I SA/Wa 2034/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Iwona Kosińska WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant referent stażysta Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2017 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] października 2016 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] września 2016 r. nr [...], w sprawie odmowy przyznania T. G. świadczenia w formie zasiłku celowego specjalnego na zakup leków, żywności i pokrycie kosztów usług pralniczych. Z ustaleń organu wynika, że T. G. jest najemcą lokalu kwaterunkowego, który jest wyposażony w instalację elektryczną, gazową ziemną i ciepłą wodę, kanalizację i centralne ogrzewanie. Mieszkanie składa się z korytarza, przedpokoju, łazienki, wc, dwóch pokoi i kuchni. Do zamieszkiwania w lokalu jest uprawniony pełnoletni syn wnioskodawczyni. T. G. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Miesięczny dochód wynosi [...] zł na co składa się renta – [...] zł, dodatek mieszkaniowy [...] zł i dodatek energetyczny. Dochód ten przekracza kryterium dochodowe określone w art. 8 ust.1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej wynoszące 634 zł. Z orzeczenia lekarza orzecznika z [...] czerwca 2008 r. wynika, że T. G. nie jest całkowicie niezdolna do pracy, jest osobą sprawną manualnie. W dniu [...] sierpnia 2016 r., w czasie wywiadu środowiskowego, po raz kolejny utrudniła pracownikowi socjalnemu rozeznanie jej sytuacji pod kątem wnioskowanej pomocy, gdyż nie wyraziła zgody na wejście do pomieszczeń mieszkania poza korytarzem. Uniemożliwia to ocenę, czy warunki życiowe czynią zadość wymogom niezbędnej potrzeby bytowej o jaką się ubiega. Stanowi to także powód do odmowy przyznania żądanego świadczenia. Organ rozważył również możliwość udzielenia pomocy na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy i uznał, że w przypadku T. G. nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w ustawie o pomocy społecznej gdyż aktualna sytuacja osobista, rodzinna, dochodowa i majątkowa nie wskazuje na zaistnienie nadzwyczajnych i wyjątkowych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na nagłe pogorszenie sytuacji życiowej, której wnioskodawczyni nie jest w stanie zaradzić przy wykorzystaniu pomocy pełnoletniego syna, do czego ten jest zobowiązany na mocy Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego, który wspólnie z nią zamieszkuje i wspólnie użytkuje lokal oraz media. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniosła T. G.. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Z ustaleń organu wynika, że dochód skarżącej T. G. z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił [...] zł miesięcznie a wobec tego przekraczał kryterium dochodowe dla osoby prowadzącej jednoosobowe gospodarstwo domowe, określone w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2016 r., poz 930), które wynosi 634 zł. Nawet gdyby uwzględnić zarzuty skarżącej dotyczące ustalonego przez organ dochodu i pomniejszyć go o kwoty połowy dodatków składających się na ten dochód to i tak przekraczałby wskazane w ustawie kryterium dochodowe o prawie 50% ([...]) gdyż wynosiłby [...] zł. Wobec przekroczenia kryterium dochodowego żądanie skarżącej nie podlega rozpoznaniu na podstawie art. 39 ustawy o pomocy społecznej. Organ rozważył również możliwość udzielenia pomocy na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy, który stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przeznaczony zasiłek celowy w wysokości określonej w tym przepisie. Wymogiem przyznania zasiłku na podstawie tego przepisu jest to by wystąpił szczególnie uzasadniający przypadek, który należy rozumieć jako sytuację wyjątkową, spowodowaną nadzwyczajnymi zdarzeniami, którym ubiegający się o tę pomoc nie może zapobiec we własnym zakresie, a która dotkliwie i głęboko ingeruje w sytuację życiową takiej osoby. Prawidłowo organy uznały, że w przypadku skarżącej nie występuje szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. T. G. nie jest całkowicie niezdolna do pracy co stwierdzone zostało w orzeczeniu lekarza orzecznika ZUS z [...] czerwca 2008 r., posiada stały dochód w postaci renty, otrzymuje pomoc finansową w postaci dodatku mieszkaniowego i dodatku energetycznego. Ma pełnoletniego syna (ur. 1990 r. – dane z umowy najmu lokalu mieszkalnego), na którym ciąży obowiązek pomocy matce i, który uprawniony jest do zamieszkiwania wraz ze skarżącą, a więc także do ponoszenia kosztów z tym związanych w tym również kosztów wyposażenia lokalu. Z protokołu sporządzonego w dniu [...] sierpnia 2016 r. przez pracownika socjalnego wynika, że T. G. odmawia udzielenia jakichkolwiek informacji dotyczących jej syna. Także prośby nawiązania z nim kontaktu przez pracowników socjalnych nie powiodły się gdyż nie reaguje na pisma wystosowane do niego przez organ pomocowy. Poza tym dokładne rozeznanie sytuacji skarżącej przez organ i ustalenie rzeczywistych potrzeb w odniesieniu do żądanej pomocy nie było możliwie z uwagi na uniemożliwienie przez nią przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, który jest podstawowym dowodem pozwalającym na ocenę sytuacji osoby wnioskującej o świadczenia z pomocy społecznej i, który poprzedza wydanie decyzji o przyznaniu lub odmowie przyznania świadczenia (art. 106 ust.4 ustawy). Wywiad taki jest przeprowadzony w celu ustalenia sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osób ubiegających się o pomoc społeczną (art. 107 ust.1 ustawy). W rozpoznawanej sprawie pracownik socjalny udał się do miejsca zamieszkania w dniu [...] sierpnia 2016 r. celem przeprowadzenia wywiadu. Termin ten został wskazany przez skarżącą. Z protokołu wywiadu wynika, że do niego nie doszło, gdyż skarżąca nie wpuściła pracownika socjalnego do mieszkania, a rozmowa odbyła się w korytarzu. Z protokołu wynika, że taka sytuacja miała miejsce po raz kolejny. Niemożność przeprowadzenia wywiadu środowiskowego z przyczyn leżących po stronie skarżącej dowodzi braku współdziałania z pracownikiem socjalnym co samo przez się może stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia (art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej). Nadto należy wskazać, że pomoc społeczna nie służy zaspokajaniu wszelkich oczekiwań wnioskujących o taką pomoc. Celem pomocy społecznej jest wsparcie osób wymagających pomocy w przezwyciężaniu trudnych sytuacji, którym nie są w stanie samodzielnie podołać natomiast celem nie jest zwolnienie osób, które o taką pomoc się ubiegają od wykorzystywania własnych umiejętności i możliwości w pokonywaniu trudności i ułomności z jakimi się borykają (art. 2 ust.1 i art. 4 ustawy o pomocy społecznej). Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem co czyni skargę bezzasadną. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.