I SA/Wa 760/13
WyrokWSA w Warszawie2013-08-29
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Emilia Lewandowska, Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, wydane z naruszeniem prawa (pominięcie strony postępowania), podlega wykonaniu, jeśli mimo wadliwości proceduralnej, ponowne postępowanie nie mogłoby doprowadzić do innego merytorycznego rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Sąd stwierdził wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem prawa, ponieważ organ odwoławczy pominął stronę postępowania (A.R.) i nie doręczył mu postanowienia. Niemniej jednak, sąd uznał, że wadliwość ta pozostaje bez wpływu na merytoryczną treść postanowienia, gdyż odwołanie zostało wniesione po terminie. W związku z tym, istniała negatywna przesłanka wznowienia postępowania (art. 146 § 2 kpa), co skutkowało stwierdzeniem, że postanowienie nie podlega wykonaniu, ale nie zostało uchylone.Stan faktyczny
Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez A.V. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2010 r. odmawiającej potwierdzenia prawa do rekompensaty. A.V. wniósł odwołanie osobiście w urzędzie w dniu 5 października 2010 r., podczas gdy termin upływał 4 października 2010 r. A.V. zaskarżył postanowienie, podnosząc, że sprawa polega na nieporozumieniu. W trakcie postępowania sądowego ustalono, że zmarła strona postępowania K.W. nie miała ustanowionego spadkobiercy A.R., któremu nie doręczono postanowienia Ministra Skarbu Państwa.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem prawa; 2. Stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant: referent stażysta Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi A.V. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. stwierdza wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem prawa; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.
I SA/Wa 760/13
UZASADNIENIE
Minister Skarbu Państwa, postanowieniem z [...] grudnia 2010 r. [...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez A.V. odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] września 2010 r. nr [...] odmawiającej potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez M.V. i B.R. nieruchomości w miejscowości W., powiat [...] dawne województwo [...].
Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że decyzja Wojewody [...] z [...] września 2010 r. została wysłana listem poleconym i odebrana przez A.V. w dniu 20 września 2010 r. Zgodnie z art. 129 § 2 kpa termin 14 dni na wniesienie odwołania upływał z dniem 4 października 2010 r. A.V. odwołanie od decyzji z [...] września 2010 r. złożył osobiście w [...] Urzędzie Wojewódzkim dopiero 5 października 2010 r. czyli po ustawowym terminie do wniesienia odwołania. Oznacza to, że A.V. uchybił terminowi do wniesienia odwołania wobec tego na podstawie art. 134 kpa organ orzekł jak w postanowieniu.
W skardze na postanowienie Ministra Skarbu Państwa A.V. podniósł, że o żadnym przekroczeniu terminu nie może być mowy, a sprawa polega jedynie na nieporozumieniu. Tak to ocenił pracownik Urzędu Wojewódzkiego w K. "wychodząc z własnego punktu odniesienia i nie mając świadomości tego, że w tej samej sprawie dotarło do MSP pismo z Kancelarii Prezesa Rady Ministrów".
W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Z materiału dokumentacyjnego wynika, że w dniu 17 czerwca 2010 r. do [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. wpłynęło pismo A.V., do którego załączono prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego dla K. w K. z [...] kwietnia 2010 r. sygn. akt [...] o stwierdzenie nabycia spadku po K.W., która była stroną postępowania o potwierdzenie prawa do rekompensaty. Z postanowienia spadkowego wynika, że K.W. zmarła [...]. 10. 2008 r. a spadek po niej nabył P.R.
Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie Ministra Skarbu Państwa z [...].12. 2010 r. nie zostało doręczone spadkobiercy zmarłej uczestniczki A.R.. W dniu 23 sierpnia 2013 r. do akt sprawy wpłynęło pismo A.R. (k.452-454), w którym stwierdza m. in., że organ pominął go jako stronę postępowania i wobec tego zaskarżone postanowienie dotknięte jest wadą, o której stanowi art. 145 § 1 pkt 4 kpa. W ocenie uczestnika postępowania istnieje więc przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego, a tym samym podstawa uchylenia zaskarżonego aktu wskazana w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W świetle powyższego należy uznać, że organ odwoławczy nie ustalił właściwego kręgu stron postępowania i pominął A.R. jako stronę nie doręczając mu postanowienia z [...] grudnia 2010 r. Brak udziału strony w postępowaniu administracyjnym, bez własnej winy, stanowi kwalifikowaną wadliwość takiego postępowania, stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania, określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Jednakże stwierdzenie, że postępowanie zakończone zaskarżonym postanowieniem jest dotknięte kwalifikowaną wadliwością, stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania nie prowadzi automatycznie do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd administracyjny kontrolując legalność postanowienia obowiązany jest bowiem zbadać zarówno pozytywne jak i negatywne przesłanki wznowieniowe. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że w przypadku ustalenia przez Sąd, że postępowanie, w którym została wydana zaskarżona decyzja, było dotknięte wadami określonymi w art. 145 § 1 kpa i jednoznacznego przy tym stwierdzenia istnienia negatywnych przesłanek uchylenia decyzji określonych w art. 146 § 1 lub § 2 kpa, Sąd ten ogranicza się do stwierdzenia niezgodności z prawem skarżonej decyzji (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, wyd. C.H. Beck, Warszawa 2011 str. 528; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. T. Wosia, wyd. Lexis Nexis, Warszawa 2011, str. 669-671).
W rozpoznawanej sprawie pominięcie przez organ odwoławczy jako strony postępowania A.R. i niedoręczenie mu zaskarżonego postanowienia pozostaje bez wpływu na merytoryczną treść tego postanowienia. Wynika bowiem z akt sprawy, że odwołanie od decyzji Wojewody [...] z [...].09.2010 r. A.V. wniósł po terminie ustawowym określonym w art. 129 § 2 kpa. Ponieważ decyzja wysłana przesyłką poleconą została przez A.V. odebrana w dniu 20 września 2010 r. to termin do wniesienia odwołania upłynął 4 października 2010 r. Natomiast odwołanie datowane 4 października 2010 r. zostało złożone osobiście w [...] Urzędzie Wojewódzkim przez A.V. w dniu 5 października 2010 r. czyli po upływie ustawowego terminu. W tej sytuacji organ odwoławczy zobligowany był, stosownie do treści art. 134 kpa, stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Zatem naprawienie wadliwości proceduralnych przez organ i wznowienie postępowania zakończonego zaskarżonym postanowieniem i tak nie miałoby wpływu na merytoryczną treść tego postanowienia i mogłoby zapaść wyłącznie postanowienie odpowiadające w swej istocie postanowieniu dotychczasowemu. Stanowi to negatywną przesłankę wznowieniową określoną w art. 146 § 2 kpa, który stanowi, że nie uchyla się decyzji w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Należy więc stwierdzić, że wadliwość procesowa stanowiąca przesłankę wznowieniową określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie przez organ odwoławczy przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonego postanowienia a wobec wystąpienia negatywnej przesłanki wznowienia określonej w art. 146 § 2 kpa brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i z tych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 3 i art. 152 powołanej ustawy orzekł jak w sentencji wyroku.
Niezasadnie zaś skarżący wskazuje na własne pismo z dnia 29 września 2010 r. skierowane do Prezesa Rady Ministrów D.T., które do tego urzędu wpłynęło 5.10. 2010 r., jako będące odwołaniem od decyzji Wojewody [...] z [...] września 2010 r. wniesionym w terminie. Skarżący w decyzji został pouczony w jaki sposób należy wnieść odwołanie i w jakim terminie. Skarżący miał tego świadomość, bo wniósł za pośrednictwem Wojewody [...] odwołanie do Ministra Skarbu Państwa tyle, że po terminie. Pismo to tytułuje odwołaniem (zdanie pierwsze pisma przewodniego). Natomiast pismo skierowane do Premiera D.T. z 29.09.2010 r., którego kopię przesłał do Ministra Skarbu Państwa, w treści odwołania powołuje jako "list do Premiera Rządu Rzeczypospolitej Polskiej D.T." (strona 2 odwołania). Również treść pisma z 29.09.2010 r. jednoznacznie wskazuje, że nie stanowiło ono odwołania od decyzji z [...] września 2010 r.
Z powyższych względów i na zasadzie powołanych wyżej przepisów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło