lokalu w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcy tego lokalu, została wydana z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdził jej nieważność. Następnie, decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] października 1999 r., nr [...] stwierdził, że decyzja Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] września 1953 r. w części dotyczącej sprzedanego lokalu w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcy tego lokalu, została wydana z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdził jej nieważność.
Decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] października 1999 r., nr [...], uchylono ww. orzeczenie administracyjne z dnia [...] kwietnia 1953 r. w całości w zakresie dotyczącym nieruchomości nieobjętej aktem notarialnym mocą którego sprzedano lokal mieszkalny w budynku usytuowanym na gruncie przedmiotowej nieruchomości oraz oddano grunt w użytkowanie wieczyste nabywcy tego lokalu i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Po ponownym rozpoznaniu wniosku Prezydent [...] decyzją z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] orzekł o ustanowieniu na 99 lat prawa użytkowania wieczystego do będącego własnością Skarbu Państwa gruntu zabudowanego położonego w [...] przy ul. [...] o powierzchni [...] m2, oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...], uregulowanego w Księdze wieczystej Nr [...] stanowiącego część dawnej nieruchomości hipotecznej ozn. nr [...] w udziale wynoszącym [...] na rzecz: S. S. w udziale wynoszącym [...] części, U. S. w udziale wynoszącym [...] części oraz E. W. w udziale wynoszącym [...] części oraz o umorzeniu postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu zabudowanego, położonego w [...], przy ul. [...] o powierzchni [...] nr oznaczonego w Kw [...] cz. w udziale wynoszącym [...] - w zakresie punktu II decyzji tj. ustalenia czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do ww. gruntu w udziale [...] części w wysokości [...] zł netto, płatnego z góry każdego roku na konto [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Prezydent [...] wskazał, że rozpatrując wniosek dawnego właściciela hipotecznego z dnia [...] października 1948 r. do części nieruchomości stanowiącej obecnie działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...], stwierdził, iż przedmiotowa nieruchomość spełnia warunki określone w art. 7 ust. 2 dekretu. W punkcie XV decyzji Prezydent [...] postanowił dodatkowo, że wniosek o przyznanie prawa własności czasowej w stosunku do gruntu zabudowanego, położonego w [...], przy ul. [...] o powierzchni [...] nr, ozn. jako cześć działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...],KW Nr [...] cz., w udziale wynoszącym [...], który został oddany w użytkowanie wieczyste właścicielom wykupionych lokali nr [...] znajdujących się w budynku mieszkalnym posadowionym na przedmiotowym gruncie, zostanie rozpoznany odrębną decyzją.
Odwołanie od decyzji Prezydenta [...] złożył dyrektor [...], wnosząc o jej uchylenie w całości.
W wyniku rozpoznania odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], uchylił w całości ww. decyzję Prezydenta [...] i umorzył postępowanie, stwierdzając, że Prezydent [...] był niewłaściwy do rozpoznania wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości pozostającej w trwałym zarządzie [...].
W wyniku rozpoznania skargi na powyższą decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 października 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1520/12 oddalił skargę, podzielając pogląd Wojewody [...] odnośnie kompetencji do orzekania w I instancji w zakresie przedmiotowego wniosku dekretowego przez Dyrektora [...].
Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej od wyroku sądu I instancji, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 257/14 uchylił wyrok WSA z dnia 18 października 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1520/12 oraz decyzję Wojewody [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. uznając jednoznacznie, że " nie było podstaw do przyjęcia tezy o braku właściwości Prezydenta [...] do rozstrzygania w sprawach z wniosku dekretowego".
Z uwagi na przekazaną przez S. S. informację, zgodnie z którą pełnomocnik [...] poparł skargę kasacyjną od wyroku WSA z dnia 18 października 2013 r. uznającego legitymację [...] do rozpoznania wniosku dekretowego do nieruchomości przy ul. [...], pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. zwrócono się do P. F. - pełnomocnika [...] o zajęcie stanowiska w sprawie poprzez wskazanie, czy [...] podtrzymuje odwołanie od decyzji Prezydenta [...]. W odpowiedzi pismem z dnia [...] sierpnia 2015 r. radca prawny R. C. pełnomocnik [...] podtrzymał odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2012 r. jedynie w zakresie ustalenia czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do ww. gruntu w udziale [...] części w wysokości [...] zł netto, płatnego z góry każdego roku na konto [...], podając, że jako wykonującemu uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa w stosunku do nieruchomości położonej w [...], przy ul. [...], czynsz symboliczny winien być płatny na rzecz [...].
W postępowaniu uzupełniającym Wojewoda [...] pozyskał na podstawie pisma Wydziału Architektury i Budownictwa [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] informację, zgodnie z którą dla nieruchomości zlokalizowanej przy ul. [...] na działce ew. nr [...] z obrębu [...], w dzielnicy [...] w [...], nie ma obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Obowiązujący plan dla ww. rejonu utracił moc z dniem [...] grudnia 2003 r. W rejestrze gruntów przedmiotowy teren został oznaczony jako opis użytku – [...].
Z uwagi na związanie organu odwoławczego zakresem odwołania, w tym przypadku co do rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego w decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., Wojewoda [...] rozpoznał prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji w powołanym zakresie. To z kolei oznacza, że w pozostałym zakresie, tj. punktu I (orzeczenia o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego do gruntu zabudowanego położonego w [...] przy ul. [...] o powierzchni [...] m2, oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...], uregulowanego w Księdze wieczystej Nr [...] stanowiącego część dawnej nieruchomości hipotecznej ozn. nr [...] w udziale wynoszącym [...]) oraz punktu III (umorzenia postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu zabudowanego, położonego w [...], przy ul. [...] o powierzchni [...] m2 oznaczonego w Kw [...] cz. w udziale wynoszącym [...]) decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2012 r. stała się ostateczna.
Rozpoznając wskazane odwołanie w opisanym zakresie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2015 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2012 r. orzekającą o ustanowieniu na 99 lat prawa użytkowania wieczystego do będącego własnością Skarbu Państwa gruntu zabudowanego położonego w [...] przy ul. [...] o powierzchni [...] m2, oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...], uregulowanego w Księdze wieczystej Nr [...] stanowiącego część dawnej nieruchomości hipotecznej ozn. nr [...] w udziale wynoszącym [...] na rzecz: S. S. w udziale wynoszącym [...] części, U. S. w udziale wynoszącym [...] części oraz E. W. w udziale wynoszącym [...] części oraz o umorzeniu postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu zabudowanego, położonego w [...], przy ul. [...] o powierzchni [...] nr oznaczonego w Kw Nr [...] w udziale wynoszącym [...] - w zakresie punktu II decyzji tj. ustalenia czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do ww. gruntu w udziale [...] części w wysokości [...] zł netto, płatnego z góry każdego roku na konto [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda podniósł, że z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, iż [...] uzyskała prawo władania nieruchomością położoną przy ul. [...] w [...], stanowiącej m.in. działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] nr w roku 1996 r. Dowody, stwierdzające powyższe ustalenie nadesłał [...], przy piśmie z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...]. Protokołem zdawczo - odbiorczym, sporządzonym w dniu [...] czerwca 1996 r. w [...](przekazująca) - powołana [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 1996 r., przekazała Komisji (przejmującej) powołanej przez [...], na podstawie[...], między innymi działkę gruntu zabudowaną nr [...] z obrębu [...], położoną przy ul. [...] w [...]. Przekazanie przedmiotowej nieruchomości [...] nastąpiło na zasadzie[...]. Jak wynika z odpisu z księgi wieczystej KW [...], prowadzonej dla nieruchomości zabudowanej, oznaczonej jako dz. ew. nr [...] z obrębu [...], jako współwłaściciel wpisany został Skarb Państwa reprezentowany przez [...] w udziale [...]. Stan prawny nieruchomości, stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] potwierdza dodatkowo treść informacji z rejestru budynków, znajdującego się w aktach sprawy organu I instancji. Pozostałymi współwłaścicielami działki ewidencyjnej nr [...] pozostają, zgodnie z informacją z rejestru budynków z dnia [...] czerwca 2011 są osoby fizyczne: I. G., E. G., S. C., B. M. W., F. J., S. M., H. M. i J. M.
Wojewoda [...] podkreślił, że zgodnie z poglądem ugruntowanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w postępowaniu o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na rzecz spadkobiercy dawnego właściciela gruntu, toczącym się w trybie art. 7 dekretu stronami są osoby, którym przysługują określone prawa rzeczowe. Osobami tymi są: osoba bądź osoby zgłaszające roszczenia dekretowe, ich następcy prawni (wnioskodawcy), właściciel gruntu, osoby będące użytkownikami wieczystymi gruntu, a w przypadku gruntu zabudowanego także właściciele lokali z którymi związane są odpowiednie udziały w użytkowaniu wieczystym gruntu.
Organ odwoławczy zauważył, że [...] występuje w niniejszej sprawie jako statio fisci Skarbu Państwa i przysługuje mu przymiot strony w postępowaniu dekretowym będącej w jej trwałym zarządzie. Przy czym art. 28 k.p.a. nie stanowi samoistnej normy prawnej, ponieważ ustalenie interesu prawnego może nastąpić w związku z normą prawa materialnego, jaką w niniejszym postępowaniu stanowią przepisy art. 43 ust. 1 i 2 ustawy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce gruntami (tj. Dz.U. z 2014 r. poz. 518). Taki tytuł daje legitymację strony w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów art. 7 ust. 1 i 2 dekretu. Wobec czego Wojewoda podniósł, iż jednostka organizacyjna Skarbu Państwa, sprawująca trwały zarząd nieruchomości będącej przedmiotem wniosku następców prawnych poprzedniego właściciela gruntu o przyznanie użytkowania wieczystego gruntu na podstawie art. 7 ust. 1 i 2 dekretu, stosownie do art. 28 k.p.a w związku z art. 60 ust. 2a pkt 3, art. 60 ust. 1 i art. 43 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest stroną postępowania administracyjnego prowadzonego z tego wniosku. Jednocześnie organ wskazał, iż brak osobowości prawnej [...] wobec regulacji zawartej w art. 29 k.p.a. nie powoduje możliwości pozbawienia go statusu strony w postępowaniu. Zgodnie bowiem z art. 43 ustawy o gospodarce nieruchomościami, trwały zarząd jest formą prawną władania nieruchomością przez jednostkę organizacyjną (ust. 1). Zdaniem Wojewody pośród uprawnień trwałego zarządcy nieruchomości mieści się prawo do wzięcia udziału w postępowaniu administracyjnym lub sądowoadministracyjnym w sprawie, która dotyczy nieruchomości oddanej w zarząd. Ma to także odniesienie w istnieniu uprawnienia [...] do udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2012 r., w którym organ I instancji niezgodnie z prawem pozbawił udziału jako strony [...], doręczając jej co prawda decyzję pierwszoinstancyjną, lecz w formie "do wiadomości". Jakkolwiek, skoro pisma kierowane do [...] w niniejszej sprawie do wiadomości pozwoliły na jej udział w postępowaniu, a wnoszący odwołanie od decyzji Prezydenta [...] pełnomocnik [...] skorzystał skutecznie z prawa rozpoznania odwołania, a dodatkowo, został zawiadomiony przez Wojewodę [...] o zebraniu materiału dowodowego w sprawie pismem z dnia [...] czerwca 2015 r., Wojewoda [...] uznał, że na poziomie postępowania uzupełniającego w trybie art. 136 k.p.a. organ stopnia wojewódzkiego wyeliminował omówione naruszenie poprzez uznanie [...] za stronę postępowania dekretowego. Zatem w ocenie organu odwoławczego nieuprawnionym jest zarzut, że [...] przymiot strony w niniejszej sprawie nie przysługuje. Z drugiej strony za niesłuszny należy uznać zarzut odwołania podniesiony przez pełnomocnika [...] - że w sytuacji, gdy grunt stanowi własność Skarbu Państwa i zostanie jednocześnie powierzony [...] w trybie [..], organem I instancji w sprawie rozpoznania wniosku o przyznanie prawa użytkowania wieczystego w trybie art. 7 ust. 2 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy jest [...]. Jak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia [...] lutego 2015 r., sygn. akt [...], po pierwsze, skoro [...] gospodaruje mieniem poprzez wykonywanie wskazanych wyżej czynności i jednocześnie ma gospodarować powierzonymi jej nieruchomościami, zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 14 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu...), to tym samym nie ma ona uprawnień do ustanawiania prawa użytkowania wieczystego w drodze decyzji administracyjnej, wydawanej na podstawie dekretu. Zaś po drugie, pojęcie "gospodarowania nieruchomościami", użyte w tytule działu II ustawy o gospodarce nieruchomościami jest pochodnym słowa "gospodarka". To ostatnie zaś najczęściej kojarzy się z zarządzaniem, dysponowaniem, zajmowaniem się. Zatem gospodarka nieruchomościami to ogół czynności faktycznych i prawnych, które składają się na owo zarządzanie czy administrowanie. Z uwagi zaś na odrębności w zakresie gospodarowania nieruchomościami, stanowiącymi własność podmiotu publicznego, ogólne uregulowania dotyczące gospodarowania nieruchomościami, określone w kodeksie cywilnym musiały w tym przypadku zostać określone w sposób szczególny, co uczyniono w w/w ustawie gruntowej. W konsekwencji NSA uznał, że możliwość przyznania [...] kompetencji do rozstrzygania wniosków "dekretowych", pozostaje w sprzeczności ze stanowiskiem judykatury, iż [...] - jako dysponentowi określonego prawa - przysługuje legitymacja materialna i procesowa w sprawach dotyczących praw i obowiązków związanych ze składnikami mienia Skarbu Państwa znajdującymi się w jej władaniu. Jednocześnie NSA rozstrzygnął kwestię ewentualnej możliwości przekazania kompetencji do orzekania w sprawach wniosków dekretowych przez organy [...] w sposób negatywny.
Wojewoda [...] podkreślił, iż w decyzji z dnia [...] marca 2012 r. Prezydent [...] ustanowił na 99 lat na rzecz S. S., U. S. i E. W. prawo użytkowania wieczystego do działki nr [...] z obrębu [...]o pow. [...] m2 uznając, że wniosek dekretowy złożony został w 6- miesięcznym terminie, a sposób korzystania z nieruchomości przez beneficjentów decyzji z dnia [...] marca 2012 r. da się pogodzić z jej przeznaczeniem planistycznym. W ocenie organu odwoławczego powyższe rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe. Z akt własnościowych nieruchomości położonej przy ul. [...] wynika, że w dniu [...] października 1948 r. wpłynął do Zarządu Miejskiego w [...] wniosek K. i W. małż. S. o przyznanie prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości. Zatem uwzględniając fakt, że objęcie gruntu przez Gminę [...] nastąpiło w dniu [...] listopada 1948 r., z dniem ogłoszenia Dziennika Urzędowego nr [...] Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego [...], wniosek dekretowy wpłynął w ustawowo przepisanym terminie. Stwierdzenie to jest aktualne pomimo, że wniosek o ustalenie prawa własności czasowej złożony został przed dniem objęcia gruntu w posiadanie przez Gminę [...]. Jednocześnie zgodnie z pismem Wydziału Planowania Miejscowego Biura Architektury i Planowania Przestrzennego Urzędu [...] z dnia [...] października 2007 r [...], w obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego [...] przedmiotowa działka znajduje się w strefie terenów [...] (symbol [...]) w obszarze [...]. Aktualnie, przedmiotowa nieruchomość nie jest objęta żadnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co uzasadnia konieczność powołania się w zakresie ustalenia spełnienia przesłanki możliwości pogodzenia sposobu użytkowania gruntu przez następców prawnym dawnych właścicieli z jego przeznaczeniem planistycznym na postawienia ww. studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego [...].
Organ odwoławczy podniósł, że w sprawie kwestią sporną pozostaje orzeczenie zawarte w punkcie II decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2012 r. o ustanowieniu czynszu symbolicznego z tytułu użytkowania wieczystego w udziale [...] do gruntu nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...], jako, że pełnomocnik [...] w piśmie z dnia [...] marca 2012 r., będącym odwołaniem od ww. decyzji podnosi, że w poprzez wskazanie [...] jako właściwego w zakresie poboru opłat z tytułu użytkowania wieczystego zamiast [...] jako podmiotu reprezentującego właściciela gruntu - Skarb Państwa w tym zakresie Prezydent [...] przekroczył swe kompetencje. Wobec czego Wojewoda [...] zaznaczył, że ustalenie czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości, będącej przedmiotem niniejszego postępowania nastąpiło na podstawie Zarządzenia Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w sprawie wysokości czynszu symbolicznego za użytkowanie wieczyste gruntów przejętych na własność Skarbu Państwa na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.
Zgodnie z § 1 ust. 1 ww. zarządzenia, za grunty oddawane w użytkowanie wieczyste w trybie przepisów dekretu stanowiące własność Skarbu Państwa pobiera się czynsz symboliczny. Stosownie do ust. 2 powołanego przepisu ustala się wysokość czynszu symbolicznego na kwotę [...] za 1 metr kwadratowy powierzchni gruntu oddawanego w użytkowanie wieczyste. Powyższa kwota stanowi kwotę netto i każdorazowo jest powiększana o kwotę należną z tytułu podatku od towarów i usług wg stawki obowiązującej w terminie płatności. Roczny czynsz symboliczny ustala się mnożąc powierzchnię gruntu oddawanego w użytkowanie wieczyste wyrażoną w metrach kwadratowych przez kwotę o której mowa w punkcie powyższym (ust. 3).
Wojewoda wskazał, że zgodnie z zasadą, zawartą w art. 11 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z przepisów niniejszej ustawy oraz odrębnych ustaw, organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, a organami reprezentującymi jednostki samorządu terytorialnego są ich organy wykonawcze. Stosownie zaś do art. 4 ust. 9b' ustawy o gospodarce nieruchomościami, ilekroć w ustawie jest mowa o staroście - należy przez to rozumieć również prezydenta miasta na prawach powiatu.
Organ odwoławczy podniósł, że jednostką organizacyjną [...], prowadzoną w formie jednostki budżetowej, a powołanej do zarządu mieniem Skarbu Państwa na terenie [...] jest [...]. Zgodnie z § [...] Statutu [...] ( uchwała Rady [...] Nr [...]) Zarząd przygotowuje czynności związane z gospodarowaniem zasobem nieruchomości Skarbu Państwa, w tym także zasobem lokalowym, w szczególności w zakresie naliczania należności za nieruchomości udostępniane z zasobu oraz windykacji tych należności. Wobec czego, w ocenie Wojewody, z całą pewnością można stwierdzić, że naliczanie i pobór opłat w postaci czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego go gruntu nieruchomości [...], pozostającej własnością Skarbu Państwa jest[...], który, zgodnie z § 8 ust. 1 statutu użytkuje i zarządza mieniem [...] niezbędnym do wykonywania jego zadań, a zgodnie z § 8 ust. 2 nadzór nad jego działalnością sprawują organy [...] w zakresie swych kompetencji. Zatem skoro tryb i zakres funkcjonowania [...] regulują przepisy ustawy[...], z których żaden nie stanowi odrębnej regulacji, o której mowa w art. 11 ust. 1 u.g.n., która wyłączałaby uprawnienie Prezydenta [...], a ściślej [...] do gospodarowania mieniem Skarbu Państwa w zakresie pobierania opłaty z tytułu użytkowania wieczystego w postaci czynszu symbolicznego, Wojewoda uznał, że Prezydent [...] prawidłowo w decyzji z dnia [...] marca 2012 r. ustalił, iż to [...] uprawniony i zobowiązany jest do dokonywania opisanych czynności przez okres ustanowienia prawa użytkowania wieczystego. Przy czym zdaniem Wojewody [...] z uwagi na brak stwierdzonych i nieusuwalnych naruszeń prawa poprzez wydanie ww. decyzji Prezydenta [...] oraz prawidłowe i wyczerpujące przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie ustalenia czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, należało decyzję tę utrzymać w mocy.
[...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2015 r. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepełne rozpatrzenie sprawy oraz art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 r. poprzez jego nie zastosowanie. W ocenie [...] do niniejszej sprawy należało bowiem na zasadzie per analogiam zastosować przepis art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, że od wpływów należnych Skarbowi Państwa także z tytułu wieczystego użytkowania należy odliczyć 25% na rzecz powiatu, na terenie którego jest położona dana nieruchomość. Przepis ten mówi ogólnie o wpływach nie określając owych wpływów bliżej. Tak więc wobec takiej treści normy prawnej należy uznać, ze chodzi tu zarówno o opłaty z tytułu wieczystego użytkowania jak i o czynsz symboliczny o którym mowa w przepisie art. 7 ust. 1 dekretu.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższa ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Natomiast zgodnie z art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej p.p.s.a.), Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Istota skargi sprowadziła się do zakwestionowania sposobu dokonania opłaty z tytułu czynszu symbolicznego, o którym mowa w przepisie art. 7 ust.1 dekretu [...]. Organy administracji uznały, że ustalony w pkt II decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. czynsz symboliczny z tytułu ustanowienia prawa użytkownika wieczystego do gruntu położonego przy ulicy [...] płatny będzie na stosowne konto [...], w oparciu o Zarządzenie Nr [...] Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. Należy wskazać, że uchwałą Nr [...] Rady miasta [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. utworzona została jednostka budżetowa [...] pod nazwą [...], której wykonanie powierzono Prezydentowi [...]. Z kolei z załącznika do uchwały w postaci Statutu [...] wynika, że przygotowuje on czynności związane z gospodarowaniem zasobem nieruchomości Skarbu Państwa, w tym także zasobem lokalowym, w szczególności w zakresie: - §[...]– naliczania należności za nieruchomości udostępniane z zasobu oraz windykacji tych należności.
W skardze – inaczej niż w odwołaniu od decyzji I instancji, skarżąca [...] wskazała, że od wpływów należnych Skarbowi Państwa z powyższego tytułu odliczyć należy 25% na rzecz powiatu, powołując się na przepis art. 23 ust.3 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 r. (dalej jako u.g.n.)
Sąd nadto wskazuje, że zgodnie z treścią przepisu art.11 ust.1 u.g.n. organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, a organami reprezentującymi jednostki samorządu terytorialnego są ich organy wykonawcze.
Zatem stwierdzić należy, że [...] nie jest w żadnej mierze uprawniona działania w imieniu powiatu. Tym samym podnoszony zarzut naruszenia przepisu art 23 ust.3 u.g.n. nie mógł odnieść oczekiwanego przez skarżącego efektu. Tryb i zakres funkcjonowania [...] regulują przepisy ustawy [...]. Na podstawie przepisów w/w ustawy organy [...] realizujące zadania związane z zakwaterowaniem [...] a podległe [...] nie mają w zakresie swoich kompetencji orzekania w sprawach [...]. Innymi słowy inne zadania wykonują organy [...], inne zaś są zadania starosty, jako organu wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej. Powyższe prowadzi do wniosku, że skarga nie zawierała uzasadnionych podstaw, wobec niewątpliwej właściwości Prezydenta [...] do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, w sposób wskazany w decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r., w tym dotyczący sposobu dokonania płatności (por. wyroki NSA z dnia 19 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 1361/13, z dnia 16 kwietnia 2015 r. sygn. akt I OSK 257/14)
W ocenie Sądu organy administracji w sposób odpowiadający prawu i nie naruszający jego norm, w tym w szczególności przepisu art.23 ust. 3 u.g.n. oraz przepisów postępowania wskazanych w skardze – art. 7 i 77 § 1 k.p.a., rozpoznały przedmiotową sprawę.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło