I SA/Wa 1916/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Dorota Apostolidis WSA Magdalena Durzyńska Protokolant specjalista Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi A. D., Z. N., K. N. i P. N. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 157/14 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 8000 (osiem tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz A. D., Z. N., K. N. i P. N. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. D., Z. N., K. N. i P. N. (dalej jako "skarżący") pismem z 10 września 2018 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 lipca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 157/14, mocą którego Sąd uwzględnił ich skargę na bezczynność Prezydenta [...] i zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] ozn. hip. "[...]" nr rej. hip. [...] plac [...] i [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi wskazano, że mimo upływu terminu do wydania decyzji oraz wystosowanego w dniu 15 maja 2018 r. wezwania do wykonania ww. wyroku, organ nadal pozostaje w bezczynności, jak również nie podejmuje żadnych czynności w sprawie. Wobec powyższego wniesiono o wymierzenie organowi grzywny oraz zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że w toku postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, niezbędnego do wydania przez Prezydenta [...] prawidłowej decyzji merytorycznej, który jest obecnie wnikliwie analizowany. Po zakończeniu tej analizy i sprawdzeniu czy w sprawie nie występują okoliczności uniemożliwiające wydanie decyzji, zostanie przygotowany jej projekt. Organ zwrócił również uwagę, że opóźnienia w rozpatrywaniu spraw dekretowych spowodowane są bardzo dużą liczbą wpływającej do Biura Spraw Dekretowych korespondencji w sprawach odszkodowawczych dotyczących nieruchomości [...]. Waga tych spraw, stopień ich skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w toku takich postępowań, ma znaczący wpływ na rozpatrywanie poszczególnych spraw. Organ w toku niniejszego postępowania informował pełnomocnika skarżących o aktualnym stanie sprawy. W tej sytuacji wystarczającym środkiem dyscyplinującym będzie uznanie, że bezczynność organu w rozpoznaniu sprawy miała charakter rażący, nie zaś wymierzanie mu grzywny w związku z tą bezczynnością. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego art. 154 § 1 P.p.s.a. wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie obie ww. przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, że wyrokiem z 16 lipca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 157/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę A. D., Z. N., K. N. i P. N. na bezczynność Prezydenta [...] i zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku. Zaznaczyć przy tym należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Jak wynika z analizy akt sprawy, odpis prawomocnego wyroku z 16 lipca 2014 r. wraz z uzasadnieniem oraz akta administracyjne doręczone zostały Prezydentowi [...] w dniu 12 stycznia 2015 r. (data prezentaty organu). Termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie upłynął zatem w dniu 12 marca 2015 r. Tymczasem do dnia rozpoznania przez Sąd niniejszej skargi w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny, tj. do 6 grudnia 2018 r., organ administracji publicznej nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym wyrokiem. Z analizy akt administracyjnych wynika ponadto, że w sprawie spełniony został również drugi warunek dopuszczalności skargi, określony w powołanym art. 154 § 1 P.p.s.a., dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku sądu. W aktach sprawy znajduje się bowiem pismo skarżących z 15 maja 2018 r., którym wezwano Prezydenta [...] do wykonania wyroku z 16 lipca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 157/14. Nie ulega więc wątpliwości, że w sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny. Stosownie natomiast do treści art. 154 § 6 P.p.s.a., grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W okolicznościach niniejszej sprawy, tj. biorąc pod uwagę długość przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego wyrokiem z 16 lipca 2014 r., okoliczność że jest to już czwarta skarga w przedmiocie niewykonania tego wyroku (wyrokiem z 22 września 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 1044/15 wymierzono organowi grzywnę w wysokości 1000 zł, wyrokiem z 7 września 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 820/16 - 5000 zł, zaś wyrokiem z 17 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 1545/17 – 7000 zł) oraz fakt, że organ do dnia wyrokowania nie wydał decyzji w przedmiocie wniosku o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, Sąd uznał, że grzywna w wysokości 8000 zł jest adekwatną sankcją dla Prezydenta [...] za niewykonanie ww. wyroku. Rozpoznając sprawę, Sąd jednocześnie - stosownie do treści art. 154 § 2 zd. 2 P.p.s.a. - stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1181/13; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Zastrzeżenia Sądu budzi w szczególności sytuacja, gdy organ nie podejmuje w sprawie czynności zmierzających do zakończenia postępowania, bądź podejmuje je opieszale. Jak wynika natomiast z akt administracyjnych organ po otrzymaniu w dniu 12 stycznia 2015 r. prawomocnego rozstrzygnięcia podjętego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi na bezczynność, wystąpił jedynie do Wydziału Archiwum Biura Organizacji Urzędu [...] o nadesłanie dokumentów dotyczycących daty rozpoczęcia prac inwestycyjnych na terenie przedmiotowej nieruchomości (pismo z 19 września 2017 r.). Organ nie zareagował również na wydane przez Sąd trzy wyroki wymierzające mu grzywnę w związku z niewykonaniem ww. orzeczenia. W tej sytuacji nie budzi wątpliwości Sądu, że bezczynność organu w wykonaniu powołanego wyżej wyroku, ma charakter rażący. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 154 § 1, § 2 i § 6 P.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 3 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżących w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.