I SA/Wa 607/06

WyrokWSA w Warszawie2006-05-04

Skład orzekający: Monika Nowicka, Agnieszka Miernik, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy przyznającą stypendium szkolne w zaniżonej wysokości, pomijając zapisy regulaminu rady gminy określające sposób ustalania jego wysokości?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy obu instancji błędnie ustaliły wysokość przyznanego stypendium szkolnego, naruszając tym samym przepisy ustawy o systemie oświaty oraz uchwalony na jej podstawie regulamin rady gminy. Pominięcie przez organy postanowień regulaminu stanowiło naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
M. P. złożyła wniosek o przyznanie stypendium szkolnego dla córki. Wójt Gminy przyznał świadczenie w niższej kwocie niż wnioskowana, powołując się na kryterium dochodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Wójta w mocy. M. P. zaskarżyła decyzję SKO do WSA, zarzucając pominięcie postanowień regulaminu rady gminy dotyczącego wysokości stypendium.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Nowicka asesor WSA Agnieszka Miernik asesor WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Protokolant Rafał Puścian po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 maja 2006r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2006r. nr [...] w przedmiocie przyznania stypendium szkolnego 1 uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2005r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., nr [...] orzekającą o przyznaniu K. P. pomocy materialnej o charakterze socjalnym w postaci stypendium szkolnego na częściowe pokrycie wydatków związanych z zakupem [...] i [...] w kwocie [...] zł. Z ustaleń organu wynika następujący stan sprawy: Wnioskiem z dnia [...] listopada 2005 r. M. P. wystąpiła o przyznanie stypendium szkolnego w formie świadczenia finansowego na zakup [...] i [...] dla córki K. uczennicy szkoły podstawowej. We wniosku M. P. oświadczyła, iż jej rodzina składa się z 4 osób, pozostających we wspólnym gospodarstwie domowy. Łączny miesięczny dochód rodziny wynosi [...] zł, co daje średnio [...] zł na osobę. Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. przyznał wnioskowane świadczenie w kwocie [...] zł. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, iż wnioskodawczyni spełniała kryterium dochodowe wynikające z art. 90d ust. 7 ustawy o systemie oświaty, co uprawniało ją do otrzymania pomocy materialnej o charakterze socjalnym w postaci stypendium szkolnego. M. P. odwołała się od powyższej decyzji podnosząc, że nie zgadza się z wysokością przyznanego świadczenia, bowiem obowiązujący regulamin udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy [...] uprawnia ją do otrzymania stypendium szkolnego w wyższej kwocie niż została jej przyznana. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania, decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. utrzymało zaskarżoną decyzje w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 90d ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (j.t. Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) stypendium szkolne może otrzymać uczeń znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, wynikającej z niskich dochodów na osobę w rodzinie, w szczególności gdy w rodzinie tej występuje: bezrobocie, niepełnosprawność, ciężka lub długotrwała choroba, wielodzietność, brak umiejętności wypełniania funkcji opiekuńczo - wychowawczych, alkoholizm lub narkomania, a także gdy rodzina jest niepełna lub wystąpiło zdarzenie losowe, z zastrzeżeniem ust. 12. Art. 90d ust. 7 ustawy stanowi, że miesięczna wysokość dochodu na osobę w rodzinie ucznia uprawniająca do ubiegania się o stypendium szkolne nie może być większa niż kwota, o której mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), tj. 316 zł. Z akt sprawy natomiast wynikało, że miesięczny dochód na osobę w rodzinie państwa P. wyniósł [...] zł. Ponadto art. 90d ust. 9 ustawy o systemie oświaty stanowi, że stypendium szkolne nie może być niższe miesięcznie niż 80 % kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, ze zm.) i nie może przekraczać miesięcznie 200 % kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, tj. 56 zł. Przyznane stypendium w kwocie [...]zł stanowi 80% kwoty wynikającej z art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zatem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej przez M. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca podniosła, że zaskarżona decyzja została wydana z pominięciem postanowień regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy [...] z dnia [...] marca 2005 r. Do skargi została dołączona kserokopia przedmiotowego regulaminu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało w całości swoje stanowisko zawarte w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza zarówno przepisy prawa materialnego, jak i postępowania administracyjnego, co miało wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowi ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.). Zgodnie z art. 90d ust. 1 i 2 pkt 1 ww. ustawy stypendium szkolne może otrzymać uczeń znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, wynikającej z niskich dochodów na osobę w rodzinie (...);stypendium może być udzielane uczniom w formie: 1) całkowitego lub częściowego pokrycia kosztów udziału w zajęciach edukacyjnych, w tym wyrównawczych, wykraczających poza zajęcia realizowane w szkole w ramach planu nauczania, a także udziału w zajęciach edukacyjnych realizowanych poza szkołą, 2) pomocy rzeczowej o charakterze edukacyjnym, w tym w szczególności zakupu podręczników. Powołany przepis w ust. 7 stanowi, że miesięczna wysokość dochodu na osobę w rodzinie ucznia uprawnionego do ubiegania się o stypendium szkolne nie może być większa niż kwota, o której mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), tj. 316 zł. Jak wynika z materiału dokumentacyjnego, dochód na osobę w rodzinie skarżącej wynosi [...] zł i jest niższy od kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, a zatem bezsprzecznie uprawnia do ubiegania się o przyznanie pomocy materialnej. Przepis art. 90d ust. 9 ustawy o systemie oświaty stanowi, że stypendium szkolne nie może być niższe miesięcznie niż 80 % kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) i nie może przekraczać miesięcznie 200% kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy. Ustawodawca, mocą przepisu art. 90f tej ustawy, zobowiązał radę gminy do uchwalenia regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy, w którym kierując się celami pomocy materialnej o charakterze socjalnym, należy określić w szczególności: 1) sposób ustalania wysokości stypendium szkolnego w zależności od sytuacji materialnej uczniów i ich rodzin oraz innych okoliczności, o których mowa w art. 90d ust. 1; 2) formy, w jakich udziela się stypendium szkolnego w zależności od potrzeb uczniów zamieszkałych na terenie gminy; 3) tryb i sposób udzielania stypendium szkolnego; 4) tryb i sposób udzielania zasiłku szkolnego w zależności od zdarzenia losowego. Z treści skargi oraz powołanej w decyzji organu I instancji podstawy prawnej wynika, iż regulamin, o którym mowa w art. 90f ustawy o systemie oświaty, został uchwalony przez Radę Gminy [...]. M. P. załączyła do skargi kopię "Regulaminu Udzielania Pomocy Materialnej o Charakterze Socjalnym dla Uczniów Zamieszkałych na Terenie Gminy [...]" stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2005 r., nr [...]. W § 10 pkt 1 wymienionego regulaminu próg minimalny i maksymalny stypendium szkolnego ustalono w sposób analogiczny do unormowania określonego w art. 90d ust. 9 ustawy o systemie oświaty. Natomiast w pkt 3 tego § zawarto zapis: "ustala się wysokość stypendium w zależności od dochodu: – dochód do 50% kryterium dochodowego – 120% zasiłku rodzinnego, – dochód od 50% do 75% kryterium dochodowego – 100% zasiłku rodzinnego, – dochód od 75% do 100% kryterium dochodowego – 80% zasiłku rodzinnego". W świetle powyższych uregulowań należy wskazać, że skarżąca uzyskując dochód w wysokości [...] zł na osobę w rodzinie mieści się w przedziale od 50% do 75% kryterium dochodowego (od 158 zł do 237zł), co uprania do stypendium szkolnego w wysokości 100% kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, tj. 56 zł. W związku z powyższym należy stwierdzić, że Wójt Gminy [...] przyznając skarżącej stypendium szkolne w kwocie [...] zł błędnie ustalił jego wysokość i zaniżył kwotę przysługującego świadczenia, co spowodowało naruszenie art. 90f ustawy o systemie oświaty w związku z § 10 pkt 3 załącznika do uchwały Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2005 r., nr [...]. Natomiast całkowite pominięcie przez orany obu instancji w toku postępowania administracyjnego postanowień ww. regulaminu spowodowało naruszenie art. 7, 77 § 1 k.p.a. Rozpoznając ponownie sprawę organ zobowiązany jest ustalić uprawnienia skarżącej do stypendium szkolnego zarówno w oparciu o przepisy ustawy o systemie oświaty, jak i "Regulamin Udzielania Pomocy Materialnej o Charakterze Socjalnym dla Uczniów Zamieszkałych na Terenie Gminy [...]" stanowiący załącznik nr 1 do uchwały Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2005 r., nr [...]. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło