I SA/Wa 3286/13
WyrokWSA w Warszawie2014-04-15
Skład orzekający: Mirosław Gdesz, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba prowadząca gospodarstwo rolne i podlegająca ubezpieczeniu w KRUS może ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem?Ratio decidendi
Osoba prowadząca gospodarstwo rolne i podlegająca ubezpieczeniu w KRUS nie może uzyskać świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia, ponieważ prowadzenie gospodarstwa rolnego stanowi negatywną przesłankę do przyznania tego świadczenia. Ustawa o świadczeniach rodzinnych definiuje "zatrudnienie lub inną pracę zarobkową" w sposób wykluczający działalność rolniczą, a świadczenie to ma rekompensować utratę dochodów z pracy zarobkowej, której rolnik nie doświadcza w tym samym rozumieniu co osoba zatrudniona.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą K. S. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w celu opieki nad niepełnosprawną córką. Organy uznały, że skarżąca, będąc współwłaścicielką gospodarstwa rolnego i podlegając ubezpieczeniu w KRUS, nie spełnia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną interpretację przepisów, powierzchowne potraktowanie sprawy oraz wadliwe ustalenia faktyczne, w tym błędne wskazanie stopnia niepełnosprawności dziecka i płci podopiecznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) WSA Joanna Skiba Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania K. S. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy C. przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej C. nr [...], z dnia [...] sierpnia 2013r. dotyczącej odmowy przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego tytułem rezygnacji z zatrudnienia z uwagi na opiekę nad córką-L. S. – utrzymało zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy.
Zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy.
Zaskarżoną decyzją Kierownik OPS C. odmówił skarżącej K. S. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia, w związku z koniecznością opieki nad córką L. S. W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji podał, że skarżąca nie spełnia przesłanek zawartych w art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy, tj. wnioskodawczyni prowadząc gospodarstwo rolne ma status rolnika - co wyklucza ją z kategorii osób rezygnujących z zatrudnienia.
W złożonym odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca podniosła, że nie zgadza się z odmownym rozstrzygnięciem organu I instancji, córka ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności i wymaga stałej opieki.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania K. S. - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję .
W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że forma postulowanej pomocy, której dot. zaskarżona decyzja nie ma charakteru uznaniowego lecz przysługuje w sytuacji dokładnie opisanej przez ustawodawcę.
Warunki przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia / w tym także krąg osób do niego uprawnionych/ reguluje treść art. 17 ust. 1i ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych
W przypadku wnioskodawczyni organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy - posiada ona wraz z mężem M. S. na terenie 2 sąsiedzkich gmin tj. Gminy C. i Gminy W. gospodarstwo rolne o pow. [...] ha , w tym [...] ha przeliczeniowych.
Następnie Kolegium zwróciło uwagę na znajdujące się w aktach sprawy zaświadczenie z KRUS [...] z dnia [...].07.2013 r., z treści którego wynika, że wnioskodawczyni posiadając gospodarstwo rolne winna podlegać z mocy ustawy ubezpieczeniu rolniczemu w KRUS - co stanowi negatywną przesłankę do skutecznego ubiegania się o postulowane świadczenie.
Podleganie z mocy ustawy z 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników w charakterze domownika rolnika , vide art. 6 pkt 2 jest równoznaczne z prowadzeniem gospodarstwa rolnego , to zaś powoduje, że nie może ona skutecznie ubiegać się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego ze względu na sprawowanie opieki nad osobą ( wadliwie organ wskazał , że synem , a nie jak ma to miejsce w sprawie – córką skarżącej) legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Powołując się na orzecznictwo sądowe Kolegium wskazało, że ustawodawca w treści art. 17 ust. 1 cytowanej ustawy uregulował dwa niezależne od siebie stany faktyczne - z którymi powiązał prawo do świadczenia pielęgnacyjnego: 1 / osoba legitymowana nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem/ osoba niepełnosprawna /, 2 /osoba legitymowana rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki.
Następnie organ podkreślił, że stosownie do treści art. 3 pkt 22 ustawy pojęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w zakresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej.
Brak podjęcia zatrudnienia lub rezygnacji z zatrudnienia / innej pracy zarobkowej/ w powyższym rozumieniu oznacza, że osoba zainteresowana otrzymaniem świadczenia jest osobą bezrobotną , ponieważ zrezygnowała uprzednio z pracy łub mając możliwość pracy - jej nie podejmuje.
Zdaniem Kolegium, w rozpoznawanej sprawie jest bezspornym, że K. S. nie zalicza się do żadnej z wyżej wymienionych kategorii osób.
Ponadto Kolegium przywołało Uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2012 r , sygn. akt I OPS 5/12 / wydaną w wyniku pojawiających się wątpliwości odnośnie uprawnień rolników do tego rodzaju świadczenia/, w której to uchwale NSA przesądził , że " nie jest możliwe uzyskanie świadczenia , o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w sytuacji, gdy rolnik prowadzi gospodarstwo rolne".
Podkreśliło , że przytoczona uchwała obowiązuje tak sądy administracyjne jak i organy administracji rozstrzygające tego rodzaju sprawy.
Wskazało również, że wnioskodawczyni jak wynika z treści zaświadczenia KRUS winna nadal podlegać z mocy ustawy ubezpieczeniu rolniczemu z tytułu. statusu osoby prowadzącej wraz z małżonkiem gospodarstwo rolne
Prowadzenie gospodarstwa rolnego nie zostało wymienione w treści art. 3 pkt 22 ustawy zawierającego katalog enumeratywnie wymienionych form zatrudnienia / innej pracy zarobkowej/.
Zatem zdaniem Kolegium K. S. będąc ubezpieczona z mocy ustawy, nie ma - w myśl ustawy- z czego rezygnować, czy też czego nie podejmować.
Świadczenie pielęgnacyjne w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych jest przyznawane opiekunowi osoby niepełnosprawnej - jako swego rodzaju rekompensata z rezygnacji z aktywności zawodowej- a nie osobie wymagającej opieki.
Stąd też w ocenie Kolegium nie może mieć zasadniczego wpływu na rozpatrzenie sprawy sam stan zdrowia podopiecznego, przy zaistnieniu negatywnych przesłanek po stronie opiekuna.
Kolegium uznało, że w sytuacji gdy standardowym kryterium przyznania danej osobie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia jest taka rezygnacja - to w sprawie niniejszej opisana sytuacja nie miała bezspornie miejsca. Kolegium rozumie trudną sytuację skarżącej, jednak w omawianym przypadku przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych są jednoznaczne i nie pozwalają na uwzględnienie wniosku i przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.
Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła K. S.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
Mylną interpretację art. 17 ustawy z dn. 28. listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.) oraz art. 12 ustawy z dn. 7. grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548),
Powierzchowne potraktowanie sytuacji skarżącej.
Upieranie się przy ustawie dotyczącej ubezpieczenia rolników.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że zawsze była czynna zawodowo lecz nigdy nie pracowała na roli. Nigdy nawet nie zamieszkiwała na terenie owego gospodarstwa, które odziedziczył mąż skarżącej po swoich rodzicach. W roku 2008r przy okazji rozszerzenia małżeńskiej wspólnoty majątkowej skarżąca stała się współwłaścicielem gruntów rolnych.
Następnie skarżąca podniosła, że jej sprawa nie została rozpatrzona indywidulanie, a napisana decyzja jest tylko edytowana. A mianowicie: napisano, że córka skarżącej ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności, co jest niemożliwe, bo w przypadku dzieci nie orzeka się stopnia. Świadczy to o tym, że decyzja w sprawie odebrania skarżącej świadczenia była napisana na gotowym wzorze decyzji w sprawie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Drugą rażącą pomyłką jest to, że napisano, że skarżąca sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym synem.
Wniosek w ocenie skarżącej nasuwa się sam, że decyzje pisane są "z automatu".
Skarżąca wskazała ponadto, że ustawy o świadczeniach rodzinnych, przewidujące możliwość otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego przez rolników /posiadaczy gruntów rolnych/ w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem, nie były zmieniane od wielu lat i nie były one przedmiotem ostatnich zmian wprowadzanych ustawą z dn. 7. grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U z 31. grudnia 2012r. poz, 1548) więc nie dotyczą skarżącej, ponieważ prawo do świadczenia pielęgnacyjnego ma ona nabyte od 5 lat, a jest ono przyznawane na czas nieokreślony lub do końca ważności orzeczenia o niepełnosprawności.
Wyjaśniła także , że nowelizacja z dnia 7 grudnia 2012r. ograniczenie dla rolników wprowadziła tylko w nowym, obowiązującym od 1 stycznia 2013r. świadczeniu opiekuńczym - specjalnym zasiłku opiekuńczym. Zmiany te nie dotyczą skarżącej, gdyż nigdy takowego zasiłku nie otrzymywała, a miała przyznane świadczenie pielęgnacyjne.
W skardze skarżąca przytoczyła również definicję pojęcia rolnika wg ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników z dnia 20. grudnia 19990r. Zgodnie z art. 6 pkt. 1 ilekroć jest mowa o rolniku - rozumie się wtedy pełnoletnią osobę fizyczną, zamieszkującą i prowadzącą na terytorium RP, osobiście i na własny rachunek, działalność rolniczą w pozostającym w jej posiadaniu gospodarstwie rolnym, w tym tez w ramach grupy producentów rolnych, a także osobę, która przeznaczyła grunty prowadzonego przez siebie gospodarstwa do zalesienia. Oznacza to stałą, osobistą działalność mającą charakter czynności wiążących się z prowadzeniem i zarządzaniem gospodarstwem rolnym. Powyższa definicja nie dotyczy skarżącej, ponieważ gdyby nie musiała opiekować się niepełnosprawna córką L. mogłaby nadal być czynna zawodowo i nadal opłacać składki w ZUS.
Biorąc pod uwagę powyższe argumenty, skarżąca podważyła podany przez SKO argument w postaci wyroku NSA z dn. 11.12.2012r.
Ponadto OPS jak również SKO w ocenie skarżącej naruszyły art. 7, art. 77 i art. 80 KPA obligujące organ do podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a także jego kompleksowej oceny.
Skarżąca wskazała również, że indywidualne rozstrzygnięcia sądów administracyjnych nie są źródłem powszechne obowiązującego prawa, gdyż zgodnie z art. 87 pkt. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, źródłami powszechnie obowiązującego prawa RP są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia.
Zwróciła uwagę również na fakt, że w kwestii uprawnień rolnika do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego zarysowały się w ostatnim czasie dwa odmienne stanowiska. Jedno jest wyrażone w uchwale NSA z dnia 11. grudnia 2012 roku, w której przyjęto, że prowadzenie gospodarstwa rolnego stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Inną interpretację przedstawiono w komunikacie MPiPS, w którym to czytamy, że rolnik spełnia warunek bycia osobą, która nie podejmuje pracy zarobkowej ze względu na konieczność opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270).
W ocenie Sądu skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa.
W rozpoznawanej sprawie organy administracji publicznej odmówiły K. S. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w związku z koniecznością opieki nad córką L. S. podnosząc, że wnioskodawczyni, jako rolnik, podlega z mocy ustawy ubezpieczeniu społecznemu rolników, nie spełnia zatem podstawowego warunku określonego w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm.) umożliwiającego przyznanie świadczenia.
Zdaniem Sądu stanowisko organów jest prawidłowe.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z dnia 7 grudnia 2012 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 1548), świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Stosownie do treści art. 3 pkt 22 powołanej ustawy pod pojęciem "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" należy rozumieć wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej.
W myśl natomiast art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.
Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, że córka skarżącej jest osobą niepełnosprawną od urodzenia, w stosunku do której istnieje konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.
Zauważyć jednakże należy, że ze znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy zaświadczenia Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. jednoznacznie wynika, że skarżąca jakkolwiek nie figuruje w ewidencji, jako współwłaścicielka wraz z mężem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha w tym [...] ha przeliczeniowego, podlegała i podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS), na mocy ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z 2008 r., nr 50, poz. 291 ze zm.).
Okoliczność powyższa wyklucza – zdaniem Sądu - możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w trybie art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie można bowiem uznać, że skarżąca w okresie poprzedzającym złożenie wniosku o świadczenie pozostawała w zatrudnieniu lub wykonywała inną pracę zarobkową w rozumieniu art. 3 pkt 22 powołanej ustawy.
Wskazać trzeba, że w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 11 grudnia 2012 r., sygn. akt I OPS 5/12 (ONSAiWSA 2013/3/40, LEX nr 1230181) Naczelny Sąd Administracyjny jednoznacznie stwierdził, że prowadzenie gospodarstwa rolnego przez rolnika stanowi negatywną przesłankę do przyznania tej osobie świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 22 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych.
W uzasadnieniu powyższej uchwały NSA wskazał m.in., że przepis art. 3 pkt 22 ustawy, podając definicję "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", nie wymienił expressis verbis prowadzenia gospodarstwa rolnego i pracy w tym gospodarstwie. W przepisie definicyjnym ustawodawca generalnie ograniczył pojęcie "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" do wykonywania pracy przez pracowników najemnych, którzy są związani z pracodawcą różnego rodzaju umowami oraz w ramach spółdzielni produkcyjnych i usługowych, co wskazuje na celowy i świadomy zamiar nieobjęcia tym przepisem działalności rolniczej. Ratio legis tego przepisu wskazuje, że chodzi tu o osobę, której wyłącznym źródłem utrzymania (dochodów) jest zatrudnienie lub inna praca zarobkowa w rozumieniu ustawy. Istota świadczenia pielęgnacyjnego uregulowanego w art. 17 ust. 1 tej ustawy, które zastąpiło dodatek stały regulowany w art. 27 ust. 1-3 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.), polega na tym, że świadczenie to jest adresowane wyłącznie do tych osób, których źródłem utrzymania jest wykonywanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i które nie podejmują lub rezygnują z tego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Oznacza to, że nie jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego osoba, która nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, gdy ma inne źródło utrzymania (dochodów), i to bez względu na wielkość tych dochodów. Przemawia za tym również wyłączenie uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego osób, które otrzymują jakiekolwiek świadczenia (dochody) z innych tytułów, wymienionych w art. 17 ust. 5 ustawy.
Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej uchwale stwierdził również, że prowadzenie gospodarstwa rolnego tym różni się od, wskazanych w art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych, form aktywności zawodowej, że rolnik działa na własny rachunek, ponosząc ryzyko gospodarcze oraz podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. W efekcie to rachunek ekonomiczny determinuje reżim pracy rolnika, a podejmowanie przez niego, w ramach zarządzania gospodarstwem, nawet nieracjonalnych z punktu widzenia gospodarczego działań, nie skutkuje pozbawieniem go zatrudnienia, ale wpływa jedynie na ekonomiczne wyniki działalności rolniczej. Wobec tego na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych - do rolnika prowadzącego gospodarstwo rolne nie ma zastosowania pojęcie "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej". Praca we własnym gospodarstwie rolnym, zarządzanie nim, jest formą aktywności zawodowej uprawianą dla celów zarobkowych, a to oznacza, iż nie jest możliwe uzyskanie świadczenia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w sytuacji, gdy rolnik prowadzi gospodarstwo rolne. Sam fakt prowadzenia gospodarstwa rolnego pozbawia rolnika prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i nie ma w tym wypadku potrzeby dokonywania oceny, czy wielkość posiadanego przez niego gospodarstwa, rodzaj upraw, pozwalałyby na podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej poza rolnictwem, a pracy takiej nie podejmuje (bądź z niej rezygnuje) z powodu konieczności opieki nad osobą niepełnosprawną, względem której ciąży na nim obowiązek alimentacyjny.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę stanowisko wyrażone w powyższej uchwale w pełni podziela.
Argumentacja skarżącej , że faktycznie w tym gospodarstwie nigdy nie pracowała i obecnie go nie prowadzi nie zmienia dokonanej powyżej oceny prawnej. Indywidualna decyzja dotycząca zaniechania czerpania ewentualnych zysków z posiadanego majątku oraz rezygnacja z ubezpieczenia KRUS i związanych z tym faktem uprawnień nie zmienia okoliczności faktycznych istniejących w sprawie. Potencjalnie skarżąca posiada bowiem inne źródło utrzymania lub czerpania dochodów , bez względu na ich wysokość .
Sąd zauważa , że zaskarżona decyzja zawiera omyłkowe odwołanie do informacji dotyczących dziecka skarżącej . Nieprawidłowość ta nie powoduje jednakże jej wadliwości . Uzasadnienie decyzji zawiera argumentację , która odnosi się do stanu faktycznego tej konkretnie sprawy i jest , w ocenie Sądu prawidłowe.
Wbrew stanowisku skarżącej , Sąd orzekający w sprawie niniejszej , związany jest treścią uchwały NSA z dnia 11 grudnia 2012r. a nie interpretacją zawartą w komunikacie Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że wydane w sprawie decyzje organów obu instancji są zgodne z prawem. Organy administracji publicznej rozpoznające niniejszą sprawę prawidłowo uznały, że skarżąca , podlegająca ubezpieczeniu w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego ma status rolnika i nie spełnia warunków do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wniesiona skarga jest więc bezzasadna i podlega oddaleniu.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło