I SA/Wa 2148/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-23
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Maria Tarnowska, Bogdan Wolski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy ustalająca stawki procentowe opłaty adiacenckiej może zostać uznana za nieważną z powodu naruszenia procedury jej zwołania, a także czy brak uzasadnienia projektu uchwały stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenie procedury zwołania sesji rady gminy, polegające na niedotrzymaniu terminu określonego w statucie, nie skutkuje nieważnością uchwały, jeśli nie miało istotnego wpływu na jej treść. Brak uzasadnienia projektu uchwały dotyczącej aktu prawa miejscowego, w tym przypadku stawek opłaty adiacenckiej, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności uchwały, ponieważ przepisy nie nakładają takiego obowiązku w sposób bezwzględny, a ocena legalności aktu nie jest uzależniona od jego uzasadnienia.Stan faktyczny
Skarżący zarzucili Radzie Miasta Z. naruszenie procedury zwołania sesji, na której podjęto uchwałę ustalającą stawki procentowe opłaty adiacenckiej. Twierdzili, że zwołanie sesji z naruszeniem statutu pozbawiło ich możliwości przedstawienia istotnych informacji oraz że brak uzasadnienia projektu uchwały jest sprzeczny z przejrzystością działań. Rada Miasta odpierała zarzuty, wskazując na odrębne zasady zwoływania sesji na wniosek burmistrza. WSA pierwotnie oddalił skargi, uznając brak indywidualnego interesu prawnego skarżących, jednak NSA uchylił ten wyrok, wskazując na możliwość naruszenia interesu prawnego właścicieli nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Maria Tarnowska WSA Bogdan Wolski (spr.) Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2010 r. sprawy ze skarg M. M. i T. S. na uchwałę Rady Miasta Z. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia stawek procentowych opłaty adiacenckiej 1. oddala skargi; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. M. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych.
Rada Miasta Z. uchwałą z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...], ustaliła wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku podziału dokonanego na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego, który wniósł opłaty roczne za cały okres użytkowania tego prawa na 30% wzrostu wartości oraz wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego budową urządzeń infrastruktury technicznej na 50 % różnicy między wartością, jaką nieruchomość miała przed wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej, a wartością, jaką nieruchomość ma po jej wybudowaniu.
W pismach z 28 marca 2008 r. i 31 marca 2008 r. M. M.
i T. S. wezwali Radę Miasta Z. do usunięcia naruszenia prawa polegającego na bezprawnym zwołaniu przez Przewodniczącego Rady Miasta Z. [...] Sesji Rady w dniu [...] lutego 2008 r. i w konsekwencji bezprawnego podjęcia uchwał na tej sesji.
Rada Miasta Z. w uchwale z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...], odmówiła uchylenia uchwał podjętych na sesji w dniu [...] lutego 2008 r.
M. M. i T. S. wnieśli skargi na uchwałę z dnia
[...] lutego 2008 r., nr [...]
Skarżący zarzucili, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem procedury określonej w statucie Miasta Z. Zgodnie z § 6 ust. 3 statutu o sesji zawiadamia się radnych co najmniej na 5 dni przed terminem rozpoczęcia obrad sesji, doręczając zawiadomienie zawierające w szczególności: informację o terminie i miejscu sesji, porządek obrad, projekty uchwał oraz inne materiały. Skarżący podnieśli,
że Przewodniczący Rady Miasta w dniu [...] lutego 2008 r. powiadomił radnych o zwołaniu sesji Rady Miasta na dzień [...] lutego 2008 r., nie dotrzymując terminu określonego w § 6 ust. 3 statutu. Zwołanie sesji Rady Miasta z naruszeniem przepisów statutu sprawia,
że Rada Miasta, jako zwołana nieprawidłowo, nie miała zdolności uchwałodawczej,
co skutkuje ustaleniem, iż uchwały podjęte przez Radę Miasta są obarczone wadą nieważności.
T. S. wskazał, że w związku z późniejszym zwołaniem sesji Rady Miasta nie mógł skorzystać z uprawnień wynikających z § 6 ust. 6 statutu. Skarżący wyjaśnił, iż na sesji poinformowałby radnych o wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego niemożności stosowania opłat adiacenckich przed wejściem w życie uchwały Rady Miasta.
T. S. ponadto podkreślił, iż niezachowanie przez Przewodniczącego Rady Miasta terminów zawartych w statucie miasta jest naruszeniem jego interesu prawnego o jakim mowa w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, a takie działanie Rady Miasta stanowi istotne naruszenie art. 7 Konstytucji RP.
M. M. wskazał, że w projekcie uchwały w sprawie stawek procentowych opłaty adiacenckiej złożonym przez Burmistrza Miasta Z. nie ma żadnego uzasadnienia wprowadzenia maksymalnych stawek w wysokości 50%
(bez jakichkolwiek wyliczeń), co jest sprzeczne z przejrzystością działań Urzędu Miasta i oznacza nie liczenie się z opinią mieszkańców.
W odpowiedzi na skargi Rada Miasta Z. wniosła o ich oddalenie wskazując, iż problematykę zwołania sesji Rady Miasta Z. regulują art. 20 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz § 6 Statutu Miasta Z. Sesja Rady Miasta w dniu [...] lutego 2008 r. odbyła się na podstawie art. 20 ust. 3 ustawy
o samorządzie gminnym na wniosek Burmistrza Miasta. Ponieważ wniosek spełniał wymogi formalne. Przewodniczący Rady Miasta był zobligowany do zwołania tej sesji
w ciągu 7 dni od złożenia wniosku tj. do dnia [...] lutego 2008 r. Organ wyjaśnił jednocześnie, iż do zwoływania sesji na podstawie art. 20 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym nie ma zastosowania § 6 ust. 3 Statutu Miasta Z., ponieważ ustawodawca przewidział krótsze terminy niż 5 dniowe na zwołanie sesji Rady Miasta
w tym trybie. Mieszkańcy Z. zostali powiadomieni na 4 dni przed zwołaniem Rady ogłoszeniem w Biuletynie Informacji Publicznej i wobec tego mogli w statutowym terminie zgłosić wnioski o zabranie głosu.
Na rozprawie w dniu 20 stycznia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy dotyczące skarg M. M. i T. S.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 stycznia
2009 r. (I SA/Wa 934/08) oddalił skargi.
W ocenie Sądu art. 101 ust. 1 ustawy nie dawał podstaw do skargi osobie, która chciałaby skarżyć uchwałę rady gminy, nie opierając się na prawach własnych, osobistych, a opierając się na interesie ogółu (interesie publicznym). Warunkiem skutecznego zaskarżenia aktu prawa miejscowego, oprócz wskazania jego niezgodności z prawem, jest wykazanie przez skarżącego naruszenia przez ten akt konkretnego interesu prawnego lub uprawnienia, wynikających z regulacji materialnoprawnej. Zdaniem Sądu skarżący nie wykazali w postępowaniu sądowoadministracyjnym w jaki sposób zaskarżona uchwała naruszyła ich indywidualny interes prawny lub uprawnienia i jakie są to naruszenia. Z powyższych względów Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów statutu Miasta Z. nie mieszczą się
w przesłankach określonych w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Skarżący powinni wykazać się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi (a nie w przyszłości) naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł M. M. Skarżący zaskarżył wyrok w całości zarzucając Sądowi naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym polegającą na przyjęciu, iż skarżący nie wykazali indywidualnego interesu prawnego w złożeniu skargi. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 października 2009 r. (I OSK 628/09) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał,
iż skargę w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym może wnieść ten kto wykaże, że jego interes znajduje ochronę w aktualnie funkcjonującym porządku prawnym i został naruszony kwestionowaną uchwałą rady gminy. Naruszenie tak rozumianego interesu prawnego (uprawnienia) w przypadku uchwały rady gminy
w przedmiocie ustalenia stawek procentowych opłaty adiacenckiej niewątpliwie wykazać może właściciel bądź użytkownik wieczysty nieruchomości położonej na obszarze objętym taką uchwałą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Ocena zaskarżonego aktu w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia
25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", przy uwzględnieniu dyspozycji art. 190 p.p.s.a., nie wskazuje na naruszenie prawa w sposób uzasadniający stwierdzenie nieważności uchwały.
Na wstępie Sąd wyjaśnia, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia
27 października 2009 r. dokonał wykładni art. 101 ustawy o samorządzie gminnym,
w sposób przesądzający, iż przedmiotowa uchwała mogła naruszyć interes prawny skarżących. W konsekwencji należy przyjąć, iż skarżący byli legitymowani do zaskarżenia uchwały w trybie przewidzianym w wymienionym przepisie. Wobec tego konieczne stało się jedynie ustalenie, przy ponownym rozpoznaniu sprawy w postępowaniu sądowym, czy przy podjęciu uchwały Rady Miasta Z. z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...], uchybiono prawu w sposób uzasadniający stwierdzenie nieważności wymienionej uchwały.
Odnosząc się do tej kwestii celowe jest w pierwszej kolejności odnotowanie,
iż w przepisach ustawy o samorządzie gminnym, a także w art. 147 § 1 p.p.s.a., nie określono w sposób szczegółowy warunków stwierdzenia nieważności uchwały przez sąd administracyjny. Niewątpliwie jednak należy uznać, że przesłanki te nie pokrywają się z przyczynami nieważności wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. Adresatem tego przepisu jest bowiem organ administracji publicznej właściwy do rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu nadzorczym. W odniesieniu do oceny ważności uchwały organu gminy przepisy kodeksu postępowania administracyjnego znajdą jednak wyłącznie odpowiednie zastosowanie w postępowaniu prowadzonym przez organ nadzoru, co wynika wprost z art. 91 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym. W postępowaniu przed tym organem może nastąpić stwierdzenie nieważności uchwały w przypadku ustalenia, iż doszło do istotnego naruszenie prawa. Takie stanowisko znajduje oparcie w art. 91 ust. 4 ustawy o samorządzie gminy, w którym przewidziano, iż w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano
z naruszeniem prawa.
Powyższe daje podstawy do sformułowania generalnego stanowiska, iż ustawa przewiduje stwierdzenie nieważności uchwały w przypadku naruszenia prawa, ale wyłącznie w sytuacji, gdy zaistniałe naruszenie miało znaczący wpływ na treść podjętej uchwały. Zasada ta powinna być uwzględniona także w postępowaniu sądowym
(por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 1999 r., II SA 6/99, niepubl.).
Uwzględniając przedstawione uwagi przy rozpoznaniu skargi dotyczącej uchwały nr [...] Sąd wskazuje, iż skarżący zarzucili naruszenie trybu zwołania sesji Rady, na której przyjęto tę uchwałę. T. S. ocenił, iż naruszenie prawa
w tym zakresie prowadziło do pozbawienia skarżącego możliwości zabrania głosu
i poinformowania radnych o stanowisku Trybunału Konstytucyjnego o niemożności stosowania opłat adiacenckich przed wejściem w życie uchwały Rady Miasta. Skarżący zaznaczył także, iż w 2007 roku pobrano od mieszkańców Z. opłaty za kanalizację, księgując je jako zaliczki na opłaty adiacenckie. Natomiast M. M. zarzucił, że w projekcie uchwały w sprawie stawek procentowych opłaty adiacenckiej, złożonym przez Burmistrza Miasta Z., nie ma żadnego uzasadnienia wprowadzenia maksymalnych stawek. Zdaniem tego skarżącego wprowadzenie opłaty adiacenckiej nie może różnicować mieszkańców danej ulicy na tych, którzy mają tę opłatę płacić i tych, którzy zostali pominięci przy jej wymierzaniu.
Organ, ustosunkowując się do zarzutów skarżących wyjaśnił, iż sesja Rady
w dniu [...] lutego 2008 r. odbyła się na podstawie art. 20 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym na wniosek Burmistrza Miasta, a ponieważ wniosek spełniał wszystkie wymogi formalne Przewodniczący Rady Miasta był zobligowany do zwołania tej sesji
w ciągu 7 dni od złożenia wniosku, tj. do dnia [...] lutego 2008 r. Przy zwoływaniu sesji na podstawie art. 20 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, nie ma zastosowania § 6 ust. 3 Statutu Miasta Z. O terminie sesji mieszkańcy Z. zostali powiadomieni na 4 dni przed jej zwołaniem ogłoszeniem w Biuletynie Informacji Publicznej, wobec czego mogli w statutowym terminie zgłosić wnioski o zabranie głosu.
Odnosząc się do zarzutów skarżących oraz przedstawiając uzasadnienie rozstrzygnięcia sprawy w zakresie określonym w art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd wskazuje,
iż obowiązujące przepisy nie przewidują sporządzenia uzasadnienia uchwały zawierającej akt prawa miejscowego, o którym mowa w art. 98a ust. 1 i art. 146 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zatem w odniesieniu do tych uchwał nie przewidziano obowiązku, który dotyczy, co do zasady, innych aktów
z zakresu administracji publicznej, w tym przede wszystkim decyzji (art. 107 § 1 k.p.a.) lub był wymagany z uwagi na wyraźny przepisy ustawy (tak przykładowo co do uchwały wymienionej w art. 24 ust. 3 z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 ze zm./). Należy także przyjąć,
iż w stosunku do niektórych uchwał, które mają w istocie charakter indywidualnych aktów stosowania prawa, co zbliża tego rodzaju akty do decyzji administracyjnej, konieczne będzie sporządzenie uzasadnienia takiej uchwały. Przykładowo na konieczność dokonania tej czynności zwraca się uwagę w odniesieniu do uchwały określonej w art. 25 ust. 2 o samorządzie gminnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2009 r., I OSK 1747/08, Wspólnota 2009/13/45).
Podsumowując rozważania w tej części Sąd stwierdza, że z obowiązujących przepisów nie wynika wprost obowiązek sporządzenia uzasadnienia zaskarżonej uchwały. Nie ma także dostatecznych podstaw, aby tworzyć ten obowiązek w oparciu
o wykładnie systemową i odpowiednie zastosowanie regulacji dotyczącej decyzji administracyjnej. Akty prawa miejscowego są obok Konstytucji, ustaw, ratyfikowanych umów międzynarodowych oraz rozporządzeń, źródłem powszechnie obowiązującego prawa przy czym obowiązywanie tego prawa ograniczone jest do obszaru działania organu, który je ustanowił (art. 87 Konstytucji). Obowiązujące przepisy nie przewidują konieczności sporządzenia uzasadnienia aktów prawnych wymienionych w art. 87 ust. 1 Konstytucji po ich uchwaleniu (ratyfikacji, wydaniu). Nie ma dostatecznych podstaw, aby w sposób wyjątkowy traktować wyłącznie źródła prawy wymienione w art. 87 ust. 2 Konstytucji i tworzyć w drodze analogii, z uwagi na brak stosownej regulacji ustawowej, obowiązek uzasadnienia przyjętej uchwały. Okolicznością uzasadniającą takie działanie nie powinien być w szczególności wzgląd na konieczność oceny zgodności z prawem aktów prawa miejscowego. Ustawy i rozporządzenia, w stosunku do których niewątpliwie nie istnieje obowiązek sporządzenia uzasadnienia tych aktów po ich uchwaleniu (wydaniu), podlegają także ocenie co do zgodności z Konstytucją, ustawami lub ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi w ramach postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, ale w pewnym zakresie i w szczególny sposób, również w postępowaniu sądowym. Zatem brak uzasadnienia aktu normatywnego nie jest przeszkodą do dokonania oceny jego legalności i nie ma dostatecznych powodów, aby wniosek ten nie odnosił się do aktów prawa miejscowego.
Innym zagadnieniem jest sporządzenie uzasadnienia projektu uchwały zawierającej akt prawa miejscowego. Zgodnie bowiem § 143 zawartym w załączniku do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. Nr 100, poz. 908), dalej: "Zasady", do aktów prawa miejscowego stosuje się odpowiednio zasady wyrażone w dziale VI, z wyjątkiem § 143, w dziale V, z wyjątkiem § 132, w dziale II oraz w dziale I rozdziały 2-7, a do przepisów porządkowych - również w dziale I rozdział 9, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej. Należy jednak podkreślić, iż w § 143 odesłano do odpowiedniego stosowania wymienionych przepisów, co oznacza, że dany przepis odnoszący się do projektu ustawy lub rozporządzenia znajdzie bezpośrednie zastosowanie lub właściwe będzie dokonanie jego odpowiedniej modyfikacji dla potrzeb przygotowania projektu aktu prawa miejscowego albo prawidłowe będzie całkowite jego pominięcie. Wobec tego nie byłoby trafne formułowanie kategorycznego stanowiska co do istnienia w każdym przypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia projektu uchwały, niezależnie od przedmiotu regulacji i podstawy prawnej wydania aktu prawa miejscowego.
Odpowiednie zastosowanie przy tworzeniu projektu aktu prawa miejscowego przepisów dotyczących przygotowania projektu ustawy lub rozporządzenia może oznaczać, iż w konkretnej sytuacji sporządzenie uzasadnienia projektu uchwały nie będzie wymagane. W ocenie Sądu, z taką sytuacją mamy do czynienia także
w odniesieniu do uchwał wymienionych w art. 98a ust. 1 i art. 146 ust. 2 ustawy
o gospodarce nieruchomości.
Uzasadnienie powyższego stanowiska wynika z określenia wprost w ustawie maksymalnej wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej i pozostawienia w ten sposób organowi gminy nieograniczonego wyboru ostatecznej wysokości tej opłaty. Ponadto oczekiwanie przygotowania uzasadnienia projektu uchwały przez wójta
i wyjaśnienia przez ten organ w uzasadnieniu projektu uchwały przyczyn przyjęcia określonej wysokości stawki procentowej oznaczałoby nałożenie na ten organ obowiązku, z którego w pierwszej kolejności nie wywiązał się ustawodawca, a ściśle autor projektu ustawy o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz zmianie niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 1468) W uzasadnieniu projektu tej ustawy nie zawarto jakichkolwiek kryteriów, które wzięto pod uwagę przyjmując, iż stawka procentowa opłaty adiacenckiej powinna wynościć maksymalnie odpowiednio 30%
i 50%. Stąd nie można w sposób usprawiedliwiony wymagać od autora projektu aktu prawa miejscowego wyjaśnienia podstaw proponowanych rozwiązań legislacyjnych skoro wcześniej ustawodawca w jakikolwiek sposób nie opisał kryteriów istotnych dla ustalenia wysokości tej opłaty przy okazji określenia jej maksymalnej wysokości.
Sporządzenie uzasadnienia projektu uchwały, przy przyjęciu stanowiska
o istnieniu bezwzględnego obowiązku dokonania tej czynności, mogłoby sprowadzać się z powyższych względów do dowolnych i ogólnikowych wyjaśnień, które nie stanowiłyby ostatecznie istotnego elementu oceny legalności uchwały. Ponadto, co nie mniej istotne, treść uzasadnienia projektu uchwały nie mogłaby także mieć znaczenia dla oceny zgodności z prawem przyjętej uchwały, gdyż uzasadnienie projektu nie jest częścią tego aktu, tak jak ma to miejsce w przypadku decyzji, ale jedynie elementem jego projektu. Stąd brak bezpośredniej zależności pomiędzy treścią uzasadnienia projektu, a uchwalonym aktem.
Konkludując rozważania w tej części Sąd stwierdza, iż w odniesieniu do przedmiotowej uchwały nie istniał obowiązek sporządzenia uzasadnienia projektu tego aktu. Jednak przyjęcie odmiennego stanowiska i ustalenie, iż odesłanie zawarte § 143 Zasad prowadzi do powstania obowiązku sporządzenia uzasadnienia projektu uchwały, to brak uzasadnienia projektu przedmiotowej uchwały nie może stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności tego aktu. Dodać w tym miejscu należy,
iż kognicja Sądu w tej sprawie sprowadza się do oceny zgodności z prawem zaskarżonej uchwały, a nie zasadności przyjętej regulacji. Nadzór w tym zakresie pozostaje w wyłącznej kompetencji właściwej regionalnej izby obrachunkowej,
co wynika z art. 86 ustawy o samorządzie gminnym i art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia
7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (tekst jedn. Dz. U.
z 2001 r. Nr 55 poz. 577 ze zm.).
Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów podnoszonych przez skarżących Sąd stwierdza, że ewentualny czynny udział skarżących w sesji Rady
w dniu [...] kwietnia 2008 r. nie mógł mieć wpływu na treść podjętej uchwały, co wynika
z analizy stanowisk, które miały być przedstawione przez skarżących przez
podjęciem uchwały. Takiego wpływu na mogło odnieść poinformowanie radnych
o fakcie wydania przez Trybunał Konstytucyjny wyroku odnoszącego się do opłaty adiacenckiej. Trybunał Konstytucyjny będąc "negatywnym ustawodawcą" wydaje rozstrzygnięcie w przedmiocie zgodności aktu normatywnego z Konstytucją. Stosowanie prawa, wykładnia obowiązujących przepisów, a wcześniej stanowienie prawa pozostaje w zakresie wyłącznej kompetencji uprawnionych organów. W tym przypadku treść uchwały była ograniczona wyłącznie dyspozycją art. 98a ust. 1 i art. 146 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Uchwała nr [...] nie pozostaje w sprzeczności z tym przepisami. W ten sam sposób należy odnieść się do ewentualnego sposobu rozliczenia opłat za kanalizację, które miały zostać zaksięgowane jako zaliczki na opłaty adiacenckie oraz ewentualnego odmiennego traktowania mieszkańców tej samej ulicy. Zarzuty te nie pozostają w związku
z zaskarżoną uchwałą, ale dotyczą gospodarki finansowej gminy lub innych czynności podejmowanych przez organy gminy.
Sąd stwierdza, iż zwołanie sesji Rady na dzień [...] lutego 2008 r. mogło ewentualnie nastąpić z naruszeniem § 6 ust. 5 statutu, gdyż organ nie przedstawił informacji o dopełnieniu obowiązków wymienionych z tym przepisie. Jednak podanie informacji o zwołaniu sesji Rady w Biuletynie Informacji Publicznej przy jednoczesnym dotrzymaniu wymagań określonych w art. 20 ust. 3 w zw. z art. 20 ust. 1 zdanie drugie ustawy o samorządzie gminnym, uzasadnia stanowisko, iż zaistniałe naruszenie przepisów statutu nie miało wpływu na treść uchwały, a w konsekwencji nie zaistniały podstawy do stwierdzenia nieważności tego aktu. Sąd dodatkowo wyjaśnia,
iż w piśmiennictwie prezentowany jest pogląd, iż treść art. 91 ust. 4 ustawy
o samorządzie gminnym uzasadnia stanowisko, że w razie ustalenia przez sąd administracyjny, iż naruszenie prawa przez zaskarżoną uchwałę jest "nieistotne", uwzględnienie skargi na podstawie art. 147 p.p.s.a. będzie polegać na orzeczeniu
o niezgodności z prawem zaskarżonego aktu (tak A. Kabat [w:] B. Dauter,
B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Zakamycze 2005, s. 341). Brak jest podstaw do prezentowania powyższego poglądu, w szczególności w oparciu o art. 91 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym. Wykładni art. 147 § 1 p.p.s.a. należy bowiem dokonać przy uwzględnieniu dyspozycji art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. Stąd stwierdzenie wydania uchwały z naruszeniem prawa w ramach postępowania sądowego powinno nastąpić jedynie wówczas, gdyż istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, ale wydanie takiego rozstrzygnięcia jest niemożliwe z powodu upływu terminu określonego w art. 94 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Zatem
w przypadku ustalenia w postępowaniu sądowym, iż stwierdzone wady są "nieistotne" nie jest właściwe uwzględnienie skargi poprzez wydanie orzeczenia o niezgodności
z prawem zaskarżonego aktu, lecz zasadne staje się oddalenie skargi.
Odnosząc przedstawione wyjaśnienia do niniejszej sprawy należy dodać,
iż kwestia upływu terminu, o którym mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż wyłączenie zawarte
w tym przepisie nie odnosi się aktów prawa miejscowego. Stąd stwierdzenie nieważności aktu prawa miejscowego może w nastąpić w każdym czasie, o ile okaże się, iż doszło do naruszenia prawa w sposób uzasadniający wydanie takiego rozstrzygnięcia. Warunek ten nie został jednak spełniony.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak
w sentencji. O kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 250 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło