I SA/Wa 2746/20
WyrokWSA w Warszawie2021-06-24
Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska – Jaroszewicz, Monika Sawa, Jolanta Dargas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien zawiesić postępowanie w sprawie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, gdy istnieje nieprawomocne postanowienie sądu ustalające miejsce zamieszkania dziecka przy jednym z rodziców, podczas gdy faktyczne miejsce zamieszkania dziecka jest u drugiego rodzica?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy błędnie zinterpretował zagadnienie wstępne. Nieprawomocne postanowienie sądu ustalające miejsce zamieszkania dziecka przy jednym z rodziców, które jest skuteczne i wykonalne od chwili wydania, powinno być uwzględnione przez organ administracji przy rozpatrywaniu wniosku o świadczenie wychowawcze. Organ nie powinien czekać na prawomocne rozstrzygnięcie sądu, gdyż postanowienie sądu nie stanowi przeszkody uniemożliwiającej rozpatrzenie sprawy administracyjnej.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na córkę, wskazując, że dziecko faktycznie zamieszkuje z nim od kwietnia 2020 r. W tym samym czasie toczyła się sprawa rozwodowa, w której sąd wydał nieprawomocne postanowienie zabezpieczające ustalające miejsce zamieszkania dziecka przy matce. Organ I instancji zawiesił postępowanie administracyjne, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało to postanowienie w mocy, uznając postanowienie sądu za zagadnienie wstępne. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz postanowienie Prezydenta Miasta.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska – Jaroszewicz Sędziowie WSA Monika Sawa WSA Jolanta Dargas (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...].
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło w całości postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] i orzekło o zawieszeniu na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko I. P. wszczętego na wniosek D. P. [1] nr [...] z dnia [...] kwietnia 202Or. do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez sąd zażalenia D. P. [1] na postanowienie Sądu Okręgowego [...] w [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. sygn. akt [...] wydanego w trybie zabezpieczenia w sprawie z powództwa D. P. [2] przeciwko D. P. [1] o rozwód, dotyczącego ustalenia miejsca zamieszkania. małoletniej córki stron I. P. na czas trwania sprawy o rozwód.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Wnioskiem złożonym w dniu [...] kwietnia 2020 r. D. P. [1] wystąpił do Prezydenta Miasta [...] o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko I. P. ur. [...].10.2013r. Do wniosku załączone zostało oświadczenie, zgodnie z którym od dnia [...] kwietnia 2020r. córka I. P. znajduje się pod opieką ojca w jego miejscu zamieszkania (ul. [...], [...]), z zamiarem stałego pobytu. Do tej pory córka mieszkała przy matce w [...]. Matka dziecka - D. P. [2] nadal pobiera świadczenie wychowawcze na dziecko wypłacane przez OPS w [...]. Między małżonkami toczy się sprawa rozwodowa, obojgu rodzicom przysługuje władza rodzicielska i dotychczas nie zostało wydane postanowienie w przedmiocie miejsca zamieszkania dziecka. W dniu [...] kwietnia 2020 r. D. P. [1] złożył do Sądu Okręgowego [...] w [...] wniosek o ustalenie miejsca zamieszkania dziecka I. P. na czas trwania postępowania w każdorazowym miejscu zamieszkania ojca. (sygn. akt [...]).
W piśmie z dnia [...] czerwca 2020r. OPS w [...] poinformował organ I instancji, że od [...] stycznia 2020r. świadczenie wychowawcze na dziecko I. P. wypłacane jest matce dziecka D. P. [2]. Następnie, przy piśmie z dnia [...] lipca 2020 r. OPS w [...] przekazał do OPS w [...] kopię postanowienia Sądu Okręgowego [...] w [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. sygn. akt [...] wydanego w trybie zabezpieczenia sprawie z powództwa D. P. [2] przeciwko D. P. [1] o rozwód, którym Sąd ustalił, że na czas trwania sprawy o rozwód miejscem zamieszkania małoletniej córki stron I. P. będzie każdorazowe miejsce zamieszkania matki D. P. [2] (pkt [...].). Postanowieniem tym Sąd jednocześnie oddalił wniosek D. P. o ustalenie miejsca zamieszkania dziecka (pkt [...].), oraz ustalił na czas trwania sprawy o rozwód kontakty małoletniej I. P. w [...] i [...] weekend miesiąca od [...] od godziny [...].[...] do [...] do godziny [...].[...], przy czym ojciec każdorazowo odbierze i odwiezie dziecko do jego miejsca zamieszkania (pkt [...].).
W dniu [...] lipca 2020 r. pracownik socjalny OPS w [...] przeprowadził wywiad środowiskowy z D. P. [1]. W wyniku wywiadu zostało ustalone, że dziecko przebywa pod opieką i na utrzymaniu ojca w jego miejscu zamieszkania nieprzerwanie od [...] kwietnia 2020 r. W domu dziecko ma swój pokój wyposażony w niezbędne meble i sprzęty potrzebne do funkcjonowania. W dniu przeprowadzania wywiadu środowiskowego kurier dostarczył paczkę, w której był plecak szkolny i przybory szkolne dla córki. D. P. [1] złożył w Sądzie Okręgowym w [...] wniosek o sporządzenie uzasadnienia postanowienia z dnia [...] czerwca 2020r. celem wniesienia zażalenia na to postanowienie.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2020r. Prezydent Miasta [...] zawiesił na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. postępowanie administracyjne dotyczące ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko I. P. wszczęte na wniosek nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd Okręgowy [...] w [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że ze względu na postanowienie Sądu Okręgowego [...] w [...] z dnia [...] czerwca 2020r. sygn. akt [...], które ustala, iż na czas toczącego się postępowania rozwodowego miejscem zamieszkania dziecka I. P. (postanowienie nieprawomocne) oraz okoliczność, że faktyczne miejsce zamieszkania I. P. jest u ojca D. P. [1], organ nie może rozpatrzeć wniosku D. P. [1] o ustalenie jego uprawnienia do świadczenia wychowawczego na dziecko. Nie ulega wątpliwości, że faktycznym miejscem zamieszkania dziecka jest miejsce zamieszkania ojca, jednak organ nie może ignorować faktu, że w sprawie zostało wydane postanowienie sądu, zgodnie z którym dziecko winno zamieszkać z matką.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł D. P. [1].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując sprawę wskazało, że w art. 22 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci ustawodawca ustalił, że w przypadku gdy po złożeniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego przez jednego z rodziców drugi rodzic złoży wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego w związku z opieką nad tym samym dzieckiem, organ właściwy ustala kto sprawuje opiekę i w tym celu może zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie o pomocy społecznej, w celu ustalenia osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że świadczenie wychowawcze na dziecko I. P. zostało przyznane matce dziecka D. P. [2] na okres od [...] stycznia 2020 r. do [...] maja 2021 r. i jest realizowane przez Ośrodek Pomocy Społecznej w [...].
Przy piśmie z dnia [...] lipca 2020 r. OPS w [...] przesłał do OPS w [...] oświadczenie złożone przez D. P. [2], z którego wynika, że w październiku 2019 r. mąż D. P. [1] wyprowadził się ze wspólnego miejsca zamieszkania w [...], do [...]. D. P. wraz z córką I. P. w połowie grudnia 2019 r. zamieszkała w miejscowości [...] i złożyła pozew o rozwód. W związku ze zmianą miejsca zamieszkania, D. P. od stycznia 2020 r. pobiera świadczenie wychowawcze z OPS w [...]. W lutym 2020 r. w toku sprawy rozwodowej złożyła wniosek o zabezpieczenie powództwa poprzez ustalenie miejsca zamieszkania córki w miejscu zamieszkania matki, a w kwietniu 2020 r. złożyła wniosek o zabezpieczenie kontaktów z dzieckiem. Ojciec dziecka początkowo zabierał dziecko na co drugi weekend i nie utrudniał kontaktów. Jednak w kwietniu 2020 r., nie czekając na rozstrzygnięcie sądu, wbrew jej woli, zatrzymał córkę w swoim miejscu zamieszkania. Podjęte przez matkę interwencje w celu powrotu dziecka do miejsca zamieszkania matki były bezskuteczne. Dopiero [...] czerwca 2020 r. Sąd Okręgowy [...] w [...] wydał postanowienie o zabezpieczeniu poprzez ustalenie miejsca zamieszkania córki w miejscu zamieszkania matki, a ponadto oddalił wniosek ojca dziecka o ustalenie miejsca zamieszkania dziecka w jego miejscu zamieszkania. Mimo to D. P. [1] nadal odmawia powrotu dziecka do miejsca zamieszkania matki.
Zdaniem Kolegium, jeżeli o prawie do świadczenia wychowawczego jednego z rodziców organ rozstrzyga w sytuacji, gdy już wcześniej prawo do świadczenia wychowawczego zostało przyznane drugiemu rodzicowi na to samo dziecko i na ten sam okres, późniejsze w czasie orzekanie o prawie do świadczenia wychowawczego na rzecz drugiego rodzica bezwzględnie wymaga skorygowania przyznanego wcześniej prawa do omawianego świadczenia na rzecz drugiego rodzica. Nie może bowiem mieć miejsca sytuacja, gdy na to samo dziecko i na ten okres świadczeniowy pobierane będzie świadczenie wychowawcze w pełnej wysokości przez obydwoje rodziców. Powyższy obowiązek wynika z reguły zbiegu uprawnień, określonej przytoczonym wyżej art. 22 oraz z art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, organ właściwy może bez zgody strony zmienić lub uchylić prawo do świadczenia wychowawczego, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna mająca wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego.
W ocenie Kolegium zaskarżone postanowienie nie narusza art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zgodnie z dyspozycją tego przepisu, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Związek zagadnienia wstępnego z rozpoznaniem sprawy administracyjnej i wydaniem decyzji wyraża się relacją, w której brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd jawi się jako bezwzględna przeszkoda do wydania decyzji w prowadzonej przez organ sprawie. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Niewątpliwie z przeprowadzonego w dniu [...] lipca 2020r. wywiadu środowiskowego wynika, że od kwietnia 2020 r. dziecko zamieszkuje u ojca. Stan faktyczny stworzony przez ojca dziecka pozostaje jednak w sprzeczności ze stanem prawnym ustalonym przez Sąd Okręgowy [...] w [...] w postanowieniu (wydanym w trybie zabezpieczenia) z dnia [...] czerwca 2020r. sygn. akt [...], którym Sąd ustalił, że na czas trwania sprawy o rozwód miejscem zamieszkania małoletniej córki stron I. P. będzie każdorazowe miejsce zamieszkania matki D. P. [2], oraz oddalił wniosek Pana D. P. [1] o ustalenie miejsca zamieszkania dziecka w miejscu zamieszkania ojca. W postanowieniu tym Sąd uregulował jednocześnie kontakty ojca z dzieckiem na czas trwania postępowania w sprawie o rozwód. Wymaga podkreślenia, że postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne z chwilą ich ogłoszenia, a gdy ogłoszenia nie było, z chwilą ich wydania (art. 578 § 1 k.p.c.). Oznacza to, że postanowienie takie może zostać w każdej chwili przymusowo wykonane w trybie uregulowanym w Kodeksie postępowania cywilnego, mimo iż nie będzie prawomocne.
W związku z powyższym, zdaniem Kolegium, zasadne jest zawieszenie przez organ I instancji postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia prawa D. P. [1] do świadczenia wychowawczego na dziecko I. P. wszczętego na wniosek nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez sąd zażalenia D. P. na postanowienie Sądu Okręgowego [...] w [...] z dnia [...] czerwca 2020r. sygn. akt [...] wydanego w trybie zabezpieczenia sprawie z powództwa D. P. [2] przeciwko D. P. [1] o rozwód, dotyczącego ustalenia miejsca zamieszkania małoletniej córki stron I. P. na czas trwania sprawy o rozwód. Argumenty podniesione przez D. P. [1] w zażaleniu, które opierają się na okoliczności faktycznego zamieszkiwania dziecka w jego miejscu zamieszkania i sprawowaniu nad nim opieki przez ojca (co zostało ustalone w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego u ojca), nie mogą zostać uwzględnione. Dopiero bowiem zmiana postanowienia sądu w przedmiocie ustalenia miejsca zamieszkania dziecka w każdorazowym miejscu zamieszkania matki, dokonana na skutek zażalenia wniesionego przez D. P. [1], w wyniku której miejsce zamieszkania dziecka zostałoby ustalone przy ojcu, stanowiłaby usankcjonowanie stanu faktycznego, w którym dziecko zamieszkuje wyłącznie z ojcem w jego miejscu zamieszkania.
W ocenie Kolegium, należało jednak uchylić zaskarżone postanowienie i orzec ponownie o zawieszeniu postępowania administracyjnego, ponieważ w zaskarżonym postanowieniu organ I instancji nie wskazał jednoznacznie, do czasu rozstrzygnięcia jakiej sprawy toczącej się przed Sądem Okręgowym [...] w [...] zawiesza postępowanie. Przed ww. Sądem toczy się zaś sprawa o rozwiązanie związku małżeńskiego D. P. [2] i D. P. [1] (sygn. akt [...]), w toku której wydane zostało postanowienie zabezpieczające z dnia [...] czerwca 2020 r. ustalające miejsce zamieszkania dziecka na czas trwania sprawy o rozwód.
Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł D. P. zarzucając mu naruszenie:
art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez pominięcie faktów wynikających wprost z materiału dowodowego a to faktycznego miejsca zamieszkania dziecka przy ojcu, a także poprzez nieuwzględnienie interesu małoletniej I. P.;
art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. poprzez utrzymanie decyzji dot. zawieszenia postępowania, wydanej przez OPS w [...] z up. Prezydenta Miasta [...];
art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci poprzez jego nieuwzględnienie;
art. 22 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci poprzez jego błędną interpretację.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia a także postanowienia go poprzedzającego. Ponadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z kserokopii postanowienia z dnia 26.10.2020r. Sądu Okręgowego [...] w [...] sygn. akt [...] w przedmiocie zabezpieczenia miejsca zamieszkania I. P. na czas trwania postępowania, przy ojcu — D. P. [1].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r. Sąd dopuścił dowód zgłoszony w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za zasadną.
Sprawa została rozpoznana na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. w trybie uproszczonym.
Podstawą formalną wydania zaskarżonego aktu był art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Pod pojęciem zagadnienia wstępnego, o którym mowa w omawianym przepisie należy rozumieć zagadnienie prawne, które determinuje podjęcie rozstrzygnięcia w danej sprawie, przy czym organem właściwym do wypowiedzenia się w przedmiocie tego zagadnienia prawnego jest inny niż prowadzący sprawę organ administracji bądź sąd. Treścią zagadnienia wstępnego może być wypowiedź co do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego, albo inne jeszcze okoliczności mające w danej sprawie znaczenie prawne. Przy czym należy podkreślić, że pomiędzy merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym musi istnieć bezpośredni związek przyczynowy. Dopiero wówczas określone zagadnienie ma charakter prejudycjalny w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W przypadku braku takiego związku zawieszenie postępowania na tej podstawie nie jest dopuszczalne. Wobec tego organ, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej musi ustalić bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1049/16). Zagadnienie wstępne wiąże się z wystąpieniem przeszkody uniemożliwiającej rozstrzygnięcie sprawy, bowiem od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego zależeć powinno rozpatrzenie sprawy w ogóle, nie zaś wydanie decyzji o określonej treści. Z istnieniem kwestii prejudycjalnej mamy do czynienia wówczas, gdy brak jej uprzedniego rozstrzygnięcia wyklucza każde, zarówno pozytywne jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego.
W niniejszej sprawie za zagadnienie wstępne Kolegium uznało rozstrzygnięcie przez sąd powszechny sporu obojga rodziców w przedmiocie ustalenia miejsca zamieszkania dziecka w trybie zabezpieczenia w toczącym się procesie o rozwód. Przekłada się to bowiem – zdaniem organu – na spełnienie przesłanek każdego z rodziców do otrzymania świadczenia wychowawczego.
W ocenie Sądu, stanowisko organu odwoławczego, wyrażone w zaskarżonym postanowieniu jest błędne. Trzeba bowiem dostrzec, że w myśl art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t. jedn: Dz. U. z 2019 r., poz. 2407 ze zm.), świadczenie wychowawcze przysługuje matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a (dotyczącego sprawowania opieki naprzemiennej przez obojga rodziców). Istotną zatem przesłanką służącą ustaleniu prawa do tego świadczenia jest wspólne zamieszkiwanie i pozostawanie dziecka na utrzymaniu jednego z rodziców.
W kontekście niniejszej sprawy okoliczność ta może być zaś rozpatrywana na dwóch płaszczyznach: prawnej i faktycznej.
Zgodnie ze stanem prawnym, ustalonym na podstawie postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. wydanym w trybie zabezpieczenia, miejsce zamieszkiwania dziecka zostało określone przy matce.
Na płaszczyźnie faktycznej sytuacja wygląda natomiast zupełnie inaczej, gdyż córka skarżącego od kwietnia 2020 r. znajduje się pod jego wyłączną opieką.
Bezsporne było w sprawie, że w dniu złożenia wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego na córkę tj. w dniu [...] kwietnia 2020 r. skarżący nie dysponował postanowieniem Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. wydanym w trybie zabezpieczenia i wskazującym miejsce zamieszkania córki na czas postępowania rozwodowego w miejscu zamieszkania matki.
W zaistniałej sytuacji nastąpiła zatem prawnie uregulowana zmiana sytuacji rodzinnej skarżącego. Zgodnie z art. 365 § 1 k.p.c. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia charakteryzuje się w istocie rzeczy dwoma aspektami. Pierwszy z nich odnosi się do faktu istnienia prawomocnego orzeczenia, drugi zaś przejawia się w mocy wiążącej jako określonym walorze rozstrzygnięcia (osądzenia) zawartego w treści orzeczenia.
W ocenie składu orzekającego od dnia wydania przywołanego postanowienia stanowi ono podstawę do przyjęcia nowych ustaleń dotyczących miejsca zamieszkania córki skarżącego. W przypadku bowiem, gdy opieka nad dzieckiem, czy miejsce jego pobytu (zamieszkania) zostały uregulowane na mocy orzeczenia sądu, to jego treść ma znaczenie dla prawa do świadczenia wychowawczego.
Stosownie bowiem do treści art. 578 § 1 k.p.c. postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne z chwilą ich ogłoszenia, a gdy ogłoszenia nie było, z chwilą ich wydania. Niemniej rozstrzygnięcie to, aby miało moc wiążącą i mogło być "realizowane przez organy i instytucje" musi mieć przymiot wykonalności stwierdzonej z urzędu przez Sąd (por. również omówiony powyżej art. 365 § 1 k.p.c.).
Dlatego nie ma racji organ odwoławczy, że z zakończeniem sprawy należy zaczekać do czasu rozpatrzenia zażalenia skarżącego na postanowienie zabezpieczające z dnia [...] czerwca 2020 r.
W dacie bowiem wydania zaskarżonego postanowienia postanowienie sądu powszechnego było skuteczne i wykonalne i jego treść winna być przez organy orzekające wzięta pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku skarżącego z dnia [...] kwietnia 2020 r., jak również ustalenia faktyczne poczynione przez organ I instancji dotyczące okresu od miesiąca kwietnia 2020 r. do dnia [...] czerwca 2020 r. Trzeba mieć bowiem na uwadze, że postanowienie Sądu uregulowało kwestię zamieszkania córki skarżącego na przyszłość, a nie za okres poprzedzający jego wydanie.
W związku z powyższym obowiązkiem organu I instancji było rozpatrzenie wniosku skarżącego z dnia [...] kwietnia 2020 r., a nie oczekiwanie na rozstrzygnięcie Sądu, które nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 par. 1 pkt 4 k.p.a.
W konsekwencji Sąd uznał, że zarówno postanowienie organu I instancji, jak i organu II instancji zostały wydane z naruszeniem powyższego przepisu, co musiało skutkować ich uchyleniem.
Na marginesie należy tylko zauważyć, że z postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] października 2020 r. sygn. akt [...] załączonego do skargi wynika, że postanowienie z dnia [...] czerwca 2020 r. zostało zmienione poprzez wskazanie miejsca zamieszkania I. P. na czas trwania postępowania rozwodowego w miejscu zamieszkania ojca.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c i art. 135 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło