I SA/Wa 300/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-05-21
Skład orzekający: Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek pełnomocnika z urzędu o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, uzasadniony znacznym nakładem pracy, może skutkować przyznaniem wynagrodzenia w wysokości trzykrotności stawki minimalnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że czynności takie jak zapoznanie się z aktami, analiza prawna, kontakt ze stroną oraz sporządzenie wniosku o przywrócenie terminu i skargi kasacyjnej są typowymi czynnościami pełnomocnika z urzędu, mieszczącymi się w granicach zwykłej staranności. W związku z tym, nie ma podstaw do przyznania wynagrodzenia w wysokości trzykrotności stawki minimalnej, a jedynie w wysokości 50% stawki minimalnej, powiększonej o podatek VAT.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 lipca 2014 r. odrzucił skargę T. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Następnie T. G. przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Adwokat B. S. został wyznaczony pełnomocnikiem z urzędu. Pełnomocnik wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego według trzykrotnej wysokości stawki. Sąd przywrócił termin, a NSA uchylił postanowienie WSA. W niniejszej sprawie referendarz sądowy rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata B. S. kwotę 120,00 zł oraz kwotę 27,60 zł (23% VAT) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, łącznie 147,60 zł.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie uznania zażalenia na bezczynność za niezasadne postanawia : przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata B. S. kwotę 120,00 zł. (sto dwadzieścia złotych) oraz kwotę 27,60 złotych (dwadzieścia siedem złotych i sześćdziesiąt groszy) stanowiącą 23 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, łącznie kwotę 147,60 zł. (sto czterdzieści siedem złotych i sześćdziesiąt groszy).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 lipca 2014 r. odrzucił skargę T. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...].
Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2014 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał T. G. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
W piśmie z dnia 17 września 2014 r. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] poinformowała o wyznaczeniu adwokata B. S. pełnomocnikiem z urzędu dla T. G.
W dniu 29 września 2014 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął wniosek pełnomocnika z urzędu o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. postanowienia Sądu wraz ze sporządzoną skargą kasacyjną. Jednocześnie pełnomocnik wniósł w obu ww. pismach o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego udzielonego skarżącej w niniejszym postępowaniu według trzykrotnej wysokości stawki prawem przepisanej.
W uzasadnieniu swego żądania pełnomocnik wskazał, że wnioskowana wysokość zastępstwa adwokackiego motywowana jest bardzo dużym nakładem sił i pracy pełnomocnika, podjętym już na początku reprezentacji swojej klientki w postępowaniu w bardzo krótkim czasie, tj. w terminie maksymalnie 7 dni, od podjęcia informacji o swoim powołaniu. Pełnomocnik oświadczył, że w tym czasie zapoznał się z całością akt sprawy i przeprowadził analizę prawną postępowania, podjął natychmiastową próbę kontaktu ze skarżącą oraz sporządził i złożył dwa daleko sformalizowane i wymagające dużego nakładu czasu, pracy i wiedzy prawniczej pisma procesowe tj. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz skargę kasacyjną do NSA.
Postanowieniem z dnia 10 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił skarżącej termin do wniesienia skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 3 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 119/15 po rozpoznaniu skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu z dnia
16 lipca 2014 r. uchylił zaskarżone postanowienie.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radcy prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych
w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461).
W myśl § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji, w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, ani decyzja, czy też postanowienie Urzędu Patentowego - wynoszą 240 zł.
Stosownie zaś do treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b tego rozporządzenia stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1 lit c tj. 240,00 złotych, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat –75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120,00 złotych.
W myśl natomiast § 2 ust. 3 rozporządzenia opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Obecnie stawka ta wynosi 23 %.
Ponadto, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, stosownie do § 20 rozporządzenia, powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik z urzędu sporządził i wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2014 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wniosek pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zawiera oświadczenie, o którym mowa w § 20 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r.
W niniejszej sprawie zaistniały zatem przesłanki uzasadniające przyznanie wynagrodzenia według stawki określonej w § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia, podwyższonego o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania.
Przy czym zaznaczyć trzeba, że w ocenie referendarza sądowego w przedmiotowej sprawie nie zaistniały podstawy do przyznania przedmiotowego wynagrodzenia w wysokości żądanej przez pełnomocnika, tj. w wysokości trzykrotności stawki minimalnej. Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż w przyjętych stawkach minimalnych oddana została wycena koniecznego nakładu pracy po stronie pełnomocnika, związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jedynie w nadzwyczajnych, szczególnych okolicznościach, które zwiększają znacząco nakład pracy pełnomocnika niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków, istnieje możliwość podwyższenia stawki wynagrodzenia. W orzecznictwie wskazuje się również, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II FZ 878/12 LEX nr 1244413).
W rozpoznawanej sprawie - zdaniem referendarza sądowego - charakter i stopień zawiłości sprawy, a także nakład pracy pełnomocnika uzasadniał przyznanie wynagrodzenia w wysokości 50 % stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit c ww. Rozporządzenia, tj. 120,00 zł, stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, powiększonego o stosowną kwotę podatku od towarów i usług.
Podkreślić bowiem trzeba, że wskazywane przez pełnomocnika czynności takie jak zapoznanie się z całością akt sprawy, kontaktowanie się ze stroną, analiza prawna postępowania, sporządzenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej czy też sporządzenie skargi kasacyjnej są typowymi czynnościami pełnomocnika niezbędnymi do prawidłowego udzielenia pomocy prawnej reprezentowanej osobie. Okoliczność podjęcia czynności w terminie maksymalnie 7 dni, od podjęcia informacji o powołaniu na pełnomocnika świadczy o należytej dbałości o interesy strony reprezentowanej mieszczącej się w granicach zwykłej staranności.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit b wyżej powołanego Rozporządzenia, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło