I SA/Wa 215/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu odwołania B. G. od decyzji Prezydenta Miasta P., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Decyzja powyższa wydana została w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Wnioskiem z dnia [...] października 2013 r. B. G. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką A. G. Decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...] Prezydent Miasta P. odmówił B. G. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W uzasadnieniu organ powołał się na przepis art. 17 ust. 1 b ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o świadczeniach rodzinnych wskazując, że zgodnie z tym przepisem świadczenie pielęgnacyjne przysługuje jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Prezydent Miasta P. wskazał, że B. G. dołączyła do wniosku opinię [...] z której wynika, że A. G. choruje od około od około 1966 r., a więc od prawie 30 lat, cierpi na przewlekłą chorobę [...] pod postacią [...]. Jednakże stwierdzenie to nie znajduje potwierdzenia w wydanych orzeczeniach Obwodowych Komisji Lekarskich do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia zarówno z dnia [...] kwietnia 1988 r. jak i z dnia [...] lutego 1973 r. Organ uznał, że w oparciu o ww. dokumenty oraz przepis art. 17 ust. 1 b ustawy o świadczeniach rodzinnych, wnioskodawczyni nie spełnia warunków przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na matkę A. G., ponieważ niepełnosprawność powstała w wieku 30 lat. Od decyzji powyższej odwołanie do organu wyższego stopnia wniosła B. G. W swym odwołaniu podniosła, że z treści orzeczeń Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia nie wynika, kiedy powstała niepełnosprawność, dlatego do wniosku dołączyła opinię [...], sporządzoną przez biegłego sądowego. Do odwołania załączyła historię choroby Kliniki [...] Akademii Medycznej w [...], gdzie jej mama przebywała od dnia [...] września 1966 r. do dnia [...] maja 1969 r. Jednocześnie zawnioskowała, że skoro drugi stopień niepełnosprawności ustalono kiedy mama miała 30 lat, to trzeci stopień niepełnosprawności powstał z pewnością wcześniej. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że do ustawy o świadczeniach rodzinnych mocą art. 1 pkt. 5 lit. b ustawy zmieniającej z dnia 7 grudnia 2012 r. został dodany art. 17 ust. 1 b który stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Przepis ten zawęził zatem krąg podmiotów, które mogą pobierać świadczenie pielęgnacyjne do osób które mogą pobierać świadczenie pielęgnacyjne do osób opiekujących się osobami niepełnosprawnymi, których niepełnosprawność powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki nie później niż do 25 roku życia. Kolegium podzieliło pogląd organu pierwszej instancji, że w sprawie nie została spełniona przesłanka ustalenia niepełnosprawności do ukończenia 25 roku życia. Zdaniem Kolegium, organy rozpoznające wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego nie są kompetentne do ustalenia we własnym zakresie daty powstania niepełnosprawności, czy też daty stwierdzenia określonego stopnia niepełnosprawności, ponieważ związane są orzeczeniem wydanym przez uprawnioną do tego jednostkę. Brak w orzeczeniu ustalenia daty powstania niepełnosprawności nie pozwala, zdaniem Kolegium, na przyznanie świadczenia, zwłaszcza, ze z opinii [...] wynika, że A. G. po wyjścia z Kliniki [...] Akademii Medycznej w [...] ukończyła studia i podjęła pracę zawodową. Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. B. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając organom naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niedokładne wyjaśnienie istniejącego stanu faktycznego, mający istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych i § 8 Rozporządzenia Ministra Pracy i Opieki Społecznej. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – powoływana dalej jako "ppsa". Kontrolując zaskarżoną decyzję według wskazanych powyżej kryteriów, skargę uznać należało za zasadną. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] oraz utrzymanej nią w mocy odmownej decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] października 2013 r., stanowił art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1456). Przepis ten zawiera zamknięty katalog osób uprawnionych do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, którymi są m.in. osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 5 ze zm.). Z zapisu ustępu 1b tego przepisu wynika natomiast, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie trwania nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Rozpoznając niniejszą sprawę organy obu instancji uznały, że nie została spełniona jedna z przesłanek z ww. przepisu art. 17, gdyż ich zdaniem niepełnosprawność A. G. powstała po 25 roku życia. Z takim stanowiskiem organów nie sposób się zgodzić. Przede wszystkim wskazać należy, że A. G. urodziła się w 1943 r. Dwadzieścia pięć lat skończyła zatem w 1968 roku. Tymczasem jak wynika z akt sprawy, w tym z opinii [...] sporządzonej na zlecenie Sądu Wojewódzkiego w [...], z dnia [...] kwietnia 1994 r. A. G. cierpi na przewlekłą chorobę [...] pod postacią [...] od około 1966 r. Fakt ten potwierdza znajdująca się w aktach sprawy historia choroby wystawiona przez szpital [...], w której treści zawarta jest informacja, że A. G. przyjęta została po raz pierwszy do szpitala [...] w 1967 r. Również z załączonej do odwołania "epikryzy końcowej" wynika, że matka skarżącej zachorowała w 1966 r. Miała wówczas dwadzieścia trzy lata. W tym czasie kontynuowała studia prawnicze. Okoliczność tę potwierdza znajdujące się w aktach sprawy pismo Uniwersytetu [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., z którego wynika, że A. S. (panieńskie nazwisko A. G.) w roku akademickim 1966/1967 miała udzielony urlop dziekański z powodu choroby. Organy orzekające w niniejszej sprawie wydając zaskarżone decyzje opary się jedynie na Opiniach Komisji Obwodowych w ogóle nie biorąc pod uwagę wskazanych powyżej okoliczności. Zdaniem Sądu, powołane przez organy orzeczenia potwierdzają stopień niepełnosprawności, brak jest w nich natomiast informacji o tym kiedy ta niepełnosprawność powstała. Dlatego też organ powinien uwzględnić powyższe dowody, z których bezspornie wynika, że choroba trwa co najmniej od 1967 r. Zgodzić przy tym się trzeba z organem odwoławczym, iż nie należy do niego ocena orzeczeń, w tym opinii biegłego dla celów sądowych, o stopniu niepełnosprawności. W sytuacji jednak gdy z orzeczenia takiego nie wynika wprost data powstania niepełnosprawności, organ powinien uwzględnić w sposób szczegółowy pozostałe znajdujące sią w aktach sprawy dokumenty mogące mieć wpływ na wynik sprawy. W ty miejscu Sąd zauważa, że ocenę powyższych dokumentów precyzujących datę powstania niepełnosprawności u A. G. podjął organ pierwszej instancji podnosząc w uzasadnieniu swojej decyzji, że z załączonej do wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego opinii biegłego wynika, że matka skarżącej choruje od 1966 r. Organ ten przyjął jednak błędnie, że miała ona wówczas skończone 30 lat. Tymczasem, jak wskazano to już wcześniej, w 1966 r. miała ona 23 lata i studiowała na Uniwersytecie [...]. Powyższe przesądza, zdaniem Sądu, że oba orzekające w sprawie organy administracji naruszyły art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz przepisy postepowania w tym art. 7, 77 i 80 kodeksu postępowania administracyjnego. Ponownie rozpoznając sprawę organy wezmą pod uwagę przedstawione wyżej stanowisko Sądu i wydadzą swoje decyzje w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.