I OSK 651/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Kacprzak po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 197/08 o odrzuceniu skargi [...] S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa przez gminę własności nieruchomości postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 21 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę [...] S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] nr [...] stwierdzające, że odwołanie [...] S.A. z dnia [...] od decyzji Wojewody D. z dnia [...] nr [...], o nabyciu przez gminę miejską W. prawa własności budynków posadowionych na gruncie stanowiącym działkę nr [...], położonym we W. przy ul. [...] - zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu postanowienia Sąd podniósł, że postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej spółki wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi (tj. wskazując, że skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia) w dniu 5 grudnia 2007 r. Skarga została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 31 grudnia 2007 r. i zaadresowana bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd wskazał, że zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten winien ją przekazać właściwemu organowi administracji publicznej. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd pod adresem właściwego organu administracji publicznej. W przedmiotowej sprawie skarga wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 3 stycznia 2008 r. i następnie została przekazana do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej w dniu 7 stycznia 2008 r. zatem za termin wniesienia skargi uznano dzień 7 stycznia 2008 r. Tymczasem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej upłynął w dniu 4 stycznia 2008 r. Dlatego też Sąd I instancji uznał, że złożenie skargi przez pełnomocnika bezpośrednio do sądu wojewódzkiego, a nie za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt spowodowało niezachowanie ustawowego trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi. Skargę kasacyjną od przedmiotowego postanowienia z dnia 21 lutego 2008 r. złożyły [...] S.A. z siedzibą w W. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Podstawę skargi kasacyjnej stanowi naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przez przyjęcie, że skarżący wniósł skargę po terminie w rozumieniu tych przepisów. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że z regulacji art. 53 § 1 i art. 54 § 1 cytowanej wyżej ustawy nie można wysunąć jednoznacznego wniosku, że skarga w przedmiotowej sprawie została wniesiona z uchybieniem terminu. Skarżący zajął stanowisko prezentowane w postanowieniu WSA w Warszawie z dnia 22 maja 2006 r. sygn. akt III SA/Wa 1413/06, że "w stanie prawnym obecnie obowiązującym brak jest regulacji, która przewidywałaby konsekwencje wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego oraz określała czynności jakie wobec takiego sposobu wniesienia skargi powinien podjąć sąd". Mając na względzie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w uzasadnieniu postanowienia z dnia 7 listopada 2006 r. sygn. akt I GSK 386/06 i zgodnie z powszechnie przyjętymi regułami w tym zakresie, "...niejasności i kwestie wątpliwe powinny być zawsze oceniane na korzyść tej strony procesu, która domaga się ochrony jej praw w postępowaniu przed sądem administracyjnym...", a zatem w braku regulacji prawnej, a tym samym istnieniu swoistej "luki w prawie", uznać należało, że skarżący wniósł skargę w terminie. Ponadto podniesiono, że zasadą jest iż skargi wniesione bezpośrednio do Sądu są przez ten Sąd przekazywane do właściwego organu administracji. Jednakże brak regulacji, która określałaby termin w którym powinno nastąpić to przekazanie może skutkować nieuzasadnionym "przetrzymaniem" skarg tak, aby termin do jej wniesienia upłynął. Wskazano więc, że gdyby w przedmiotowej sprawie Sąd przekazał skargę niezwłocznie, to termin byłby zachowany. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.). Przepisy te określają termin i tryb wnoszenia skargi do sądu administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Natomiast stosownie do art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Z akt administracyjnych wynika, iż w niniejszej sprawie organ należycie pouczył stronę o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Skarga dotyczyła postanowienia Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, a zatem powinna zostać wniesiona za pośrednictwem tego organu. Natomiast w niniejszej sprawie skargę wniesiono bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W takiej sytuacji termin jest zachowany jedynie w przypadku, gdy sąd prześle (nada w urzędzie pocztowym) skargę do właściwego organu przed upływem terminu do wniesienia skargi (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 1987 roku, sygn. akt III CZP 33/87, publ. OSN 1988/6/73, a także postanowienia: WSA w Gliwicach z dnia 20 października 2004 r., sygn. akt IV SA/GL 647/04, publ. ONSAiWSA z 2005 r. nr 6 poz. 116 oraz WSA w Białymstoku z dnia 21 marca 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 131/06, LEX nr 284737). Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela powyższe stanowisko a tym samym podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu. Wskazany warunek stanowi konsekwencję jednoznacznej regulacji zawartej w przepisach (art. 53 § 1, art. 54 § 1 p.p.s.a.), zgodnie z którymi skargę wnosi się w określonym terminie do organu, który wydał zaskarżone orzeczenie. Zgodnie z zasadą określoną w art. 57 § 5 k.p.a. i art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem skargi. W przypadku przesłania przez sąd pisma organowi, do którego pismo to powinno być skierowane, datą wniesienia skargi jest dzień nadania pisma przez sąd. Chybionym argumentem skargi kasacyjnej jest powołanie się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2006 r. sygn. akt III SA/Wa 1413/06, bowiem orzeczenie to prezentuje podobne stanowisko jak Naczelny Sąd Administracyjny w przedmiotowej sprawie. W analogicznej sprawie sąd ten odrzucił skargę spółki. Przyjął bowiem, że skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten powinien przekazać do organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, a dla oceny dochowania terminu do wniesienia skargi decydująca jest data nadania w urzędzie pocztowym skargi przez sąd administracyjny do organu. Również bezzasadne jest podpieranie się przez skarżącą wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2006 r. sygn. akt I GSK 386/06, bowiem stan faktyczny w tej sprawie był diametralnie różny od rozpoznawanej sprawy. W sprawie tej wątpliwości budziła kwestia daty nadania przez skarżącego skargi do organu. Zatem przedstawione przez stronę skarżącą wyroki sądów administracyjnych nie stanowią w żaden sposób potwierdzenia prezentowanej argumentacji, że skarga [...] wniesiona bezpośrednio do sądu administracyjnego została wniesiona z zachowaniem terminu o jakim mowa w art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a. Podniesiona w skardze kasacyjnej kwestia daty przekazania skargi przez Sąd do właściwego organu w kontekście jej "przetrzymania" tj. naruszenia wymogu niezwłoczności działania, wskutek czego doszło do uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jest w tym postępowaniu bezprzedmiotowe, gdyż dotyczy ono wyłącznie ustawowego terminu do wniesienia skargi, nie zaś przyczyn jego uchybienia. Badanie uchybienia terminu może być bowiem przedmiotem postępowania z wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Wobec stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.