I SA/Wa 499/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego specjalnego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] - po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada r. nr [...] odmawiającej przyznania pomocy w formie zasiłku celowego specjalnego na [...] w wysokości [...] zł [...] - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wskazało, że J. S. złożył w dniu 28 października 2010 r. wniosek o przyznanie pomocy na [...] w wysokości [...] zł i [...] w wysokości [...] zł, a także o pokrycie kosztów [...]. Decyzją Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2010 r. orzeczono o odmowie przyznania pomocy. W uzasadnieniu decyzji wskazano, z J. S. jest współwłaścicielem nieruchomości o znacznej wartości, o którą toczy spór sądowy, pobiera emeryturę, której wysokość przekracza kryterium dochodowe; ponadto otrzymał w roku 2010 pomoc na ogólną sumę [...] zł. J. S. dowołał się od tej decyzji. Uzasadniając rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wyjaśniło, iż stosownie do art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Przyznanie zasiłku celowego uzależnione jest od spełnienia kryterium dochodowego wynoszącego dla osoby samotnie gospodarującej 477 zł, a dla osoby w rodzinie 351 zł. Z akt sprawy wynika, iż skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego dochód wynosi [...] zł. Dochód ten przekracza kryterium dochodowe (477 zł) uprawniające do uzyskania pomocy społecznej w trybie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy. W sprawie nie zachodzą szczególne okoliczności, które uzasadniałby przyznane skarżącemu wnioskowanego świadczenia w formie zasiłku celowego specjalnego, o którym mowa w art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. J. S. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. Skarżący zakwestionował zasadność odmowy przyznania mu zasiłku celowego specjalnego na [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu w sposób uzasadniający uwzględnienie skargi. Uzasadniając powyższe stanowisko, Sąd wskazuje, iż zgodnie z art. 41 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy. Oznacza to, iż specjalny zasiłek celowy jest formą pomocy pieniężnej przyznawaną na podstawie uznania administracyjnego. Wyjaśnić zetem należy, iż wydanie decyzji w oparciu o uznanie administracyjne na gruncie przedmiotowej ustawy oznacza, iż właściwy organ może uwzględnić żądanie realizując słuszny interes wnioskodawcy, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych środków. W sprawie zakończonej zaskarżoną decyzji organy obu instancji nie przekroczyły granic uznania administracyjnego odmawiając przyznania świadczenia, przy czym w odpowiedni sposób uzasadniły wydane rozstrzygnięcie co do braku podstawy do przyznania zasiłku celowego specjalnego. Organy w sposób dopuszczalny uznały, że w niniejszej sprawie nie wystąpił "szczególnie uzasadniony przypadek", o którym mowa w art. 41 in principio ustawy. Szczególnie uzasadniony przypadek, to bowiem wyjątkowa sytuacja, wykraczająca poza możliwości przewidzenia i przeciwdziałania, która powinna spotkać się z odpowiednią doraźną pomocą. Świadczenie uzyskiwane na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy nie powinno być uznawane jako stałe źródło utrzymania, pozwalające pokrycie wszelkich wydatków wnioskodawców. Nadto wyjaśnić należy, iż z akt administracyjnych wynika w sposób niewątpliwy, iż skarżący uzyskuje dochód w wysokości [...] zł. Oznacza to, iż dochód skarżącego przekracza kryterium ustawowe wynikające z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy, którego spełnienie uprawnia do uzyskania świadczenia z pomocy społecznej między innymi na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy. Organy obu instancji prawidłowo ustaliły wysokość dochodów skarżącego nie odliczając na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy kwoty [...] zł. Kwota ta stanowi bowiem jedynie spłatę zadłużenia z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych, które to nie są objęte dyspozycją art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy. Przepis ten zawiera regulację szczególną, dającą podstawę do pomniejszenia dochodu o kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Alimenty w rozumieniu tego przepisy, to świadczenie pieniężne wynikające z realizacji ustawowego obowiązku określonego w art. 128 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Natomiast "osoba", o której mowa w art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy, to jedna z osób uprawnionych wymienionych w art. 130 i n. kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Stąd przy odliczeniu od dochodu na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy należy uwzględnić wyłącznie alimenty świadczone na rzecz uprawnionej osoby. Inne świadczenia, a więc między innymi należności powstałe z tytułu obowiązku zwrotu świadczeń wypłaconych osobie uprawnionej z funduszu alimentacyjnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, czy też w ramach zaliczki alimentacyjnej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, nie podlegają odliczeniu od dochodu. Podsumowując, należności wynikające z obowiązku zwrotu świadczeń wpłaconych z funduszy alimentacyjnego i zaliczki alimentacyjnej, nie są alimentami, a wobec tego nie podlegają odliczeniu od dochodu na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy. Potwierdzenie zasadności tego stanowisko wynika także z art. 28 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, w którym w wyraźny sposób odróżnia się należności wierzyciela alimentacyjnego od należności z tytułu zaliczki alimentacyjnej i świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Odnosząc powyższe wyjaśnienia do przedmiotowej sprawy administracyjnej Sąd zauważa, że z pisma Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Z. z dnia [...] lipca 2010 r. wynika, iż postępowanie egzekucyjne dotyczące alimentów na rzecz J. S. i J. S. zostało umorzone. Prowadzone nadal postępowanie egzekucyjne dotyczy jedynie należności na rzecz Urzędu [...] W. z tytułu wypłaty zaliczki alimentacyjnej. Należności te, co zostało powyżej wyjaśnione, na podlegają odliczeniu od dochodu na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy. Na podstawie tego przepisu odlicza się bowiem wyłącznie alimenty należne osobie uprawnionej. Dodać przy tym należy, iż przepis ten nie wyklucza możliwości odliczenia alimentów zaległych, czy też alimentów uzyskanych w ramach postępowania egzekucyjnego. Stąd nie jest trafne stanowisko organów co do możliwości odliczenia wyłącznie kwoty miesięcznych bieżących alimentów. Błędna wykładnia art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy w tym zakresie nie miała jednak wpływu na wynik sprawy, skoro skarżący, w okresie poprzedzającym złożenie wniosku, nie uiścił jakichkolwiek alimentów. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.