I SA/Wa 347/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie WSA Magdalena Durzyńska WSA Bożena Marciniak Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz K. Z. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Wójta Gminy [...] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013r.nr [...] odmawiającej stwierdzenia nabycia przez Gminę [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntu położonego w jednostce ewidencyjnej J., obręb B., oznaczony jako działka pgr [...] o pow. 0,0354 ha, stanowiącego na dzień 31 grudnia 1998r. współwłasność E. Z. i K. Z., uchylił powyższą decyzję w całości i stwierdził nabycie z dniem z dnia 1.01.1999r. z mocy prawa przez Gminę [...] prawa własności gruntu objętego księgą wieczystą [...] położonego w jednostce ewidencyjnej J., obręb B., oznaczonego jako działka pgr [...] o powierzchni 0,0354 ha stanowiącego na dzień 31.12.1998r. współwłasność E. Z. i K. Z. zajętego pod drogę gminą nr [...] W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan sprawy. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73ust. 1, 3 i 3a ustawy z dnia 13 października 1998r.- Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] czerwca 2013r. nr [...] odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntu położonego w jednostce ewidencyjnej J. obręb B., oznaczonego jako działka pgr [...] o pow. 0.0354 ha, stanowiącego na dzień 31 grudnia 1998r. współwłasność E. Z. i K. Z.. Od powyższej decyzji odwołanie do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej złożył Wójt Gminy [...], podnosząc, iż wskazanie w karcie nr 6/10 parcel [...] i [...] stanowiło oczywistą omyłkę, gdyż w ciągu drogi [...] (obecnie [...] leżą parcele [...] i [...], zaś parcele [...] znajdują się w innej części sołectwa. Ponadto odwołujący stwierdził, iż do akt sprawy zostały załączone dokumenty potwierdzające władztwo publicznoprawne gminy w stosunku do ww. nieruchomości, a oświadczenia właściciela, który domagał się odśnieżania przez Gminę ww. drogi nie podważają prawdziwości twierdzeń odnośnie spełnienia przesłanki władztwa publicznoprawnego. Po rozpatrzeniu odwołania i zbadaniu akt sprawy Minister Infrastruktury i Rozwoju stwierdził, że zgodnie z art. 73 ust. 1ww. ustawy z dnia 13 października 1998 r. nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie ww. art. 73 ust. 1 ustawy nastąpiło zatem, jeżeli w dniu 31 grudnia 1998 r. spełnione zostały następujące przesłanki: - nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa, lub jednostek samorządu terytorialnego, - nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną, - nieruchomość pozostawała we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego. Przepis art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. ma charakter wywłaszczeniowy i dotyczy sytuacji, gdy w dniu 31 grudnia 1998 r. prawo własności było uregulowane na rzecz innych podmiotów prawnych niż Skarb Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, przy istnieniu publicznego władztwa nad nieruchomością. Stosując ten przepis organ bada wyłącznie spełnienia przesłanek w nim wymienionych na dzień 31 grudnia 1998 r. Z treści znajdującego się w aktach niniejszej sprawy odpisu księgi wieczystej nr [...] oraz z postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...]grudnia 1995r. sygn. II Ns [...] wynika, że właścicielami pgr [...], według stanu na dzień 31 grudnia 1998r., byli K. Z. i E. Z. Oznacza to, iż w rzeczonej dacie przedmiotowy grunt nie stanowił własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego. W chwili obecnej prawo własności co do przedmiotowego gruntu przysługuje K. Z. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] lutego 2005r. sygn.. akt II Ns [...], z którego wynika, że E. Z. zmarła 1 grudnia 2004r., a spadek po niej nabył K. Z. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, również w brzemieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998 r., drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie tej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Z przepisu tego bezspornie wynika, że nie każda droga spełniająca funkcję ciągu komunikacyjnego może być uznana z drogę publiczną, aby droga zyskała taki status musi być zaliczona w trybie przewidzianym ustawą o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 1-4 tej ustaw. Droga bez nazwy [...] w dniu 31 grudnia 1998r. stanowiła drogę gminną nr [...] (obecnie [...]), co wynika z uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w B.nr [...] z dnia [...]marca 1987r. sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych. Jedną z przesłanek zastosowania art. 73 ust. 1 ww. ustawy jest zajętość danej nieruchomości pod drogę publiczną. Natomiast przestrzenny zasięg działania art. 73 ust. 1 ww. ustawy w odniesieniu do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną determinowany jest możliwością zakwalifikowania danego stanu faktycznego z dnia 31 grudnia 1998 r. do definicji pasa drogowego (art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych ( Dz.U. 2013, poz. 260 ze zm. ) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998 r., jako urządzenia technicznego, stanowiącego zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych. O przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga zatem stan jej urządzenia w dniu 31 grudnia 1998r., bądź sposób korzystania z niej. W przypadku dróg publicznych od dawnych istniejących, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach normatywnie zdefiniowanego pasa drogowego, a więc dotyczącą jezdni wraz z poboczami, zatokami, ciągami dla pieszych, rowami odwadniającymi i pasami izolacyjnymi. W aktach sprawy znajduje się karta drogi nr [...], w której wskazano, że przedmiotowa droga przebiega przez działki nr [...], [...] [...] i [...]. W karcie drogi nie wymieniono wprawdzie pgr [...] to jednak pozostałe dowody zgromadzone w sprawie wskazują zdaniem organu, iż w karcie drogi omyłkowo wpisano dz. nr [...] zamiast nr [...]. Fakt ten potwierdza m.in. pismo Urzędu Gminy [...] z dnia [...].03.1992r. nr [...], w którym wymieniono działki wchodzące w skład drogi [...], w tym działkę nr [...], oraz pismo Urzędu Gminy z dnia 4 maja 1992r. nr [...] skierowane do Sądu Rejonowego w B. Na zajęcie przedmiotowej działki pod drogę wskazuje również zdaniem organu szkic polowy sporządzony w dniu 15.05.1989 r. Organ odwoławczy nie podziela stanowiska Wojewody [...], jakoby o braku zajęcia ww. działki pod pas drogi publicznej nr [...]w dniu 31 grudnia 1998 r. świadczyła opinia biegłego sądowego J. T., sporządzona w dniu 28 stycznia 1998 r. na zlecenie Sądu Rejonowego w B., na potrzeby postępowania w sprawie służebności przejazdu przez parcelę [...]. W opinii biegłego parcela [...] stanowiła drogę dojazdową do części parceli [...] oraz jako dojazd do B., w tym odcinek ok. 250 m był nieurządzony. W ocenie organu odwoławczego ww. opinia potwierdza fakt zajęcia parceli [...] pod pas drogi publicznej. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż w dniu 31 grudnia 1998 r. ww. parcela leżała w ciągu drogi publicznej nr [...], stanowiąc dojazd nie tylko do działki nr [...] (pola uprawne), ale także do miejscowości [...]. Natomiast fakt nie urządzenia części ww. drogi nie dyskwalifikuje jej jako drogi publicznej, skoro ww. grunt pełni funkcje ciągu komunikacyjnego, z którego mógł korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem. Organ zauważa, iż ww. działka spełnia funkcje ciągu komunikacyjnego co najmniej od 1964 r., gdyż z planu sytuacyjnego, dotyczącego podziału nieruchomości objętej KW [...] sporządzonego w dniu 25 listopada 1964 r. wynika, iż działka [...] już wówczas stanowiła użytek drogowy. W ocenie organu powyższe dokumenty jednoznacznie wskazują na to, że przedmiotowa działka była zajęta pod drogę publiczną według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. Kolejną z przesłanek zastosowania art. 73 ustawy jest przesłanka władztwa publicznoprawnego. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym dla jej udowodnienia należy wykazać wykonywanie prac związanych m. in. z utrzymaniem drogi, jej konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2008 r., sygn. akt I OSK 1471/2007 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1955/2012, I SA/Wa 1960/2012) Do środków dowodowych stanowiących podstawę do wykazania spełnienia bądź nie przesłanki władztwa publicznego, zaliczyć można: • umowy obejmujące okres 31 grudnia 1998r., dotyczące urządzenia, utrzymania lub modernizacji konkretnej drogi, • dokumenty finansowe związane z wykonaniem ww. prac zlecanych przez zarządcę drogi (np. rachunki i faktury), • umowy ubezpieczenia dróg publicznych zawarte przed dniem 31 grudnia 1998r. i obejmujące rzeczoną datę, • dokumentacje powykonawcza w tym protokoły zdawczo-odbiorcze inwestycji, • metryki drogi wskazujące na prowadzenie robót w okresie obejmującym 31 grudnia 1998 r., • dowód z oświadczenia osób, którymi mogą być pracownicy firm świadczących usługi w zakresie modernizacji, utrzymania i ochrony dróg, z których wynikać będzie zakres prowadzonych na nieruchomości prac na dzień 31 grudnia 1998 r., • dowód z oświadczeń właścicieli nieruchomości zajętej pod drogą oraz właścicieli nieruchomości sąsiednich, • pozwolenie na budowę, • zgoda na zajęcia pasa drogowego (art.40 ustawy o drogach publicznych), • rozliczenia finansowe z tytułu budowy urządzeń infrastruktury technicznej. Przy tym do spełniania omawianej przesłanki nie jest konieczne udowodnienie przez podmiot publicznoprawny posiadania nieruchomości ( w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego), a jedynie wykazanie faktycznego władania nią, nawet wbrew woli jej właściciela. Do akt sprawy zostało złożone oświadczenie J. G. z dnia 28.05.2013r., który od 1997r. był członkiem Rady Sołeckiej [...] W oświadczeniu tym J. G. wskazał, że pgr [...] stanowi integralną cześć drogi gminnej, na której przed dniem 31 grudnia 1998r. gmina dokonywała znacznych nakładów finansowych polegających na prowadzeniu akcji zimowej. W aktach znajdują się również oświadczenia J. M. z dnia 25 sierpnia 2010r., który potwierdza, iż gmina zajmowała się odśnieżaniem przedmiotowej drogi. Do akt sprawy załączono także oświadczenia Zastępcy Wójta Gminy [...] z dnia 10 listopada 2009r., który potwierdził fakt dokonywania nakładów finansowych na ww. ciąg komunikacyjny przed dniem 31 grudnia 1998r. w ramach akcji zima. W ocenie organu odwoławczego powyższe dowody potwierdzają fakt sprawowania władztwa publicznoprawnego w stosunku do przedmiotowej nieruchomości. Jednocześnie organ podniósł, że kwestia utrzymania rowu melioracyjnego w przedmiotowej sprawie nie ma znaczenia, gdyż nie znajduje się on na pgr [...] Na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] grudnia 2014r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył K. Z. zarzucając jej naruszenie przepisu prawa materialnego z art. 73 ust.1 Ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną z dnia 13 października 1998r. ( Dz. U. 1988.133.872), w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 1 Ustawy o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985r. (Dz. U. 1985.14.60 z późn. zmianami) w brzmieniu nadanym Ustawą z dnia 28 kwietnia 1993r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz. U .1993.47.212) poprzez błędną jego interpretację, skutkującą nieprawidłowym przyjęciem, że wnioskodawca zrealizował przesłankę "zajęcia spornej nieruchomości gruntowej na cele drogi publicznej " podczas gdy, wbrew twierdzeniom wnioskodawcy powołującego się na rzekome istnienie w tym miejscu drogi publicznej, z uwagi na sam fakt odnotowania jej w dokumentach planistycznych, sporządzonych u schyłku poprzedniego stulecia, w rzeczywistości poza koleinami, brak jest na spornej nieruchomości gruntowej jakichkolwiek śladów użytkowania nieruchomości dla powszechnych celów komunikacyjnych, zarówno w chwili obecnej, jak i w latach poprzednich. Natomiast stan techniczny nieruchomości nie przystaje zdaniem skarżącego w żadnej mierze do warunków technicznych stawianych drogom publicznym, co potwierdzają środki dowodowe zgromadzone na etapie postępowania prowadzonego przez organem administracyjnym pierwszej instancji, w tym m.in. mapa zasadnicza wykonana w skali 1:1000 przedłożona wraz z pismem z dnia 9 sierpnia 2010r., opinia biegłego sądowego J. T., sporządzona w dniu 28 stycznia 1998r. na zlecenie Sądu Rejonowego w B. w sprawie dotyczącej ustanowienia służebności przejazdu przez pgr [...], wreszcie także protokół z rozprawy administracyjnej połączonej z oględzinami nieruchomości z dnia 24 maja 2014r., przeprowadzonej w toku postępowania przed organem administracyjnym pierwszej instancji pod nadzorem przedstawiciela [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z udziałem skarżącego oraz przedstawicieli Gminy [...] w osobach N. K. oraz Radnego Gminy M. M. (które to dowody w całości potwierdzają stanowisko skarżącego o braku istnienia na jego nieruchomości w chwili obecnej jak i przeszłości jakiejkolwiek drogi publicznej); Brak jest też zdaniem skarżącego po stronie wnioskodawcy jakiejkolwiek dokumentacji mogącej poświadczyć fakt realizacji na gruncie typowych czynności władczych, w tym choćby umów dotyczących zimowego utrzymywania drogi, utwardzania jej, wykonywania prac, melioracyjnych w jej pobliżu itp., zaś jedynymi dowodami mającymi wskazywać na fakt realizacji przez wnioskodawcę opisanej wyżej przesłanki wywłaszczenia, pozostają oświadczenia osób bezpośrednio związanych z wnioskodawcą na skutek uprzedniego lub aktualnego pełnienia przez nie funkcji publicznych w strukturach jego organów, bądź też skonfliktowanych ze skarżącym na skutek uczestnictwa w odrębnych postępowaniach sądowych (przy jednoczesnej reprezentacji sprzecznych interesów procesowych), jak ma to miejsce w przypadku J. M. oraz postępowania jakie toczyło się z udziałem wyżej wymienionego przez Sądem Rejonowym w B. o ustanowienie służebności przejazdu. Fakty te poddają w uzasadnioną wątpliwość rzetelność oraz wiarygodność środków dowodowych przemawiających za stanowiskiem wnioskodawcy, w szczególności w kontekście stwierdzonego przez organ administracyjny I instancji, faktu utrzymywania przez skarżącego osobiście urządzeń odwadniających, zlokalizowanych wzdłuż granicy jego posesji, jak również faktu odstąpienia przez wnioskodawcę od naprawy szkód powodziowych na terenie spornej nieruchomości gruntowej skarżącego, z, uwagi na "brak zainteresowania" organu publicznego w tym przedmiocie ( pismo Rady Sołeckiej z dnia 6 kwietnia 1998r). Stan techniczny nieruchomości skarżącego, będącej w rzeczywistości pastwiskiem porośniętym trawą, z koleinami wyżłobionymi na skutek użytkowania gruntu przez skarżącego, bez śladów użytkowania go na publiczne cele komunikacyjne, nie pozwala zdaniem skarżącego na sklasyfikowanie go jako kategorii " drogi lub pasa drogowego" w rozumieniu cytowanych wyżej przepisów, wedle których drogą lub pasem drogowym pozostawał wyłącznie wydzielony pas terenu, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów oraz ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzenia i zabezpieczenia ruchu. Skarżący zarzuca także błąd w zakresie ustaleń faktycznych, poczynionych przez organ odwoławczy w przedmiocie oceny stanu technicznego spornego pasa gruntu należącego do skarżącego, skutkujący naruszeniem przepisu prawa materialnego z art. 4 ust. 1 pkt 1) Ustawy o drogach publicznych, przepisu z dnia 21 marca 1985r. (Dz. U.1985.14.60 z póżn. zmianami) w brzemieniu nadanym Ustawą z dnia 28 kwietnia 1993 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. 1993.47.212), polegający na błędnym przyjęciu, iż pas gruntu objęty niniejszym postępowaniem, spełnia warunki techniczne "drogi lub pasa drogowego " w rozumieniu cytowanych wyżej przepisów, tj. pozostaje wyłącznie wydzielonym pasem terenu, przeznaczonym do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektem inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonych pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewa i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu – podczas gdy w rzeczywistości stanowi on niezagospodarowane pastwisko, bez śladów użytkowania go na cele komunikacyjne. Naruszenie przepisu prawa procesowego art. 80 KPA, poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, w tym w szczególności wybiórczą ocenę środków dowodowych przedłożonych przez strony, skutkującą przypisaniem niemal wyłącznej wiary dowodem zawnioskowanym przez Gminę [...], przy jednoczesnym odmówieniu wiarygodności, dowodom przedstawionym przez skarżącego, co skutkowało nieprawidłową oceną przedłożonego w sprawie materiału dowodowego oraz błędnymi ustaleniami stanowiącymi podstawę orzeczenia zapadłego w niniejszej sprawie, w tym w szczególności błędnym przyjęciem przez organ wniosku o rzekomej realizacji przez wnioskodawcę przesłanki zajęcia spornej nieruchomości gruntowej pod drogę publiczna oraz przesłanki władania tą nieruchomością w wymaganym przez ustawę okresie czasu. W odpowiedzi o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie jego skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji uchylającej decyzje Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013r., ewentualnie na wypadek nie podzielenia przez Sąd argumentacji pozwalającej na uwzględnienie wniosku opisanego pkt I, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Skarżący wniósł także o przeprowadzenie dowodów z dokumentacji fotograficznej spornej nieruchomości gruntowej na okoliczność jej realnego, aktualnego stanu technicznego oraz braku możliwość sklasyfikowania tej nieruchomości, jako drogi publicznej. W obszernym uzasadnieniu skarżący podniósł między innymi, że całkowicie niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy są ustalenia organu dotyczące spełnienia przez gminę przesłanek zajęcia nieruchomości skarżącego pod drogę publiczną, bowiem uchwała WRN z dnia [...] 03.1987r. nie precyzowała w rzeczywistości faktycznego przebiegu drogi [...] Zdaniem skarżącego także dokument "Karta ewidencyjna" drogi [...], posiadający fundamentalne znaczenie dla ustalenia położenia oraz pierwotnego przeznaczenia tej drogi, nie tylko nie precyzuje rzeczywistego jej przebiegu, lecz także przewiduje zajęcie na ten cel parceli innych aniżeli działka nr [...], objęta niniejszym postępowaniem. Z kolei mapa zasadnicza wykonana w skali 1:1000 przedłożona wraz z pismem z dnia 9 sierpnia 2010r. obejmuje jedynie cześć wnioskowanej parceli gruntowej tj. utwardzony odcinek drogi dojazdowej do domu skarżącego bez uwzględnienia całej długości drogi, jednoznacznie wskazując przy tym, iż droga ta nie przebiegała w rzeczywistości po parceli skarżącego w pierwotnie przypisywanym jej kształcie. Stan ten potwierdziła także zdaniem skarżącego opinia biegłego sądowego J. T., sporządzona w dniu 28 styczniu 1998r. na zlecenie Sądu Rejonowego w B. w sprawie dotyczącej służebności przejazdu przez pgr [...], zgodnie z treścią której sporna nieruchomość gruntowa stanowiła w dacie 30 grudnia 1998r. drogę dojazdową do domu skarżącego i była użytkowana jako dojazd do części parceli [...] oraz dojazd do [...] wyłącznie przez skarżącego i jego sąsiada, jako iż była w tym okresie drogą najkrótszą, choć odcinek około 250 metrów nie pozostał nigdy przez skarżącego, ani tym bardziej przez gminę urządzony. Treść opinii biegłego wyraźnie wskazywała zdaniem skarżącego, że sporny fragment gruntu z uwagi na brak stosownych urządzeń oraz wyjątkowo niekorzystny stan techniczny, odpowiadający wyłącznie wewnętrznym potrzebom komunikacyjnym skarżącego, nigdy nie był użytkowany jako część powszechnie dostępnej drogi publicznej. Ostatecznym potwierdzeniem argumentacji skarżącego okazały się jednak ustalenia protokołu z rozprawy administracyjnej połączonej z oględzinami nieruchomości z dnia 24 maja 2014r., przeprowadzonej w toku postępowania przed organem pierwszej instancji pod nadzorem przedstawiciela Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego w [...] z udziałem skarżącego oraz przedstawicieli Gminy [...] w osobach N. K. oraz Radnego Gminy M. M. Jak stwierdził wyraźnie organ I instancji w uzasadnieniu swej decyzji z dnia [...] czerwca 2013r. – w trakcie rozprawy administracyjnej nie przedstawiono bowiem żadnych dowodów, które mogłyby wskazywać na to, iż utwardzony przez skarżącego fragment opisywanego terenu, a także jego nieutwardzona część stanowiły kiedykolwiek drogę publiczną. Oznacza to zdaniem skarżącego, iż wnioskodawca nie dostarczył żadnych wiarygodnych środków dowodowych które mogłyby przemawiać za przyjęciem wniosku o istnieniu w przeszłości na nieruchomości skarżącego, drogi publicznej. Na żadnym z etapów postepowania wnioskodawca nie określił także, precyzyjnego przebiegu drogi nr [...], dokonując zaniechania ustalenia okoliczności posiadającej zdaniem skarżącego fundamentalne znaczenie dla określenia, czy nieruchomość skarżącego kiedykolwiek była przeznaczona lub planowana choćby do przeznaczenia na cele publiczne w konkretnym, przypisywanym jej przez wnioskodawcę kształcie i położeniu. Jedynymi środkami dowodowymi przemawiającymi za rzekomą słusznością stanowiska wnioskodawcy, pozostawać miała Uchwała Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] marca 1987r. oraz szkic polowy geodety K. D. z dnia 15 maja 1989, przewidujący umiejscowienie drogi na nieruchomości skarżącego. Zdaniem skarżącego umknęło jednak uwadze organu odwoławczego to, iż pierwszy z wyżej wymienionych dokumentów nie określał precyzyjnego, graficznego przebiegu planowanej drogi publicznej nr [...], w sposób niezbędny dla wnioskowania o tym, iż droga ta przecinać miałby także nieruchomość skarżącego, ograniczając się w swych założeniach do samego tylko formalnego odnotowania w dokumentacji planistycznej drogi nienazwanej o nr [...] oraz wzmianki o planowanym zajęciu dla jej potrzeb działek o nr [...],[...],[...] oraz [...], z których to działek, żadna w istocie nie odpowiada numeracji przyjętej dla nieruchomości skarżącego. Zdaniem skarżącego o nikłe znaczenie dowodowe ma szkicu polowy geodety K. D. z dnia 15 maja 1989, z tego powodu, że projekty i szkice geodezyjne z natury rzeczy posiadają jedynie charakter planowanych do realizacji zamierzeń przestrzennych, bez jakiejkolwiek gwarancji wcielenia ich w życiu w późniejszym okresie czasu. Fakt pojawienia się więc w wyżej wymienionym szkicu nieruchomości gruntowej skarżącego, w żadnej mierze nie stanowi jego zdaniem jeszcze dowodu na okoliczność, iż zamierzenie to zostało kiedykolwiek zrealizowane, poprzez wybudowanie na posesji skarżącego drogi publicznej. Dla lepszego zobrazowania sprzeczności zachodzącej pomiędzy twierdzeniami wnioskodawcy, a realnym stanem rzeczy zachodzącym na spornej nieruchomości gruntowej, skarżący przekłada w załączeniu serie zdjęć wykonanych na terenie rzekomej drogi publicznej. Fotografie o numerach 1, 2 i 6 obrazują podjazd do domu stanowiący cześć utwardzoną w przeszłości przez skarzącego, z kolei fotografie o numerach od 3-5 oraz 7 przedstawiają dalszy ciąg rzekomej drogi publicznej, pozostający w istocie całkowicie nieprzejezdnym pastwiskiem, niemożliwym do wykorzystywania go w celach powszechnych dostępnego przejazdu. Oznacza to zdaniem skarżącego, iż wbrew twierdzeniom wnioskodawcy powołującego się na rzekome istnienie w tym miejscu drogi publicznej, z uwagi na sam fakt odnotowania jej dokumentach planistycznych sporządzonych u schyłku poprzedniego stulecia, realny stan rzeczy kształtuje się zgoła odmiennie. W rzeczywistości bowiem poza wspomnianymi wyżej koleinami, brak jest na spornej nieruchomości gruntowej jakichkolwiek śladów użytkowania jej dla powszechnych celów komunikacyjne zarówno w chwili obecnej, jak i w latach poprzednich. W konsekwencji skarżący uznał iż poprzez przyjęcie przez organ administracyjny II instancji wniosku o zrealizowanie przez wnioskodawcę przesłanki "zajęcia spornej nieruchomości gruntowej pod drogę publiczną", bez jakichkolwiek wiarygodnych źródeł dowodowych mogących stanowić podstawę decyzji w tej kwestii, w szczególności zaś bez uwzględnienia rzeczywistego, aktualnego stanu rzeczy występującego na spornej nieruchomości gruntowej, na której z uwagi na całkowicie nieprzystający wymogom technicznym stawianym drogom publicznym, brak jest jakichkolwiek śladów użytkowania w celach komunikacyjnych zarówno w chwili obecnej, jak i w latach poprzednich organ ten dopuścił się naruszenia przepisu prawa materialnego z art. 73 ust 1 ustawy Przepis wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną z dnia 13.10. 1998r. Z kolei z uwagi na rozstrzygnięcie o wskazanej wyżej kwestii bez uwzględnienia jednoznacznych ustaleń faktycznych wyżej wskazanych przez skarżącego organ dopuścił się naruszenia przepisu z art. 80 KPA, poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, skutkującej nieprawidłową oceną przedłożonego w sprawie materiału dowodowego oraz błędnym ustaleniem stanowiącym podstawę orzeczenia zapadłego w niniejszej sprawie. Odnośnie z kolei rzekomej realizacji przez Gminę ostatniej z przesłanek przewidzianych z treścią art. 73 cyt. wyżej ustawy, tj. przesłanki pozostawania spornej nieruchomości we władaniu jednostki samorządu terytorialnego, podobnie jak miało to miejsce na gruncie analizy prawidłowości oceny organu, dotyczącej przesłanki drugiej dziwi skarżącego, kategoryczność wniosków organu w tym przedmiocie, wobec całkowitego braku występowania w tej mierze jakichkolwiek wiarygodnych środków dowodowych. Odnośnie władania przez gminę sporną nieruchomością organ administracyjny oprał się na dowodach w postaci: oświadczenia zarządcy drogi (wnioskodawcy) oraz ówczesnego członka rady sołeckiej w [...] dotyczące rzekomego odśnieżania drogi w spornym okresie czasu przez Gminę [...], jak również: oświadczenia J. M. z dnia 25 sierpnia 2010r. oraz obecnego radnego Gminy [...] – M. M., mających potwierdzić w sposób ogólny, fakt rzekomego władztwa wnioskodawcy nad sporną nieruchomością gruntową w dacie 30 grudnia 1998r. Jednocześnie całkowity jest brak dokumentacji mogącej poświadczać fakt realizacji na gruncie jakichkolwiek czynności władczych, w tym choćby brak umów dotyczących zimowego utrzymania drogi, utwardzania jej, wykonywania prac melioracyjnych w jej pobliżu itp., zawieranych w drodze publicznych przetargów lub w inny sposób z podmiotami trzecimi. Powoływanie się w tym względzie na oświadczenia osób bezpośrednio związanych z wnioskodawcą na skutek uprzedniego lub aktualnego pełnienia funkcji publicznych w strukturach jego organów, bądź też skonfliktowanych ze skarżącym na skutek uczestnictwa w odrębnych postępowaniach sądowych (przy jednoczesnej reprezentacji sprzecznych interesów procesowych) jak ma to miejsce odnośnie J.M., poddaje te środki dowodowe w uzasadnioną wątpliwości co do ich rzetelności oraz wiarygodności. Tymczasem zdaniem skarżącego z analizowanych w sprawie dokumentów wyraźnie wynika, iż w okresie poprzedzającym datę 31 grudnia 1998r. grunt ten znajdował się we władaniu skarżącego i nie było nad nim sprawowanie jakiekolwiek władztwo publiczne. Świadczy o tym w szczególności fakt utrzymywania przez skarżącego osobiście, urządzeń odwodniających, zlokalizowanych wzdłuż granicy jego posesji. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż gdyby twierdzenia wnioskodawcy na temat rzekomego władztwa sprawowanego nad nieruchomością skarżącego w roku 1998 były zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy to właśnie Gmina [...], jako zarządca drogi, winna finansować utrzymywanie urządzeń melioracyjnych stanowiących integralną część każdej drogi publicznej. Przy tym skarżący zwrócił uwagę, iż Gmina [...] w kwietniu 1998r. odstąpiła od naprawy szkód powodziowych na terenie położenia nieruchomości gruntowej skarżącego, z uwagi na "bark zainteresowania" organu publicznego w tym przedmiocie (Pismo Rady Sołeckiej z dnia 6 kwietnia 1998r). Wszystkie przytoczone wyżej okoliczności, uzasadniają zdaniem skarżącego w sposób jednoznaczny to, że organ II instancji naruszył przepisy prawa materialnego z art. 73 cyt. wyżej ustawy, także w zakresie nieprawidłowej, całkowicie niezgodnej z rzeczywistym stanem rzeczy oceny kwestii rzekomej realizacji przez wnioskodawcę, przesłanki władania sporną nieruchomością gruntową w roku 1998. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.1 ustawy dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U .Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności czy organ administracyjny orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ wynik postępowania. Przy czym oceny tej dokonuje według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu w oparciu o materiał dokumentacyjny znajdujący się w aktach sprawy. Natomiast zgodnie z art. 134 powyższej ustawy Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Działając w oparciu o powyższe kryteria Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Na wstępnie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. Nr 133, poz.872 ze zm.), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999r. stają się z mocy prawa własnością skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, powołany przepis określa przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. prawa własności gruntów. Przesłanki te to – zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, władanie nią w dniu 31 grudniu 1998r. przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nieprzysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości. Podkreślić trzeba, że przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie chociażby jednej z nich wyklucza możliwość nabycia przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości, na podstawie tego przepisu. Powołana ustawa z dnia 13 października 1998r. nie zawiera definicji drogi publicznej. W związku z tym należy w tym względzie odnieść się do ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych ( w brzemieniu w 1998r.). W rozumieniu art. 1 tej ustawy za drogę publiczną może być uważana droga spełniająca dwa wymienione w tym przepisie warunki. Po pierwsze, musi to być droga zaliczona na podstawie ustawy o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg. Po drugie zaś, z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych .Przepis art.2ust.1 tej ustawy dzieli zaś drogi publiczne na drogi krajowe wojewódzkie, gminne i lokalne miejskie oraz zakładowe. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że zawarte w art. 73 ust.1 ustawy z 13 października 1998r. sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999r. Zauważyć przy tym trzeba, że droga to nie tylko jezdnia, ale tzw. pas drogowy czyli wszystko to, co znajduje się w jej liniach rozgraniczających, a więc także chodniki, ścieżka rowerowa, zatoki, rowy przeznaczone do powszechnego korzystania. Definicję pasa drogowego zawiera art.4 ust.1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych określając go jako urządzenie techniczne, stanowiące zorganizowaną całość funkcjonalną podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych. Odnosząc się do powyższych przesłanek Sąd rozpoznający przedmiotową sprawę nie podziela ustaleń faktycznych które legły u podstaw wydania przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji. Przeczy temu bowiem zebrany w sprawie materiał dokumentacyjny. W każdej sprawie, o której mowa w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające niezbędne jest dokonanie konkretnych, szczegółowych ustaleń stanu faktycznego nieruchomości objętej postępowaniem w dniu 31 grudnia 1998r. Tym bardziej w przypadku, gdy strony zainteresowane zajmują co do tej kwestii rozbieżne stanowisko to dokumentacja dowodowa sprawy stanowiąca podstawę decyzji powinna być niewątpliwa. Nie budzi wątpliwości Sądu, że właścicielami działki oznaczonej jako pgr [...] położonej w jednostce ewidencyjnej J. obręb B. według stanu z dnia 31 grudnia 1998r. były osoby fizyczne K. Z. i E. Z., czyli w tej dacie grunt ten nie stanowił własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego ( obecnie na mocy postanowienia SR w B. z dnia [...].02.2005r. prawo to przysługuje skarżącemu K.Z.). Natomiast zgodnie z Uchwałą nr [...] WRN w B. z dnia [...] marca 1987r w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych (Dz.Urz. Województwa B. nr [...] Poz. [...] z dnia [...] kwietnia 1987r) droga " bez nazwy [...]" ( nr drogi [...], obecnie – [...]) stanowiła drogę gminną. Jednak wbrew stanowisku organu odwoławczego, z powyższej uchwały nie wynika, że sporna działka zajęta była pod drogę publiczną, ponieważ nie precyzuje ona konkretnego przebiegu drogi [...],a do karty ewidencyjnej nie załączono żadnego graficznego przebiegu tej drogi. Natomiast z opinii biegłego sądowego bezpośrednio poprzedzającej datę 31.12.1998r. sporządzonej na zlecenie Sądu Rejonowego w B. ( na potrzeby postępowania dotyczącego służebności przejazdu przez działkę [...]) wynika wprost, że działka ta stanowiła wówczas ( i tak jest do dzisiaj co wynika z załączonej do akt sprawy dokumentacji fotograficznej) drogę dojazdową i służyła jako dojazd do części parceli [...]( pola uprawne) oraz jako dojazd do [...] jedynie przez skarżącego i jego sąsiada z tego jedynie względu, że jest dla nich najkrótszą drogą do tej miejscowości chociaż odcinek około 250m był nieurządzony i nieutwardzony. Biegły nie potraktował tej drogi jako " drogi publicznej" z której może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem. Wbrew stanowisku organu odwoławczego dla Sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę powyższa opinia ma znaczenie dowodowe, w przeciwieństwie do szkicu polowego sporządzonego w dniu 15.05.1989r. przez geodetę K. D. z którego wynika jedynie, że na tej działce znajduje się "droga". Z planu sytuacyjnego na który powołuje się organ z 1964r. wynika jedynie, że już wtedy działka ta stanowiła użytek drogowy (czemu skarżący, ani dowody w sprawie nie zaprzeczają) ale nie można zdaniem Sądu z tego wynieść, że była to drogą publiczna. Sąd zwraca uwagę, że obecnie działka ta nadal stanowi dojazd do posesji skarżącego, a utwardzona została w części kamieniami przez samego skarżącego. Zdaniem Sądu w toku postepowania administracyjnego nie ustalono żadnych niezbitych dowodów, że działka ta zarówno w części utwardzonej jak i nieutwardzonej stanowiła w dniu 31 grudnia 1998r. technicznie urządzony pas drogowy, nie przedstawiono też w sposób jednoznaczny przebiegu drogi gminnej nr [...]. Zebrany w sprawie materiał dowodowy w sposób nie budzący wątpliwości Sądu potwierdza natomiast, że sporna działka nie stanowiła w dniu 31 grudnia 1998r. drogi publicznej (Pismo Wójta Gminy [...] z dnia 7.06.2004r. przekazujące odwołanie skarżącego dotyczące wycinki drzewa do SKO z którego wynika, że wnioskowane drzewo wierzba jest drzewem granicznym, którego część rośnie w granicy gruntu rolnego pgr [...] należącego do rodziny M. oraz pgr [...], która jest w posiadaniu K. Z. w miejscowości [...]. Pgr [...] jest jednocześnie drogą dojazdową do posesji K. Z., obciążona służebnością na rzecz rodziny M. w zakresie przejazdu i przejścia do pgr [...]. Sąd także nie podziela stanowiska organu odwoławczego odnośnie kolejnej niezbędnej przesłanki wynikającej z treści art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r. tj. dotyczącej władania sporną działką w dniu 31 grudnia 1998r. przez gminę. Ustawa z dnia 13 października 1998r. nie zawiera normatywnie zdefiniowanego pojęcia "władania nieruchomością " dlatego dla uznania, że daną nieruchomość pozostawała w dniu 31 grudnia 1998r. we władaniu publicznoprawnym podstawowe znaczenie ma wykazanie, że Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego, działając poprzez swoje jednostki organizacyjne, w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wykonywały faktyczne czynności związane z jej utrzymaniem, konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2008r. I OSK 1471/07) Dowody na których oprał się organ odwoławczy dotyczące powyższej kwestii tj. oświadczenie J. M. z dnia 25.08. 2010r. z którego wynika ,że wykonywał on na zlecenie gminy prace związane z odśnieżaniem spornej drogi, oświadczenie J. G. z dnia 28.05.2013 członka Radny Sołeckiej [...] od 1997 r., który stwierdził, że działka pgr [...] stanowiła integralną część drogi gminnej na której gmina przed 31.12. 1998r. dokonywała znacznych wkładów finansowych w prowadzeniu akcji zimowej oraz oświadczenie Wójta Gminy [...] z [...] potwierdzające powyższe, zdaniem Sądu nie pozwalają na przyjęcie sprawowania władztwo publicznoprawnego nad tą nieruchomością przez gminę. Przeczy temu materiał dokumentacyjny znajdujący się w aktach sprawy oraz z oświadczenie skarżącego, który stwierdził, że akcję zimową gmina prowadziła na tej działce dopiero od 2009r. Władzwa gminy nad tą nieruchomością nie potwierdzono także żadnymi dokumentami np. umowami, uchwałami zawartymi przez gminę przed dniem 31.12.1998r. a osoby składające powyższe oświadczenia np. J. M. są skonfliktowane ze skarżącym z powodu toczących się pomiędzy nimi postępowań sądowych. Natomiast z dowodów zgromadzonych w sprawie wynika, że utrzymanie urządzeń odwadniających (rowu melioracyjnego), zlokalizowanych wzdłuż granicy pgr [...] dokonywane było wyłącznie przez właścicieli przylegających do rowu (zgodnie wyrokami sądowymi). Natomiast Sąd zwraca uwagę, że zgodnie z przepisami ustawy o drogach publicznych rów melioracyjny winien stanowić integralną część drogi publicznej. Zatem to gmina winna utrzymać urządzenia odwadniające ten teren w należytym stanie bez względu na wolę właścicieli. O braku takich działań przed 31.12.1998 .r ze strony gminy świadczy to że sprawę pogłębienia rowu rozstrzygał Sąd, zobowiązując do wykonanania tej czynności właścicieli gruntu. Tym samym faktyczne władztwo nad całą nieruchomością, w tym urządzeniami na niej zlokalizowanymi, sprawowali właściciele gruntu: Brak władztwa nad sporną nieruchomością przez gminę potwierdza, też odstąpienie przez Gminę w kwietniu 1998r. od naprawy szkód powodziowych na terenie tej nieruchomości, w tym drogi "Z. – M.", z uwagi na brak zainteresowania oraz brak zgody właścicieli tych posesji (pismo Rady Sołeckiej z dnia 4 kwietnia 1998r.) Powyższe potwierdza, że gmina wbrew stanowisku wyrażonym przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie traktowała działki nr pgr [...] jako gruntu zajętego "pod drogę publiczną". Dlatego też Sąd podzielił w tej sprawie stanowisko organu pierwszej instancji oraz uznał zarzuty skargi za w pełni uzasadnione. Natomiast zdaniem Sądu uchybienia popełnione przez organ odwoławczy dotyczące oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego miały istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Ponownie rozpoznając sprawę organ ustali na nowo stan faktyczny uwzględniając całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i ponownie go oceni mając na uwadze przedstawione wyżej stanowisko Sądu. Z tego powodu Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt1 lit. a i. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r, poz. 270ze zm) orzekł jak w sentencji.