I SA/Wa 1968/10

WyrokWSA w Warszawie2011-04-21

Skład orzekający: Dorota Apostolidis, Mirosław Gdesz, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący posiadają legitymację do zaskarżenia uchwały rady gminy w sprawie sprzedaży nieruchomości, jeśli ich interes prawny lub uprawnienie nie zostały bezpośrednio naruszone przez tę uchwałę?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazali naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia przez uchwałę rady gminy w sprawie sprzedaży nieruchomości. Uchwała ta stanowi jedynie czynność poprzedzającą zawarcie umowy, a interes prawny skarżących nie został naruszony w sposób bezpośredni, zindywidualizowany, obiektywny i realny, co jest warunkiem legitymacji do jej zaskarżenia na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Stan faktyczny
Rada Miasta S. podjęła uchwałę w sprawie sprzedaży nieruchomości. Grupa mieszkańców (skarżący) wezwała radę do usunięcia naruszenia prawa, a po bezskutecznym wezwaniu wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się uchylenia uchwały z powodu naruszenia przepisów o samorządzie gminnym, planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz o udostępnianiu informacji o środowisku. Skarżący argumentowali, że sprzedaż nieruchomości spowoduje utratę terenów miejskich i może pozbawić ich miejsc pracy. Rada Miasta wniosła o odrzucenie skargi, twierdząc, że skarżący wykazali jedynie interes faktyczny, a nie prawny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie: WSA Mirosław Gdesz (spr.) WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi Z. K. , R. K., D. B., M. K., S. B., A. U., B. D., A. D., B. Z., E. K., M. D. , K. D., M. G., M. S., G. K., Z. R., T. R., I. R., B. S., J. E. i R. Z. na uchwałę Rady Miasta S. z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie sprzedaży nieruchomości oddala skargę. I. Stan faktyczny 1. Rada Miasta S. w dniu [...] marca 2010 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie sprzedaży nieruchomości położonej przy ulicy [...],[...] i [...]. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm. – dalej usg.) oraz art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm. – wersja obowiązująca w dniu podjęcia uchwały). W uchwale tej Rada Miasta wyraziła zgodę na sprzedaż zabudowanych nieruchomości miejskich oznaczonych jako działki nr [...], [...],[...] oraz udziału [...] w prawie własności działki nr [...]. 2. Z. K. , R. K., D. B., M. K., S. B., A. U., B. D., A. D., B. Z., E. K., M. D. , K. D., M. G., M. S., G. K., Z. R., T. R., I. R., B. S., J. E. oraz R. Z. (dalej powoływani jako skarżący), pismem z dnia 10 czerwca 2010 r. wezwali Radę Miasta S. do usunięcia naruszenia prawa. 3. Pismem z dnia 22 lipca 2010 r. Przewodniczący Rady Miasta S. w odpowiedzi na powyższe wezwanie poinformował pełnomocnika skarżących Z. K. o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. 4. Skarżący w dnu 6 września 2010 r. wnieśli na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnioskując o jej uchylenie jako wydanej z rażącym naruszeniem: - art. 7 ust. 1 pkt 1,2,10,12 i 15 ustawy o samorządzie gminnym, - art. 1 ust. 2 pkt 1-5 i 9 w zw. Z art. 10 ust. 1 pkt 1-5 i 13, art. 6 ust. 2 pkt 2, art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), - art. 51 w zw. z art. 46 – 47 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.). W uzasadnieniu skargi podniesiono, że na przedmiotowym terenie gdzie obecnie znajduje się [...] w wyniku realizacji uchwały ma powstać hipermarket co spowoduje, że miasto straci tereny położone w jego centrum, które winny być pozostawione do dyspozycji członków wspólnoty samorządowej, w tym także skarżących i ich dzieci. Skarżący wskazali, że na terenie [...][...]. Ponadto część skarżących zajmuje się handlem na targowisku przy ul. [...] położnym bezpośrednio przy nieruchomościach objętych działaniem zaskarżonej uchwały i wybudowanie hipermarketu może pozbawić ich miejsca pracy. 5. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta S. wniosła o jej odrzucenie względnie oddalenie. Organ ten wyjaśnił, iż skarżący nie wskazali interesu prawnego, lecz wyłącznie interes faktyczny. Zdaniem Rady Miejskiej skarżący nie wykazali związku pomiędzy treścią skarżonej uchwały, a ich własną indywidualną sytuacją prawną. II. Uzasadnienie prawne Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. 1. Ocena zaskarżonej uchwały przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: ppsa) nie potwierdza, aby zaistniały podstawy do uwzględnienia skargi. 2. Przechodząc do oceny zasadności skargi należy zauważyć, iż zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. 3. Analizując spełnienie powyższych warunków Sąd stwierdza, iż zaskarżona uchwała mieści się w katalogu spraw z zakresu administracji publicznej, gdyż w następstwie tej uchwały nastąpiło wyłączenie nieruchomości z gminnego zasobu nieruchomości, co należy ocenić jako czynność z zakresu administracji publicznej. 4. Skarżący również wyczerpali drugi z warunków, a mianowicie wezwali Radę Miasta S. do usunięcia naruszenia prawa. 5. Zdaniem Sądu nie został jednak spełniony trzeci z wymaganych warunków. Uchwała w jakikolwiek sposób nie wpłynęła bowiem na interes prawny lub uprawnienia skarżących. Zaskarżony akt stanowi bowiem jedynie czynność poprzedzającą ewentualnie i ostatecznie zawarcie umowy dotyczącej nieruchomości stanowiącej własność gminy. Z chwilą podjęcia uchwały interesy prawne i uprawnienia skarżących nie zostały w jakikolwiek sposób naruszone. 6. Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądowym wskazuje się na istotne różnice pomiędzy postępowaniem administracyjnym ogólnym uregulowanym w kodeksie postępowania administracyjnego, a postępowaniem w sprawie zaskarżania uchwały organu gminy do sądu administracyjnego. W pierwszym z tych postępowań stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie lub kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek - art. 28 k.p.a. Wystarczy więc na gruncie tego przepisu, że w ocenie organu, w przypadku postępowań wszczynanych z urzędu, lub we własnej ocenie podmiotu żądającego wszczęcia postępowania, będzie ono dotyczyło interesu prawnego - opartego o konkretny przepis prawa materialnego - danego podmiotu. Odmienna jest natomiast sytuacja w odniesieniu do skargi składanej na podstawie art. 101 u.s.g. Legitymacja do wniesienia takiej skargi do sądu administracyjnego przysługuje nie temu kto ma w tym interes prawny, ale temu czyj interes prawny został naruszony skarżonym rozstrzygnięciem (wyrok NSA z dnia 3 września 2004 r., sygn. akt. OSK 476/04, ONSAiWSA 2005, nr 1, poz. 2). Wskazać należy, że naruszenie interesu prawnego składającego taką skargę musi mieć przy tym charakter bezpośredni, zindywidualizowany, obiektywny i realny. Uchwała, czy też konkretne jej postanowienia, muszą więc naruszać rzeczywiście istniejący w dacie podejmowania uchwały interes prawny skarżącego. Takie rozumienie legitymacji skarżącego znajduje potwierdzenie także w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego. Trybunał ten w wyroku z dnia 4 listopada 2003 r., sygn. akt SK 30/02 (OTK-A 2003 nr 8, poz. 4) zauważył bowiem, że skarga na podstawie art. 101 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, a zatem do jej wniesienia nie legitymuje sama ewentualna sprzeczność zaskarżonej uchwały z prawem. Podstawą zaskarżenia jest bowiem równocześnie naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela lub ich grupy, ewentualnie innego podmiotu, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą w inny sposób prawnie związany. W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, że każdy skarżący, składając skargę w trybie art. 101 u.s.g. musi wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną przezeń uchwałą, to znaczy, iż zachodzi związek polegający na tym, że uchwała narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) jego interes prawny lub uprawnienie, albo jako indywidualnego podmiotu, albo jako członka określonej wspólnoty samorządowej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02, OSNP 2004/7/114). 7. W przedmiotowej sprawie wskazać należy, że stroną uprawnioną do wniesienia skargi może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały najpóźniej w chwili wnoszenia skargi naruszone. Posiadanie interesu prawnego przy próbie zakwestionowania uchwały rady gminy, oznacza istnienie związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżących, wynikających z norm prawa materialnego, a zaskarżoną uchwałą. Interes prawny lub uprawnienie nie musi mieć podstawy wyłącznie w przepisach materialnych prawa administracyjnego. W ocenie Sądu kwestionowana uchwała nie narusza interesu prawnego skarżących, który dałby się wyprowadzić z jakiejkolwiek normy prawa materialnego. W szczególności nie narusza ona ich prawa własności, uchwała ta nie ma żadnego związku z powoływaniem przez skarżących normami planistycznymi oraz normami z zakresu prawa ochrony środowiska. Jak już wyżej wspomniano, aby mówić o naruszeniu interesu prawnego lub uprawnienia uchwałą samorządową, musi istnieć bezpośredni i rzeczywisty związek uchwały ze stwierdzonymi naruszeniami, a tych nie można w sprawie się dopatrzyć, ani takowych nie wskazali skarżący. Podsumowując Sąd stwierdza, że skarżący nie byli legitymowani do zaskarżenia przedmiotowej uchwały, gdyż w stosunku do skarżących nie został spełniony ustawowy warunek wymieniony w art. 101 ust. 1usg. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło