I SA/Wa 650/15
WyrokWSA w Warszawie2015-06-30
Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska – Jaroszewicz, Gabriela Nowak, Elżbieta Sobielarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu, a jedynie przedstawiła swoją trudną sytuację materialną?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ strona otrzymała decyzję w określonym dniu, a odwołanie wniosła po upływie ustawowego terminu. Brak formalnego wniosku o przywrócenie terminu, nawet w sytuacji przedstawienia trudnej sytuacji materialnej, uniemożliwia jego przywrócenie, co zgodnie z art. 134 k.p.a. obliguje organ do wydania postanowienia o uchybieniu terminu.Stan faktyczny
A. D. złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta O. odmawiającej przyznania zasiłku rodzinnego. Decyzja organu I instancji została doręczona skarżącej 6 października 2014 r., a odwołanie wniosła 28 stycznia 2015 r. Organ odwoławczy uznał, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, a skarżąca nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska – Jaroszewicz (spr.) Sędziowie WSA Gabriela Nowak WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi A. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., [...], Prezydent Miasta O. orzekł o odmowie przyznania A. D. świadczenia w formie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłków rodzinnych z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dzieci K. M. i I. D.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że rodzina składa się z czterech osób, zatem miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie wynosi 617,45 zł i przekracza kryterium dochodowe 574,00 zł uprawniające rodzinę do korzystania ze świadczeń rodzinnych o kwotę 43,45 zł, a kwota przekroczenia jest niższa od kwoty najniższego zasiłku rodzinnego – 77,00 zł. W związku z powyższym odmówiono przyznania ww. świadczenia.
Na skutek odwołania A. D. od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z treścią art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Z akt sprawy wynika, że A. D. decyzję Prezydenta Miasta O. z dnia [...] kwietnia 2014 r., odebrała w dniu 6 października 2014 r., co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru. W związku z tym w ocenie organu termin na wniesienia odwołania od powyższej decyzji upłynął w dniu 20 października 2014 r. (błędnie wskazano 2015 r.). Natomiast ww. odwołanie zostało złożone w organie I instancji w dniu 28 stycznia 2015 r., a więc ze znacznym przekroczeniem ustawowego terminu do jego złożenia. Jednocześnie Kolegium wskazało, że A. D. została prawidłowo pouczona w zaskarżonej decyzji o sposobie i terminie jej zaskarżenia. Organ wskazał również, że skarżąca w złożonym odwołaniu nie zwróciła się również o przywrócenie na podstawie art. 58 k.p.a. terminu do wniesienia odwołania.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła A. D. W uzasadnieniu swojej skargi przedstawiła swoją trudną sytuację materialną, wnosząc o przyznanie jej zasiłku rodzinnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji stronie służy odwołanie. Stosownie natomiast do treści art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
Organ odwoławczy przed rozpoznaniem odwołania pod względem merytorycznym, zobowiązany jest zatem zbadać, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione w terminie przewidzianym w art. 129 § 2 k.p.a. Uchybienie ustawowego terminu powoduje natomiast bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu pierwszej instancji, co w konsekwencji wyłącza dopuszczalność jej skontrolowania w postępowaniu odwoławczym.
W przypadku gdy w postępowaniu wstępnym okaże się, że odwołanie zostało wniesione po terminie, organ administracji wydaje na podstawie art. 134 k.p.a. postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie takie jest ostateczne.
Z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy wynika, że A. D. odwołała się od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] września 2014 r. w sprawie odmowy świadczeń rodzinnych na dzieci, którą otrzymała w dniu 6 października 2014 r., o czym świadczy znajdujące się w aktach administracyjnych zwrotne potwierdzenie odbioru tej decyzji. Skuteczności dokonanego doręczenia skarżąca nie kwestionuje.
Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o przysługującym odwołaniu oraz o sposobie i terminie jego wniesienia. Tymczasem skarżąca odwołanie od powyższej decyzji złożyła dopiero w dniu 28 stycznia 2015 r.
Z zestawienia dat otrzymania przez skarżącą kwestionowanej przez nią decyzji z dnia [...] września 2014 r. r. i wniesienia przez nią odwołania od tej decyzji bezspornie wynika zatem, że odwołanie to złożone zostało z uchybieniem ustawowego terminu wynikającego z treści art. 129 § 2 k.p.a.
Powyższe obligowało organ do wydania na podstawie art. 134 k.p.a. postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.
Organ, zdaniem Sądu, nie uchybił także treści przepisu art. 58 k.p.a. Z jego brzmienia jednoznacznie wynika bowiem, że przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić wyłącznie na prośbę zainteresowanego, przy czym zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że prośba ta nie może być prośbą dorozumianą. Instytucja przywrócenia terminu oparta jest bowiem na zasadzie skargowości co oznacza, że wnoszący podanie musi w sposób nie budzący wątpliwości domagać się przywrócenia uchybionego terminu. Odwołanie A. D. nie zawiera takiego żądania. Nawet gdyby domniemywać, że celem strony było przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wniosek taki, w przypadku gdy nie złożono go w oddzielnym piśmie, powinien wynikać wprost z treści odwołania, a nie być ustalany przez organ w sposób pośredni, w tym w procesie domysłów. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego organ nie tylko nie ma obowiązku, ale nawet prawa wyjaśniać, dlaczego doszło do uchybienia terminu, czy nastąpiło to z winy strony i czy miała ona świadomość uchybienia terminu, a jeżeli tak, to czy chce wystąpić z wnioskiem o jego przywrócenie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt I OSK 1285/07; z dnia 17 listopada 2010 r. sygn. akt I OSK 137/10).
Mając powyższe na uwadze uznać należało, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zasadnie przyjęło, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. Zasadne tym samym było - przy braku prośby o przywrócenie terminu – wydanie postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a.
W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło