I SA/Wa 374/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Maria Tarnowska WSA Jolanta Dargas Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2011 r. sprawy ze skargi A. K. na orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania 1. uchyla zaskarżone orzeczenie; 2. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. orzeczeniem z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] umorzyło postępowanie wszczęte wnioskiem J. K. i A. K. z dnia 2 kwietnia 2009 r. o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego [...] części gruntu położonego w W. przy ul. [...], oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] m2 jest nieuzasadniona. W uzasadnieniu organ wskazał, że wypowiedzenie przez Prezydenta [...] dotychczasowej wysokości opłaty zostało doręczone w trybie zastępczym (art. 44 Kpa) J. K. i A. K. w dniu 4 grudnia 2008 r. Zdaniem Kolegium prowadzone w sprawie postępowanie o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty z tytułu użytkowania wieczystego przedmiotowej części gruntu nie zostało skutecznie wszczęte, ponieważ J. K. i A. K. złożyli wniosek z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Organ podał, że wniosek został wniesiony w dniu 2 kwietnia 2009 r., natomiast termin do jego wniesienia upłynął w dniu 5 stycznia 2009 r. Na powyższe orzeczenie A. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. umarzając postępowanie nie wzięło pod uwagę, iż pismo [...] z dnia 15 października 2008 r. nie mogło być dostarczone skarżącym, gdyż było błędnie zaadresowane, co potwierdza kopia koperty z błędnym adresem, pokwitowanie skarżącego z dnia 26 marca 2009 r. i pismo Poczty Polskiej z dnia 24 marca 2009 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi i jednocześnie podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Sąd zauważa, że tryb postępowania zmierzającego do aktualizacji opłaty za użytkowanie wieczyste regulowały w niniejszej sprawie przepisy art. 78 - 80 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) – zwanej dalej ugn. Z przepisów tych wynika, że właściwy organ zamierzający zaktualizować opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej powinien wypowiedzieć na piśmie wysokość dotychczasowej opłaty, do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego, przesyłając równocześnie ofertę przyjęcia jej nowej wysokości. Do doręczenia wypowiedzenia stosuje się przepisy Kpa. Użytkownik wieczysty może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Jeżeli nie dojdzie do ugody, kolegium wydaje orzeczenie o oddaleniu wniosku lub o ustaleniu nowej wysokości opłaty. Od orzeczenia kolegium odwołanie nie przysługuje. Do postępowania przed kolegium stosuje się odpowiednio przepisy Kpa o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. Do postępowania, o którym mowa wyżej, stosuje się również przepisy o opłatach i kosztach. Od orzeczenia Kolegium właściwy organ lub użytkownik wieczysty mogą wnieść sprzeciw w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Wniesienie sprzeciwu jest równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości. Z opisanego wyżej stanu prawnego wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. błędnie uznało, iż w niniejszej sprawie postępowanie w sprawie o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty za użytkowanie wieczyste stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 Kpa. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie występują bowiem wszystkie konieczne elementy materialnego stosunku prawnego sprawy o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty za użytkowanie wieczyste. W sprawie tej występuje bowiem podmiot (użytkownicy wieczyści przedmiotowej nieruchomości, którzy nie rezygnują z rozpoznania wniosku) oraz strona przedmiotowa (udział w gruncie objęty aktualizacją opłaty za użytkowanie wieczyste, podstawa prawna sprawy, żądanie zawarte we wniosku o ustalenie zasadności opłaty za użytkowanie wieczyste). Wobec tego w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. winno rozpatrzyć wniosek J. K. i A. K. z dnia 2 kwietnia 2009 r., co do istoty, poprzez ocenę zasadności wniosku, także w kontekście zachowania 30 – dniowego terminu, o którym mowa w art. 78 ust. 2 ugn. Wobec tego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. winno (w przypadku gdy nie dojdzie do ugody) rozpoznać ów wniosek poprzez wydanie jednego z rozstrzygnięć, o których mowa w art. 79 ust. 3 ugn. Orzeczenie wydane na podstawie tego ostatniego przepisu będzie podlegało zaskarżeniu sprzeciwem do sądu powszechnego. Orzeczenie tego rodzaju nie ma charakteru decyzji administracyjnej, ponieważ jest wydawane w sprawie cywilnej rozpatrywanej poza postępowaniem administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 306/06, opubl. CBOSA). W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. błędnie zastosowało przepis art. 105 § 1 Kpa w zw. z art. 79 ust. 7 ugn, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. W ponownie prowadzonym postępowaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ponownie rozpozna wniosek J. K. i A. K. z dnia 2 kwietnia 2009 r. Przy ocenie zachowania przez wnioskodawców 30 – dniowego terminu do wniesienia wniosku o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty za użytkowanie wieczyste Kolegium zbada w pierwszej kolejności prawidłowość doręczenia wnioskodawcom wypowiedzenia z dnia 15 października 2008 r. w kontekście zachowania wymagań przepisu art. 44 Kpa w zw. z art. 78 ust. 1 ugn. Oceniając skuteczność doręczenia Kolegium weźmie pod uwagę kopertę, w której nadano wypowiedzenie, zwrotne potwierdzenie odbioru, pismo Poczty Polskiej z dnia 24 marca 2009 r. oraz oświadczenia wnioskodawców zawarte we wniosku z dnia 2 kwietnia 2009 r. o braku doręczenia wypowiedzenia wskutek błędnie zaadresowanej przesyłki listowej (niewłaściwy numer budynku). Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.