I SA/Wa 577/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędzia WSA Bożena Marciniak Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi A. L. w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 50/12 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącego A. L. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. L. skargą z dnia 8 lutego 2013 r. (data prezentaty) wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Prezydentowi W. za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 50/12. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia 2 grudnia 1991 r. w sprawie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem W uzasadnieniu skargi wskazał, że Prezydent W. nie wykonał wyroku Sądu z dnia 30 marca 2012 r. - mimo tego, iż termin wyznaczony przez Sąd już upłynął, gdyż akta sprawy zostały zwrócone organowi w dniu 27 czerwca 2012 r. Dlatego też pismem z dnia 3 stycznia 2013 r. skarżący wezwał organ do wykonania wyroku. W odpowiedzi na skargę z dnia 11 marca 2013 r. organ wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż w niniejszej sprawie Prezydent W. w dniu [...] grudnia 2012 r. wydał decyzję w przedmiotowej sprawie i przyznał spadkobiercom dawnych właścicieli odszkodowanie za powyższą nieruchomość w części działek ewidencyjnych [...] stanowiących własność W. Dodał, iż do rozpoznania pozostał jeszcze wniosek w części dotyczącej działki ewidencyjnej stanowiącej własność Skarbu Państwa. Podniósł również, że obecnie podejmowane są czynności mające na celu zabezpieczenie środków pieniężnych na wypłatę odszkodowania w tym zakresie. Następnie pismem z dnia 19 grudnia 2013 r. Prezydent W. poinformował Sąd, iż decyzją z dnia [...] października 2013 r. przyznał odszkodowanie za działkę ewidencyjną stanowiącą własność Skarbu Państwa. Decyzja jest prawomocna a odszkodowanie zostało już wypłacone w dniu [...] listopada 2013 r. – w związku z czym wnosi o nie wymierzanie grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi W. grzywny. Skarga ta została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Zgodnie natomiast z § 2 tęgo artykułu Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przy czym niewykonanie wyroku w rozumieniu tego przepisu ma miejsce zarówno wówczas, gdy organ ten w ogóle nie wykonał orzeczenia sądowego, jak również wówczas, gdy wprawdzie orzeczenie to wykonał, ale uczynił to z przekroczeniem wyznaczonego terminu i po wniesieniu skargi - jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 154 § 3 P.p.s.a. wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 marca 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 50/12 zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia 2 grudnia 1991 r. w sprawie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] (- w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem Zaznaczyć przy tym należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 27 czerwca 2012 r. – a więc dwumiesięczny termin wyznaczony przez Sad upłynął w dniu 27 sierpnia 2013 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia wniesienia skargi z 8 lutego 2013 r. - mimo uprzedniego wezwania organu przez skarżącego do wykonania prawomocnego wyroku - Prezydent W. nie rozstrzygnął przedmiotowej sprawy w całości. Decyzję dotyczącą przyznania odszkodowania za powyższą nieruchomość w części działek ewidencyjnych stanowiących własność W. wydał już w dniu [...] grudnia 2012 r., ale dopiero decyzją z dnia [...] października 2013 r. przyznał odszkodowanie za działkę ewidencyjną stanowiącą własność Skarbu Państwa - a więc po upływie ponad roku od wyznaczonego przez Sąd terminu. Skoro zaś Prezydent W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z dnia 30 marca 2012 r. sprawy nie załatwił, a rozstrzygnięcie podjął po wniesieniu niniejszej skargi, oznacza to, że wyroku tego nie wykonał. Wyrok ten wszak zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy (do czego doszło po wniesieniu skargi) ale i do dokonania tego w określonym w nim terminie. W tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów – niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych – w demokratycznym państwie prawnym nie może być w tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. Załatwienie natomiast przez organ administracji publicznej sprawy, w której pozostawał on w zwłoce, po wniesieniu skargi stanowi okoliczność, którą Sąd bierze pod uwagę przy wymiarze zasądzanej grzywny. Celem bowiem grzywny w takiej sytuacji jest wyłącznie ukaranie organu za niewykonanie orzeczenia sądowego w terminie wyznaczonym przez Sąd. W realiach niniejszej sprawy skład orzekający ocenił, iż wystarczająco represyjną funkcję spełni grzywna w wysokości 500 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej wart. 154 § 6 P.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia wielkości przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd. Jednocześnie, mając na uwadze treść art. 154 § 2 P.p.s.a., Sąd stwierdził, że w związku z wykonaniem już wyroku i powszechnie znanym faktem braku środków pieniężnych na wypłatę odszkodowań, bezczynność organu po wyroku Sądu z dnia 30 marca 2012 r. nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów sądowych orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.