I SA/Wa 241/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) Sędziowie WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Joanna Skiba Protokolant sekretarz sądowy Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi M. C., J. C., J.C., H.C., A. N., T. B. i A.B. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 709/14 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 10.000 (dziesięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz M. C., J.C., J.C., H.C., A. N., T.B. i A.B. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M. C., J.C., J. C., H.C., A. N., T.B. i A. B.(dalej: "skarżący") pismem z 4 stycznia 2019 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku tego Sądu z 10 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 709/14 Powyższym wyrokiem Sąd, w uwzględnieniu skargi wyżej wymienionych, zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 13 maja 2015 r. W związku ze zwłoką w wykonaniu wyroku i wnoszonymi w tym przedmiocie skargami, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokami z 22 lutego 2017 r. I SA/Wa 1965/16, z 13 grudnia 2017 r. I SA/Wa 1626/17 oraz z 29 czerwca 2018 r. I SA/Wa 472/15 wymierzył Prezydentowi [...] grzywny wymiarze odpowiednio: 1500, 3000 i 6000 złotych. Przy czym w ostatnich dwóch wyrokach Sąd stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Mimo to sprawa odszkodowania nadal pozostawała nierozpoznana. W związku z czym po raz kolejny skarżący wezwali Prezydenta [...] do wykonania wyroku (pismem z [...] września 2018 r.), a następnie wnieśli przywołaną na wstępie skargę, żądając w niej wymierzenia organowi grzywny w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, a także zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że celem ustalenia czy nieruchomość spełnia przesłanki określone w art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2018 r., poz. 121 ze zm.), pismem z [...] lutego 2019 r. wystąpiono do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] o przeslanie dokumentacji (w przypadku jej posiadania) dotyczącej realizacji inwestycji na przedmiotowy terenie. Wskazał nadto, że dalsze czynności podejmie po otrzymaniu odpowiedzi na to wystąpienie i zwrocie akt z sądu. Nie zajął natomiast stanowiska co do zasadności skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest zasadna. Wniesiona ona została w trybie art. 154 p.p.s.a. Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Prezydenta [...] nie rozpoznał sprawy zainicjowanej wnioskiem skarżących o ustalenie odszkodowania za nieruchomość przy ul. [...] w [...] w terminie wyznaczonym wyrokiem Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Warszawie z 10 lutego 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 709/14, który to termin ekspirował 13 lipca 2015 r. Nie uczynił tego także do chwili obecnej i to mimo, że z tytułu zaistniałej opieszałości już trzykrotnie wymierzono mu grzywnę. Oznacza to, że od niemal 4 lat pozostaje przy wykonywaniu wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, tj. art. 286 § 2 p.p.s.a. jak też art. 153 p.p.s.a. i art. 12 k.p.a. Taką ocenę zaistniałej opieszałości sformułowano już w uprzednio wydanych dwóch wyrokach, a od tego czasu stan zwłoki uległ powiększeniu. Co istotne przy tym, po ostatnim z nich i zwrocie akt (co miało miejsce 12 września 2018 r.) do dnia wniesienia skargi nie podjął on w sprawie ani jednej czynności procesowej. Dopiero w reakcji na nią wystąpił do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] o nadesłanie dokumentów przydatnych dla oceny spełnienia jednej z materialnoprawnych przesłanek przyznania odszkodowania. Przed tym wystąpieniem, ostatnią czynność ukierunkowaną na merytoryczne załatwienie sprawy podjął zaś jeszcze przed wydaniem wyroku ze skargi na jego bezczynność, występując [...] listopada 2014 r. do Dyrektora Archiwum Państwowego [...] o nadesłanie wskazanych w piśmie dokumentów i informacji (vide pismo Wydziału Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych nr [...]). Taki sposób postępowania organu świadczy wręcz o intencjonalnej obstrukcji procesowej. Powyższe czyni zatem uzasadnionym żądanie wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej opieszałości w wykonaniu prawomocnego wyroku kolejnej grzywny, choć w innej od oczekiwanych przez skarżących wysokości. Ci bowiem żądali przyznania jej w maksymalnym wymiarze przewidzianym w art. 156 § 6 p.p.s.a., co w tym wypadku – zważywszy na wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku 2018 wskazanego w obwieszczeniu Prezesa GUS z [...] lutego 2019 r. - odpowiadałoby kwocie 40.038,80 złotych. Ta jej wysokość byłby jednak w ocenie Sądu nieadekwatna do okresu zwłoki w wykonaniu wspomnianego wyroku (3 lata i 9 miesięcy), jak też czasu jaki upłynął od zwrotu organowi akt po prawomocnym wymierzeniu mu już z tego tytułu ostatniej grzywny do dnia wniesienia obecnie rozpoznanej skargi (4 miesiące). Z tych względów Sąd uznał za wystarczająco represyjny i dyscyplinujący jej wymiar w kwocie 10.000 złotych, który jest na tyle dotkliwy, że powinien skłonić Prezydenta [...] do zakończenia zawisłego przed nim postępowania, bez konieczności występowania przez strony ubiegające się o odszkodowania z kolejną (tym razem piątą) przewidzianą w art. 154 p.p.s.a skargą. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art.202 § 2 i art. 205 § 2 powołanej ustawy oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).