I SA/Wa 2012/12

Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. i K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. K., K. K. i S. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 22 marca 2013 r. sygn. I SA/Wa 2012/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił K. K. i K. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. K., K. K. i S. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynikało, że wnioskodawcy, będący małżeństwem, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Posiadają pięcioro dzieci urodzonych pomiędzy 1993 a 2012 r. Źródłem utrzymania wnioskodawców są zasiłki rodzinne i pielęgnacyjne wraz z dodatkami na dzieci. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazali, że pomagają w prowadzeniu gospodarstwa rolnego rodziców, jak też wykonują drobne prace dorywcze w zamian za żywność. Pomimo skierowanych wezwań, skarżący nie przedłożyli dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących ich sytuacji materialnej. W tych okolicznościach Sąd przyjął, że wnioskodawcy nie wykazali należycie, by nie byli w stanie ponieść kosztów toczącego się postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia 9 maja 2013 r. sygn. I OZ 340/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie K. K. i K. K. na wymienione postanowienie z dnia 22 marca 2013 r. W wyniku rozpoznania ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 5 września 2013 r. sygn. I SA/Wa 2012/12 odmówił K. K. i K. K. przyznania prawa pomocy. Sąd przyjął, że składający wniosek nie powołali się na żadne nowe okoliczności istotne dla oceny ich sytuacji materialnej. Deklarowany dochód skarżących w ocenianym okresie czasu zresztą wzrósł ([...] zł). Zażalenie skarżących na powyższe postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z dnia 16 października 2013 r. sygn. I OZ 883/13. W odpowiedzi na wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 16 października 2012 r. wzywającego skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł K. K. i K. K. wnioskiem z dnia 3 grudnia 2013 r. ponownie wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując, że nie są w stanie ponieść chociażby najmniejszych kosztów prowadzonego postępowania. Zarządzeniem z dnia 23 grudnia 2013 r. skarżący zostali zobowiązani do uzupełnienia formularza wniosku poprzez wyjaśnienie, czy dochody oraz wydatki uzyskiwane (ponoszone) przez wnioskodawców oraz pozostałe osoby znajdujące się we wspólnym gospodarstwie domowym - w stosunku do informacji przedstawionej w poprzednim wniosku o przyznanie prawa pomocy - w zakresie swojej wysokości uległy zmianie. W piśmie z dnia 14 stycznia 2013 r. K. K. i K. K. wyjaśnili, że ich sytuacja materialna nie uległa poprawie, a wręcz się pogorszyła w stosunku do informacji przedstawionych w poprzednim wniosku. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje: Rozpoznawane żądanie przyznania prawa pomocy jest trzecim wnioskiem złożonym w tej sprawie przez skarżących, co powoduje, że ocena zasadności zwrócenia się do Sądu o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika podlega rozważeniu przez pryzmat przesłanki zawartej w art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: p.p.s.a., zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W przypadku przesłanki przyznania prawa pomocy, którą jest wykazanie, że składający wniosek nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), "zmianę okoliczności sprawy" odnosić należy do sytuacji finansowej wnioskodawcy, która wskazywać będzie na pogorszenie się możliwości finansowych składającego wniosek. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazali, by zgłoszone żądanie zostało złożone wskutek zasadniczej zmiany ich sytuacji majątkowej. W swoim wniosku skarżący poprzestali bowiem na ogólnym stwierdzeniu, że ich sytuacja bytowa "nie uległa poprawie wręcz uległa pogorszeniu", nie przedstawiając jakichkolwiek dalszych informacji, w oparciu o które taka ocena została przez nich wyrażona. W kolejno składanych przez siebie wnioskach skarżący za zasadnicze źródło swoich dochodów wskazywali świadczenia otrzymywane na dzieci. We wniosku z 3 grudnia 2013 r. rubryka nr 10 formularza pozostała w tym zakresie niewypełniona (skarżący umieścili w tym miejscu jedynie informację, że czworo z pięciorga dzieci uczy się), co było podstawą do wezwania skarżących zarządzeniem z dnia 23 grudnia 2013 r. do uzupełnienia formularza wniosku poprzez wskazanie, czy dotychczas ujawniane dochody w stosunku do informacji przedstawionej w poprzednim wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie swojej wysokości uległy zmianie. Skarżący poprzestając na oświadczeniu, że ich sytuacja "wręcz uległa pogorszeniu" do wskazanego zarządzenia się w istocie nie zastosowali, albowiem za wyjaśnienie powstałej rozbieżności w sposobie określania dochodów i wydatków rodziny nie może być uznane ogólnikowe stwierdzenie, że sytuacja bytowa rodziny nie uległa poprawie. Wskazane zaniechanie powoduje, ze okoliczności faktyczne istotne z punktu widzenia przesłanki przyznania prawa pomocy, z winy składających wniosek nie zostały wyjaśnione w stopniu, który pozwalałby na stwierdzenie, czy w sprawie wystąpiła sytuacja, do której nawiązuje art. 165 p.p.s.a. W tych warunkach złożony przez skarżących wniosek, na podstawie art. 165 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., podlegał oddaleniu.