I SA/Wa 947/11

WyrokWSA w Warszawie2011-12-13

Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Dariusz Chaciński, Elżbieta Sobielarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Skarbu Państwa stwierdzająca nieważność decyzji Wojewody może zostać utrzymana w mocy, jeśli została wydana przez tę samą osobę, która brała udział w wydaniu decyzji, wobec której złożono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy?
Ratio decidendi
Decyzja Ministra Skarbu Państwa wydana przez osobę, która brała udział w wydaniu wcześniejszej decyzji, wobec której złożono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, narusza przepisy postępowania administracyjnego dotyczące wyłączenia pracownika organu. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona, a jej wykonanie wstrzymane.
Stan faktyczny
Wojewoda przekazał nieodpłatnie na rzecz Województwa nieruchomość gruntową, jednak decyzja ta została zakwestionowana. Minister Skarbu Państwa stwierdził nieważność decyzji Wojewody, utrzymując, że Skarb Państwa nie był właścicielem nieruchomości. Województwo złożyło skargę na decyzję Ministra, zarzucając naruszenie prawa poprzez wydanie decyzji w oparciu o decyzję, która została następnie uchylona przez sąd.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Skarbu Państwa, stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu oraz zasądził od Ministra Skarbu Państwa na rzecz Województwa kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Skarbu Państwa na rzecz skarżącego Województwa [...] kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., Nr [...] Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] października 2010 r., Nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2000 r., którą stwierdzono nabycie przez Województwo [...] nieruchomość gruntowych położonych w K., oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki nr [...] i [...]. W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny sprawy: Wojewoda [...] decyzją znak: [...] orzekł o przekazaniu nieodpłatnie na rzecz Województwa [...] mienie Skarbu Państwa obejmujące nieruchomość składającą się z działki nr [...] o pow. [...] ha w jednostce ewidencyjnej K. obr. K., objętą księgą wieczystą KW nr [...], zabudowaną budynkami. Następnie decyzją z dnia [...] września 2008 r. znak [...] Wojewoda [...] stwierdził, że przedmiotowe nieruchomości nie podpadały pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, co jest równoznaczne z brakiem możliwości przejęcia przez Skarb Państwa nieruchomości objętych decyzją komunalizacyjną z dnia [...] lutego 2000 r. J. P. reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego J. L. zwrócił się do Ministra Skarbu Państwa z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji. We wniosku stwierdził, że przejęcie przez Skarb Państwa własności opisanej wyżej nieruchomości, co potwierdził Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2008 r., co zdaniem jego zdaniem w konsekwencji powoduje, że stwierdzenie nieważności nie będącej własnością Skarbu Państwa jest rażącym naruszeniem prawa. Decyzją z dnia [...] października 2010 r., znak: [...] Minister Skarbu Państwa stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2000 r. W uzasadnieniu swego rozszytrzygnięcia wskazał na decyzję z dnia [...] września 2008 r. i stwierdził, że w związku z jej treścią nie można uznać Skarbu państwa za właściciela przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie można przekazać jej Województwu [...] w trybie art. 49 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa. Pismem z dnia [...] października 2010 r. Województwo [...] złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie niniejszej sprawy, zarzucając iż rozstrzygnięcie Ministra Skarbu Państwa zapadło bez przeprowadzenia prawidłowego postępowania. Ponadto zarzuciło brak możliwości aktywnego uczestnictwa w postępowaniu oraz naruszenie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. uznając zaskarżoną decyzję za prawidłową utrzymał ją w mocy i stwierdził, że podniesiony przez Województwo [...] zarzut naruszenia dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. nie znajduje uzasadnienia w niniejszej sprawie. Wskazał jednocześnie na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 905/10 oddalił skargę kasacyjna Województwa [...] utrzymując w mocy postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 169/10 odrzucające skargę Województwa [...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2009 r., znak: [...]utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2008 r. stwierdzającą, że sporne nieruchomości nie podpadały pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu z 1944 r. Minister wskazał również, że zarzut dotyczący braku możliwości uczestniczenia w postępowaniu nie znajduje potwierdzenia w materiale dokumentacyjnym zgromadzonym w sprawie, gdyż jak wynika z akt sprawy Marszałek Województwa był na bieżąco informowany o przebiegu przedmiotowego postępowania. Na decyzję powyższą skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Województwo [...] reprezentowane przez pełnomocnika radcę prawnego G. P. Zaskarżonej decyzji zarzuciło naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania poprzez wydanie decyzji w oparciu o inną decyzję, która została następnie uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 72/11. Odpowiadając na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że w dacie wydawania zaskarżonej decyzji, odzwierciedlała ona aktualny stan faktyczny i prawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w ramach swej właściwości sąd ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym oraz przepisami postępowania według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ppsa. Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja narusza obowiązujące przepisy prawa, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane. Zdaniem Sądu Minister Skarbu Państwa wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego.2011 r. uchybił obowiązującym przepisom postępowania administracyjnego, w szczególności art. 24 § 1 pkt. 5 w zw. z art. 127 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przez tę samą osobę, która brała udział w wydaniu decyzji, w stosunku do której złożony został wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zgodnie z powyższym przepisem pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydawaniu zaskarżonej decyzji. Wskazać należy, że zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż zawarta w przepisie art. 24 § 1 pkt. 5 k.p.a. zasada ma zastosowanie także do sytuacji, w której złożony został wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy w trybie art. 127 § 3 k.p.a. Założeniem powyższych regulacji jest ochrona bezstronności i obiektywizmu orzekania, przy jednoczesnym zapewnieniu warunków do "uczciwego procedowania" (patrz: glosa do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt II GPS 2/06). Przepisy proceduralne dotyczące wyłączenia - od rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym - pracownika wydającego decyzję w pierwszej instancji, mają na celu zapewnienie obiektywności i bezstronności przy ponownym rozpoznaniu sprawy. W tym miejscu przytoczyć wypada przepis art. 2 Konstytucji RP ,który stanowi, że Rzeczpospolita Polska jest państwem prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej, zgodnie z którymi, prawo obywatela do wniesienia odwołania, oznacza prawo do ponownego i sprawiedliwego rozpoznania sprawy. Jak wynika z akt sprawy w sprawie niniejszej zarówno decyzję z dnia [...] lutego 2011r. jak i decyzję ją poprzedzającą z dnia [...] października 2010r. podpisał działający z upoważnienia Ministra Skarbu Państwa A. L. Nie ulega zdaniem Sądu wątpliwości, że upoważniony do działania w imieniu Ministra pracownik organu, nie może być uznany za osobę, która nie podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt. 5 k.p.a, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy w trybie art. 127 § 3 k.p.a. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 20 maja 2010 r., sygn. I OPS 13/09 "kompetencje przyznane organom administracji publicznej nie przechodzą na aparat pomocniczy, który jedynie powołany jest do realizacji tej kompetencji w imieniu i na rachunek organu." Powyższe skutkuje, w ocenie Sądu, uznaniem, że w sprawie niniejszej doszło do naruszenia przepisów procedury administracyjnej - art. 24 § 1 pkt. 5 k.p.a.-, polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji przez tę samą osobę , upoważnioną przez Ministra Skarbu Państwa, która brała udział w wydaniu wcześniejszego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit b oraz art. 152 ppsa ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło