I SA/Wa 878/05
WyrokWSA w Warszawie2005-08-04
Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Dzbeńska, Sędzia WSA Monika Nowicka, asesor WSA Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Wójta Gminy o powierzeniu stanowiska dyrektora na okres 1 roku, wydane mimo braku zgody organu nadzoru pedagogicznego, jest zgodne z prawem, jeśli organ nadzoru nie zajął stanowiska w terminie 14 dni od doręczenia projektu?Ratio decidendi
Zarządzenie Wójta Gminy o powierzeniu stanowiska dyrektora na okres 1 roku, wydane wbrew stanowisku kuratora oświaty, narusza przepis art. 36a ust. 8 ustawy o systemie oświaty. Termin 14 dni na zajęcie stanowiska przez organ opiniujący jest instrukcyjny, a negatywna opinia obala domniemanie akceptacji. Wójt Gminy był zobowiązany do zmiany wadliwego zarządzenia po podtrzymaniu przez kuratora swojego stanowiska, a w przypadku braku takiej zmiany, rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody było prawidłowe.Stan faktyczny
Wójt Gminy S. powierzył B. S. stanowisko dyrektora Zespołu Placówek [...] na okres 1 roku, mimo braku zgody kuratora oświaty na skrócenie kadencji z 5 do 1 roku. Wójt argumentował, że kurator nie zajął stanowiska w terminie 14 dni od doręczenia projektu. Wojewoda stwierdził nieważność tego zapisu zarządzenia. Wójt zaskarżył rozstrzygnięcie nadzorcze, podtrzymując swoje stanowisko co do biegu terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędziowie WSA Monika Nowicka (spr.) asesor WSA Maria Tarnowska Protokolant referendarz sądowy Lucyna Picho po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi Wójta Gminy S. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia nadzorczego oddala skargę.
Zarządzeniem nadzorczym z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] Wojewoda [...], działając na zasadzie przepisu art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) – stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w sprawie powierzenia stanowiska dyrektora Zespołu Placówek [...] w S. w części dotyczącej zapisu okresu powierzenia stanowiska dyrektora na okres 1 roku.
W uzasadnieniu swego stanowiska Wojewoda wskazał, że Wójt Gminy S. zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. powierzyła B. S. stanowisko dyrektora Zespołu Placówek [...] w S. z dniem 1 września 2004 r. na okres 1 roku.
Zgodnie z art. 36 a ust. 8 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U z 2004 r. nr 256, póz. 2572 ze zm.) stanowisko dyrektora szkoły lub placówki powierza się na 5 lat szkolnych. W uzasadnionych przypadkach, w uzgodnieniu z kuratorem oświaty, można powierzyć to stanowisko na krótszy okres, jednak nie krótszy niż 1 rok szkolny
W przedmiotowej sprawie Wójt Gminy S. zwracała się do Dyrektora Delegatury w C. Kuratorium Oświaty w W. o wyrażenie zgody na powierzenie obowiązków dyrektora Zespołu Placówek [...] w S. na okres 1 roku. Jednak organ nadzoru pedagogicznego nie wyraził na to zgody, uznając że podniesione przez Wójta Gminy S. argumenty uzasadniające powyższe, były niewystarczające. Mimo jednak nie uzyskania zgody organu nadzoru pedagogicznego, Wójt Gminy powierzyła B. S. stanowisko dyrektora na okres 1 roku.
W tej sytuacji Wojewoda uznał, że zapis przedmiotowego zarządzenia powierzający stanowisko dyrektora na okres 1 roku jest sprzeczny ze stanowiskiem organu nadzoru pedagogicznego i narusza przepis art. 36 a ust. 8 ustawy o systemie oświaty.
Powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez Wójta Gminy S.
Skarżący wnosząc o jego uchylenie podniósł, że w związku z przeprowadzonym konkursem na stanowisko Dyrektora Zespołu Placówek [...] w S. w dniu [...] sierpnia 2004 r. zwrócił się do Kuratora Oświaty – Delegatura w C. z wnioskiem o wyrażenie zgody na powierzenie stanowiska Dyrektora tej placówki B. S. na okres 1 roku. Tej treści wniosek podyktowany został istnieniem w stosunku do w/w zastrzeżeń do sposobu wykonywania obowiązków Dyrektora szkoły (brak właściwego nadzoru nad kierowaną placówką i inne nieprawidłowości).
Z powodu braku odpowiedzi, kolejnym pismem z dnia 17 sierpnia 2004 r. Wójt Gminy S. ponownie wystąpił do Kuratorium Oświaty monitując o zajęcie stanowiska. Ponieważ do godziny 16.50 w dniu 31 sierpnia 2004 r. nie została przez kuratora oświaty nadesłana odpowiedź, w dacie tej skarżący wydał przedmiotowe zarządzenie nr [...].
Postępowanie swoje Wójt Gminy uzasadniał powołując się na przepis art. 87 ustawy o samorządzie gminnym – zgodnie z którym - jeżeli prawo uzależnia ważność rozstrzygnięcia organu gminy od jego zatwierdzenia, uzgodnienia lub zaopiniowania przez inny organ, zajęcie stanowiska przez ten organ powinno nastąpić nie później niż w ciągu 14 dni od dnia doręczenia tego rozstrzygnięcia lub jego projektu. Jeżeli organ nie zajmie stanowiska w sprawie w w/w terminie, rozstrzygnięcie uważa się za przyjęte w brzmieniu przedłożonym przez gminę.
Ponieważ na pismo skarżącego z dnia 17 sierpnia 2004 r. odpowiedź przez Kuratorium została nadesłana dopiero 31 sierpnia 2004 r., nie został zachowany wspomniany termin.
W odpowiedzi na skargę organ nadzoru wniósł o jej oddalenie podnosząc, że zarzuty dotyczące nieprawidłowości postępowania Dyrektora Zespołu Placówek [...] w S. podlegały ocenie organu pedagogicznego, który jednakże nie wyrażając zgody na skrócenie powierzenia stanowiska Dyrektora, uznał je za argumenty niewystarczające do zaakceptowania w/w stanowiska Wójta i zarzuty te nie podlegają ponownej ocenie organu nadzoru tj Wojewody [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za nieuzasadnioną i z tego powodu podlegała ona oddaleniu.
Należy zgodzić się z organem nadzoru, że stanowisko Kuratorium odnośnie zarzutów zgłoszonych przez Wójta Gminy S. w stosunku do Dyrektora Zespołu Placówek [...] w S. nie podlegało weryfikacji organów samorządu terytorialnego. W zakresie bowiem uzgodnienia czy też zaopiniowania stanowiska organu Gminy w trybie przepisu art. 89 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym organ, wydający opinię – w tym wypadku kurator oświaty - był w swej ocenie samodzielny.
Z akt administracyjnych wynika, że odpowiedzią na pismo Wójta z dnia 10 sierpnia 2004 r. zawierającego prośbę o akceptację skrócenia okresu powierzenia B. S. stanowiska Dyrektora placówki [....] była odpowiedź [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] sierpnia 2004 r.(pisma o numerach [...] i [...]), z której wynikało, że organ ten nie wnosi zastrzeżeń wobec powierzenia stanowiska Dyrektora Zespołu Placówek [...] w S. B. S., ale na okres pięciu lat natomiast nie wyraża zgody na skrócenie tego okresu do jednego roku. Zatem w tym przypadku nie można twierdzić, że nastąpiło przekroczenie terminu z art. 89 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Kolejne w tej materii pismo Wójta z dnia 17 sierpnia 2004 r. - które jak należy wnosić z jego treści - jest nawiązaniem do poprzedniej korespondencji i jej uzupełnieniem – musi być traktowane jako dalsza próba przekonania kuratora do racji organu samorządu Gminy. Pismo to wpłynęło do Kuratorium w dniu 24 sierpnia 2004 r. a zatem termin 14-tu dni – zgodnie z w/w przepisem - zaczął biec dla Kuratorium dopiero od tej daty. Udzielona w związku z tym odpowiedź na to pismo, datowana na dzień 2 września 2004 r., mieści się w granicach wyżej wskazanego terminu.
Niezależnie jednak od powyższego - w przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie odgrywała nie okoliczność czy udzielona przez Kuratorium odpowiedź nastąpiła w terminie 14 dni przewidzianym w przepisie art. 89 ust. 1 cytowanej ustawy czy też po upływie tego terminu ( co akcentowała w skardze strona skarżąca ) – a fakt, że rozstrzygnięcie Wójta Gminy S. zapadło wbrew stanowisku kuratora oświaty a zatem z naruszeniem przepisu art. 36 a ust. 8 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ).
Stanowisko to - niezależnie od faktu, że zostało ono określone w pismach z dnia 16 sierpnia i 2 września 2004 r. a także faksem z dnia 31 sierpnia 2004 r. - w sposób wyraźny zostało też wyeksponowane w kolejnej korespondencji z Kuratorium tj. w piśmie z dnia 3 września 2004 r. a wreszcie w decyzji [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] września 2004 r. nr [...] polecającej Wójtowi Gminy usunięcie uchybienia polegającego na powierzeniu B. S. wspomnianego wyżej stanowiska Dyrektora na okres 1 roku.
Zgodnie bowiem z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego termin określony w przepisie art. 89 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie jest terminem zawitym a jedynie instrukcyjnym. Zdaniem zatem Sądu wydanie negatywnej opinii obala domniemanie z art. 89 ust.2 cytowanej ustawy ( vide: wyrok NSA z 15 lutego 2002 r. sygn. akt I S.A. 16665/01 opubl. LEX nr 81764 ).
Oznacza to, że w sytuacji gdy doszło już nawet do wydania przez Wójta Gminy zarządzenia z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...]po podtrzymaniu przez Kuratorium swojego stanowiska a zwłaszcza po wydaniu w/w decyzji z dnia [...] września 2004 r., organ samorządu gminnego był obowiązany do zmiany swojego zarządzenia, bowiem zostało ono wydane z naruszeniem prawa.
Ponieważ Wójt Gminy S. nie wyraził na to zgody, wydanie przez Wojewodę [...] zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego było prawidłowe, gdyż usuwało z obrotu wadliwą decyzję administracyjną.
Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga okoliczność, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona nie przez osobę fizyczną a przez organ samorządu terytorialnego. W związku z powyższym to, że osoba pełniąca urząd Wójta Gminy na dzień wyznaczonej rozprawy tj. na dzień 4 sierpnia 2005 r. zachorowała ( kserokopia zwolnienia lekarskiego dla M. I. została przesłana faksem do Sądu w dniu 3 sierpnia 2005 r.) nie uzasadniał, z uwagi na treść przepisów art. 107 i 109 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), złożenia przez stronę skarżącą wniosku o odroczenie rozprawy. Stroną postępowania bowiem był organ i w przypadku choroby osoby sprawującą urząd była możliwość a nawet obowiązek zapewnienia zastępstwa przez np. zastępcę Wójta ewentualnie pełnomocnika.
Nadmienić w tym miejscu wypada, że tego rodzaju sytuacja zachodziła już po raz drugi. Poprzednio bowiem również na dzień przed wyznaczoną na 21 czerwca 2005 r. strona skarżąca przesłała faksem zwolnienie lekarskie dla M.I. wnosząc o odroczenie z tego powodu rozprawy.
Biorąc powyższe pod uwagę i uznając skargę za niezasadną Sąd - z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło