I SA/Wa 2433/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2012 r. sprawy ze skargi A. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego A. H. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu wniosku A. H. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] października 2011 r., nr [...] utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] lipca 1951 r., nr [...]. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy. W dniu [...] listopada 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr [...], po rozpoznaniu wniosku A. H. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej W. nr [...], odmówiło wszczęcia postępowania w tym przedmiocie. W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, iż niniejsze postępowanie winno być poprzedzone postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1951 r., nr [...] bowiem nie jest możliwe wyeliminowanie z obrotu tylko decyzji I instancyjnej. Kolegium wskazało, że organem właściwym do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1951 r., nr [...] jest obecnie Minister Infrastruktury. W dniu 8 grudnia 2010 r. A. H. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W dniu 10 grudnia 201) do Kolegium wpłynął wniosek A. H. o zawieszenie postępowania w sprawie, do czasu rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1951 r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydium Rady Narodowej W. nr [...] orzekającej o odmowie przyznania dotychczasowym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu położonego w W. przy ul. [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2011 r., nr [...] utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...]. Organ odwoławczy wskazał, że w sytuacji, kiedy grunt [...] stanowi własność Skarbu Państwa albo na skutek wniesionego przez byłych właścicieli odwołania od orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. decyzję wydał Minister Gospodarki Komunalnej, wówczas właściwy jest Minister Infrastruktury. Zdaniem Kolegium, nie oznacza to, że w zakresie decyzji pierwszoinstancyjnej proceduje Kolegium, zaś w zakresie decyzji organu drugiej instancji Minister Infrastruktury. Obie decyzje są przedmiotem kontroli tego samego organu, tj. Ministra Infrastruktury. W ocenie organu odwoławczego zawieszenie postępowania, ze względu na istnienie zagadnienia wstępnego nie ma w niniejszej sprawie racji bytu, gdyż całość zagadnień dotyczących sprawy podlega rozstrzygnięciu przed tym samym organem, tj. Ministrem Infrastruktury. Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2011 r., nr [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł A. H. Zaskarżonej decyzji zarzucił niewłaściwe zastosowanie art. 97 Kpa, art. 138 Kpa, art. 56 Kpa i 157 Kpa oraz art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy. W skardze wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo; 2) zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, do czasu prawomocnego rozpoznania przez Ministra Infrastruktury wniosku A. Hysa o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1951 r., nr [...]; 3) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 29 stycznia 2010 r. skarżący złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej W. nr [...]. W dniu [...] listopada 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie. W dniu 3 grudnia 2010 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w innym składzie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. W dniu 3 grudnia 2010 roku złożył także wniosek do Ministra Infrastruktury o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1951 r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydium Rady Narodowej W. nr [...]. Skarżący podał, że w dniu 6 grudnia 2010 r. w piśmie zatytułowanym wniosek o zawieszenie postępowania zawiadomił Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. o toczącym się postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1951 r., nr [...]. W dniu [...] października 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] listopada 2010 r. Zdaniem skarżącego, pomimo ziszczenia się przesłanek do obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, organ rozpoznał sprawę wskazując, że obie decyzje są przedmiotem kontroli tego samego organu, tj. Ministra Infrastruktury, który w przypadku potwierdzenia zarzutów wnioskodawcy względem zakwestionowanych rozstrzygnięć uchyla decyzje Ministra Gospodarki Komunalnej, jak również poprzedzające ją orzeczenie, jednakże we wcześniejszej decyzji organ stwierdził, że niniejsze postępowanie winno być poprzedzone postępowaniem w sprawie stwierdzenia ważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1951 r. Skarżący uważa, że w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego zależy od rozpoznania sprawy administracyjnej przez Ministra Infrastruktury. Organ nie może kierować się przewidywaniami, jaki będzie wynik merytorycznego rozpoznania sprawy przez inny organ. Ta zależność ma charakter związku przyczynowego pomiędzy wcześniejszym rozstrzygnięciem w opisanym postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona, choć z innych względów, niż w niej podniesione. Rację ma Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. twierdząc, że Minister Infrastruktury jako organ właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1951 r., nr [...] był jednocześnie organem właściwym do oceny legalności decyzji ją poprzedzającej, tj. orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] lipca 1951 r., nr [...]. Taką praktykę orzekania w sprawach nadzorczych aprobują sądy administracyjne (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 473/07, LEX nr 3529890). Błędne jest zatem twierdzenie skarżącego, że w takiej sytuacji istnieje podstawa do zawieszenia postępowania przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w W. w oparciu o przepis art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, ponieważ SKO nie jest właściwe do działania w niniejszej sprawie. Zastrzeżenia Sądu budzi jednak to, że Kolegium w sytuacji, gdy skarżący złożył do tego organu, jako pierwszy, wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] lipca 1951 r., nr [...], a Kolegium ustaliło, że w sprawie gruntu [...] przy ul. [...] jako ostatni orzekał organ odwoławczy – Minister Gospodarki Komunalnej, wówczas, nie zastosowało przepisu art. 65 § 1 Kpa i nie przekazało Ministrowi Infrastruktury jako organowi właściwemu w sprawie (art. 157 § 1 Kpa) wniosek A. H. z dnia 26 stycznia 2009 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] lipca 1951 r., nr [...]. Z przepisu art. 19 Kpa wynik bowiem, że organ administracji publicznej z urzędu przestrzega swej właściwości rzeczowej. Skoro w niniejszej sprawie tak się nie stało, to Sąd uznał, że w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. naruszyło przepis art. 157 § 3 Kpa, a działając jako organ odwoławczy przepis art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ponownie prowadzonym postępowaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. przekaże Ministrowi Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniosek A. H. z dnia 26 stycznia 2009 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] lipca 1951 r., nr [...] jako organowi właściwemu w sprawie. Zawiadamiając o tym wnoszącego podanie organ uzasadni swoje stanowisko, jak tego wymaga przepis art. 65 § 1 Kpa. Mając to na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 oraz art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270 z dnia 13 marca 2012 r.), orzekł jak w sentencji wyroku.