I SA/Wa 2693/13
WyrokWSA w Warszawie2014-02-21
Skład orzekający: Jolanta Dargas, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Gabriela Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydentowi miasta należy wymierzyć grzywnę za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość, pomimo podjętych przez organ czynności wyjaśniających?Ratio decidendi
Prezydentowi miasta należy wymierzyć grzywnę za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego, jeśli organ pozostaje w bezczynności po wyroku uchylającym decyzję i nie załatwi sprawy w terminie, a strona uprzednio wezwała organ do wykonania wyroku. Nawet jeśli organ podejmuje czynności wyjaśniające, brak rozstrzygnięcia sprawy w terminie uzasadnia wymierzenie grzywny.Stan faktyczny
Skarżący domagali się wymierzenia Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie wyroku WSA z 2011 r., który uchylił decyzje odmawiające przyznania im odszkodowania za nieruchomość. Pomimo zwrotu akt organowi w 2012 r. i wezwania do wykonania wyroku w 2013 r., Prezydent W. nie wydał rozstrzygnięcia, prowadząc jedynie czynności wyjaśniające. Skarżący wnieśli skargę o wymierzenie grzywny.Rozstrzygnięcie
Wymierzono Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 zł oraz zasądzono od Prezydenta W. solidarnie na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 457 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Gabriela Nowak Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2014 r. sprawy ze skargi E. K. i M.K. w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1157/11 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. zasądza od Prezydenta W. solidarnie na rzecz E. K. i M. K. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi E. K. i M.K. wyrokiem z dnia 22 listopada 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1157/11 uchylił zaskarżona decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania skarżącym odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...]
W dniu 28 marca 2012 r. akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 22 listopada 2011 r. zostały zwrócone Wojewodzie [...]. Z kolei w dniu 13 kwietnia 2012 r. organ drugiej instancji przekazał akta sprawy Prezydentowi W., celem ponownego rozpoznania złożonego wniosku odszkodowawczego.
Wobec braku rozstrzygnięcia, pismem z dnia 16 kwietnia 2013 r. E. K. oraz M. K. wezwały organ w trybie art. 154 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do wykonaniu wyroku Sądu z dnia 22 listopada 2011 r.
W odpowiedzi pismem z dni 24 kwietnia 2013 r. Prezydent W. wezwał strony postępowania K.K. oraz M. K. do złożenia oświadczeń na okoliczność daty pozbawienia byłych właścicieli (lub ich następców prawnych) faktycznego władania działką położoną w W. przy ul. [...]
Jak wynika z akt sprawy oświadczenia złożone zostały przez ww. osoby w dniu 16 maja 2013 r. w siedzibie Prezydenta [...].
Następnie Prezydent wystąpił do swojej delegatury w [...] o nadesłanie dokumentów związanych z budynkiem przy ul. [...] w W., w tym ksiąg meldunkowych.
Odpowiedź wraz z dokumentami Prezydent uzyskał w dniu 28 maja 2013 r. Jednoczenie został poinformowany o przekazaniu ksiąg meldunkowych do [...]
Wobec powyższego pismem z dnia 31 lipca 2013 r. Prezydent zwrócił się do Archiwum o ich nadesłanie.
Pismem z dnia 25 września 2013 r., E. K. oraz M. K. reprezentowane przez pełnomocnika adwokata M.S., wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2011r.
W odpowiedzi na skargę Prezydent W, wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że pismem z dnia 17 października 2013 r. strony postępowania - w tym również pełnomocnik skarżących, zostali wezwani do uzupełnienie braków w prowadzonym przed Prezydentem W. postępowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi W. grzywny.
Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) powoływana dalej jako: "p.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny (do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów - 154 § 6 p.p.s.a).
Z powołanego powyżej art. 154 § 1 p.p.s.a., wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
W rozpoznawanej sprawie obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione.
Po pierwsze bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 listopada 2011 r. r. sygn. akt I SA/Wa 1157/11 rozpoznając skargę E. K. i M. K. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania skarżącym odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...]. Powyższe oznacza, że Prezydent W. tym samym zobowiązany został do ponownego rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za sporną nieruchomość.
Podkreślić należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 p.p.s.a, zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Z kolei termin dla organu administracyjnego na załatwienie sprawy określony jest w przepisach prawa regulujących postępowanie w sprawie, w którym taki akt lub czynność zostały wydane.
W przedmiotowej sprawie akta wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 22 listopada 2011 r. wpłynęły do Prezydenta W. w dniu 13 kwietnia 2012 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, Prezydent W. nie rozstrzygnął sprawy objętej wnioskiem odszkodowawczym, choć powinien to zrobić w terminie określonym w myśl art. 286 § 2 p.p.s.a, czyli zgodnie z art. 35 Kodeksu postępowania administracyjnego nie później niż w ciągu miesiąca, a w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty zwrotu do niego akt administracyjnych.
Wskazać należy również, że w sprawie spełniony został także drugi warunek dopuszczalności skargi, określony w powołanym wyżej art. 154 § 1 p.p.s.a., a dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku sądu. Skarżące pismem z dnia 16 kwietnia 2013 r. wezwały bowiem Prezydenta W. do wykonania wyroku z dnia 22 listopada 2011 r.
Podkreślić należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być akceptowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.
Sąd nie miał wątpliwości, iż w rozpoznawanej sprawie wniosek o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny, jest w pełni uzasadniony. Organ nie tylko w ustawowym terminie sprawy nie załatwił, ale równie podejmowane przez niego przez siedemnaście miesięcy czynności, nie doprowadziły do wydania w sprawie jakiegokolwiek rozstrzygnięcia.
W realiach niniejszej sprawy skład orzekający ocenił, iż wystarczająco represyjną jak też dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 500 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia wielkości przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło