I OSK 905/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Województwa Małopolskiego od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2010 r. sygn. akt IV Sa/Wa 169/10 o odrzuceniu skargi Województwa Małopolskiego na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] w przedmiocie reformy rolnej postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 8 marca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 169/10 odrzucił skargę Województwa Małopolskiego na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2009 r., w przedmiocie reformy rolnej. Uzasadniając postanowienie, Sąd wskazał, że zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej powoływana jako P.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia w sprawie za pośrednictwem organu, który je wydał. Zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi została doręczona stronie skarżącej w dniu 30 listopada 2008 r. wraz z informacją o terminie i trybie wniesienia skargi (tj. pouczeniem, że skargę można wnieść we wskazanym terminie do WSA w Warszawie za pośrednictwem organu). Tymczasem w niniejszej sprawie strona skargę zaadresowała bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Do Sądu tego skarga wpłynęła w dniu 23 grudnia 2009 r. W dniu 7 stycznia 2010 r. Sąd przekazał skargę do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a więc organu, za pośrednictwem którego skarga ta powinna zostać wniesiona. Złożenie skargi bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego, a nie za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt, spowodowało niezachowanie ustawowego trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi. Wobec tego skarga ta podlegała odrzuceniu zgodnie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Na powyższe postanowienie Województwo Małopolskie złożyło skargę kasacyjną, w której domagało się uchylenia tego orzeczenia w całości i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu, pełnomocnik strony skarżącej, zarzucił: ▪ Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 53 ustawy P.p.s.a. i w następstwie tego odrzucenie skargi, podczas gdy zacytowany przepis takiej sankcji nie zawiera; ▪ Naruszenie przepisów proceduralnych, mających wpływ na treść zaskarżonego postanowienia to jest naruszenie art. 1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych, art. 141 § 4 w zw. z art. 151 P.p.s.a., w zw. z art. 8, 38 i 39 kpa, poprzez niedostrzeżenie rażącego naruszenia prawa polegającego na błędnych czynnościach przy doręczaniu zaskarżonej decyzji przez organ II instancji. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzono, że Sąd I instancji przyjął błędną interpretację normy prawnej art. 53 P.p.s.a. Za taką oceną przemawia fakt, iż ustawa P.p.s.a. nie zawiera przepisu, który by zawierał sankcje odrzucenia. Sam fakt braku zapisu odpowiadającego unormowaniu w kpa dotyczącego przekazania sprawy organowi właściwemu nie może uzasadniać zaskarżonego rozstrzygnięcia. W ocenie organu przepis ten ma charakter instrukcyjny i nie można z niego wywodzić skutków prawnych takich jak uczynił Sąd I instancji w niniejszej sprawie. Ponadto strona skarżąca wskazała na błędy popełnione przez Ministerstwo przy doręczaniu Województwu zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z treścią art. 53 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Skargę należy wnieść, w myśl art. 54 § 1 P.p.s.a., do sądu administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Stosownie do art. 98 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), w okresie dwóch lat od dnia 1 stycznia 2004 r., to jest od dnia wejście w życie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego, jeżeli wniesiona została w terminie określonym w art. 53 § 1 P.p.s.a., sąd administracyjny przekazuje organowi, którego działania lub bezczynności dotyczy skarga. Regulacja ta ustanawiała zatem tymczasowy wyjątek od zasad wyrażonych w art. 53 § 1 i art. 54 § 1 oraz miała zastosowanie wyłącznie do skarg, które wpłynęły do sądu do dnia 31 grudnia 2005 r. Od dnia 1 stycznia 2006 r. sytuacja uległa zmianie. Od tej daty zachowanie terminu do wniesienia skargi zależy między innymi od sposobu jej wniesienia. Niezbędne jest mianowicie zachowanie trybu określonego w art. 54 § 1 P.p.s.a, tj. złożenie skargi za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem zaskarżenia. Ustawa w tym zakresie żadnych wyjątków już nie przewiduje. Z akt niniejszej sprawy bezspornie wynika, że skarga Województwa Małopolskiego wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 23 grudnia 2009 r., a zatem podlegała ogólnej regulacji przewidzianej w art. 53 § 1 i art. 54 § 1 P.p.s.a. Nie ulega też wątpliwości, że organ należycie pouczył stronę o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Skarga dotyczyła decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a zatem powinna zostać wniesiona za pośrednictwem tego organu. Tymczasem skargę wniesiono bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W takiej sytuacji termin jest zachowany jedynie w przypadku, gdy sąd prześle (nada w urzędzie pocztowym) skargę do właściwego organu przed upływem terminu do wniesienia skargi (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 1987 roku, sygn. akt III CZP 33/87, publ. OSN 1988/6/73, a także postanowienie NSA z dnia 18 czerwca 2008 r., I OSK 651/08, opublikowane w Bazie orzeczeń NSA). Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela powyższe stanowisko. Wskazany warunek stanowi konsekwencję jednoznacznej regulacji zawartej w art. 53 § 1, art. 54 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którymi skargę wnosi się w określonym terminie do organu, który wydał zaskarżone orzeczenie. Zgodnie z zasadą określoną w art. 57 § 5 k.p.a. i art. 83 § 3 P.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem skargi. Zasada ta ma jednak zastosowanie wyłącznie pod warunkiem zachowania właściwego trybu wniesienia przesyłki. W przeciwnym razie w przypadku przesłania przez sąd pisma organowi, do którego pismo to powinno być skierowane, datą wniesienia skargi jest dzień przekazania skargi organowi przez sąd. Skoro w sprawie niniejszej Województwo Małopolskie otrzymało decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu 30 listopada 2009 r., to termin do wniesienia skargi za pośrednictwem organu upływał w dniu 30 grudnia 2009 r. Przedmiotowa skarga została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 23 grudnia 2008 r., ale została złożona bezpośrednio do Sądu, a następnie w dniu 7 stycznia 2010 r. przekazana do organu. W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo przyjął, że dla oceny dochowania terminu do wniesienia skargi decydująca była data nadania jej w urzędzie pocztowym przez Sąd do organu. W konsekwencji prawidłowo też uznał, że skarga ta jako wniesiona z uchybieniem terminu, o jakim mówi art. 53 § 1 P.p.s.a, podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy P.p.s.a Dodać również należy, że przedmiotem zaskarżonego postanowienia była wyłącznie kwestia zachowania ustawowego terminu do wniesienia skargi. Przyczyny uchybienia terminu mogłyby być rozważane tylko w odrębnym postępowaniu z wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Z takiej możliwości pełnomocnik Województwa Małopolskiego jednak nie skorzystał. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 182 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.