I SA/Wa 970/14
WyrokWSA w Warszawie2014-08-21
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Magdalena Durzyńska, Elżbieta Lenart
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent może zostać ukarany grzywną za niewykonanie wyroku WSA w terminie wyznaczonym przez sąd, mimo że decyzja została wydana po terminie, ale przed rozstrzygnięciem odwołania?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że niewykonanie wyroku sądu administracyjnego w terminie wyznaczonym przez sąd stanowi podstawę do wymierzenia grzywny organowi, nawet jeśli decyzja została wydana po terminie, ale przed rozstrzygnięciem odwołania. Jednakże bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, gdyż decyzja została wydana z miesięcznym opóźnieniem. Skarga na bezczynność jest zasadna, gdyż organ nie wykonał wyroku w terminie, a grzywna ma charakter represyjny.Stan faktyczny
A. K. złożył wniosek o przyznanie odszkodowania za nieruchomość do Prezydenta W. w maju 2012 r. WSA w Warszawie wydał wyrok zobowiązujący Prezydenta do rozpoznania tego wniosku w terminie dwóch miesięcy od doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Prawomocny wyrok został doręczony 6 grudnia 2013 r., a decyzja umarzająca postępowanie została wydana dopiero 4 marca 2014 r., po upływie terminu. Skarżący wniósł skargę o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku w terminie.Rozstrzygnięcie
Wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 100 złotych płatną w terminie jednego miesiąca od uprawomocnienia wyroku; stwierdził, że bezczynność nie miała rażącego naruszenia prawa; zasądził od Prezydenta na rzecz skarżącego 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi A. K. w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 298/13 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 100 (sto) złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącego A. K. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
A. K. skargą z dnia [...] lutego 2014 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w wysokości [...] zł za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 298/13 oraz o stwierdzenie, że zaistniała bezczynność organu ma rażący charakter. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku A. K. z dnia [...] maja 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] hip. [...]- w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że organ nie wykonał wyroku Sądu z dnia 25 września 2013 r. - mimo tego, iż termin wyznaczony przez Sąd już upłynął. Dlatego też pismem z dnia 4 lutego 2014 r. wezwał Prezydenta W. do wykonania wyroku.
W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż wyrokiem z dnia [...]września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał go do rozpoznania wniosku A. K. z dnia [...]maja 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...]. "[...]"[...]- w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Prawomocny wyrok został doręczony do organu w dniu 6 grudnia 2013 r. - zaś w dniu 4 marca 2014 r. została wydana decyzja umarzająca postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Na zapytanie Sądu, czy w związku z powyższym cofa skargę, skarżący pismami z dnia 9 kwietnia 2014 r. i 11 lipca 2014 r. podtrzymał w całości swoją skargę. Podniósł, że złożył odwołanie od decyzji Prezydenta W. – wobec tego nie jest ona ostateczna. Tym samym organ pozostaje w dalszym ciągu w bezczynności, gdyż nie wydał decyzji merytorycznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi [...] grzywny.
Skarga ta została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270
ze zm., dalej: P.p.s.a.). Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania
po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona,
po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku
lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Zgodnie natomiast z § 2 tęgo artykułu Sąd, w przypadku,
o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia
lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Przy czym niewykonanie wyroku w rozumieniu tego przepisu ma miejsce zarówno wówczas, gdy organ ten w ogóle nie wykonał orzeczenia sądowego,
jak również wówczas, gdy wprawdzie orzeczenie to wykonał, ale uczynił
to z przekroczeniem wyznaczonego terminu i po wniesieniu skargi - jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 154 § 3 P.p.s.a. wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi.
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 298/13, zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku A. K. z dnia [...] maja 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] hip. "[...]" dz. nr [...]- w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Zaznaczyć przy tym należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy
po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 P.p.s.a., zgodnie
z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły
do organu w dniu 5 grudnia 2013 r. (data prezentaty) - zatem dwumiesięczny termin wyznaczony przez Sad upłynął w dniu 5 lutego 2014 r.
Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia wniesienia skargi
z [...] lutego 2014 r. - mimo uprzedniego wezwania organu przez skarżącego
do wykonania prawomocnego wyroku - Prezydent W. nie rozstrzygnął przedmiotowej sprawy. Decyzję w tym przedmiocie organ podjął w dniu
[...] marca 2014 r., a więc miesiąc po upływie wyznaczonego przez Sąd terminu.
Skoro zaś Prezydent W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu
z dnia 25 września 2013 r. sprawy nie załatwił, a rozstrzygnięcie podjął dopiero
po wniesieniu niniejszej skargi, oznacza to, że wyroku tego nie wykonał. Wyrok ten wszak zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy (do czego doszło
po wniesieniu skargi) ale i do dokonania tego w określonym w nim terminie.
W tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów – niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych
(jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych – w demokratycznym państwie prawnym nie może być w tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować,
czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.
Załatwienie natomiast przez organ administracji publicznej sprawy, w której pozostawał on w zwłoce, po wniesieniu skargi stanowi okoliczność, którą Sąd bierze pod uwagę przy wymiarze zasądzanej grzywny. Celem bowiem grzywny w takiej sytuacji jest wyłącznie ukaranie organu za niewykonanie orzeczenia sądowego w terminie wyznaczonym przez Sąd w wyroku z dnia 25 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 298/13.
W realiach niniejszej sprawy skład orzekający ocenił, iż wystarczająco represyjną funkcję spełni grzywna w wysokości 100 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej wart. 154 § 6 P.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia wielkości przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd.
Jednocześnie, mając na uwadze treść art. 154 § 2 P.p.s.a., Sąd stwierdził,
że w związku z miesięcznym przekroczeniem terminu wyznaczonego przez Sąd, bezczynność organu po wyroku Sądu z dnia 25 września 2013 r. nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.
Sąd pragnie również podnieść, że zupełnie niezrozumiałe jest stanowisko skarżącego (reprezentowanego przez fachowego pełnomocnika), iż [...]. pozostaje w dalszym ciągu w bezczynności, gdyż zostało złożone odwołanie od wydanej decyzji i wobec tego nie jest ona ostateczna, a poza tym organ nie wydał decyzji merytorycznej.
Wyrokiem z 25 września 2013 r. Sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku A. K. z dnia [...] maja 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Prezydent W. rozpoznał ten wniosek i wydał decyzję – zatem wykonał wyrok Sądu. Sąd nie może nakazywać organowi wydania decyzji o określonej treści – wobec czego zarzut skarżącego jest całkowicie niezasadny.
Również zarzut, że: "wydana decyzja nie jest ostateczna, tym samym organ pozostaje w dalszym ciągu w bezczynności, gdyż nie wydał decyzji merytorycznej" – jest kompletnie nielogiczny. Przecież żadna decyzja organu I instancji - od której strona złożyła odwołanie - nie jest ostateczna i organ nie ma to żadnego wpływu.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w zw. z art. 154
§ 6 i art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł
jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło