I SA/Wa 800/17
WyrokWSA w Warszawie2018-02-13
Skład orzekający: Anna Wesołowska, Elżbieta Sobielarska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo organu odmawiające sprzedaży lokalu mieszkalnego, które nie zostało nazwane decyzją administracyjną, może być traktowane jako decyzja administracyjna, od której przysługuje odwołanie?Ratio decidendi
Pismo organu odmawiające sprzedaży lokalu mieszkalnego, które nie zostało nazwane decyzją administracyjną, nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. Sprzedaż nieruchomości jest stosunkiem cywilnoprawnym, a decyzja o przeznaczeniu nieruchomości do zbycia podejmowana jest przez gminę w ramach jej uprawnień właścicielskich, a nie w drodze aktu administracyjnego. W związku z tym, od takiego pisma nie przysługuje odwołanie, a organ słusznie stwierdził niedopuszczalność odwołania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wykup lokalu mieszkalnego. Naczelnik Wydziału Nieruchomości poinformował, że nie ma możliwości wykupu lokalu, wskazując na cywilnoprawny charakter sprzedaży. Skarżąca domagała się wydania decyzji administracyjnej. Organ ponownie wyjaśnił, że sprzedaż jest stosunkiem cywilnoprawnym. Skarżąca wniosła odwołanie od pisma Naczelnika, twierdząc, że jest to decyzja administracyjna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania, uznając pismo za informacyjne, a nie decyzję administracyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Sobielarska, sędzia WSA Joanna Skiba, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 lutego 2018 r. sprawy ze skargi I. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę
Postanowieniem z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a." i art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r Nr 79 poz. 856 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (Kolegium) stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez I. B. (Skarżąca) od pisma Naczelnika Wydziału Nieruchomości dla [...] z [...] marca 2017 r. znak [...]
Postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Pismem z 30 listopada 2012 r., ponowionym pismami z 15 września 2014 r. i z 9 grudnia 2016 r. Skarżąca wniosła o wykup lokalu mieszkalnego - pracowni [...] przy ul. [...].
Pismem z [...] stycznia 2017 r. Naczelnik Wydziału Nieruchomości dla [...] poinformował Skarżącą, że nie ma możliwości wykupu zajmowanego przez nią lokalu. Wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa przesłanką funkcjonalną kwalifikującą do przeznaczenia lokalu do sprzedaży jest jego samodzielność i to zarówno samodzielność lokalu mieszkalnego, jak i lokalu o przeznaczeniu innym niż mieszkalny. Końcowo wskazał, że zgodnie z uchwałą NSA z 9 października 2009 r. sygn. akt OPK 15/00 sprzedaż nieruchomości jest stosunkiem cywilnoprawnym, gdyż jest uregulowana w Kodeksie cywilnym.
W odpowiedzi Skarżąca pismem z 9 marca 2017 r. wniosła o zredagowanie ww. pisma w formie decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 107 § 1 i § 3 K.p.a.
Pismem z [...] marca 2017 r. nr [...] Naczelnik Wydziału Nieruchomości dla [...] ponownie wyjaśnił, że sprzedaż lokalu jest stosunkiem cywilnoprawnym wobec czego brak jest możliwości wydania decyzji administracyjnej w niniejszej sprawie.
Na powyższe pismo Skarżąca wniosła odwołanie. W uzasadnieniu wskazała, że w jej ocenie, pismo z [...] marca 2017 r. jest decyzją choć nie zostało tak nazwane. O istocie aktu prawnego powinna przesądzać treść, a nie forma, bowiem pismo nie mające formy decyzji administracyjnej jest decyzją administracyjną, jeżeli pochodzi od organu administracji. Ponadto skierowana jest na zewnątrz i w sposób władczy rozstrzyga o prawach lub obowiązkach prawnych osób fizycznych w sprawie indywidualnej. Zdaniem skarżącej, ww. pismo jest niewątpliwie decyzją administracyjną, gdyż odmawia się jej sprzedaży lokalu, którego jest najemcą. Wobec powyższego wniosła o uchylenie skarżonej decyzji i o przeznaczenie przedmiotowego lokalu do sprzedaży.
Postanowieniem z [...] kwietnia 2017 r. Kolegium stwierdziło niedopuszczalność ww. odwołania. W uzasadnieniu wskazało, że zgodnie z art. 127 § 1 K.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. W ocenie Kolegium, pismo z [...] marca 2017 r. nie jest decyzją administracyjną, a jedynie pismem informacyjnym o procedurach i przebiegu postępowań prowadzonych przed organem I instancji w przedmiocie sprzedaży nieruchomości, zatem nie może zostać uznane jako decyzja administracyjna od której służy prawo odwołania. Niedopuszczalne jest zatem odwołanie od czynności organu administracji publicznej, która nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 104 K.p.a. Wobec powyższego, w ocenie Kolegium, należało na podstawie art. 134 K.p.a. stwierdzić niedopuszczalność ww. odwołania.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Skarżąca, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w spawie, że pismo z [...] marca 2017 r. jest decyzją administracyjną. W jej ocenie, w niniejszej sprawie mamy do czynienia z tzw. "ukryciem" decyzji przez organ administracji publicznej. Dodatkowo Skarżąca wskazała, że Kolegium wydając zaskarżone postanowienie naruszyło art. 20 i 21 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów. Wobec powyższego wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zobowiązanie organu I instancji do wydania decyzji o przyznaniu Skarżącej prawa do wykupu przedmiotowego lokalu.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zaprezentowanej w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna i jako taka podlegała oddaleniu.
Przedmiotem skargi było postanowienie Kolegium stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego przez Skarżącą od pisma Naczelnika Wydziału Nieruchomości dla [...] z dnia [...] marca 2017 r. informującego, że nie ma możliwości wykupu zajmowanego przez Skarżącą lokalu przy ul. [...].
Sąd podziela w pełni stanowisko wyrażone przez Kolegium w zaskarżonym postanowieniu, co do charakteru prawnego pisma z [...] marca 2017 r. Pismo to nie jest indywidualnym aktem administracyjnym rozstrzygającym o prawach i obowiązkach strony na podstawie norm wynikających z prawa administracyjnego. Jest to pismo zawierające stanowisko właściciela nieruchomości, co do ewentualnej sprzedaży lokalu stanowiącego jego własność.
Sąd rozpoznający sprawę wskazuje, że podziela w pełni stanowisko wyrażane wielokrotnie w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z którym sprzedaż nieruchomości jest stosunkiem cywilnoprawnym, gdyż jest uregulowana w Kodeksie cywilnym (art. 1 K.c. i art. art. 535 - 602 K.c.), a wobec tego bez wątpienia sprawa dotycząca zawarcia umowy kupna-sprzedaży lokalu wchodzącego w skład zasobu gminy ma charakter cywilnoprawny (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2000 r., sygn.. akt I OPK 15/00, ONSA 2001, Nr 1 poz. 18). W orzecznictwie podkreśla się również, iż decyzja co do przeznaczenia nieruchomości do zbycia podejmowana jest przez gminę w zakresie jej uprawnień właścicielskich (por. art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zm.). Pomimo istniejących ograniczeń w uprawnieniach jednostki samorządu terytorialnego, które uzasadnione są interesem społeczności lokalnej oraz znaczeniem majątku komunalnego dla realizacji zadań własnych samorządu, gmina nie może zostać pozbawiona swobody w zakresie decyzji co do sposobu rozporządzenia należącą do niej nieruchomością, w tym znaczeniu, iż żaden podmiot nie może wymusić na gminie, aby zbyła należącą do niej nieruchomość (por. postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 207/10 oraz z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 785/12). Rozporządzanie nieruchomością przez jej właściciela następuje w formie czynności cywilnoprawnych poprzez zawarcie umowy sprzedaży lub użytkowania wieczystego. Naturą stosunków cywilnoprawnych jest równorzędność stron. Sprawa sprzedaży, rozporządzania nieruchomością przez jej właściciela nie zawiera elementu administracyjnego – władczego (tak WSA w Gorzowie Wielkopolskim w postanowieniu z dnia 4 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Go 1014/09).
Wobec powyższego oświadczenia zawartego w piśmie z [...] marca 2017 r. nie można traktować jako decyzji administracyjnej, w konsekwencji nie było możliwe wniesienie od niego odwołania w trybie przepisów K.p.a., a Kolegium postąpiło prawidłowo stwierdzając niedopuszczalność wniesionego przez Skarżącą odwołania na podstawie art. 134 K.p.a.
W ocenie Sądu nie można również postawić Kolegium, jak i organowi I instancji zarzutu naruszenia art. 104 § 1 i 2 K.p.a., wprowadzającego zasadę załatwiania sprawy w drodze decyzji, a nie pisma pozbawiającego obywatela prawa rozpoznania sprawy w drugiej instancji. Sprawa dotycząca nabycia lokalu od Gminy, jak już wyżej wskazano, nie ma charakteru sprawy administracyjnej i nie może być rozstrzygnięta decyzją administracyjną.
Podsumowując w ocenie Sądu Kolegium prawidłowo oceniło stan faktyczny sprawy. Wobec powyższego, działanie organu polegające na stwierdzeniu w niniejszej sprawie niedopuszczalności odwołania było zgodne z prawem.
Wobec powyższego, uznając że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a zarzuty podniesione w skardze są bezzasadne, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło