I SA/Wa 71/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. Z., M. Z., M. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania pierwszej instancji w całości 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A. Z., uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Nie zgadzając się z powyższą decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi skargę z dnia [...] grudnia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. Z., działający w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik pozostałych skarżących: M. Z., M. Z. oraz M. Z. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W piśmie z dnia [...] stycznia 2015 r. A. Z. wskazał, że M. Z. nie żyje. Następnie w dniu [...] kwietnia 2015 r. Urząd Stanu Cywilnego w [...] nadesłał odpis skrócony aktu zgonu nr [...] M. Z., z którego wynika, że M. Z. zmarła w dniu [...] października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona, choć z innych przyczyn niż w niej wskazane. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako: "Ppsa"), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z akt sądowych rozpoznawanej sprawy wynika, że strona postępowania administracyjnego M. Z. zmarła w dniu [...] października 2014 r. w [...]. Wobec tego bezspornym jest, że zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], została skierowana do osoby zmarłej. Należy podkreślić, że wydanie rozstrzygnięcia w stosunku do osoby zmarłej stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Status strony przysługujący osobie fizycznej wygasł bowiem z chwilą jej śmierci. Oznacza to, że w stosunku do osób zmarłych nie można prowadzić postępowań i wydawać postanowień. Skoro doszło do wydania rozstrzygnięcia w stosunku do osoby zmarłej należało przyjąć, że jest ono obarczone wadą nieważności i powinno być usunięte z obrotu prawnego, aby nie wywoływało skutków prawnych (por. wyroki NSA: z dnia 27 kwietnia 1983 r., sygn. akt II SA 261/83, LEX 10693; z dnia 14 listopada 2001 r. sygn. akt I SA 2462/99, LEX 82653). Takie naruszenie prawa obligowało Sąd do uwzględnienia skargi, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało, czy nie miało wpływu na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 27 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 151/09; dostępny na http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie miało przy tym znaczenia, czy organ prowadząc postępowanie wiedział, że osoba będąca dotychczas stroną postępowania nie żyje, czy też takiej wiedzy nie posiadał. Organ powinien w sposób prawidłowy, na każdym etapie postępowania mieć aktualną wiedzę na temat kręgu podmiotów mających interes prawny w postępowaniu (art. 61 § 4 w zw. z art. 10 § 1 Kpa). Wobec tego, że zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi obarczona była wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, Sąd nie kontrolował zaskarżonej decyzji, z punktu widzenia jej merytorycznej zasadności. W ponownie prowadzonym postępowaniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi winien uwzględnić podniesioną wyżej okoliczność i stosując się do warunkujących prawidłowość postępowania administracyjnego przepisów i zasad postępowania wydać rozstrzygnięcie odpowiadające prawu. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 Ppsa orzekł, jak w sentencji wyroku.