I SA/Wa 3276/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: WSA Agnieszka Miernik (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2015 r. sprawy ze skargi K. K., E. K. i M. K. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargę. Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] zawieszające z urzędu postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] odmówił K. K., E. K. i M. K. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez L. K. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej stanowiącej majątek "[...]", powiat [...], województwo [...]. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] utrzymał powyższą decyzję w mocy. K. K., E. K. i M. K. pismem z dnia 28 lutego 2013 r. zaskarżyli decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a następnie pismem z dnia 21 marca 2013 r. wystąpili do Ministra Skarbu Państwa z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ww. decyzją. Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r., utrzymanym w mocy w dniu [...] czerwca 2013 r., odmówił wznowienia przedmiotowego postępowania wskazując, że wnioskodawcy przed wystąpieniem z wnioskiem o wznowienie, pismem z dnia 28 lutego 2013 r. zaskarżyli decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2169/13 uchylił ww. postanowienia z dnia [...] maja 2013 r. i z dnia [...] czerwca 2013 r. wskazując, że z żadnego przepisu prawa nie wynika, by strona pozbawiona była możliwości złożenia skutecznego wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją uprzednio zaskarżoną do sądu. Wobec powyższego Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] wznowił postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...], a następnie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), powoływanej dalej jako "k.p.a.", postępowanie to zawiesił. W uzasadnieniu postanowienia o zawieszeniu wskazał, że w przedmiotowej sprawie pismem z dnia 28 lutego 2013 r. strony zaskarżyły do sądu decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] stycznia 2013 r. Wyrokiem z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 582/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zarówno decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r., jak również poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. W ocenie Ministra, skoro zostało wszczęte postępowanie sądowoadministracyjne, w wyniku którego uchylono kwestionowaną przez strony decyzję, to postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego tą decyzją, winno zostać zawieszone do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu. Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] września 2014 r., po rozpoznaniu wniosku K. K., E. K. i M. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] sierpnia 2014 r., podzielając stanowisko, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Skoro bowiem wszczęte zostało postępowanie sądowe zmierzające do oceny prawidłowości decyzji w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty, to brak jest podstaw, by dawać pierwszeństwo nadzwyczajnemu postępowaniu administracyjnemu, które uruchomiono w terminie późniejszym. W tej sytuacji koniecznym stało się zawieszenie przedmiotowego postępowania do czasu rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 582/13. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli K. K., E. K. i M. K. wnosząc o uchylenie orzeczeń organów obu instancji, zarzucając naruszenie: - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy postanowienia I instancji; - art. 6, art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy; - art. 126 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do wszystkich zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy; - art. 97 § 4 pkt 1 k.p.a. poprzez bezzasadne zawieszenie postępowania w sytuacji, gdy nie wyjaśniono, jakie postępowanie stanowi zagadnienie wstępne; - art. 35 k.p.a. poprzez przewlekłość postępowania; - art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów państwa. W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ nie wykonał wydanego w sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nakazującego prowadzenie przedmiotowego postępowania i wbrew zaleceniom w nim zawartym, postępowanie to zawiesił, uniemożliwiając stronie realizację jej praw. Takie działanie jest nie do pogodzenia zarówno z zasadami państwa prawa, jak i nie pogłębia zaufania do organów publicznych. Skarżący podali, że z sentencji zaskarżonego postanowienia nie wynika nawet przez jaką sprawę, toczącą się przed jakim organem, czy sądem, konieczne było zawieszenie postępowania. W ocenie skarżących, jedynie domyślać się można, że organowi chodziło o postępowanie toczące się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, które nie stanowi zagadnienia wstępnego dla sprawy toczącej się w wyniku wznowienia postępowania, albowiem przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja, stan prawny i faktyczny na dzień jej wydania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Dokonując pod tym kątem oceny zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] września 2014 r. utrzymujące w mocy postanowienie z dnia [...] sierpnia 2014 r. zawieszające z urzędu, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] stycznia 2013 r. Stosownie do treści art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, zagadnieniem wstępnym, o jakim mowa w cytowanym przepisie, jest toczące się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym postępowanie wszczęte skargą kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 582/13, którym uchylono zarówno decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. (objętą wnioskiem skarżących o wznowienie postępowania), jak również poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. Jak przy tym ustalono, skarga na decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. wniesiona została przed wystąpieniem przez skarżących z wnioskiem o wznowienie postępowania. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, stanowisko powyższe jest prawidłowe. Skoro bowiem przed sądem toczy się postępowanie zmierzające do oceny prawidłowości decyzji w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za mienie pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, której to decyzji dotyczy wniosek skarżących o wznowienie postępowania, a przy tym postępowanie sądowoadministracyjne zostało wszczęte przed wystąpieniem z ww. wnioskiem, to brak jest podstaw, aby dawać pierwszeństwo nadzwyczajnemu postępowaniu administracyjnemu, które uruchomiono w terminie późniejszym. Nie bez znaczenia jest przy tym fakt, że decyzja z dnia [...] stycznia 2013 r., której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania, została przez Sąd uchylona, a zatem w przypadku oddalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od tego wyroku, sprawa wróci do organu do ponownego rozpoznania w trybie zwykłym. W ponownie prowadzonym postępowaniu skarżący będą natomiast mogli wystąpić z nowymi wnioskami dowodowymi, a organ zobowiązany będzie je uwzględnić. Podsumowując wskazać należy, że skoro po wniesieniu skargi do sądu zostaje wszczęte co do tej samej decyzji postępowanie o wznowienie postępowania, to postępowanie to, w celu zapobieżenia dwutorowości postępowań, powinno zostać zawieszone do chwili prawomocnego zakończenia postępowania prowadzonego przez sąd administracyjny. Stanowisko to znajduje potwierdzenie zarówno w doktrynie, jaki i orzecznictwie sądowoadministracyjnym, powstałym na gruncie przepisu art. 56 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), gdzie wskazuje się, że skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego stanowi przeszkodę do prowadzenia postępowania administracyjnego mającego na celu usunięcie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji (por. J.P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" LexisNexis Warszawa 2006, str. 170; T. Woś w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" LexisNexis Warszawa 2008, str. 308-309; R. Hauser i M. Wierzbowski "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" C.H. Beck Warszawa 2011, str. 305-306 i powołana tam literatura oraz orzecznictwo sądowe). W związku z powyższym uznać należy, że analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i ocena podniesionych przez skarżących zarzutów prowadzą do przekonania, że brak jest podstaw do podważenia legalności zaskarżonego postanowienia i wskazują na bezzasadność skargi. Jak już wskazano, organ I instancji prawidłowo zastosował przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., natomiast organ II instancji właściwie postanowienie to utrzymał w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Organy wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły przy tym stan faktyczny sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), na podstawie obowiązujących przepisów prawa (art. 6 k.p.a.), szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi kierowały się przy jej rozstrzyganiu oraz uzasadniły swoje orzeczenie (art. 107 § 1 i 3 k.p.a.). Organ, wbrew twierdzeniom skarżących, zastosował się również do wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2169/13, bowiem postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. wznowił postępowanie administracyjne, jednak z uwagi na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne, zobowiązany był je następnie zawiesić. Sąd nie odniósł się natomiast do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przez organy orzekające przepisu art. 35 k.p.a., bowiem przedmiotem niniejszej sprawy było zawieszenie postępowania w sprawie o wznowienie postępowania, nie zaś jego przewlekłość. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.