I SA/Wa 361/15

Sygn. akt I SA/Wa 361/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie WSA Bożena Marciniak WSA Anna Wesołowska Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi J.G na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Minister Skarbu Państwa, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania J.G. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2014 r., nr , odmawiającej potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Powyższe postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2014 r. odmówił potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Pismem z dnia 11 grudnia 2014 r., złożonym osobiście w [...] Urzędzie Wojewódzkim, J.G. odwołał się od powyższej decyzji. Minister Skarbu Państwa rozpoznając sprawę wskazał, że stosownie do dyspozycji art. 129 § 1 i § 2 kpa odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 kpa termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. W myśl zaś art. 134 kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Organ odwoławczy zaznaczył, że termin określony w art. 129 § 2 kpa jest terminem prekluzyjnym, a zatem jego uchybienie wywołuje skutek w takiej postaci, że czynność procesowa podjęta przez stronę po jego upływie jest bezskuteczna. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowemu terminowi do wniesienia środka odwoławczego powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Każde uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie wydając postanowienie przewidziane w art. 134 kpa. Minister Skarbu Państwa podkreślił, że z akt sprawy wynika, iż zaskarżona decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2014 r. nie została przez J.G. odebrana. Z uwagi na powyższe, doręczenie pisma adresowanego do J.G. nastąpiło w trybie art. 44 § 4 kpa, zgodnie z którym doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego okresu, przez który operator pocztowy, w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe, przechowuje pismo w swojej placówce pocztowej, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Zdaniem organu w rozpoznawanej sprawie ostatnim dniem do wniesienia przez J.G. odwołania od powyższej decyzji był dzień 30 października 2014 r. Organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że z analizy akt sprawy (stemple pocztowe na przesyłce) wynika, iż przesyłka z decyzją z dnia [...] września 2014 r., z powodu niemożności doręczenia adresatowi w dniu 2 października 2014 r., została pozostawiona do dyspozycji adresata w placówce pocztowej. Z powodu niepodjęcia przez stronę w ciągu 7 dni, przesyłka została awizowana powtórnie w dniu 10 października 2014 r. Z uwagi na jej nieodebranie przez J.G. przesyłka została zwrócona przez pocztowego operatora publicznego, a następnie dołączona do akt sprawy. Odwołanie J.G. zostało złożone przez stronę osobiście w [...] Urzędzie Wojewódzkim w dniu 11 grudnia 2014 r. Skarżący nie złożył przy tym wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Minister Skarbu Państwa wskazał ponadto, że odebranie pisma przez J.G. w dniu 1 grudnia 2014 r. w [...] Urzędzie Wojewódzkim miało jedynie charakter informacyjny, tym samym nie ma znaczenia w zakresie niniejszego postanowienia. Gdy dochodzi bowiem do doręczenia zastępczego nie ma potrzeby ponawiania prób doręczenia decyzji do rąk własnych adresata (wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 855/14). Organ podkreślił ponadto, że adres, na jaki została wysłana decyzja z dnia [...] września 2014 r. był aktualnym adresem zameldowania J.G.. Był również tożsamy z adresem podanym na wniosku z dnia 10 lipca 2014 r. W świetle powyższego Minister Skarbu Państwa na podstawie art. 134 kpa stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J.G.. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił liczne nieprawidłowości organom administracji publicznej rozpoznającym jego sprawę oraz ich pracownikom, podnosząc w szczególności, że odmowa potwierdzenia prawa do rekompensaty jest bezzasadna, podobnie jak "kłamstwem" jest stwierdzenie, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem terminu. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. W rozpoznawanej sprawie Minister Skarbu Państwa uznał, że odwołanie J.G. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2014 r., złożone osobiście przez stronę w dniu 11 grudnia 2014 r., wniesione zostało z uchybieniem terminu do jego wniesienia, określonego w art. 129 § 2 kpa, co skutkowało wydaniem postanowienia w trybie art. 134 kpa, stwierdzającego uchybienie terminu do złożenia odwołania. Organ drugiej instancji stwierdził przy tym, że doręczenie wskazanej decyzji nastąpiło skutecznie w trybie art. 44 § 4 kpa. Przesyłka zawierająca decyzję z dnia [...] września 2014 r., dwukrotnie awizowana (w dniu 2 października 2014 r. i w dniu 10 października 2014 r.) nie została przez skarżącego odebrana, w związku z czym w dniu 17 października 2014 r. nastąpił jej zwrot do nadawcy. Zdaniem organu ostatnim dniem do wniesienia odwołania był dzień 30 października 2014 r. Minister Skarbu Państwa przyjął jednocześnie, że adres, na jaki została wysłana decyzja z dnia [...] września 2014 r. był aktualnym adresem zameldowania J.G. Zdaniem Sądu, stanowisko organu odwoławczego jest wadliwe. Wbrew opinii Ministra Skarbu Państwa nie można bowiem przyjąć, że doręczenie decyzji z dnia [...] września 2014 r. nastąpiło skutecznie w trybie art. 44 § 4 kpa oraz że ostatnim dniem do wniesienia odwołania był dzień 30 października 2014 r. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania przyjął m.in., że decyzja z dnia [...] września 2014 r. skierowana została do skarżącego na prawidłowy adres, tj. ul. [...], [...]. Jak zaznaczył Minister Skarbu Państwa w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia adres ten jest aktualnym adresem zameldowania skarżącego, co wynika ze znajdującej się aktach sprawy notatki urzędowej z dnia 30 września 2014 r. i jest on tożsamy z adresem wskazanym przez skarżącego we wniosku z dnia 10 lipca 2014 r. Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika tymczasem, że skarżący istotnie we wniosku z dnia 10 lipca 2014 r. wskazał powyższy adres jako adres do doręczeń. Analiza akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy wskazuje jednakże, że w kolejnych pismach kierowanych do organu skarżący wskazywał również inny adres, tj. ul. [...], [...]. Adres taki podany został m.in. w piśmie skarżącego złożonym osobiście w [...] Urzędzie Wojewódzkim w dniu 31 lipca 2014 r., a także w odwołaniu od decyzji z dnia [...] września 2014 r., złożonym w dniu 11 grudnia 2014 r. Na rozprawie J.G. oświadczył Sądowi, że adres:[...], ul. [...] jest adresem jego zameldowania, natomiast adres: [...] ul. [...] jest jego adresem do korespondencji W świetle powyższego stwierdzić trzeba, że Wojewoda [...], przed doręczeniem decyzji z dnia [...] września 2014 r. miał obowiązek wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość jaki adres podawany przez J.G. jest jego adresem na który ma być wysyłana korespondencja urzędowa. Jak bowiem wynika z przepisu art. 42 kpa podstawowym adresem do korespondencji jest adres zamieszkania strony, chyba że sama strona wskaże organowi inny adres do korespondencji. Organ administracji stosując przepisy o doręczeniach zawarte w Rozdziale 8 Działu I kpa nie może samodzielnie przyjmować jako adresu do doręczeń adresu zameldowania strony, w sytuacji, gdy strona wskazuje różne adresy w pismach kierowanych do organu. W ocenie Sądu, brak wyjaśnienia jaki adres J.G. jest jego adresem do doręczeń i samodzielne przyjęcie jako adresu do doręczeń adresu zameldowania strony, świadczy o tym, że Wojewoda [...] przedwcześnie i przez to wadliwie dokonał czynności doręczenia stronie odpisu swej decyzji. W konsekwencji należało uznać, że nie doszło do skutecznego doręczenia odpisu decyzji za pośrednictwem poczty i w związku z tym termin do wniesienia odwołania nie rozpoczął biegu, po terminie wskazanym w art. 44 § 4 Kpa. Minister Skarbu Państwa, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania, bez dostrzeżenia opisanych wyżej okoliczności, naruszył zatem przepisy art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa w związku z art. 134 kpa, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia. Rozpoznając ponownie sprawę organ uwzględni wskazane wyżej kwestie, a także – ustalając terminowość wniesienia odwołania - weźmie pod uwagę fakt, że - jak wynika z analizy akt administracyjnych – w dniu 1 grudnia 2014 r. skarżący stawił się w [...] Urzędzie Wojewódzkim w K. i odebrał decyzję z dnia [...] września 2014 r. Zdaniem Sądu, od tej daty należy liczyć termin do wniesienia odwołania, o którym mowa w art. 129 § 2 kpa. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.