I SA/Wa 523/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 2 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił, na podstawie art. 220 § 3 w związku z art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: p.p.s.a., skargę A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Wyrażając zamiar wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z [...], skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wnioskodawczyni oświadczyła, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest właścicielką mieszkania o pow. [...] m2, nie posiada żadnych oszczędności. Wskazała, że jest osobą bezrobotną, od marca 2015 r. bez prawa do zasiłku, pozbawioną jakichkolwiek środków do życia i oczekującą na narodziny dziecka, z związku z czym nie może samodzielnie pokryć kosztów postępowania w jakimkolwiek zakresie. W związku z tym, że oświadczenia skarżącej złożone we wniosku o prawo pomocy okazały się niewystarczające do oceny aktualnego stanu majątkowego wnioskodawczyni, na mocy zarządzenia z 23 czerwca 2015 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku, stosownie do art. 255 p.p.s.a., poprzez przedstawienie zaświadczenia z właściwego urzędu pracy o statusie osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku, oświadczenia na temat źródeł czerpania środków na ponoszenie kosztów bieżącego utrzymania, odpisów zeznań podatkowych oraz wyciągów ze wszystkich posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych i lokat wraz z historią dokonanych na nich operacji. Wezwanie sądowe w tym przedmiocie, które skarżąca otrzymała w dniu 13 lipca 2015 r., pozostało jednakże bez odpowiedzi. Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje: Rozpoznawany wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W świetle oświadczeń złożonych przez skarżącą, deklarującą prowadzenie jednoosobowego gospodarstwa domowego a zarazem brak jakichkolwiek dochodów oraz oszczędności, za niezbędne do wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy należało uznać zarówno udokumentowanie przez stronę posiadania statusu osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku, jak i wskazanie z jakich źródeł skarżąca czerpie środki na wydatki na utrzymanie konieczne. W związku z powyższym, na mocy zarządzenia z dnia 23 czerwca 2015 r. zobowiązano skarżącą do przedstawienia dokumentów źródłowych mających zweryfikować jej obecną sytuację finansową. Zaniechanie przez stronę przedstawienia stosownych dokumentów uniemożliwiło organowi sądowemu rozpoznającemu wniosek o prawo pomocy ustalenie, czy wniosek ten opiera się na uzasadnionych podstawach. W orzecznictwie sądowym jednolicie wskazuje się, że strona występująca na drogę postępowania sądowego powinna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Udzielenie z budżetu państwa wsparcia w postaci przyznania stronie prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów zainicjowanego przez nią postępowania sądowego, zatem pomoc taka przysługuje nie osobom uznającym się za niezamożne, lecz takim, które fakt ten wykażą także stosownymi dokumentami (zob. postanowienie NSA z 22 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 21/15, z dnia 15 kwietnia 2015 r., II OZ 262/15). Z tych względów przyjąć należało, że osoba występująca z wnioskiem o prawo pomocy zobowiązana jest nie tylko do przedstawienia we wniosku wszelkich okoliczności odnoszących się do swojej sytuacji materialnej, ale także do udokumentowania tychże okoliczności. Nieustosunkowanie się przez skarżącą do wezwania sądowego w przedmiocie uzupełnienia wniosku o prawo pomocy skutkuje zatem brakiem możliwości prawidłowego ustalenia, czy partycypowanie przez skarżącą w kosztach postępowania poprzez samodzielne pokrycie tych kosztów jest rzeczywiście niemożliwe. W niniejszym postępowaniu, z przyczyn leżących po stronie skarżącej, niepotwierdzona została bowiem okoliczność nieosiągania przez skarżącą dochodów, niewyjaśniona pozostała również kwestia źródeł czerpania środków na wydatki konieczne (żywność, opłaty eksploatacyjne). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.