I SA/Wa 717/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2017 r. sprawy ze skargi M. R. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 733/14 oddala skargę M. R. (dalej: skarżąca), skargą z dnia 15 listopada 2016 r. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w związku z niewykonaniem przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 733/14. Wyrokiem tym Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomości położone w W. przy ul. [...], oznaczone jako osada włościańska zapisana w tabeli likwidacyjnej wsi [...] pod nr [...] działka nr [...], nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a w pozostałym zakresie umorzył postępowanie sądowe. Z uzasadnienia wyroku wynika, że powodem umorzenia postępowania w części odnoszącej się do zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, było wydanie przez Prezydenta [...] postanowienia z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...], zawieszającego z urzędu postępowanie. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. nr [...] uchylił postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2015 r. o zawieszeniu postępowania. Pomimo wydania przez Wojewodę postanowienia z [...] września 2015 r., Prezydent nie wydał żądanej decyzji i nie podjął żadnych czynności w przedmiocie poinformowania zainteresowanych o przyczynach niezałatwienia sprawy. Wobec powyższego skarżąca wniosła o: wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny, stwierdzenie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miał a miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezydent wniósł o jej odrzucenie z uwagi na to, iż Sąd wyrokiem z 13 lutego 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 733/14 umorzył postępowanie sądowe, nie wyznaczając organowi terminu zakończenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 733/14, stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomości położone w W. przy ul. [...], oznaczone jako osada włościańska zapisana w tabeli likwidacyjnej wsi [...] pod nr [...] działka nr [...], nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu. Wniesienie skargi na podstawie art. 154 p.p.s.a. związane jest z bezczynnością lub przewlekłym prowadzeniem postępowania przez organ i możliwe jest w przypadku niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Przez pojęcie "niewykonanie wyroku" należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego, mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem. Niewykonanie wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania ma miejsce w przypadku bezskutecznego upływu terminu wyznaczonego przez sąd na wydanie aktu lub dokonanie czynności. Mamy z tym do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany przez prawomocny wyrok sądu administracyjnego, w którym sąd ten uwzględnił skargę na bezczynność organu lub skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązał organ do wydania aktu, interpretacji albo dokonania czynności we wskazanym przez siebie terminie lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, a organ administracji publicznej tego obowiązku nie wykonał. Niewykonanie wyroku może polegać na pozostawaniu w bezczynności, pozostawaniu w stanie przewlekłości w prowadzeniu postępowania, w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie prawem przewidzianej. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, albowiem wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 733/14, umorzono na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. postępowanie zainicjowane skargą w części odnoszącej się do zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Z tego wynika, że we wskazanym wyroku sąd nie zobowiązał organu do załatwienia sprawy wyznaczając mu odpowiedni do tego termin, albowiem jak wynika z uzasadnienia wskazanego wyroku, w toku postępowania sądowoadministracyjnego organ wydał postanowienie z dnia [...] lutego 2015 r. o zawieszeniu z urzędu postępowania. Stan ten uwzględnił orzekający wówczas sąd administracyjny i podjął stosowne do tego rozstrzygnięcie procesowe. Dalsze losy postanowienia z dnia [...] lutego 2015 r. w administracyjnym toku instancji nie mają wpływu na ocenę wykonalności wyroku w sprawie o sygn. akt I SAB/Wa 733/14. Umorzenie postępowania ze skargi na bezczynność oznaczało w sprawie tyle, że w dacie orzekania nie było podstaw do zobowiązywania organu do podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie. W konsekwencji, wyroku powyższego wydanego w sprawie o sygn. akt I SAB/Wa 733/14 w części odnoszącej się do umorzenia postępowania w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, jak również w zakresie stwierdzenia, że bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nie można uznać za uwzględnienie skargi na bezczynność. Rozstrzygnięcie takie nie rodzi również po stronie organu obowiązku podjęcia czynności zmierzających do załatwienia sprawy, albowiem przyczyną umorzenia postępowania było wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania. W sytuacji, w której wyrokiem nie zobowiązano organu do załatwienia sprawy administracyjnej w określonym terminie, ale umorzono postępowanie w tym zakresie, nie ma przesłanek do egzekwowania takiego rozstrzygnięcia, co czyni taki wyrok niewykonalnym, choć wywołującym skutki prawne. "Wykonalność" w takim znaczeniu jest pewną właściwością orzeczenia, oznaczającą jego zdatność do wykonania, natomiast "wykonanie" jest swoistym skutkiem wypływającym z wykonalności, a polegającym na bezpośredniej realizacji orzeczenia. Skoro zatem wyrok z jednej strony nie uwzględnia skargi w zakresie żądanego przez stronę skarżącą zobowiązania organu do załatwienia sprawy, a z drugiej nie nadaje się do wykonania przez organ administracji to nie można stosować do niego sankcji z art. 154 § 1 p.p.s.a. Zaznaczyć wymaga, że brak możliwości uwzględnienia skargi o wymierzenie organowi grzywny z tytułu niewykonania wyroku sądu nie wpływa na możliwość wykonywania przez skarżącą innych uprawnień procesowych w administracyjnym toku instancji w sprawie oraz korzystania z instrumentów prawnych służących do dyscyplinowania organów administracji orzekających w sprawie, w tym na możliwość wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.