I SA/Wa 2218/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie: w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. K. i B. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2218/15 oddalającego skargę W. K. i B. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania postanawia odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2218/16, oddalił skargę W. K. i B. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] , w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania. Odpisy nieprawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem zostały doręczone skarżącym w dniu 10 marca 2016 r. Postanowieniami z dnia 6 maja 2016 r. referendarz sądowy przyznał B. K. i W.K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata oraz odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] wyznaczyła jako pełnomocnika z urzędu dla obu skarżących adwokata w osobie L.J., którego o tym fakcie poinformowała pismem z dnia 10 czerwca 2016 r., doręczonym pełnomocnikowi w dniu 17 czerwca 2016 r. W dniu 13 lipca 2016 r. adwokat L.J., działający w imieniu skarżących jako ich pełnomocnik z urzędu, wniósł od powołanego wyroku skargę kasacyjną z dnia 12 lipca 2016 r. Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2016 r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną, z uwagi na wniesienie jej z przekroczeniem terminu, gdyż ostatnim dniem do dokonania tej czynności był 10 kwietnia 2016 r. Pismami z dnia 10 sierpnia 2016 r. pełnomocnik skarżących wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz złożył zażalenie na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 2 września 2016 r. Sąd odrzucił wniosek pełnomocnika skarżących o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, uznając jego przedwczesność w związku z jednoczesnym złożeniem zażalenia na powołane postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r. Wobec czego Sąd wskazał, że dopiero po zakończeniu postępowania zainicjowanego ww. zażaleniem i wyjaśnieniu przez Naczelny Sąd Administracyjny kwestii zachowania przez skarżące terminu do złożenia skargi kasacyjnej, zajdzie ewentualna potrzeba rozpoznania wniosku skarżących o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2016 r. Sąd odrzucił zażalenie na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r., z uwagi na nieuzupełnienie przez pełnomocnika skarżących braków formalnych tego zażalenia. Na postanowienie z dnia 2 grudnia 2016 r. skarżące wniosły zażalenie, które Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I OZ 290/17, oddalił jako niezasadne. W dniu 13 marca 2017 r. pełnomocnik skarżących wystąpił z kolejnym wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od powołanego wyroku z dnia 11 lutego 2016 r. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że, jego zdaniem, termin na wniesienie skargi kasacyjnej w sprawie upływał w dniu 17 lipca 2016 r., gdyż wtedy upływał 30-dniowy termin liczony od zawiadomienia go o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu dla skarżących. Jednocześnie podniósł, iż Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I OZ 290/17, prawomocnie zakończył postępowanie zainicjowane zażaleniem skarżących na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej i utrzymał w mocy postanowienie o odrzuceniu zażalenia na to postanowienie. W ten sposób zgodnie z wytycznymi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zawartymi w uzasadnieniu postanowienia z dnia 2 września 2016 r., pełnomocnik złożył ponowny wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, celem jego merytorycznego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie do art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na wstępie należy wyjaśnić, że stosownie do mającego zastosowanie w przedmiotowej sprawie art. 177 § 1 p.p.s.a – w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania - skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Nie ma więc zastosowania art. 177 § 3 p.p.s.a. w obecnym brzmieniu z uwagi na treść art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2015 r. poz. 658). Zatem termin do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie upływał w dniu 10 kwietnia 2016 r., gdyż odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącym w dniu 10 marca 2016 r. Stanowisko takie Sąd wyraził w postanowieniu z dnia 3 sierpnia 2016 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej, które to orzeczenie stało się prawomocne. Jednocześnie w okolicznościach sprawy niewątpliwym jest, że przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej ustała najpóźniej w dniu 13 lipca 2016 r., tj. w dniu wniesienia skargi kasacyjnej z dnia 12 lipca 2016 r. - a więc wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności złożony w dniu 13 marca 2017 r. wniesiony został po terminie ustawowym. Sąd nie mógł podzielić stanowiska pełnomocnika skarżących, że przyczyna uchybienia terminu do złożenia skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie ustała w dniu doręczenia pełnomocnikowi skarżących odpisu postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I OZ 290/17. Jednocześnie wytyczne zawarte w postanowieniu Sądu I instancji z dnia 2 września 2016 r., o odrzuceniu wniosku z dnia 10 sierpnia 2016 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, nie mogły znaleźć zastosowania w sprawie, gdyż Sąd postanowieniem z dnia 2 grudnia 2016 r. odrzucił zażalenie na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r. z powodu nieuzupełnienia jego braków formalnych. Przy czym wobec wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 2 grudnia 2016 r., postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I OZ 290/17, dotyczyło jedynie kwestii prawidłowości postanowienia z dnia 2 grudnia 2016 r., a zatem odrzucenia z przyczyn formalnych zażalenia na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. W wyniku odrzucenia tego zażalenia z przyczyn formalnych nie doszło do wypowiedzenia się przez Naczelny Sąd Administracyjny w kwestii terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd I instancji podkreśla również, że w sytuacji jednoczesnego złożenia przez skarżących wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz zażalenia na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej złożonej po terminie – wcześniejszy wniosek skarżących z dnia 10 sierpnia 2016 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi był na uprzednim etapie postępowania sądowego o tyle przedwczesny, że w okolicznościach złożenia zażalenia na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2017 r. nie została prawomocnie przesądzona kwestia zachowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. . Jednakże należy zauważyć, że wskazanie Sądu o przedwczesności ww. wniosku o przywrócenie terminu, zawarte w postanowieniu z dnia 2 września 2016 r. o odrzuceniu tego wniosku, w sytuacji gdy Naczelny Sąd Administracyjny nie wypowiedział się, co do terminu wniesienia skargi kasacyjnej (gdyż zażalenie na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r. nie zostało rozpoznane przez ten Sąd merytorycznie), nie może znaleźć obecnie zastosowania. Wniosek ten nie był co do zasady wniesiony przedwcześnie, lecz w sytuacji złożenia równocześnie zażalenia na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej, rozpoznanie merytoryczne tego zażalenia mogłoby spowodować wykluczającą się sytuację faktyczną i prawną w sprawie, przesądzając kwestię terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, co jednocześnie określiłoby moment ustania przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności. Jednakże, jak już wskazano uprzednio, Naczelny Sąd Administracyjny nie odniósł się do terminu złożenia skargi kasacyjnej w sprawie, gdyż zażalenie zostało odrzucone z przyczyn procesowych przez Sąd I instancji. Zatem nie można podzielić stanowiska pełnomocnika skarżących, że dopiero postanowienie Naczelnego Sąd Administracyjnego z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I OZ 290/17, przesądziło kwestię uchybienia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowienie to bowiem dotyczyło wyłącznie zażalenia na postanowienie z dnia 2 grudnia 2016 r. o odrzuceniu zażalenia na postanowienie z dnia 3 sierpnia 2016 r., z powodu nieuzupełnienia braków formalnych tego zażalenia. W konsekwencji powyższego nie można zgodzić się ze wskazanym przez pełnomocnika skarżących sposobem liczenia terminu ustania przyczyny uchybienia terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od dnia doręczenia pełnomocnikowi skarżących postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I OZ 290/17. Sąd podkreśla, iż przedstawione rozważania zostały poczynione, mając także na uwadze fakt, że skarżące były w postępowaniu reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, który posiadał wiedzę o tym w jakim brzmieniu (tj. na jaki stan prawny) zastosowanie ma w niniejszej sprawie art. 177 p.p.s.a. Na marginesie sprawy Sąd zauważa jednocześnie, że przy złożeniu wniosku z dnia 13 marca 2017 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik nie dopełnił obowiązku z wynikającego z art. 87 § 4 p.p.s.a. i nie złożył skargi kasacyjnej. Pełnomocnik, co prawda poinformował, że skarga kasacyjna wraz z odpisem została już złożona do akt sprawy, jednak w okolicznościach przedmiotowego postępowania sądowego skarga kasacyjna z dnia 12 lipca 2016 r. została odrzucona postanowieniem Sądu z dnia 3 sierpnia 2016 r., a zatem nie może ona podlegać rozpoznaniu na nowo. Pełnomocnik jest obowiązany więc do złożenia nowej skargi kasacyjnej. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 88 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.