I SA/Wa 499/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie NSA Anna Lech Asesor WSA Joanna Skiba /spr./ Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2006 r. sprawy ze skargi B. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2005r. po rozpoznaniu odwołania B. R. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2005r. numer [...] odmawiającej przyznania zaliczki alimentacyjnej - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podano, że decyzja organu I instancji o odmowie przyznania B. R. prawa do zaliczki alimentacyjnej , wydana została na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. z 2005r. Nr 86 poz. 732).Ustawa ta określa zasady przyznawania zaliczek alimentacyjnych dla osób samotnie wychowujących dzieci, uprawnionych do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna. Przez zaliczkę alimentacyjną należy rozumieć kwotę wypłaconą przez organ właściwy wierzyciela osobie uprawnionej na poczet należnego świadczenia alimentacyjnego, ustalonego na podstawie tytułu wykonawczego, jeżeli egzekucja jest bezskuteczna. Bezskuteczność egzekucji oznacza zaś egzekucję, w wyniku której nie wyegzekwowano należności z tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy. Z materiału dowodowego sprawy oraz uzasadnienia decyzji z dnia [...] listopada 2005r. wynika, iż skarżąca jest zamężna z R. R. Od dnia [...] lipca 2003r. przez Sądem Okręgowym w W. toczy się jej sprawa rozwodowa. W trakcie tego procesu Sąd wydał w dniu [...] kwietnia 2004 r. postanowienie ozn. sygn. akt [...] C [...], którym zobowiązał R. R. do przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny przez czas trwania procesu poprzez płacenie kwoty [...] zł miesięcznie do rąk B. R. do dziesiątego dnia każdego miesiąca z góry z ustawowymi odsetkami w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat. Orzeczenie to stało się prawomocne. Komornik Sądowy Rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym dla W. wydał zaświadczenie z dnia [...] października 2005r. numer [...] potwierdzające, iż świadczenie alimentacyjne nie zostało wyegzekwowane za ostatnie trzy miesiące . W świetle powyższych ustaleń organ II instancji za prawidłowy uznał pogląd wyrażony przez organ I instancji, iż odwołującej się nie mogła być przyznana zaliczka alimentacyjna, ponieważ nie przedłożyła ona orzeczenia sądu zasądzającego alimenty na córkę K. R. Orzeczenie takie zapadnie dopiero po zakończeniu postępowania w sprawie o orzeczenie rozwodu. Podkreślił w uzasadnieniu, iż "zabezpieczenie potrzeb rodziny", o którym stanowi postanowienie z dnia [...] kwietnia 2004r. nie jest równoznaczne z zasądzeniem alimentów. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła B. R. W jej uzasadnieniu podniosła, że organy nieprawidłowo dokonały interpretacji przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 roku o postępowaniu w sprawie dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej nie uznając postanowienia z dnia [...] IV 2004 roku za orzeczenie zasądzające alimenty na rzecz córki. Zdaniem skarżącej w trakcie prowadzonego postępowania rozwodowego nie jest możliwe złożenie pozwu o alimenty, gdyż takie postępowanie zostałoby zawieszone do czasu zakończenia sprawy rozwodowej. W konkluzji skargi wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumenty podane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Uznało, że argumenty zawarte w skardze były już przedmiotem rozpatrywania w postępowaniu odwoławczym i nie wnoszą żadnych nowych okoliczności , które mogłyby mieć wpływ na zajęte stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Sądy Administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem – zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej, przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania , czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy . Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 §1 kpa ustawy z dnia 30 sierpnia 2002roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną . Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego wskazuje na zasadność skargi. Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie prowadzone było na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 roku o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej ( Dz. U. NR 86, poz. 732 ). W art. 1 pkt 2 ustawy określone są m.in. zasady przyznawania zaliczek alimentacyjnych dla osób samotnie wychowujących dzieci , uprawnionych do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego , którego egzekucja jest bezskuteczna. Na mocy art. 2 pkt 5 powołanej ustawy osobą uprawnioną do uzyskania zaliczki alimentacyjnej jest osoba uprawniona do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego , którego egzekucja jest bezskuteczna , jeżeli osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę samotnie wychowująca dziecko, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Z akt administracyjnych wynika, że kwestią sporną w niniejszej sprawie jest charakter postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] kwietnia 2004 roku wydanego w toku postępowania rozwodowego, na podstawie którego R. R. zobowiązany został do przyczyniania się do zaspakajania potrzeb rodziny na czas trwania procesu rozwodowego przez płacenie kwoty [...] zł wraz z odsetkami ustawowymi w razie uchybienia którejkolwiek z rat. W aktach postępowania administracyjnego znajduje się zaświadczenie wydane przez Komornika Sądowego Rewiru [...] przy Sadzie rejonowym dla W. o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych należnych od dłużnika R. R. Ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej nie definiuje pojęć " tytuł wykonawczy" i "świadczenie alimentacyjne". Pojęcie tytuł wykonawczy zawarte jest w ustawie kodeks postępowania cywilnego i oznacza ono tytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności ( art. 776 kpc ) , zaś art. 777 pkt 1 kpc określa, że tytułem wykonawczym jest orzeczenie sądu prawomocne lub podlegające natychmiastowemu wykonaniu, jak również ugoda zawarta przed sądem. Zaś art. 128 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego określa , że obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Po analizie akt postępowania Sąd stanął na stanowisku , że organy nie wyjaśniły istotnych dla sprawy okoliczności . Art. 2 ust. 7 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej określa zaliczkę alimentacyjną jako kwotę wypłaconą przez organ właściwy wierzyciela osobie uprawnionej na poczet należnego świadczenia alimentacyjnego ustalonego na podstawie tytułu wykonawczego jeżeli egzekucja jest bezskuteczna. Organ administracji nie wyjaśnił na podstawie jakiego tytułu prowadzona była bezskuteczna egzekucja przez komornika i z jakich powód uznał, że należność zasądzona postanowieniem Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] kwietnia 2004 roku nie są świadczeniami alimentacyjnymi. Jeśli zaświadczenie komornika wzbudzało wątpliwości , co do znaczenia umieszczonych w nim zapisów , organ winien uzupełnić postępowanie dowodowe w tym zakresie. Dopiero gdy wyjaśniona zostanie ta kwestia, organ winien zbadać dalsze przesłanki , od których uzależnione jest przyznanie zaliczki alimentacyjnej tj. czy K. R. spełnia kryteria osoby uprawnionej określone w art. 2 ust 5 pkt a,b,c powołanej wcześniej ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 roku oraz ewentualnie zbada czy K. R. nie spełnia kryteriów określonych w art. 29 tej ustawy . Reasumując powyższe należy uznać, że organy nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy, czym naruszyły art. 7, 8 i 77 kpa . Z tych względów , Sąd na podstawie art. 145 §1 lit. c w związku z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji .