I SA/Wa 59/08

WyrokWSA w Warszawie2009-02-03

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Mirosław Gdesz, Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości i ustaleniu odszkodowania, wydana na podstawie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, jest zgodna z prawem, jeśli skarżący kwestionuje wysokość ustalonego odszkodowania i zarzuca wadliwość operatu szacunkowego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzje o wywłaszczeniu i ustaleniu odszkodowania nie naruszają przepisów prawa. Postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte z zachowaniem wymogów ustawowych, a operat szacunkowy został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami, uwzględniając specyfikę wyceny nieruchomości przeznaczonych pod inwestycje drogowe. Sąd podkreślił, że kontrola sprawowana przez sądy administracyjne dotyczy legalności decyzji w dacie ich wydania, a nie późniejszych zdarzeń, takich jak cofnięcie wniosku o wywłaszczenie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. M. na decyzję Ministra Infrastruktury utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o wywłaszczeniu nieruchomości pod budowę drogi krajowej i ustaleniu odszkodowania. Skarżący kwestionował wysokość odszkodowania, zarzucał wadliwość operatu szacunkowego oraz nieobjęcie wykupem sąsiednich działek. Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody, wskazując na prawidłowość postępowania i wyceny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie Asesor WSA Mirosław Gdesz Asesor WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2009 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata S. M. prowadzącego Kancelarię Adwokacką w W., przy ulicy [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych. Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu odwołania J. M., decyzją z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] orzekającą o wywłaszczeniu za odszkodowaniem na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości położonej w gminie G., obręb [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność J. M. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2005 r., nr [...], utrzymaną w mocy decyzją Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] lutego 2006 r., nr [...], ustalił lokalizację dla inwestycji polegającej na budowie drogi krajowej Nr [...] klasy GP - na odcinku od skrzyżowania z ul. [...] w K. do granicy miasta oraz klasy [...] - na odcinku od granicy miasta do połączenia z istniejącą drogą krajową Nr [..] w m. [...], gm. [...]. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2007 r. orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości położonej w gminie G., obręb [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność J. M., przeznaczonej pod realizację powyższej inwestycji oraz ustalił odszkodowanie z tytułu wywłaszczenia w kwocie [...] zł na rzecz dotychczasowego właściciela nieruchomości. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł J. M., kwestionując wysokość ustalonego odszkodowania oraz zarzucając nieobjęcie wykupem pozostałych części nieruchomości i zaniechanie wykupienia przez inwestora sąsiednich działek gruntu w celu przeniesienia tam gospodarstwa rolnego objętego wywłaszczeniem. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że pismem z dnia 12 maja 2006 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, zwrócił się do J. M. z ofertą nabycia przedmiotowej nieruchomości. Wnioskiem z dnia 18 lipca 2006 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, wystąpił do Wojewody [...] o wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości, wskazując, iż nie doszło do nabycia przedmiotowego gruntu na drodze cywilnoprawnej. Wojewoda [...] w piśmie z dnia 1 sierpnia 2006 r., nr [...], wyznaczył stronie termin na zawarcie umowy sprzedaży przedmiotowej nieruchomości do dnia 1 września 2006 r. Wobec bezskutecznego upływu określonego terminu pismem z dnia 6 września 2006 r., nr [...], organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego. Mając na uwadze powyższe działania Minister uznał, że postępowanie w sprawie wywłaszczenia nieruchomości wszczęte zostało z zachowaniem wymogów z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.). Organ zauważył, że w dniu [...] lutego 2007 r. odbyła się rozprawa administracyjna, na której zapoznano strony z operatem szacunkowym sporządzonym w dniu [...] grudnia 2006 r. na zlecenie Wojewody [...] dla potrzeb postępowania wywłaszczeniowego. Organ wskazał, że odszkodowanie w niniejszej sprawie ustalone zostało w oparciu o przepis art. 18 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. Minister stwierdził, że biegły rzeczoznawca majątkowy na potrzeby przedmiotowego postępowania wywłaszczeniowego określił rynkową wartość nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha. Na stronie 12 przedmiotowego operatu wyliczono wartość końcową dla działki nr [...]. Jednakże zgodnie z pismem rzeczoznawcy majątkowego A. S. z dnia 27 września 2007 r. jest to omyłka pisarska bowiem wartość określona w operacie szacunkowym odnosi się do działki nr [...]. Wartość przedmiotowego gruntu oszacowano w podejściu porównawczym metodą korygowania ceny średniej. Autor operatu dokonał analizy transakcji nieruchomościami nabywanymi w celu realizacji inwestycji polegającej na budowie drogi krajowej Nr [...]. Monitoringiem objęto nieruchomości położone na terenie miejscowości C., które miały miejsce w 2006 r. (przedział transakcji: 18 maja 2006 r. - 9 sierpnia 2006 r.). Organ po dokonaniu analizy wykonanej wyceny wartości wywłaszczanej nieruchomości stwierdził, iż brak jest podstaw do uznania, że sporządzony przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego operat szacunkowy zawiera błędy. Zdaniem Ministra, subiektywne przekonanie strony, że wskazana w operacie cena za wywłaszczoną nieruchomość jest zbyt niska nie świadczy o wadliwości operatu szacunkowego, skoro odpowiada on warunkom określonym w przepisach art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i § 36 ust. 1 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.). Od decyzji Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2007 r. J. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się jej unieważnienia. W uzasadnieniu skargi J. M. wskazał, że dokumenty przekazane przez Wojewodę Ministrowi są fałszywe. W dniu 23 lutego 2007 r. nie odbyła się żadna rozprawa, ponieważ organ pierwszej instancji nie przygotował niezbędnej dokumentacji w tym zakresie. Skarżący podał, że organ nie informował go o podziale jego nieruchomości na trzy działki, ani nie pytał o zgodę. Nie było też żadnego pisma z dnia 12 maja 2006 r. o zamiarze kupna działki, a wycena działki odbyła się zza biurka, a rzeczoznawca nie dokonał oględzin działki. Skarżący oświadczył, że jego gospodarstwo jest jedynym źródłem utrzymania jego rodziny. Wskazał, iż cena gruntu winna być wolnorynkowa, a nie rynkowa i to właściciel, którego własność podlega konstytucyjnej ochronie, decyduje o jej wartości i cenie za jaką grunt można sprzedać. Skarżący, powołując się na zawarte w prasie wypowiedzi Wojewody [...] i Prezydenta Miasta K., stwierdził, że działki drożeją kwartalnie średnio o 15 %, a cena oferowana przez GDDKiA za 1 m2 gruntu, to cena z 2000 r. Na chwilę obecną ceny działek w C. wahają się od [...] do [...] zł za 1 m2, a zatem cena do przyjęcia, to cena 100 zł za m2. Skarżący zauważył, że działki przyległe do drogi nr [...] stają się bezwartościowe i bezużyteczne, ponieważ podlegają oddziaływaniu śmiercionośnych związków chemicznych. J. M. podniósł, że zwracał się do GDDKiA, Wojewody i Ministra, aby inwestor odkupił od jego sąsiadów działki nr: [...] położone przy jego działce nr [...] w celu przeniesienia tam gospodarstwa, skoro działki te leżą ugorem i nie nadają się pod zabudowę. Propozycja ta rozwiązała by całą sprawę, ale nie spotkała się z odzewem ze strony wyżej wymienionych instytucji. Skarżący zauważył, że działka nr [...], także inne działki przyległe do drogi nr [...] w rejonie prowadzonej inwestycji obecnie na wolnym rynku są warte około 1 milion zł. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas sprawie. W piśmie z dnia 29 stycznia 2008 r. skierowanym do Sądu J. M. wniósł o nakazanie Wojewodzie [...] powołanie niezależnego rzeczoznawcy majątkowego do wyceny działki nr [...] według obecnych cen wolnorynkowych obowiązujących w miejscowości C. W piśmie z dnia 24 lipca 2008 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad skierowanym do Sądu poinformował, że pismem z dnia 4 lipca 2008 r. skierowanym do Wojewody [...] wycofał swój wniosek z dnia 18 lipca 2006 r. o wywłaszczenie działki nr [...]. Generalny Dyrektor podał, że skoro obecnie grunt jest przedmiotem toczącego się na nowych zasadach postępowania o ustalenie lokalizacji inwestycji, w wyniku którego dojdzie do przeniesienia własności przedmiotowego gruntu na rzecz Skarbu Państwa, to postępowanie wywłaszczeniowe staje się bezprzedmiotowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest uzasadniona. W pierwszej kolejności należy odnieść się do zgłoszonego na rozprawie wniosku J. M. o umorzenie postępowania sądowego wobec cofnięcia przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad – dalej GDDKiA wniosku o wywłaszczenie działki nr [...], co wynika ze złożonego do akt sądowych pisma GDDKiA z dnia 24 lipca 2008 r. (k-58). Sąd stwierdza, że wniosek ten nie mógł być uwzględniony. Uszło uwadze skarżącego, że wojewódzkie sądy administracyjne sprawują w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy istniejący w dniu wydania zaskarżonej decyzji (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Dla sprawy nie ma zatem znaczenia fakt cofnięcia przez GDDKiA wniosku wywłaszczeniowego, dopiero po zakończeniu postępowania wywłaszczeniowego i po wniesieniu skargi sądowej (pismem z dnia 4 lipca 2008 r.), skoro decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2007 r. i decyzja wywłaszczeniowa Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. nadal pozostają w obrocie prawnym. Obecny na rozprawie ze swym pełnomocnikiem skarżący potwierdził, że nie otrzymał decyzji, na podstawie których ustał by byt prawny decyzji wydanych w sprawie wywłaszczeniowej, a obecnie kontrolowanych przez Sąd. Istnienia decyzji wycofujących z obrotu prawnego wyżej wymienione decyzje nie potwierdził też Minister Infrastruktury, do którego Sąd skierował przed rozprawą pismo GDDKiA z dnia 24 lipca 2008 r. Obowiązujący po dniu 15 grudnia 2006 r. zmieniony stan prawny w zakresie realizacji inwestycji drogowych również nie zawiera przepisów o utracie mocy decyzji wydanych w sprawie o wywłaszczenie. Przechodząc zaś do meritum sprawy Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. nie naruszają przepisów prawa, w stopniu nakazującym ich wycofanie z obrotu prawnego. W niniejszej sprawie podstawę prawną stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, w brzmieniu obowiązującym do dnia 16 grudnia 2006 r., co wynika z art. 5 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 80. poz. 721 ze zm.). W sprawach nieuregulowanych w tej pierwszej ustawie, zgodnie z jej art. 23, stosuje się przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) – zwanej dalej ugn. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, w odniesieniu do nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe, następuje na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad – dalej GDDKiA, po bezskutecznym upływie terminu do zawarcia umowy, o której mowa w art. 13 ust. 1, wyznaczonego przez wojewodę na piśmie właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu tych nieruchomości. Termin ten nie może być krótszy niż 30 dni od dnia otrzymania przez właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości pisemnej oferty GDDKiA dotyczącej zawarcia umowy. Stosownie zaś do treści art. 16 ust. 1 i 2 tej ustawy postępowanie wywłaszczeniowe wszczyna, na wniosek GDDKiA, i wydaje decyzje w jego toku wojewoda. Decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości, poza elementami określonymi w przepisach odrębnych, określa termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. Termin ten nie może być krótszy niż 30 dni od dnia doręczenia decyzji właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości. Według zaś art. 18 ust. 1 i 2 tej ustawy wysokość odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość ustala się według jej stanu na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi i według jej wartości rynkowej w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości. Wartość nieruchomości określają rzeczoznawcy majątkowi, o których mowa w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie wskazane wyżej wymogi zostały spełnione. Z akt sprawy wynika bowiem, że wywłaszczenie działki nr [...] nastąpiło na cel publiczny – rozbudowę drogi krajowej Nr [...], co wynika z zaopatrzonej rygorem natychmiastowej wykonalności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r. ustalającej lokalizację dla inwestycji polegającej na budowie drogi krajowej Nr [...] klasy [...] - na odcinku od skrzyżowania z ul. [...] w K. do granicy miasta oraz klasy S - na odcinku od granicy miasta do połączenia z istniejącą drogą krajową Nr [...] w m. C., gm. G.. GDDKiA przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego przedstawił właścicielowi gruntu J. M. dwukrotnie ofertę nabycia działki nr [...] w drodze umowy (pismo GDDKiA z dnia 12 maja 2006 r. i 4 lipca 2006 r. ), a po bezskutecznym upływie terminu do zawarcia umowy (pismo Wojewody [...] z dnia 1 sierpnia 2006 r.) organ wywłaszczeniowy, na skutek wniosku GDDKiA z dnia 18 lipca 2006 r., pismem z dnia 6 września 2006 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego. Zawiadomienie skarżący otrzymał w dniu 11 września 2006 r. W dniu 20 grudnia 2006 r., po przeprowadzeniu w dniu 16 grudnia 2006 r. oględzin nieruchomości, rzeczoznawca majątkowy A. S. sporządziła wycenę dla działki nr [...] i dostarczyła ją organowi w dniu 9 stycznia 2007 r. (protokół odbioru operatu szacunkowego). W dniu 23 lutego 2007 r. Wojewoda [...] przeprowadził rozprawę z udziałem J. M. i pełnomocnika GDDKiA. Z protokołu rozprawy wynika, że organ umożliwił skarżącemu zapoznanie się z operatem szacunkowym, lecz ten stwierdził, że sprzeda grunt za cenę 80 zł za 1 m2, ale pod warunkiem wykupu także gruntu znajdującego się poza pasem drogowym. W dniu [...] marca 2007 r. Wojewoda [...] wydał decyzję o wywłaszczeniu przedmiotowego gruntu i ustaleniu odszkodowania zawierającą elementy, o których mowa w art. 107 § 1 i 3 KPA, art. 119 ust. 1 ugn i 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. Minister Infrastruktury, w trybie art. 136 KPA uzupełnił postępowanie dowodowe o przedstawioną w piśmie z dnia 27 września 2007 r. odpowiedź rzeczoznawcy majątkowego na przedstawione przez organ odwoławczy pytanie odnośnie prawidłowości sporządzonego operatu szacunkowego. W dniu 28 listopada 2007 r. organ odwoławczy wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Minister zbadał prawidłowość przeprowadzenia postępowania wywłaszczeniowego i tryb ustalenia odszkodowania. Zdaniem Sądu, za prawidłowe należało też uznać stanowisko organów, że w niniejszej sprawie wycenę nieruchomości przeprowadzono zgodnie z wymogami art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. (według stanu faktycznego nieruchomości istniejącego na gruncie w dniu wydania decyzji lokalizacyjnej) szacując grunt przeznaczony pod drogi publiczne, w podejściu porównawczym, metodą korygowania ceny średniej, przyjmując do porównań więcej niż kilkanaście nieruchomości z miejscowości będącej przedmiotem wyceny, a więc z zachowaniem reguł określonych w 154 ust. 1 ugn i § 4 ust. 4 § 36 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Operat szacunkowy z dnia 7 maja 2007 r. był ważny w dniu wydania zaskarżonej decyzji, w rozumieniu art. 156 ust. 3 ugn i zawierał elementy o których mowa w § 56 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. Z wyceny wynika bowiem, że rzeczoznawca przy szacowaniu gruntu miał na uwadze atrakcyjne położenie nieruchomości, tj. położenie nieruchomości w terenie stanowiącym rekreacyjne zaplecze stolicy regionu (pkt 2.4. operatu), ale też przy szacowaniu wziął pod uwagę gorszy dostęp nieruchomości do infrastruktury technicznej, brak dostępu do drogi oraz to, że grunt jest niezagospodarowany i niezabudowany (pkt 2.4. i pkt 4.1.2. operatu). Cenę rynkową 1 m2 działki nr [...] rzeczoznawca ustalił porównując nieruchomości objęte transakcjami w większości z drugiej połowy 2006 r. ustalając wartość 1 m2 przedmiotowego gruntu na 53,22 zł. Otrzymana kwota mieści się więc w zakresie cen gruntów przyjętych do porównań (cena min. [...] zł – cena maks. [...] zł.). Odnosząc się do przedstawionych w skardze zarzutów Sąd zauważa, że dla sprawy nie mają znaczenia podawane przez skarżącego ceny rynkowe nieruchomości uzyskiwane w normalnym obrocie cywilnoprawnym pomiędzy równorzędnymi i niezależnymi od siebie podmiotami (od [...] do [...] zł za 1 m2). Skarżący nie uwzględnił tego, że w niniejszej sprawie celem wyceny nie było określenie wartości gruntu w celu jego sprzedaży, a więc uzyskania przez strony umowy przysporzenia majątkowego, ale celem tym było określenie wartości rynkowej gruntu przeznaczonego na inny, szczególny cel – pod inwestycję drogową. W tym drugim zaś przypadku rzeczoznawca majątkowy musiał zastosować się do treści przepisu § 36 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego, tj. zastosować przy wycenie podejście porównawcze przyjmując do porównań tylko i wyłącznie ceny transakcyjne gruntów uzyskiwane przy sprzedaży gruntów przeznaczonych pod drogi publiczne. W tej sytuacji normalną rzeczą jest to, że grunt, w stosunku do którego wydano decyzję o lokalizacji inwestycji drogowej ma dużo mniejszą wartość, niż ten nieobjęty realizacją celu publicznego, który można sprzedać na cele rekreacyjne, czy budowlane. Trudno bowiem znaleźć nabywcę na grunt, który i tak nie będzie mu służył, a w niedalekiej przyszłości będzie częścią drogi publicznej i stanie się własnością Skarbu Państwa. W tej sytuacji subiektywne przekonanie skarżącego o zaniżonej wartości gruntu wyliczonej w operacie, nie poparte przy tym kontrwyceną gruntu przeznaczonego pod drogi publiczne, nie mogło świadczyć o wadliwości wyceny działki nr [...] dokonanej przez rzeczoznawcę majątkowego. Sąd nie mógł zaś uwzględnić wniosku skarżącego o nakazanie Wojewodzie [...] powołania niezależnego rzeczoznawcy majątkowego do wyceny działki nr [...] według obecnych cen wolnorynkowych obowiązujących w miejscowości C., ponieważ – jak wyżej wspomniano - sąd administracyjny dokonuje jedynie kontroli legalności wydanych w sprawie decyzji. Sąd administracyjny orzeka na podstawie przedłożonych przez organ administracji akt sprawy (art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej Ppsa. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem J. M., że na organie wywłaszczeniowym ciążył obowiązek rozstrzygnięcia kwestii wykupu przez GDDKiA pozostałej części dawnej działki nr [...], która – zdaniem skarżącego – utraciła dla niego znaczenie i nie może dalej przez niego wykorzystywana zgodnie z przeznaczeniem. Sąd zauważa, że żądanie nabycia przez GDDKiA części nieruchomości, w warunkach określonych w art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. nie jest elementem administracyjnego postępowania wywłaszczeniowego i nie podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej. Roszczenie o wykup całej nieruchomości ma bowiem charakter cywilnoprawny, dlatego też może być dochodzone tylko i wyłącznie w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym (por. postanowienie NSA z dnia 28 października 2005 r., sygn. akt I OW 215/05, opubl. Legalis; postanowienie NSA z dnia 11 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 584/07, niepubl.). Jeżeli zaś chodzi o podnoszony w sprawie zarzut niewykupienia przez inwestora działek gruntu od sąsiadów celem przeniesienia tam przez skarżącego gospodarstwa, to trzeba wskazać, że GDDKiA jako centralny organ administracji drogowej realizuje zadania publiczne w zakresie dróg publicznych i nabywa grunty w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa na cele budowy dróg publicznych (art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r.), a nie w celu ich odsprzedaży podmiotom prywatnym. Co prawda GDDKiA może nabywać grunty położone poza pasem inwestycji celem ich zamiany na grunty położone w pasie drogowym (art. 13 ust. 2 tej ustawy), lecz jest to pozostawione uznaniu tego organu ("może nabywać"). Zdaniem Sądu, kwestia ta wykracza jednak poza przedmiot administracyjnego postępowania wywłaszczeniowego. Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 Ppsa orzekł jak w sentencji wyroku. O zwrocie należnych pełnomocnikowi skarżącego nieopłaconych kosztów zastępstwa prawnego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 250 Ppsa w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło