I SA/Wa 388/18
WyrokWSA w Warszawie2018-06-29
Skład orzekający: Przemysław Żmich, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie w wyznaczonym terminie, podlega karze grzywny i czy jego bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie w wyznaczonym terminie, podlega karze grzywny. Bezczynność organu w takiej sytuacji, zwłaszcza gdy nie podjęto żadnych czynności procesowych zmierzających do zakończenia postępowania, ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd nie przyznał natomiast sumy pieniężnej na rzecz skarżącego, uznając, że nie wykazano szkody na skutek niewykonania wyroku.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie w terminie dwóch miesięcy. Pomimo upływu terminu i wcześniejszych orzeczeń sądów wskazujących na nieprawidłowości w postępowaniu, Prezydent nie rozpoznał wniosku. Skarżący domagał się wymierzenia grzywny, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów. Prezydent wniósł o oddalenie skargi, tłumacząc opóźnienie koniecznością zgromadzenia materiału dowodowego i innymi czynnikami.Rozstrzygnięcie
1. Wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1500 złotych. 2. Stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 3. Oddalił skargę w pozostałej części. 4. Zasądził od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego J. W. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant starszy specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi J. W. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 519/16 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1500 (jednego tysiąca pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego J. W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
J. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 września 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 519/16. Orzeczeniem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku Z. W. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ulicy [...], ozn. hip. "[...]" dz. nr [...], rej. hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości [...] złotych.
W związku z niewykonaniem ww. wyroku w skardze z [...] stycznia 2018 r. J. W. wniósł o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny oraz przyznanie od organu na jego rzecz sumy pieniężnej wynikającej z art. 154 § 7 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dodatkowo strona wniosła o zasądzenie od Prezydenta [...] kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skarżący opisał przebieg toczącego się postępowania odszkodowawczego, zainicjowanego wnioskiem z [...] kwietnia 1990 r. Strona podała, że sprawa była już dwa razy przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokami w sprawach o sygn. akt I SAB/Wa 56/12 i sygn. akt I SA/Wa 196/14 wskazywał organowi na nieprawidłowości w prowadzonym postępowaniu. Wprawdzie decyzją z [...] maja 2014 r. nr [...] Prezydent [...] odmówił przyznania wnioskowanego odszkodowania, jednakże w wyniku uchylenia decyzji przez Wojewodę [...] [...] sierpnia 2014 r., sprawa wróciła do Prezydenta do ponownego rozpatrzenia. Dalsza bezczynność Prezydenta [...], skutkowała wydaniem przez Sąd wyroku z 19 września 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 519/16.
Skarżący podkreślił, że pismem z [...] grudnia 2017 r. mając nadzieję, że organ przeprowadzi postępowanie w celu rozpoznania jego wniosku odszkodowawczego, wezwał Prezydenta [...] do wykonania wyroku z 19 września 2016 r. Do dnia wniesienia wniosku sprawa nie została jednak załatwiona.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o oddalenie skargi wskazując, że w toku postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, niezbędnego do wydania przez organ decyzji merytorycznej. Poza tym organ wskazał, że z uwagi na konieczność wykonania opracowania geodezyjnego, którego termin upływa [...] marca 2018 r. oraz dużą liczbę spraw z zakresu odszkodowań, nie było możliwe zakończenie postępowania w terminie wskazanym w wyroku z sygn. akt I SAB/Wa 519/16.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Poza sporem jest to, że prawomocnym wyrokiem z 19 września 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 519/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku Z. W. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ulicy [...], ozn. hip. "[...]" dz. nr [...], rej. hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W wyroku tym Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzył organowi grzywnę w wysokości [...] zł. Faktem jest również to, że termin wyznaczony przez Sąd upłynął [...] marca 2017 r., skoro – jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy o sygn. akt I SAB/Wa 519/16 zwrotnego potwierdzenia odbioru - Prezydent [...] otrzymał odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami sprawy [...] stycznia 2017 r. Poza sporem jest, że w zakreślonym przez Sąd terminie organ nie rozpoznał powyższego wniosku o przyznanie odszkodowania za przejęcie przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie wykonał powołanego wyżej wyroku Sądu.
Skarga J. W. o wymierzenie grzywny jest zatem zasadna.
Uznaniu Sądu pozostawiono natomiast ustalenie wysokości grzywny, ponieważ zgodnie z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa" grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, tj. art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych w zw. z art. 110 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Ustalenie wysokości grzywny zależy od okoliczności konkretnej sprawy.
Analizując przebieg postępowania administracyjnego od chwili otrzymania przez Prezydenta [...] prawomocnego wyroku Sądu z 19 września 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 519/16 wraz z aktami sprawy Sąd uznał, że zasadnym było wymierzenie organowi grzywny w wysokości [...] zł. U podstawy takiego rozstrzygnięcia leży z jednej strony fakt, że sprawy o odszkodowania za przejęcie tzw. nieruchomości w. są sprawami skomplikowanymi, opierają się na ustaleniach dotyczących odległej perspektywy czasowej, a przez to trudnych do udowodnienia. Z drugiej zaś strony materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy wskazuje, że organ w okresie od otrzymania [...] stycznia 2017 r. ww wyroku wymierzającego grzywnę, do czasu wniesienia skargi na niewykonanie orzeczenia, tj. 22 stycznia 2018, nie tylko nie wykonywał nałożonego na niego przez Sąd zobowiązania, ale również nie podjął w sprawie jakichkolwiek czynności procesowych zmierzających do zakończenia postępowania. Brak jest chociażby informacji o zleconym przez Prezydenta opracowaniu geodezyjnym, które miało być sporządzone na [...] marca 2018 r., a bez którego jak wskazał organ, nie może prowadzić dalszego postępowania.
Wobec tego Sąd stwierdził również, że bezczynność Prezydenta [ ...] w wykonaniu wyroku z 19 września 2016 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zwłaszcza, że w sprawie zakończonej wskazanym wyrokiem Sądu także stwierdzono kwalifikowaną bezczynność organu.
Jednocześnie Sąd uznał za bezzasadną skargę w zakresie żądania przyznania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 Ppsa. Zdaniem Sądu, tego rodzaju sankcja dodatkowa jest zarezerwowana dla szczególnie jaskrawych przypadków niewykonywania wyroków sądów administracyjnych. W niniejszej sprawie taki przypadek, z opisanych wyżej względów, nie zachodził.
Trzeba również wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że domaganie się przyznania skarżącym od organu sumy pieniężnej wymaga wykazania powstania szkody na skutek niewykonania wyroku Sądu (por. np. wyrok NSA z 3 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 2354/16; wyrok NSA z 6 września 2017 r. sygn. akt I OSK 451/17). Taka szkoda nie została w niniejszej sprawie wykazana.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 154 § 1, 2 i 6 Ppsa (pkt 1 i 2 wyroku) oraz art. 151 w zw. z art. 154 § 7 Ppsa (pkt 3 wyroku) orzekł, jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło