I SA/Wa 362/13

WyrokWSA w Warszawie2013-07-09

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Dariusz Chaciński, Tomasz Szymdt

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nabyła lokal mieszkalny wraz z udziałem w prawie użytkowania wieczystego gruntu po dacie 27 maja 1990 r., może skutecznie domagać się wznowienia postępowania komunalizacyjnego zakończonego decyzją stwierdzającą nabycie własności nieruchomości przez gminę z mocy prawa?
Ratio decidendi
Osoba, która nabyła lokal mieszkalny wraz z udziałem w prawie użytkowania wieczystego gruntu po dacie 27 maja 1990 r., nie posiada przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym, które zakończyło się decyzją stwierdzającą nabycie własności nieruchomości przez gminę z mocy prawa na podstawie stanu prawnego z tej daty. Brak przymiotu strony wyklucza możliwość skutecznego domagania się wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący K.S. złożył wniosek o wznowienie postępowania komunalizacyjnego zakończonego decyzją Wojewody z 1992 r. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając, że skarżący nie wykazał, iż był właścicielem skomunalizowanej działki w dniu 27 maja 1990 r. Skarżący podnosił, że jego matka nabyła lokal w budynku na tej nieruchomości po tej dacie. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy postanowienie o odmowie wznowienia. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając m.in. nieprawidłowe rozpoznanie sprawy i pominięcie kwestii błędu w oznaczeniu decyzji komunalizacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Tomasz Szymdt Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2013 r. sprawy ze skargi K.S. na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z [...] grudnia 2012 r. nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa po rozpatrzeniu zażalenia K. S. na postanowienie Wojewody [...] z [...] czerwca 2012 r. nr [...], w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] marca 1992 r., nr [...], utrzymała w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że Wojewoda [...] postanowieniem z [...] czerwca 2012 r. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] marca 1992 r. nr [...] w przedmiocie komunalizacji. Wojewoda ustalił, że wnioskodawca nie wskazał, że był w dniu 27 maja 1990 r. właścicielem skomunalizowanej działki. W tym stanie rzeczy Wojewoda uznał, że wnioskodawcy nie przysługuje prawo strony w przedmiotowym postępowaniu komunalizacyjnym. Zażalenie na postanowienie Wojewody złożył K. S. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wskazała, że nie jest możliwe uwzględnienie zażalenia (w postanowieniu Komisji omyłkowo napisano, że chodzi o odwołanie). Skarżący podał, że niektóre lokale w budynku na przedmiotowej nieruchomości były zakupione przed 27 maja 1990 r., co w ocenie skarżącego winno skutkować wznowieniem postępowania komunalizacyjnego. W ocenie Komisji w zażaleniu skarżący nie popierał dotychczasowego stanowiska, że przysługuje mu prawo strony jako spadkobiercy właściciela lokalu. Podnoszenie natomiast okoliczności dotyczących właścicieli innych lokali nie może być uwzględnione, ponieważ skarżący nie ma prawa występować w ich imieniu. Komisja podkreśliła, że nabycie odrębnej własności lokali w budynku wraz z udziałem w prawie użytkowania wieczystego nie uniemożliwiła stwierdzenia nabycia własności zabudowanej nieruchomości gruntowej na rzecz Gminy. Odnosząc się do zarzutu zażalenia co do błędu w numerze decyzji komunalizzacyjnej, organ odwoławczy wskazał, że kwestia ta została wyjaśniona w treści uzasadnienia postanowienia Wojewody [...]. Na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej skargę złożył K.S. W uzasadnieniu skargi podniósł, że nieuprawnione jest stanowisko Komisji, że zrezygnował on z przymiotu strony. Skarżący wskazał, że obowiązkiem organu odwoławczego jest rozpoznanie sprawy w jej całokształcie, gdyż zakres postępowania odwoławczego nie jest węższy od zakresu postępowania przed organem I instancji. Organ odwoławczy, zdaniem skarżącego, uchybił tym zasadom. Skarżący podniósł, że pominięto zagadnienie błędu w oznaczeniu decyzji komunalizacyjnej, a w obiegu prawnym pozostaje pismo Wydziału Geodezji [...] w K., które poświadcza nieprawdę. Skarżący stwierdził, że nie rozumie, czy przysługuje mu status strony, czy też nie. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Sąd wprawdzie dostrzega, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest lakoniczne, jednakże nie miało to wpływu na treść rozstrzygnięcia, które odpowiada prawu. Skarżący wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z [...] marca 1992 r. nr [...]. Decyzją tą Wojewoda stwierdził nabycie z mocy prawa nieodpłatnie przez Gminę K. własności nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów w jednostce ewidencyjnej [...] jako działka nr [...], w obrębie nr [...]. Podstawą rozstrzygnięcia był przepis art. 5 ust.1 pkt 1 ustawy z 10 maja 1990 r. -Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U Nr 32, poz. 191 ze zm.). W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że stronami postępowania komunalizacyjnego są Skarb Państwa - jako dotychczasowy właściciel mienia oraz właściwa gmina. Wyjątkowo zaś inny podmiot ma przymiot strony, gdy wykaże, że przysługuje mu tytuł prawnorzeczowy do skomunalizowanej nieruchomości, który wykluczał uznanie, że w dniu 27 maja 1990 r. prawo własności należało do Skarbu Państwa. Miarodajny dla komunalizacji z mocy prawa jest bowiem stan prawny istniejący w dniu 27 maja 1990 r. Tylko wykazanie tytułu prawno rzeczowego do komunalizowanego mienia w dniu wyżej wskazanym pozwala uznać daną osobę za stronę w rozumieniu art. 28 kpa w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy komunalizacyjnej. Skarżący żądając wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z [...] marca 1992 r. jako podstawę wznowienia wskazał przepisy art. 145 § 1 pkt 4 i 5 kpa, a więc sytuację, gdy strona bez swej winy nie brała udziału w postępowaniu ( pkt 4) oraz gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności prawne i faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję (pkt 5). Jednakże w pierwszej kolejności organ bada, czy z wnioskiem o wznowienie postępowania wystąpiła strona. Prawidłowo organy wskazały, że zarówno skarżący jak i jego matka Z.S. nie legitymowali się w dniu 27 maja 1990 r. tytułem prawnym do skomunalizowanego mienia. Wynikało to już wprost z wniosku skarżącego z 19 maja 2011 r. o wznowienie postępowania. W piśmie tym skarżący wskazał, że w dniu [...] maja 1991 r. (tj. po dacie istotnej dla komunalizacji z mocy prawa) matka jego Z. S. nabyła lokal nr [...] przy ul. [...]. Powyższe potwierdza także odpis aktu notarialnego z [...] marca 1991 r. sporządzony w Państwowym Biurze Notarialnym w K. przed notariuszem W. K. Wraz z lokalem Z. S. nabyła prawo użytkowania wieczystego gruntu w udziale 1/200 części. Skoro w dniu 27 maja 1990 r. zarówno skarżący jak i jego matka, nie legitymowali się tytułem prawnorzeczowym do działki nr [...], to nie posiadając przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym skarżący nie może skutecznie domagać się wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z [...] marca 1992 r. W niniejszej sprawie brak przymiotu strony skarżącego jest oczywisty i jak wyżej podniesiono wynika z samej treści wniosku o wznowienie oraz z załączonego odpisu aktu notarialnego. Należy wskazać, że jeżeli brak przymiotu strony jest ewidentny oraz wynika z samej treści wniosku i nie trzeba w tym zakresie przeprowadzać szczegółowej analizy prawnej, ocena taka może się odbyć we wstępnej fazie postępowania, przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (por. wyroki :WSA w Szczecinie z 22 lutego 2012 r., II SA/Sz 12 99/11 Lex nr 1138826; WSA w Warszawie z 13 listopada 2012 r. I SA/Wa 1015/12 Lex nr 1248022). Prawidłowo więc Wojewoda [...], stosując przepis art. 149 § 3 kpa, odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją komunalizacyjną Wojewody [...] z [...] marca 1992 r., a organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Odnosząc się do zarzutu skargi, co do rzekomego błędu w numerze decyzji komunalizacyjnej wskazać należy, że organy obydwu instancji prawidłowo podały w swoich rozstrzygnięciach numer decyzji Wojewody [...] z [...] marca 1992 r. stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez Gminę K. działki nr [...] – tj. nr [...]. Treść postanowień organów obydwu instancji nie budzi wątpliwości której decyzji komunalizacyjnej one dotyczą. Natomiast błędne wskazanie w piśmie z 2 stycznia 1995 r. Kierownika Referatu Wydziału Geodezji i Mienia Komunalnego Urzędu Miasta K. skierowanym do Z.S. numeru decyzji komunalizacyjej nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Pomyłka ta została wyjaśniona w piśmie z 6 czerwca 2012 r. dyrektora Wydziału Geodezji Urzędu Miasta K. Również do kwestii tej szczegółowo odniósł się organ I instancji. Stanowisko skarżącego co do istnienia dwóch decyzji komunalizacyjnych dotyczących tej samej nieruchomości jest niezasadne. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, z mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło