I SA/Wa 905/15

WyrokWSA w Warszawie2015-09-18

Skład orzekający: Przemysław Żmich, Dorota Apostolidis, Tomasz Szmydt

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zeznania świadków, złożone przed wejściem w życie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, mogą stanowić dowód w postępowaniu o przyznanie rekompensaty, jeśli ustawa ta przewiduje inne środki dowodowe?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oparły swoje rozstrzygnięcia na dokumentach urzędowych, które stanowią najmocniejszy środek dowodowy w postępowaniu administracyjnym. Zeznania świadków, złożone przed wejściem w życie ustawy z 2005 r., nie mogą podważać mocy dowodowej dokumentów urzędowych, zwłaszcza gdy świadkowie nie spełniają wymogów określonych w tej ustawie (np. pokrewieństwo ze stroną, odległość od nieruchomości) lub byli w zbyt młodym wieku, by precyzyjnie ocenić stan mienia.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się potwierdzenia prawa do rekompensaty za mienie pozostawione poza granicami RP. Organy administracji, opierając się na dokumentach urzędowych, ustaliły mniejszą powierzchnię pozostawionego mienia niż deklarowana przez skarżących, którzy powoływali się na zeznania świadków złożone przed wejściem w życie ustawy z 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo oceniły dowody i utrzymały w mocy decyzję Ministra Skarbu Państwa.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędzia WSA Tomasz Szmydt Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2015 r. sprawy ze skargi J. C. i A. C. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania z dnia 24 lutego 2015 r. od decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r., potwierdzającej J. C. i A. C. prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w miejscowości P., w dawnym województwie [...], obecnie [...] - utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r., w części zaskarżonej przez Stronę (pkt 2 i pkt 3). W dniu 7 listopada 1990 r. Pani M. C. złożyła w Urzędzie Rejonowym w T. wniosek o przyznanie ekwiwalentu za mienie pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, we wsi P. woj. [...], obecnie [...]. Prezydent Miasta T. postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. przekazał przedmiotowy wniosek wraz ze zgromadzonymi dokumentami wg. właściwości Wojewodzie [...]. Rozpatrując po raz pierwszy powyższy wniosek Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2011 r. znak: [...] odmówił Stronom potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP. W uzasadnieniu wyżej wymienionej decyzji Wojewoda stwierdził, że gospodarstwo C. zostało przejęte przez kołchoz przed opuszczeniem przez nich terenów zabużańskich, zatem nie zaistniała przesłanka pozostawienia mienia. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2830/12 uchylił zaskarżony przez J. C. i A. C. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt I SA/Wa 139712 z dnia 21 czerwca 2012 r. oraz decyzję Ministra Skarbu Państwa znak: [...] z dnia [...] listopada 2011 r. i decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 2011 r. Wojewoda [...] rozpatrując po raz drugi wniosek Pani M. C wydał w dniu [...] grudnia 2014r. postanowienie, w którym pozytywnie ocenił spełnienie przez Strony postępowania tj. J. C. i A. C. wymogów określonych w ustawie zabużańskiej. Na podstawie zgromadzonych dokumentów i dowodów Wojewoda [...] ustalił, że J. C. w dniu 1 września 1939 r. był obywatelem polskim i miał miejsce zamieszkania na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podkreślono, że J. C. oraz jego rodzina nie opuścili swojej rodzinnej miejscowości w ramach układów republikańskich. Na mocy postanowienia Rady Rejonowej W. z dnia [...] sierpnia 1949 r. gospodarstwo C. uznano za kułackie. J. C. przez jakiś czas ukrywał się, jednak w 1951 r. został aresztowany i w dniu [...] sierpnia 1951 r. skazany przez Sąd Narodowy Rejonu W. na 10 lat do penitencjarnych obozów pracy. Jego żona M. C. wraz z dziećmi w dniu [...] kwietnia 1952 r. została wysiedlona do P. W dniu [...] września 1954 r. na mocy postanowienia Sądu Narodowego Pierwszej Dzielnicy B. z dnia [...] września 1954 r. J. C. został uwolniony i wyjechał na miejsce osiedlenia swojej rodziny. Rodzina C. została zwolniona z zesłania w dniu [...] lipca 1956 r. Do Polski przyjechali w październiku 1956 r. W ocenie organu wojewódzkiego opisane wyżej represje władz sowieckich i okoliczności powrotu rodziny C. na obecne terytorium Polski pozwalają uznać, że J. C. należał do osób, które na skutek innych okoliczności związanych z wojną rozpoczętą w 1939 r. były zmuszone opuścić byłe terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. J. C. zmarł w dniu [...] grudnia 1977 r. Jego spadkobiercami, na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w T. z dnia [...] października 1988r. o sygn. akt [...] zostali: żona M. C. oraz dzieci: J. C. i A. C. po 1/3 części każde z nich. Pani M. C. zmarła w dniu [...] kwietnia 2004 r., a spadek po niej, zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w T. z dnia [...] października 2005r. o sygn. akt [...] nabyli: syn A. C. i córka J. C. w 1/2 części każde z nich. Właściciele pozostawionego mienia do śmierci posiadali obywatelstwo polskie, również ich spadkobiercy posiadają obywatelstwo polskie. W ramach prowadzonego postępowania Wojewoda [...] uznał, że najbardziej miarodajnymi i wiarygodnymi dowodami na okoliczność udowodnienia rodzaju i powierzchni nieruchomości pozostawionych w miejscowości P. są dwa pisma urzędowe pozyskane z Archiwów [...], tj. wypis z dnia [...] sierpnia 2009 r. Nr [...] wydany przez Archiwum Państwowe obwodu Grodzieńskiego oraz wypis archiwalny z 2009 r. Nr [...] wydany przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych [...] Urząd Spraw Wewnętrznych [...] Obwodowego Komitetu Wykonawczego Urząd Informacyjno-Analityczny. Zgodnie z treścią tych dokumentów J. i M. C. pozostawili we wsi P., woj. [...], następujące mienie: dom mieszkalny, stodołę, chlew, spichlerz oraz 11 ha ziemi. Taki też areał, za udowodniony bezsprzecznie przyjął Wojewoda [...]. Ze względu na brak wymiarów i opisu wyszczególnionych budynków, organ wojewódzki uznał, iż do obliczeń należy przyjąć, że miały one charakter typowy na tamtym terenie i były adekwatne dla potrzeb udowodnionego areału gospodarstwa. Rzeczoznawca majątkowy - Pani M. M., dokonując wyceny wyżej wymienionych nieruchomości zastosowała się do ustaleń Wojewody [...] zawartych w postanowieniu oceniającym z dnia [...]-grudnia 2014 r. Według operatu szacunkowego sporządzonego dnia [...] stycznia 2015 r. przez rzeczoznawcę majątkowego Panią M. M., wartość rynkowa mienia pozostawionego w miejscowości P. wynosi: [...] zł. W operacie szacunkowym określono wartość nieruchomości na poziomie cen na dzień sporządzenia wyceny przy uwzględnieniu stanu na dzień jej pozostawienia. W dniu 2 listopada 2007 r. Pani J. C. oraz Pan A. C. złożyli oświadczenia o dotychczasowym stanie realizacji prawa do rekompensaty, z których wynika, że roszczenie repatriacyjne za nieruchomości pozostawione we wsi P., dotychczas nie zostało zrealizowane. Dodatkowo Wojewoda [...] przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w znanych organowi miejscach zamieszkania właścicieli, a także ich następców prawnych dotyczące dotychczasowej realizacji prawa do rekompensaty, w wyniku którego nie odnaleziono dowodów świadczących o tym, że właściciele nieruchomości oraz ich spadkobiercy w latach ubiegłych, otrzymali rekompensatę w postaci nieruchomości w zamian za mienie pozostawione poza obecnymi granicami Polski. Pani J. C. oraz Pan A. C., reprezentowani przez pełnomocnika J. C., w dniu 15 stycznia 2015 r. złożyli pisemne oświadczenie, wskazując jako formę realizacji prawa do rekompensaty świadczenie pieniężne wypłacane ze środków Funduszu Rekompensacyjnego. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] : 1. potwierdził posiadanie przez J. C. i A. C. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości położonej w miejscowości P., woj. [...], obecnie [...]. 2. ustalił na podstawie przedłożonego operatu szacunkowego wartość rynkową nieruchomości pozostawionej we wsi P. na [...] zł. 3. stwierdził, że rekompensata z tytułu pozostawienia ww. mienia, stanowiąca 20% wartości pozostawionej nieruchomości, wynosi: [...] zł i przysługuje: - Pani J. C. w wys. [...] zł - co stanowi 1/2 część całości, - Panu A. C. w wys. [...] zł - co stanowi 1/2 część całości. W dniu 24 lutego 2015 r. Pan J. C. działając w imieniu J. C. i A. C. wniósł do Ministra Skarbu Państwa, za pośrednictwem Wojewody [...], odwołanie od ww. decyzji z dnia [...] lutego 2015 r. oraz postanowienia tego samego organu z dnia [...] grudnia 2014 r. w części cyt. "w którym prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości w miejscowości P., woj. [...], obecnie [...], nie zostało potwierdzone, tj. w zakresie ponad orzeczony, a nie uwzględniający w całości zgłoszonego wniosku, w którym łączna powierzchnia gruntów gospodarstwa pozostawionego wynosiła 55,5 ha, w tym grunty orne 32 ha, łąki 6 ha, pastwiska 5 ha, las mieszany z przewagą świerków i dębów 11,5 ha." W uzasadnieniu złożonego odwołania pełnomocnik skarżących podniósł, że Pani M. C. we wniosku z dnia 7 listopada 1990 r. domagała się przyznania prawa do rekompensaty za pozostawione gospodarstwo rolne,-które składało się z gruntów w powierzchni 55,5 ha, w tym: 32 ha gruntów ornych, 6 ha łąk, 5 ha pastwisk, 11,5 ha lasu mieszanego z przewagą świerków i dębów. Pan J. C. wskazał, że zarówno w zaskarżonym postanowieniu, jak i decyzji prawo do rekompensaty zostało przyznane w rozmiarze mniejszym, ustalonym na podstawie dokumentów pochodzących z Archiwum [...]. Podkreślił, że Strony nie kwestionują przyznanego im prawa do rekompensaty, aczkolwiek uważają, że nie odzwierciedla ono w przyznanym zakresie rzeczywistego rozmiaru pozostawionego mienia, który wynikał z wniosku Pani M. C.. Pełnomocnik Stron zarzucił organowi I instancji, że oparł się na dokumentach białoruskich i z nich uczynił podstawę swoich rozstrzygnięć. Pan J. C. wskazał, że organ wojewódzki zupełnie pominął zeznania świadków: złożone w dniu 31 stycznia 1991 r. przez Pana S. M. i w dniu 15 lutego 1991 r. przez Panią J. C., które w jego opinii, w całości potwierdzają opis mienia, na podstawie którego Wnioskodawczyni domagała się rekompensaty. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...] lutego 2015 r. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2015 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] w części zaskarżonej przez Stronę (pkt 2 i pkt 3). W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w przypadku dysponowania przez organ wojewódzki dokumentami urzędowymi określającymi powierzchnię pozostawionego gospodarstwa i strukturę znajdujących się w nim zabudowań brak jest podstaw do uwzględnienia oświadczeń świadków: Pani J. C. i Pana W. S., dotyczących powierzchni nieruchomości pozostawionej w miejscowości P. Takie oświadczenia mogłyby stanowić dowód w sprawie tylko i wyłącznie w sytuacji braku dokumentów urzędowych dotyczących pozostawionej nieruchomości. Dodatkowo wskazano, iż przedłożone przez Stronę w toku postępowania oświadczenie świadka Pani J. C. nie spełnia wymogów formalnych obowiązującej ustawy zabużańskiej, natomiast oświadczenie Pana W. S. zostało poddane ocenie merytorycznej, jednakże jego treść wzbudziła uzasadnione wątpliwości Wojewody [...], tak więc uznał je za niewiarygodne. Z akt sprawy wynika bowiem, że w chwili opuszczenia gospodarstwa przez rodzinę C. (lata 1951, 1952) Pan W. S. miał 11-12 lat i sporadycznie, tj. 2-3 razy w roku je odwiedzał. Zdaniem organu odwoławczego tak młoda osoba nie jest w stanie precyzyjnie określić powierzchni i struktury gruntów oraz podać szczegółowych danych dotyczących budynków znajdujących się na spornej nieruchomości, ich rodzaju, powierzchni i materiałów użytych do ich budowy. Z zasad doświadczenia życiowego i logicznego myślenia wynika, że nawet gdyby świadkowie widzieli przedmiotowe budynki na chwilę przed składaniem oświadczenia nie byliby w stanie podać dokładnych ich wymiarów, no chyba że dysponowaliby specjalistyczną wiedzą i sprzętem zaś takie wymagania można stawiać jedynie biegłemu rzeczoznawcy. Podkreślono również, iż oświadczenia świadka Pani J. C. nie spełniają wymogów określonych w art. 6 ust 5 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., gdyż zostały ono złożone przez osobę bliską - w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 i Nr 281, poz. 2782 oraz z 2005 r. Nr 130, poz. 1087). Jak bowiem wynika z akt sprawy Pani J. C. była siostrzenicą M. C. - wspówłaścicielki nieruchomości pozostawionej. Ponadto, Pani J. C. w swoim oświadczeniu z dnia 1 grudnia 2014 r. zeznała, że urodziła się w C., woj. [...]i tam mieszkała do 1945 r. Oświadczyła również, że miejscowość ta była oddalona od wsi P. ok. 30 km - 35 km i nie była to miejscowość sąsiednia. Mając na uwadze powyższe Minister Skarbu Państwa stwierdził, iż ustawa z dnia 8 lipca 2005 r., przyznając szczególny walor określonym w tej ustawie dowodom (w tym zeznaniom dwóch świadków zamieszkującym w tej samej miejscowości, w której położona jest pozostawiona nieruchomość lub miejscowości sąsiedniej i niespokrewnionych ze stroną), wyklucza możliwość ich uwzględnienia w przypadku, gdy nie spełniają one wymogów określonych w ww. ustawie. Brak jest zatem powodów, które uzasadniałyby konieczność poszukiwania dodatkowych dowodów potwierdzających dane zawarte w dokumentach wydanych przez archiwa państwowe [...]. Skarżący powołując się na zeznania świadków próbują zakwestionować dane uwidocznione ww. dokumentach urzędowych, jednakże nie przedstawiają kontrdowodów, w postaci dokumentów urzędowych choćby uprawdopodabniających, że J. i M. C. w dniu wysiedlenia pozostawili we wsi P. 55,5 ha gruntów. W ocenie organu odwoławczego za nieuzasadnione należy także uznać zaskarżenie w odwołaniu postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. Jak już to wyżej podniesiono w przedmiotowej sprawie został zgromadzony materiał dowodowy, który pozwolił na ustalenie, że J. i M. C. pozostawili w miejscowości P., woj. [...], następujące mienie: dom mieszkalny, stodołę, chlew, spichlerz oraz 11 ha ziemi. Organ I instancji prawidłowo wskazał również, iż rzeczoznawca majątkowy, dokonując wyceny wyżej wymienionych nieruchomości zastosował się do ustaleń Wojewody [...] zawartych w postanowieniu oceniającym z dnia 10 grudnia 2014 r. Skargę na powyższą decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2015r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli J. C. i A. C. Zaskarżonej decyzji zarzucili: 1. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na jego wynik, a mianowicie art. 138 § 1 pkt 1) ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) polegające na jego błędnym zastosowaniu, poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, podczas gdy prawidłowa ocena tego rozstrzygnięcia powinna jednoznacznie doprowadzić do uchylenia decyzji i orzeczenia zgodnego z żądaniem lub przekazania sprawy w zaskarżonej części do ponownego rozpatrzenia; 2. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na jego wynik, a mianowicie art. 6, 7, i 8 Kodeksu postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) polegające na braku zastosowania norm prawnych wypływających z w/w przepisów oraz na oparciu zaskarżonej decyzji na dowolnej argumentacji w oderwaniu od materialno - prawnych przepisów prawa; 3. naruszenie przepisu postępowania mające wpływ na jego wynik, a mianowicie art. 77 § 1 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) polegające na ich niezastosowaniu, podczas gdy zobowiązują one organ administracji do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz oparciu decyzji na podstawie całokształtu materiału dowodowego; 4. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 8 lipca 2005r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm. ) poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie polegające na pominięciu taktu, że przepis ten zawiera otwarty katalog środków dowodowych, nie ograniczając inicjatywy dowodowej do wymienionych tam przy użyciu słowa "w szczególności" dowodów, co powoduje, że nie wyklucza on dopuszczenia dowodu z zeznań świadków, który to dowód stanowi odrębny środek od przewidzianych w tym przepisie "oświadczeń świadków", podlegający ocenie na ogólnych zasadach kpa w myśl teorii swobodnej oceny dowodów. Mając powyższe na uwadze skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2015r. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż decyzja organu II instancji, wobec zarzutów odwołania, nie odnosi się w zasadzie do istoty sprawy. Skarżący jednoznacznie zarzucili rozstrzygnięciu organu wojewódzkiego, że pominął dowód z zeznań świadków : S. M. złożonych w dniu 31.01.1991r. oraz J. C. złożonych w dniu 15.02.1991r. Czym innym są oświadczenia świadków ujęte w rygorach ustawy z 2005r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, a czym innym zeznania świadków, które podlegają ocenie według przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jak każdy dowód przewidziany tą procedurą. Skarżący w powyższym zakresie przedstawili dostatecznie wyczerpującą argumentację w odwołaniu od decyzji. Tymczasem Organ II instancji z powodów trudnych do zrozumienia i tym bardziej do zaakceptowania stwierdził, że uchybienie w postaci niedokonania oceny zeznań S. M. pozostaje bez wpływu na merytoryczną treść rozstrzygnięcia Wojewody [...]. Zdaniem skarżących należy zwrócić uwagę, że świadkowie wymienieni powyżej złożyli swoje zeznania w 1991r., kiedy brak było obecnej regulacji prawnej dotyczącej mienia zabużańskiego; zeznania te nie są oświadczeniami, o których mowa w ustawie z 2005r. o realizacji prawa (...). Podlegają zatem ocenie na ogólnych zasadach i brak jest powodów, aby nie dokonywać ich oceny, jak również aby odmówić im waloru wiarygodności. Ponadto wskazano, że organ II instancji w sposób nieuprawniony obstaje na stanowisku, że Skarżący nie przedstawili kontr-dowodów na poparcie swojego poglądu na temat innej wielkości pozostawionego za Bugiem mienia. W istocie, kiedy nie odmówi się zeznaniom świadków wiarygodności, to wraz z dokumentami pozyskanymi z [...] stanowią zbieżny obraz okoliczności sprawy; wszystkie jednoznacznie zaświadczają o tym, że gospodarstwo takie było pozostawione, tyle że z zeznań świadków wynika jego większa powierzchnia. Organy administracji uparcie trwają na stanowisku, że dowód z dokumentu jest bardziej wiarygodny od osobowych źródeł dowodowych, a nawet idą dalej w swych wnioskach, bo przyznają dokumentom większą moc dowodową. Nawet, jeśli ustawa z 2005r. regulująca kwestie rekompensaty za mienie zabużańskie wprowadza swoisty porządek źródeł dowodowych, w tym oświadczeń świadków, to nie może być aktem, który sankcjonuje legalną teorię dowodów, jak zdaje się uważają organy administracji I i II instancji. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. |Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) sądy | |administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, | |jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że kontrola sądowo – administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając | |zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu | |faktycznego i prawnego na dzień wydania decyzji, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. | |Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. | |Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia| |[...] lutego 2015 r. potwierdzającą posiadanie przez J. C. i A. C. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości w miejscowości| |P., województwo [...], obecnie [...]. | |Zarzuty skargi sprowadzają się do zakwestionowania wielkości ( powierzchni) pozostawionego poza obecnymi | |granicami RP mienia oraz odmiennej w stosunku do skarżącego oceny dowodów, zgromadzonych w aktach sprawy w postaci zeznań świadków. | |Zdaniem Sądu, organy obu instancji w sposób prawidłowy oparły swoje rozstrzygnięcia na zgromadzonych w sprawie dokumentach urzędowych w | |postaci wypisów archiwalnych wydanych przez Archiwum Państwowe Obwodu [...] oraz Ministerstwo Spraw Wewnętrznych [...]. Dowód z dokumentu | |jest środkiem dowodowym najczęściej stosowanym w postępowaniu administracyjnym. Legalną definicję dokumentu urzędowego zawiera art.76 | |par.1 i 2 k.p.a. Zgodnie z nią dokument urzędowy sporządzony w odpowiedniej formie przez właściwy organ państwowy stanowi dowód tego, co | |zostało w nim urzędowo stwierdzone. Szczególna moc dokumentu urzędowego polega na przerzuceniu ciężaru dowodowego i ma jedynie na celu | |uproszczenie postępowania dowodowego, nie ma bowiem potrzeby przeprowadzania innych dowodów co do faktów wymienionych w dokumencie. Nie | |budzi wątpliwości, że moc dowodowa dokumentu urzędowego nie jest jednak bezwzględna, ponieważ można przeprowadzić dowód przeciwko jego | |treści ( art.76 par.3 k.p.a. )- np. ekspertyzę biegłego co do autentyczności dokumentu. | |Natomiast przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków jest obwarowane pewnymi ograniczeniami i warunkami, przy czym w przedmiotowej sprawie | |wynikającymi z podstawy prawno – materialnej znajdującej zastosowanie w rozstrzyganiu niniejszej sprawy - ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o | |realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz.U.2005 nr 169| |poz. 1418 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". Przepis art. 6 ustawy stanowi, że do wniosku, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy, należy | |dołączyć dowody, które świadczą o pozostawieniu nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej z przyczyn, o których mowa| |w art.1, oraz o rodzaju i powierzchni tych nieruchomości, a w przypadku ich braku oświadczenia dwóch świadków, o których mowa w ust. 5 | |powołanego przepisu. Przywołany przepis w/w ustawy stanowi, że dowodami mogą być oświadczenia dwóch świadków złożone pod rygorem | |odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, przed notariuszem, organem prowadzącym postępowanie lub w polskiej placówce | |konsularnej w kraju zamieszkania świadka, którzy zamieszkiwali w miejscowości, w której znajduje się nieruchomość pozostawiona poza | |obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej lub w miejscowości sąsiedniej oraz nie są osobami bliskimi - w rozumieniu przepisów ustawy z | |dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - właścicieli lub spadkobierców ubiegających się o potwierdzenie prawa do | |rekompensaty. | |Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący zgadza się z oceną zeznań świadka J. C. , której matka była siostrą M. C. – czyli dzieckiem | |rodzeństwa, a nadto zamieszkiwała w odległości 30-35 km od przedmiotowej nieruchomości, czyli nie była to miejscowość sąsiednia. Organy | |odniosły się również do zeznań świadka W. S. – urodzonego w roku 1939, który sporadycznie ( 2 lub 3 razy w roku)odwiedzał gospodarstwo | |Państwa C. w P. Zdaniem Sądu organy słusznie zważyły, że zeznania tego świadka zarówno w zakresie wielkości gospodarstwa jak też stanu | |prawnego gruntów, trudno wobec jego bardzo młodego wieku w latach 1951-1952 -11,12 lat , uznać za wystarczająco wiarygodne dla podważenia | |treści dokumentów urzędowych. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odniósł się również do zeznań złożonych przez S. M., wskazując, że | |wobec pozyskanych w trakcie postępowania dokumentów urzędowych uznał je za zbędne. Istotnym jest, że ocena zgromadzonego materiału | |dowodowego należy do organu administracji, który winien nie tylko w sposób wyczerpujący zebrać dowody ale również poddać ocenie ich | |wiarygodność i przydatność. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie organy prawidłowo wywiązały się z ciążącego na nich | |obowiązku. Okoliczność, że w przedmiotowej sprawie doszło do zgromadzenia materiału dowodowego w postaci dokumentów dotyczących | |nieruchomości pozostawionej poza obecnymi granicami RP, słusznie zdaniem Sądu zdecydowało w oparciu o ich treść o sposobie rozstrzygnięcia| |niniejszego postępowania. Podkreślić należy, że przepis art. 6 ustawy stanowi, że do wniosku, o którym mowa w art. 5 ust. 1, należy | |dołączyć dowody, które świadczą o pozostawieniu nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej z przyczyn, o których mowa| |w art.1, oraz o rodzaju i powierzchni tych nieruchomości. Takimi dowodami świadczącymi o rodzaju i powierzchni pozostawionych | |nieruchomości mogą być dokumenty wymienione w ust. 4 (urzędowy opis mienia, orzeczenie wydane przez były Państwowy Urząd Repatriacyjny, | |dokumenty urzędowe, w tym sądowe, a także dokumenty pozyskane z archiwów państwowych Republiki Białoruś, Republiki Litewskiej, Federacji | |Rosyjskiej, Ukrainy lub innych państw), a w przypadku ich braku oświadczenia dwóch świadków, o których mowa w ust. 5 powołanego przepisu. | |Przywołany przepis w/w ustawy stanowi, że dowodami mogą być oświadczenia dwóch świadków złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za | |złożenie fałszywego oświadczenia, przed notariuszem, organem prowadzącym postępowanie lub w polskiej placówce konsularnej w kraju | |zamieszkania świadka, którzy zamieszkiwali w miejscowości, w której znajduje się nieruchomość pozostawiona poza obecnymi granicami | |Rzeczypospolitej Polskiej lub w miejscowości sąsiedniej oraz nie są osobami bliskimi - w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia | |1997 r. o gospodarce nieruchomościami - właścicieli lub spadkobierców ubiegających się o potwierdzenie prawa do rekompensaty. | |Ustawodawca przewidując możliwość wystąpienia braków w postaci dokumentów, o których mowa w przepisie art.6 ust.4 pkt 1 i 2 dopuścił | |możliwość wykazania okoliczności pozostawienia mienia poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie oświadczeń dwóch | |świadków złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Złożone do akt oświadczenia zostały w sposób | |prawidłowy przez organ ocenione i poddane weryfikacji w sensie ich przydatności w rozstrzyganiu przedmiotowej sprawy. | |W niniejszej sprawie organom udało się zgromadzić dokumenty urzędowe świadczące o pozostawionym poza obecnymi granicami RP mieniu i | |zważywszy na tę okoliczność, nie sposób dowodów tych uznać za niewiarygodne. | |Okoliczność pozostawienia mienia poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej została zatem udowodniona w sposób przewidziany przez | |ustawę -urzędowy opis mienia, dokumenty urzędowe znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy. | |W związku z powyższym Sąd uznał, że decyzje organów obu instancji są prawidłowe a organy orzekające w sprawie rzetelnie rozpatrzyły stan | |faktyczny sprawy, szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu tej sprawy oraz przekonująco uzasadniły swoje | |decyzje zgodnie z art. 107 §3 k.p.a. – zyskując tym aprobatę Sądu. | |Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi | |(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. | | |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło