I SA/Wa 938/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Lenart, sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, , po rozpoznaniu w dniu 9 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. Q., D. Q. i M. J. na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 lipca 2018 r. sygn. akt I SAB/Wa 183/18 1. wymierza Prezydentowi Miasta [...] grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta Miasta [...] w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta Miasta [...] na rzecz skarżących J. Q., D. Q. i M. J. solidarnie 731 (siedemset trzydzieści jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z [...] marca 2019 r. J. Q., D. Q.i M. J.(dalej jako skarżący) złożyli skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] (dalej jako organ/prezydent) wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 lipca 2018 r. sygn. akt I SAB/Wa 183/18. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], hip. nr [...], w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ odebrał akta spawy wraz z prawomocnym wyrokiem 17 października 2018 r. Pismem z 19 lutego 2019 r. skarżący wezwali prezydenta do wykonania wyroku. Pomimo tego organ dotychczas nie wydał decyzji w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że opóźnienie w rozpoznaniu sprawy spowodowane jest bardzo dużą ilością korespondencji wpływającej do Biura Spraw Dekretowych oraz znacznym stopniem skomplikowania spraw dotyczących nieruchomości objętych działaniem dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, a nadto na skutek częstych ponagleń i skarg wnoszonych przez strony akta spraw pozostają w długotrwałym posiadaniu organów nadrzędnych i sądów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem organowi grzywny. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako ppsa). Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 lipca 2018 r. sygn. akt I SAB/Wa 183/18 zobowiązał prezydenta do rozpoznania sprawy o ustalenie odszkodowania za ww. nieruchomość w terminie czterech miesięcy od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu 17 października 2018 r., a zatem termin określony w ww. wyroku upływał 17 lutego 2019 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia wydania orzeczenia w przedmiotowej sprawie, mimo uprzedniego wezwania przez skarżących do wykonania prawomocnego wyroku prezydent nie rozstrzygnął sprawy o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Skoro zaś prezydent w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z 5 lipca 2018r. sprawy nie załatwił, a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym w nim terminie, to w tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie prezydentowi grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja nieuchronnie prowadzi do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. Wobec powyższego Sąd uznał, że zasadne jest wymierzenie organowi grzywny w kwocie 500 złotych. Kwota ta mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 ppsa i jest adekwatna do zaistniałej bezczynności. Jednocześnie, rozpoznając sprawę stosownie do treści art. 154 § 2 ppsa Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13, dostępny na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu bezczynność organu w niniejszej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Jedynymi odnotowanymi czynnościami organu po odebraniu akt jest pismo z [...] kwietnia 2019 r. do Biura Prawnego Miasta [...] o zwrócenie się do właściwego Sądu z wnioskiem o zmianę wydanych w niniejszej sprawie postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku oraz pismo do pełnomocnika skarżących, informujące że przewidywany termin rozpatrzenia sprawy przypada na 28 czerwca 2019 r. Okoliczności wskazywane w odpowiedzi na skargę, tj. duża ilość postępowań prowadzonych w Biurze Spraw Dekretowych Urzędu [...] oraz znaczny stopień ich skomplikowania są znane Sądowi z urzędu i mogą częściowo tłumaczyć niedotrzymanie wyznaczonego terminu. Ponadto Sąd wziął pod uwagę fakt, że organ utracił akta sprawy w związku z przesłaniem ich do Sądu wraz ze skargą – co nastąpiło 2 maja 2019 r. i dotychczas akta te nie zostały zwrócone. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 ppsa, orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Na podstawie art. 154 § 2 ppsa orzeczono jak w punkcie 2 sentencji wyroku. O kosztach procesu zawartych w punkcie 3 sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 202 § 2 w zw. z art. 205 § 2 ppsa. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 ppsa.