I SA/Wa 253/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie: WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] umarzającej postępowanie z powodu bezprzedmiotowości uchyliło powyższą decyzję w całości i umorzyło postępowanie przed organem I instancji. W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny: Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2010 r. Kierownik Środowiskowego Domu Pomocy Społecznej w B., działający z upoważnienia Burmistrza Gminy B. po rozpatrzeniu protokołów z dnia [...] kwietnia 2010 r., z dnia [...] kwietnia 2010 r., z dnia [...] kwietnia 2010 r. oraz z dnia [...] maja 2010 r. umorzył postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości. Wskazana decyzja odebrana została osobiście przez W. K. w dniu [...] maja 2010 r., czego potwierdzeniem jest jego własnoręczny podpis widniejący na kopii decyzji znajdującej się w aktach sprawy. W dniu [...] maja 2010 r., W. K. wniósł, z zachowaniem ustawowego terminu, odwołanie od wymienionej decyzji. Treść odwołania jest całkowicie nieczytelna, a zatem trudno było organowi ustalić jakie zarzuty formułuje on wobec zaskarżonej decyzji. Rozpatrując odwołanie organ uznał, że powyższą decyzję należy uchylić, a postępowanie przed organem I instancji należy skasować, ponieważ zostało wszczęte w sprawie, która zdaniem organu nie podlega rozpoznaniu w formach przewidzianych dla postępowania administracyjnego. Organ podniósł, że w dniu [...] kwietnia 2010 r. W. K. wystąpił do Ośrodka Pomocy Społecznej m.in. o wyjaśnienie w [...] sprawy odłączonego telefonu. Jego wniosek został ujęty w protokole spisanym przez pracownika socjalnego. W dniu [...] maja 2010 r. poinformował on Ośrodek pisemnie, że w dniu [...] maja 2010 r. telefon został włączony (oświadczenie w aktach sprawy). Z tego powodu wydana została decyzja umarzająca postępowanie jako bezprzedmiotowe. W ocenie Kolegium kwestia dotycząca odcięcia sygnału telefonicznego, z jaką zwrócił się W. K. do Ośrodka, nie stanowiła sprawy administracyjnej, a tym samym nie mogła być podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego w tej sprawie. Uwzględnienie prośby nie wymagało wydania aktu administracyjnego, ale podjęcia działania, które stanowi czynność faktyczną tj. uzyskanie przez pracownika socjalnego drogą telefoniczną wyjaśnień w [...]na temat przyczyn odłączenia sygnału telefonicznego. Działanie takie nie uzasadnia zdaniem organu wydania decyzji administracyjnej. Natomiast podjęcie czynności wyjaśniających przez pracownika w tej kwestii okazało się zbędne wobec poinformowania organu przez W. K., że sygnał telefoniczny został włączony. Sprawa powyższa stała się zatem bezprzedmiotowa. Organ jednocześnie zauważa, że nie jest to jednak tożsame z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego. W ocenie Kolegium nie ma wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie brak było podstaw prawnych do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego. Na decyzję SKO w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył W. K. wnosząc o jej uchylenie i nieumarzanie postępowania przed organem pierwszej instancji oraz o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika procesowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i rozpoznanie przedmiotowej sprawy w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu organ podniósł, że nie znajduje podstawy do zmiany swojego rozstrzygnięcia, a skarżący w skardze nie przedstawił żadnych zarzutów odnośnie naruszenia prawa przez organ, zdaniem organu zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W sprawie tej został wydany przez WSA w Warszawie w trybie uproszczonym w dniu 3 lutego 2011 r. wyrok, który w wyniku skargi kasacyjnej złożonej przez pełnomocnika z urzędu W. K. został przez NSA uchylony, a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z wytycznymi NSA, zawartymi w wyroku z dnia 18.11.2011 r. sygn. akt I OSK 1121/11 Sąd ponownie rozpoznając sprawę przyjął, że przedmiotem skargi skierowanej do WSA w Warszawie w dniu [...] sierpnia 2010 r. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] uchylająca decyzję Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] maja 2010 r. umarzającą postępowanie z powodu bezprzedmiotowości i umarzająca postępowanie przed organem pierwszej instancji. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd w pełni podziela stanowisko organu, że postępowanie dotyczące wyjaśnienia w [...] sprawy odłączenia W. K. telefonu nie jest sprawą administracyjną wymagającą jej załatwienia poprzez wszczęcie postępowania administracyjnego i wydanie orzeczenia w formie przewidzianej przepisami KPA. Dlatego też słusznie uznał organ odwoławczy, że nie było podstaw prawnych do wszczęcia przez organ pierwszej instancji postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, a następnie wydania decyzji administracyjnej. Wyjaśnienie sprawy zgłoszonej Ośrodkowi Pomocy Społecznej w B. przez skarżącego stanowiło jedynie czynność faktyczną tj. ustalenie przyczyn odłączenia telefonu W. K. przez [...]. Gdyby natomiast po wyjaśnieniach ustalono, że przyczyną tą był brak uregulowania rachunku, organ mógłby ewentualnie rozważyć udzielenie pomocy skarżącemu poprzez przyznanie zasiłku celowego decyzją administracyjną. Jednakże z akt przedmiotowej sprawy (kwestionariusza wywiadu środowiskowego) wynika bezspornie, że nawet podjęcie czynności wyjaśniających okazało się w rozpoznawanej sprawie zbędne, ponieważ skarżący poinformował organ, że w dniu [...] maja 2010 r. telefon został już odblokowany. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że przedmiotem ogólnego postępowania administracyjnego jest sprawa administracyjna w rozumieniu art. 1 KPA. Postępowanie administracyjne staje się więc bezprzedmiotowe, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji, albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła taki charakter w toku postępowania. W pierwszym przypadku postępowanie staje się bezprzedmiotowe, ponieważ przyczyna bezprzedmiotowości została wykryta w toku postępowania, natomiast w drugim dlatego, że przyczyna bezprzedmiotowości pojawiła się po wszczęciu postępowania, ale przed jego zakończeniem. Taka ocena jest zgodna zarówno z linią orzecznictwa NSA, jak i poglądami przedstawicieli doktryny. Postępowanie staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa indywidualna nie podlegała i nie podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z 25 stycznia 1990 r., II SA 1240/89, ONSA 1990, nr 1, poz. 16, w którym stwierdzono, że jeżeli żądanie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji, postępowanie administracyjne wszczęte takim żądaniem, jako bezprzedmiotowe, powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 KPA, bez względu na przyczyny, z powodu których strona wystąpiła z odnośnym wnioskiem A. Wróbel). Organ odwoławczy prawidłowo zatem postąpił uchylając decyzję pierwszoinstancyjną i umarzając postępowanie przed tym organem, ponieważ był związany treścią art. 105 § 1 kpa, w którym ustawodawca użył terminu, "wydaje" a nie "może wydać", co oznacza, że w przypadku bezprzedmiotowości postępowania wydanie decyzji o umorzeniu postępowania jest obligatoryjne. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji.