I SA/Wa 2388/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi C. J. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej postanawia przyznać C. J. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wnioskiem z dnia 15 grudnia 2010 r. (zawartym w zażaleniu) uzupełnionym wnioskiem z dnia 4 stycznia 2011 r. C. J. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze swojej skargi na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2010 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r., nr [...], odmawiającą potwierdzenia C. J. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP. Z informacji przedstawionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródło jej utrzymania stanowi emerytura w kwocie [...] złotych. Posiada mieszkanie o pow. [...] m2 i jednocześnie nie posiada wartościowych przedmiotów. Wnioskodawczyni jest osobą schorowaną, która znaczną część dochodu przeznacza na pokrycie kosztów zakupu leków. Ponadto skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Powyższy wniosek był przedmiotem badania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który postanowieniem z dnia 16 marca 2011 r. odmówił przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy. Orzeczenie powyższe stało się przedmiotem zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który uchylił je postanowieniem z dnia 17 maja 2011 r. sygn. akt I OZ 343/11 i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż Sąd I instancji winien wezwać skarżącą o uzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie dokumentów zaświadczających o wysokości rzeczywistych wydatków ponoszonych przez nią z tytułu niezbędnej opieki zdrowotnej. Dopiero po uzyskaniu tych dokumentów będzie można w pełni ocenić sytuację majątkową skarżącej. Ponadto okolicznością wymagającą wyjaśnienia jest zawarte w zażaleniu oświadczenie skarżącej, iż łączne, stałe koszty jej utrzymania wynoszą ponad [...] zł. Pismem z dnia 3 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wezwał C. J. do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie dokumentów zaświadczających o wysokości rzeczywistych wydatków ponoszonych przez w/w z tytułu niezbędnej opieki zdrowotnej oraz dokumentów obrazujących jej stałe koszty utrzymania oraz wysokość opłat za telefon, a także wyciągi z rachunku bankowego z ostatnich 3 miesięcy. W odpowiedzi C. J. wskazała, że czynsz za mieszkanie wynosi [...] zł, składka na ubezpieczenie w PZU – [...] zł, opłaty za: gaz [...] zł, telewizor [...] zł, telefon [...] zł, światło [...] zł, środki czystości i bielizna [...] zł, sprzątanie przez sąsiadkę mieszkania 4 razy w tygodniu oraz robienie zakupów, leki i załatwianie innych spraw [...] zł, dojazdy do lekarza i apteki (taxi) [...] zł, naprawy kranu pralki itp. [...] zł, roczny podatek od nieruchomości [...] zł. Ponadto podała, iż nie posiada rachunku bankowego, a emeryturę przynosi jej listonosz. Na potwierdzenie powyższego załączyła stosowne dokumenty. Z kopi decyzji o waloryzacji emerytury z dnia [...] marca 2011 r. wynika, iż skarżąca otrzymuje emeryturę w wysokości [...] zł brutto. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 245 § 1-3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 powołanej ustawy warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym jest wykazanie przez tą osobę, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie zaś takiej osobie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy). W rozpoznawanej sprawie skarżąca wnosi o zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zdaniem Sądu dochód w wysokości [...] zł brutto miesięcznie (emerytura) na jedną osobę w rodzinie, przy uwzględnieniu kosztów codziennego utrzymania, kosztów opłat mieszkaniowych, opłat za gaz oraz wydatków związanych z zakupem leków czy innych wskazanych przez skarżącą jako niezbędnych z powodu jej stanu zdrowia a także kosztów zakupu żywności, nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych oraz na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Tak więc mając na uwadze ustalony stan faktyczny, co do sytuacji materialnej C. J. stwierdzić należy, iż wnioskodawczyni znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 246 § 1pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.