I SA/Wa 48/21
WyrokWSA w Warszawie2022-01-12
Skład orzekający: Gabriela Nowak, Leszek Kobylski, Iwona Szymanowicz-Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma podstawy do umorzenia postępowania rozgraniczeniowego i przekazania sprawy sądowi, gdy strony nie zawarły ugody, a zebrane dowody nie pozwalają na jednoznaczne ustalenie przebiegu granicy, mimo braku sprzeciwu części stron?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest zobowiązany do umorzenia postępowania rozgraniczeniowego i przekazania sprawy sądowi, gdy strony nie zawarły ugody, a zebrane dowody nie pozwalają na jednoznaczne ustalenie przebiegu granicy, nawet jeśli część stron nie zgłasza sprzeciwu. W takiej sytuacji organ nie ma kompetencji do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a ustalenie przebiegu granicy należy do kognicji sądu powszechnego.Stan faktyczny
Skarżący wystąpił o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego. Burmistrz umorzył postępowanie, stwierdzając brak ugody i wystarczających dowodów do ustalenia przebiegu granicy, a następnie przekazał sprawę do Sądu Rejonowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący w skardze do WSA domagał się uchylenia decyzji, argumentując, że część granicy została ustalona bezspornie, a sprzeciw jednego ze współwłaścicieli nie powinien stanowić podstawy do przekazania sprawy sądowi.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej jako "Kolegium" lub "organ") decyzją z [...] listopada 2020 r. nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania R. B. (dalej jako "skarżący"), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] (dalej jako "Burmistrz") z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] umarzającą postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy nieruchomościami położonymi w obrębie [...] , gmina [...] , oznaczonymi jako: dz. nr [...] stanowiąca własność skarżącego, dz. nr [...] będąca współwłasnością G. J. , L. J. i S. J. oraz dz. nr [...] będąca własnością J. W. i przekazującą z urzędu sprawę do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w [...].
Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Skarżący wnioskiem z 3 sierpnia 2018 r. wystąpił do Burmistrza o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego z nieruchomościami sąsiednimi, oznaczonymi jako dz. nr [...],[...],[...],[...],[...], położonymi w obrębie [...] , gmina [...] .
Burmistrz postanowieniem z [...] września 2018 r. nr [...] wszczął postępowanie rozgraniczeniowe, zaś do przeprowadzenia czynności technicznych związanych z ustaleniem przebiegu granic upoważnił geodetę uprawnionego inż. B.G..
Burmistrz decyzją z [...] sierpnia 2020 r. umorzył postępowanie rozgraniczeniowe na odcinkach pomiędzy punktami oznaczonymi numerami [...] na sporządzonym w dniu 25 czerwca 2019 r. szkicu granicznym, stanowiącym integralną część protokołu granicznego z postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy dz. nr [...], a dz. nr [...], na odcinkach pomiędzy punktami [...] oraz dz. nr [...], na odcinku pomiędzy punktami [...] i przekazał z urzędu sprawę do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w [...] . W uzasadnieniu decyzji wskazał, że czynności ustalenia przebiegu granic wykonano w dniu 25 czerwca 2019 r. Współwłaściciele dz. nr [...] - L. J. i S. J. nie stawili się na gruncie. Obecny przy czynnościach ustalenia przebiegu granicy był tylko G. J.. W toku przeprowadzonego postępowania rozgraniczeniowego nie doszło do zawarcia ugody pomiędzy stronami postępowania rozgraniczeniowego tj.: właścicielem dz. nr [...] oraz współwłaścicielami dz. nr [...], na odcinkach oznaczonych na szkicu granicznym pomiędzy pkt [...], jak też nie doszło do zawarcia ugody z właścicielem dz. nr [...], na odcinku oznaczonych na szkicu granicznym pomiędzy pkt [...]. Burmistrz zauważył, że w toku trwającego postępowania, pismem z 5 lipca 2019 r. L. J. , współwłaściciel dz. nr [...], nie zgodził się z wykonanymi na gruncie czynnościami, jak również oświadczył, że nie brał w nich udziału. W dniu 19 czerwca 2020 r. dokumentacja z przeprowadzonego rozgraniczenia została wpisana do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego Starosty [...] oznaczonej identyfikatorem ewidencyjnym materiału zasobu [...]. W dniu 25 czerwca 2020 r. skarżący złożył dokumentację z postępowania rozgraniczeniowego celem wydania decyzji. Burmistrz zauważył, że zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2020 r. poz. 276 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa", wójt, burmistrz lub prezydent miasta wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, o ustalenie przebiegu granicy nastąpiło no podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. Stosownie z kolei do art. 34 ust. 1 i ust. 2 ustawy, jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi, burmistrzowi, prezydentowi miasta. Organ, o którym mowa w ust. 1, umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi. W niniejszej sprawie, po przeanalizowaniu całości dokumentacji, działając na podstawie art. 34 ust. 1 i ust. 2 ustawy, Burmistrz stwierdził, że nie ma podstaw do wydania decyzji, wobec czego umorzył postępowanie administracyjne i przekazał sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi. Zauważył, że w sprawie nie doszło do zawarcia ugody przewidzianej w art. 31 ust. 4 ustawy, jak również nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron w rozumieniu art. 31 ust. 2 i ust. 3 ustawy, gdyż druga strona w toku postępowania nie złożyła oświadczenia oraz zakwestionowała przebieg granicy. W rozpatrywanym przypadku współwłaściciel dz. nr [...] - L. J. zakwestionował przebieg granicy na odcinkach oznaczonych na szkicu granicznym pomiędzy punktami nr [...]. Ponieważ punkty graniczne oznaczone na szkicu granicznym numerami [...] zostały ustalone na podstawie śladów istniejącego ogrodzenia wybudowanego w latach 60-tych oraz oświadczenia tylko właściciela dz. nr [...], odcinek pomiędzy punktami oznaczonymi na szkicu granicznym [...] wraz z odcinkami oznaczonymi na szkicu granicznym pomiędzy punktami [...] zostaje potraktowany jako ciągłość, a tym samym również nie podlega zatwierdzeniu.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wskazał, że postępowanie powinno zostać przekazane do sądu rejonowego wyłącznie w zakresie przeprowadzenia rozgraniczenia z dz. nr [...], tj. na odcinkach oznaczonych na szkicu granicznym punktami [...], gdyż z ustaleniami poczynionymi podczas czynności ustalenia granic nie zgadza się tylko L. J. . Z kolei właściciele dz. nr [...] nie zgłaszali sprzeciwu co do zaproponowanego przebiegu granicy, zatem rozgraniczenie w tej części powinno się zakończyć w ramach postępowania administracyjnego.
Kolegium decyzją z [...] listopada 2020 r. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza i wskazało, że z akt sprawy wynika, że strony nie zawarły formalnej ugody w sprawie przebiegu granic, natomiast oświadczenie o przebiegu granicy pomiędzy dz. nr [...] a dz. nr [...] i nr [...] złożyła tylko jedna ze stron (skarżący). Według oświadczenia skarżącego granica ta przebiegała po linii dawnego ogrodzenia dz. nr [...], wzniesionego w latach 60-tych, a którego resztki znajdują się aktualnie na dz. nr [...] i nr [...]. W trakcie sporządzania protokołu granicznego inne strony nie wniosły sprzeciwu. Z ustaleniami przebiegu granic nie zgodził się L. J. , współwłaściciel dz. nr [...], który nie był obecny na nieruchomości w trakcie czynności ustalania granic, zaś swoje stanowisko wyraził w piśmie z 5 lipca 2019 r. Kolegium zauważyło, że zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy podstawowym warunkiem wydania decyzji administracyjnej o rozgraniczeniu jest nie zawarcie przez właścicieli nieruchomości ugody. Ten warunek został w niniejszej sprawie spełniony. Decyzja o rozgraniczeniu może być jednak wydana również na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. W pkt 15 protokołu granicznego z 25 czerwca 2019 r. wskazano, że granica wskazana przez skarżącego nie pokrywa się z granicą wskazaną w zebranej dokumentacji geodezyjnej. Zatem wydanie decyzji rozgraniczeniowej na podstawie zebranych dowodów nie jest możliwe, tym bardziej, że przebieg tej granicy kwestionowany jest przez L. J. . Jakkolwiek L. J. jest współwłaścicielem tylko jednej z działek, przez które miało biec stare ogrodzenie tj. dz. nr [...], to jednak zakwestionowanie przebiegu nawet jego fragmentu, stoi na przeszkodzie uznaniu jego usytuowania jako podstawy ustalenia granicy dz. nr [...] z dz. nr [...]. Dla uznania, że stare ogrodzenie dz. nr [...] stoi wzdłuż prawnej granicy z dz. nr [...] i nr [...], zgodę na to muszą wyrazić wszyscy współwłaściciele nieruchomości, przez które to ogrodzenie biegło. Ogrodzenie to stanowiło ciągłość i kwestionowanie faktu jego usytuowania wzdłuż prawnej granicy, nawet przez współwłaściciela jednej z nieruchomości, uniemożliwia potraktowanie tego ogrodzenia jako pewnego śladu przebiegu granicy. W sprawie nie została spełniona również przesłanka z art. 33 ust. 1 ustawy, umożliwiająca przeprowadzenie rozgraniczenia w oparciu o zgodne oświadczenie stron. W niniejszej sprawie oświadczenie o przebiegu granicy złożył bowiem tylko skarżący. Organ wskazał, że zgodnie z art. 31 ust. 3 ustawy niekwestionowane oświadczenie jednej ze stron może stanowić podstawę ustalenia przebiegu granicy w trakcie czynności ustalania granic przez geodetę. Stosownie do art. 34 ust. 1 ustawy, jeżeli w razie sporu co do przebiegu, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Zgodnie z art. 34 ust. 2 ustawy organ, o którym mowa w ust. 1, umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi. Kolegium stwierdziło, że nie ma wątpliwości, że strony nie zawarły ugody w trybie przepisów ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, zaś wydanie decyzji, o której mowa w 33 ust. 1 ustawy nie jest możliwe z powodu braku rzetelnych opracowań geodezyjnych, mogących stanowić podstawę wyznaczenia granicy. Geodeta uprawniony B. G. wskazała w pkt 9 protokołu granicznego z 25 czerwca 2019 r., że zebrane materiały geodezyjne nie mogą stanowić podstawy ustalenia stanu posiadania i przebiegu granic. Brak jest też zgodnych oświadczeń stron co do przebiegu granic. Wobec tego Burmistrz zobligowany był do wydania zaskarżonej decyzji.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższą decyzję, uzupełnionej pismem z 4 października 2021 r., skarżący wniósł o jej uchylenie i wskazał, że granica ustalona pomiędzy dz. nr [...] oraz nr [...] została ustalona bezspornie, wszystkie strony postępowania, tj. skarżący oraz J. W. zgodziły się z jej przebiegiem, a granica ustalona pomiędzy dz. nr [...] oraz nr [...] została ustalona bezspornie - wszystkie obecne na czynnościach strony postępowania nie kwestionowały jej przebiegu. Pismo złożone do Urzędu Gminy [...] w dniu 9 lipca 2019 r. przez L. J. po wykonanych czynnościach w terenie, który nie brał w nich udziału, nie może być podstawą do uznania przedmiotowej granicy jako spornej. L. J. nie stawił się na gruncie, był prawidłowo powiadomiony, nie wniósł o zmianę terminu planowanych czynności, nie był uczestnikiem postępowania oraz nie zna wszystkich przesłanek w oparciu, o które ustalono przebieg granicy, a zgodnie z art. 32 ust. 3 ustawy nieusprawiedliwione niestawiennictwo stron nie wstrzymuje czynności geodety. W tej sytuacji w sprawie powinien mieć zastosowanie art. 33 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać, w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej decyzji w tej sprawie, przekazania sprawy sądowi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem niniejszego postępowania była decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości i przekazaniu z urzędu sprawy do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w [...] , z uwagi na okoliczność, że nie doszło do zawarcia ugody, o której mowa w art. 33 ust. 1 ustawy, zaś materiał dowodowy nie był wystarczający do ustalenia przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami położonymi w obrębie [...] , gmina [...] , oznaczonymi jako: dz. nr [...] stanowiąca własność skarżącego, dz. nr [...] będąca współwłasnością G. J. , L. J. oraz S. J. oraz dz. nr [...] będąca własnością J. W.. W. sprawie zabrakło również zgodnego oświadczenia stron.
Zaskarżona decyzja została podjęta na podstawie art. 34 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym, jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Natomiast art. 34 ust. 2 ustawy stanowi, że organ, o którym mowa w ust. 1 umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi.
Wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje z kolei decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron (art. 33 ust. 1 ustawy). Wydanie decyzji poprzedza:
1) dokonanie przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta) oceny prawidłowości wykonania czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości przez upoważnionego geodetę oraz zgodności sporządzonych dokumentów z przepisami; w wypadku stwierdzenia wadliwego wykonania czynności upoważnionemu geodecie zwraca się dokumentację do poprawy i uzupełnienia;
2) włączenie dokumentacji technicznej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że decyzja wydana na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, a jedynie kończy bieg postępowania administracyjnego w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości. Treścią decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu sprawy sądowi nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie dotyczące przebiegu granic, lecz jedynie wymienione proceduralne powody uniemożliwiające zakończenie sprawy w postępowaniu administracyjnym, od których zaistnienia ustawodawca uzależnił możliwość umorzenia postępowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 1 lutego 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 1422/17, https://cbois.nsa.gov.pl). Ponadto, wzajemna relacja przepisów art. 33 i art. 34 ustawy pozwala na stwierdzenie, że umorzenie postępowania administracyjnego o rozgraniczeniu i przekazaniu sprawy sądowi na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy nie ma charakteru decyzji uznaniowej. Decyzja wydana w powyższym zakresie jest zgodna z prawem tylko wówczas, gdy nie zawarto ugody i gdy zebrane dowody nie dają podstaw do ustalenia przebiegu granicy i nie można tego przebiegu przyjąć także w oparciu o zgodne oświadczenie stron. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 233/09 (https://cbois.nsa.gov.pl), stwierdził, że jeżeli nie ma właściwych dokumentów pozwalających na jednoznaczne określenie granicy, a stanowiska stron, co do przebiegu granicy są sprzeczne, to organ nie ma kompetencji do dokonania rozgraniczenia.
Z powyższego wynika, że decyzję administracyjną o umorzeniu postępowania i przekazaniu z urzędu sprawy sądowi na podstawie art. 34 ust. 1 i ust. 2 ustawy organ wydaje zawsze w przypadku, gdy między stronami istnieje spór co do przebiegu linii granicznych, a równocześnie nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości. Przesłanki umorzenia postępowania i przekazania sądowi sprawy o rozgraniczenie nieruchomości zostały określone w ustawie jednoznacznie i powinny zaistnieć jednocześnie. Przekazanie sprawy do sądu może nastąpić jedynie wtedy, gdy:
1) dokumenty, znaki i ślady graniczne zebrane przez geodetę nie są wystarczające do jednoznacznego ustalenia linii granicznej między rozgraniczanymi nieruchomościami, a zatem wtedy, gdy brak jest podstaw do wydania merytorycznej decyzji administracyjnej o zatwierdzeniu granic na mocy art. 33 ust. 1 ustawy, przy czym,
2) strony nie złożyły zgodnych oświadczeń o przebiegu linii granicznej, a geodeta nie zdołał nakłonić stron do zawarcia ugody.
W takim przypadku geodeta ma obowiązek zaznaczyć w protokole granicznym punkt po punkcie przebieg części linii granicznej wynikającej z zebranego materiału dowodowego, wskazać i opisać w protokole granice według oświadczenia poszczególnych stron, zaznaczyć też linię graniczną według ostatniego stanu spokojnego posiadania. Następnie, geodeta przekazuje ten protokół wraz z pozostałym materiałem dowodowym prowadzącemu postępowanie organowi administracji, dołączając doń swoją opinię w zakresie wszystkich uwidocznionych w protokole granicznym wersji przebiegu linii granicznej (granicznych). Opinia sporządzana przez geodetę powinna zawierać:
1) ocenę prawidłowości przebiegu granic wskazanych przez strony, określonych na podstawie dokumentów, przebiegających według ostatniego spokojnego stanu posiadania lub istniejących na gruncie;
2) opis proponowanego przez geodetę przebiegu granicy, wraz z uzasadnieniem jej przebiegu.
W doktrynie wskazuje się przy tym, że przewidziane w ustawie "zgodne oświadczenia stron" o przebiegu granicy to nie to samo co "ostatni spokojny stan posiadania". Oświadczenia stron to oświadczenia woli, ostatni spokojny stan posiadania to natomiast pewien stan faktyczny, którego istnienie ustala się w toku postępowania dowodowego (por. Magdalena Durzyńska Komentarz do art. 34 ustawy Prawo Geodezyjne i Kartograficzne, LEX OMEGA). Dany stan faktyczny, dający się zakwalifikować jako "ostatni spokojny stan posiadania", może pozostawać w sprzeczności z twierdzeniami poszczególnych stron. Są to dwie różne podstawy rozstrzygnięcia sprawy o rozgraniczenie nieruchomości, przy czym organ administracji nie ma kompetencji do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania. Podstawa taka nie istnieje bowiem w przepisach komentowanej ustawy traktujących o rozgraniczeniu nieruchomości. Ustalenie zakresu ostatniego spokojnego stanu posiadania leży natomiast w kompetencji sądu rozpoznającego sprawę po przekazaniu (art. 33 ust. 3, art. 34 ust. 1, art. 36 ustawy, a także art. 153 Kodeksu cywilnego). Jak wyżej powiedziano, organ administracji ocenia dokumentację złożoną przez geodetę i wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, bądź o rozgraniczeniu – o ile uzna, że materiał dowodowy jest wystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
W niniejszej sprawie stanowisko Kolegium i Burmistrza odnośnie do zaistnienia przesłanek umorzenia postępowania na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy i przekazania sprawy sądowi powszechnemu znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym.
Zdaniem Sądu, organy obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, o czym świadczy zebrany materiał dowodowy. W tym kontekście wskazać należy, że geodeta uprawniony B. G. wskazała w pkt 9 protokołu granicznego z 25 czerwca 2019 r., że zebrane materiały geodezyjne nie mogą stanowić podstawy ustalenia stanu posiadania i przebiegu granic. Z kolei w pkt 15 ww. protokołu granicznego zauważyła, że granica wskazana przez skarżącego na odcinkach [...] nie pokrywa się z granicą wskazaną w zebranej dokumentacji geodezyjnej. W konsekwencji brak było możliwości ustalenia przebiegu granicy na podstawie zebranych dowodów.
W sprawie brak jest też zgodnych oświadczeń stron co do przebiegu granic, bowiem przebieg tej granicy kwestionowany jest przez L. J. . Jak trafnie wskazało Kolegium, choć L. J. jest współwłaścicielem tylko jednej z działek, przez które miało biec stare ogrodzenie tj. dz. nr [...], to jednak zakwestionowanie przebiegu nawet jego fragmentu, stoi na przeszkodzie uznaniu jego usytuowania jako podstawy ustalenia granicy dz. nr [...] z dz. nr [...]. Dla uznania, że stare ogrodzenie dz. nr [...] stoi wzdłuż prawnej granicy z dz. nr [...] i nr [...], zgodę na to powinni wyrazić wszyscy współwłaściciele nieruchomości, przez które to ogrodzenie biegło. Ogrodzenie to stanowiło bowiem ciągłość i kwestionowanie faktu jego usytuowania wzdłuż prawnej granicy, nawet przez współwłaściciela jednej z nieruchomości, uniemożliwia potraktowanie tego ogrodzenia jako pewnego śladu przebiegu granicy.
W konsekwencji zdaniem Sądu, podzielić należy przekonanie organów orzekających, że istniejące dokumenty nie pozwalają na wskazanie w sposób jednoznaczny przebiegu granicy pomiędzy dz. nr [...], nr [...] i nr [...]. Nie są na tyle wystarczające, aby z całą pewnością ustalić jej przebieg, co pozwalałoby organom administracji publicznej wydać decyzję. Nadto, strony nie zawarły ugody, a ich oświadczenia co do przebiegu granicy były ze sobą sprzeczne. Tym samym pomiędzy stronami nadal istnienie spór, zatem organ administracyjny stwierdził, że nie miał podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 ustawy, które to stanowisko podziela Sąd.
Jeszcze raz podkreślić należy, że w razie sporu pomiędzy stronami, wyrażającego się m.in. w nie zawarciu ugody i braku zgodnego oświadczenia w sprawie przebiegu linii granicznych, kiedy inne dowody nie zezwalają na jednoznaczne ich ustalenie, organ administracji publicznej zobowiązany do umorzenia prowadzonego postępowania. Nie leży bowiem w jego gestii lecz kognicji sądu powszechnego, dokonywanie rozgraniczenia nieruchomości w sytuacjach, gdy strony nie zawarły ugody, ich twierdzenia co do przebiegu granicy są sprzeczne, a ich weryfikacja, pomimo prawidłowych czynności geodety, nie jest możliwa. W postępowaniu sądowym można posłużyć się także innymi dowodami, aniżeli zebrane w postępowaniu administracyjnym, przewidzianymi w Kodeksie postępowania cywilnego, np. zeznaniami świadków, opinią biegłego, przesłuchaniem stron (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 21 lutego 2002 r. sygn. akt IV CKN 796/00, LEX nr 337031). Sąd powszechny mając więcej możliwości dowodowych w sprawach o rozgraniczenie w sytuacji sporu stron o przebieg granicy między nieruchomościami, może gruntownie skontrolować dotychczasowe czynności geodezyjne oraz poczynić nowe ustalenia zmierzające do ustalenia spornej granicy.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym miało miejsce w związku zobowiązywaniem stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19. Zgodnie bowiem z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.) przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a brak jest możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Taka zaś sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, bowiem rozpoznanie sprawy stało się konieczne z uwagi na datę wpływu skargi do sądu i dotychczasowy okres oczekiwania stron na zakończenie postępowania sądowego. Brak było jednocześnie możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło