I SA/Wa 291/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-24

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba bezrobotna, utrzymująca się ze stypendium socjalnego i ze sprzedaży pozostałości po zlikwidowanej działalności gospodarczej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Osoba bezrobotna, której jedynym źródłem dochodu jest stypendium socjalne oraz przychody ze sprzedaży towaru pozostałego po zlikwidowanej działalności gospodarczej, nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego ani kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący R.J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu podał, że jest osobą bezrobotną, utrzymującą się ze stypendium socjalnego i ze sprzedaży towaru po zlikwidowanej działalności gospodarczej. Sąd wezwał do przedłożenia dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną i wydatki. Skarżący przedstawił wyjaśnienia i dokumenty, które zostały uwzględnione przez sąd.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w W.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi R. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. R.J. wnioskiem z dnia 18 marca 2009 r. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze swojej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], w przedmiocie zwrotu podania. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że jest osoba bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Oświadczył, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Nie posiada innych źródeł dochodu i oszczędności. Posiada działkę o pow. [...] ha oraz lokal o pow. [...] m2. Celem oceny rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy, pismem z dnia 27 marca 2009 r. referendarz sądowy wezwała w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) R. J. do przedłożenia wykazu i wyciągów z posiadanych rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące poprzedzające datę złożenia wniosku oraz dokumentów lub oświadczeń potwierdzających wysokość ponoszonych przez skarżącego miesięcznych niezbędnych wydatków. Jednocześnie wezwano, skarżącego do wyjaśnienia z jakich środków pokrywa on bieżące koszty utrzymania, czy z posiadanego lokalu uzyskuje on jakikolwiek dochód, czy zamieszkujący z nim pod tym samym adresem ojciec prowadzi z nim wspólne gospodarstwo domowe oraz czy partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania i skarżącego. W wykonaniu powyższego wezwania skarżący w piśmie z dnia 4 kwietnia 2009 r. oświadczył, iż otrzymywał stypendium socjalne w wysokości [...] złotych miesięcznie na uczelni, a obecnie złożył dokumenty o przyznanie tego świadczenia na ostatnim semestrze nauki. Kwota ta zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych nie stanowi dochodu. Jednocześnie skarżący wyjaśnił, iż jego miesięczne niezbędne wydatki wynoszą [...] złotych w okresie nauki. Stanowią je: czesne za studia –[...] złotych, czynsz za lokal -ok. [...] złotych, podatek gruntowy za działkę nr [...] – [...] złotych. Bieżące koszty utrzymania w pozostałym zakresie pokrywa on z wyprzedaży towaru po likwidacji prowadzonej do 31 maja 2007 r. działalności gospodarczej. Towar został rozliczony w dniu likwidacji działalności w Urzędzie Skarbowym i nie podlega wykazywaniu obecnie jako dochód. Ze względu na obecną sytuację gospodarczą kraju jego wyprzedaż jest bardzo trudna. Wartość towaru po likwidacji działalności stanowiła kwotę [...] złotych. Skarżący oświadczył ponadto, iż mieszka w domu rodziców, z którymi jednak nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego. Za udostępniony mu pokój nie ponosi odpłatności, a rodzice nie pokrywają jego kosztów utrzymania. Posiadany lokal po wyprzedaży zamieni na mieszkanie. Podniósł również, iż ze względu na stan zdrowia nie może podjąć pracy w wyuczonym zawodzie. Podnosi kwalifikacje w celu zmiany zawodu i możliwości uzyskania zatrudnienia. Do ww. wyjaśnień skarżący załączył wydruk z rachunku bankowego dokumentujący obroty na tym rachunku w miesiącach styczeń –marzec 2009 r. (saldo na koniec marca b.r. wynosi [...] złotych), decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] czerwca 2007 r. o wykreśleniu R. J. z ewidencji działalności gospodarczej, zaświadczenie Urzędu Skarbowego potwierdzające brak dochodów skarżącego w roku 2008 i zaświadczenie lekarskie o chorobie matki. Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W rozpoznawanej sprawie skarżący wnosi o zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie w sprawie radcy prawnego, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z taką sytuacja mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W świetle bowiem wykazanych przez skarżącego okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej i rodzinnej, uzasadniona jest ocena, że znajduje się on w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący będący od 2007 r. osobą bezrobotną, utrzymujący się wyłącznie ze środków uzyskiwanych w ramach stypendium socjalnego ([...] złotych) oraz z wyprzedaży towaru pozostałego po zlikwidowanej dwa lata temu firmie (w dacie likwidacji działalności gospodarczej wartość towaru wynosiła [...] zł), niewątpliwie nie jest w stanie ponieść nawet niewielkich kosztów procesu, obejmujących wpis od skargi w kwocie 100 złotych. Tym bardziej więc wykracza poza jego obecne możliwości ekonomiczne poniesienie kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Zważyć przy tym należy, iż ewentualne przychody ze sprzedaży pozostałego po dawnej działalności gospodarczej towaru nie są przychodami regularnymi i pewnymi. Spełniona została zatem przesłanka przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, określona w art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło