I SA/Wa 240/15

PostanowienieWSA w Warszawie2017-07-26

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną w pierwszej instancji, jeśli zostało mu już przyznane wynagrodzenie za tę pomoc w wyroku sądu pierwszej instancji, a następnie reprezentował stronę w postępowaniu przed sądem drugiej instancji?
Ratio decidendi
Adwokatowi ustanowionemu z urzędu nie przysługuje ponowne wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną w pierwszej instancji, jeśli zostało mu już przyznane w wyroku sądu pierwszej instancji. Jednakże, jeśli reprezentował stronę w postępowaniu przed sądem drugiej instancji, przysługuje mu wynagrodzenie za tę pomoc prawną, obliczone zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym z uwzględnieniem podatku VAT.
Stan faktyczny
Sąd rozpatrywał wniosek adwokata R.O. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Adwokat ten był pełnomocnikiem skarżącej w pierwszej instancji, a następnie został zastępcą pełnomocnika w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Wcześniej przyznano adwokatowi wynagrodzenie za pomoc w pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
I. odmówiono przyznania adwokatowi R.O. wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji. II. przyznano ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz adwokata R. O. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 221,40 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Justyna Wtulich po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata R.O. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego postanawia I. odmówić przyznania adwokatowi R.O. wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji, II. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. O. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 221,40 (dwieście dwadzieścia jeden 40/100) złotych, w tym : tytułem opłaty kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych, tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden 40/100) złotych. Postanowieniem z dnia 19 lutego 2015 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. , na pełnomocnika skarżącej został wyznaczony adwokat – M. G. . Pismem z dnia 7 maja 2015 r. adwokat R. O. powiadomił o wyznaczeniu go zastępcą adwokata M.G. ,będącego pełnomocnikiem skarżącej z urzędu, na potwierdzenie czego dołączył decyzję Okręgowej Rady Adwokackiej. Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] oraz przyznał ze środków budżetowych Sądu na rzecz adwokata R. O. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł. W dniu 7 października 2015 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga kasacyjna sporządzona przez adwokata od powyższego wyroku. Pełnomocnik zawarł w skardze wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędy za obie instancje, które to koszty nie zostały opłacone ani w całości, ani w części. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2017 r. sygn. akt I OSK 3269/15 oddalił skargę kasacyjną. Po sprawdzeniu w aktach sądowych ustalono, że pełnomocnik substytucyjny reprezentował skarżącą na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 20 kwietnia 2017 r. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które obowiązuje od dnia 2 listopada 2016 r. W § 22 ww. rozporządzenia wskazano, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Wcześniej obowiązywało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. W § 22 tego rozporządzenia także wskazano, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Skarga kasacyjna wpłynęła do Sądu w dniu 7 października 2015 r. (data stempla biura podawczego), a zatem zastosowanie w niniejszej sprawie znajdują przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm., powoływanego dalej jako "rozporządzenie"). Przepis § 18 ust. 1 pkt 2 lit a) Rozporządzenia z dnia 28 września 2002r. stanowi, że za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje 75 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 100 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji, w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna ani decyzja, czy też postanowienie Urzędu Patentowego - wynoszą 240 zł. Stosownie do § 2 ust. 3 ww. rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Obecnie stawka ta wynosi 23%. W niniejszej sprawie ustanowiony w sprawie adwokat R. O. prowadził sprawę przed wydaniem orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji i przyznano mu w wyroku ze środków budżetowych Sądu kwotę 295,20 zł, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Z tego względu, odmówiono przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną w pierwszej instancji. Uwzględniono natomiast wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu w drugiej instancji. W ramach pomocy prawnej udzielonej skarżącej w drugiej instancji pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wydanego przez Sąd w dniu 22 czerwca 2015 r. wyroku, a także reprezentował skarżącą na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 20 kwietnia 2017 r. Zasadne jest zatem przyznanie pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia w wysokości 75 % stawki minimalnej, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia, czyli opłatę w wysokości 180 zł. Na mocy § 2 ust. 3 rozporządzenia, ustalona opłata ulega podwyższeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. W konsekwencji w niniejszej sprawie adwokatowi R. O. należy się wynagrodzenie w wysokości 180 zł z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w drugiej instancji z urzędu oraz kwota 41,40 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług – łącznie kwota 221,40 zł. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o powołane przepisy oraz art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło