I SAB/Wa 14/16
WyrokWSA w Warszawie2016-04-06
Skład orzekający: Iwona Kosińska, Bożena Marciniak, Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu administracji publicznej w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość, która została zakończona wydaniem decyzji po wniesieniu skargi do sądu, ale przed jej rozpoznaniem, może być uznana za bezczynność z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Wydanie przez organ decyzji po wniesieniu skargi na bezczynność, ale przed rozpoznaniem skargi przez sąd, powoduje, że postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu. Niemniej jednak, sąd powinien ocenić, czy stwierdzona bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co w tym przypadku, ze względu na charakter sprawy i czas jej trwania, nie zostało stwierdzone.Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na bezczynność Prezydenta w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość. Wojewoda wyznaczył organowi dodatkowy termin na załatwienie sprawy, który upłynął bezskutecznie. Po wniesieniu skargi do sądu, Prezydent wydał decyzję umarzającą postępowanie jako bezprzedmiotowe. Skarżący domagali się wyznaczenia terminu zakończenia postępowania i zwrotu kosztów.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Prezydent dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 2. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu. 3. Zasądzono od Prezydenta na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie WSA Bożena Marciniak (spr.) WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A. F. i J. P. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość 1. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz A. F. i J. P. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
A. F. i J. P. (dalej: skarżący), reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. R. [...], nr hip. [...]. Wskazali, że Wojewoda M. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] uznał wniesione przez nich zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi dodatkowy czteromiesięczny termin załatwienia sprawy, tj. do dnia [...] września 2015 r.
Skarżący wnieśli o wyznaczenie Prezydentowi [...] terminu zakończenia postępowania oraz o zwrot kosztów postępowania i kosztów zastępstwa procesowego.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] umorzył postępowanie w sprawie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość jako bezprzedmiotowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 149 § 1 i § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Z akt sprawy wynika, że wniesienie skargi na bezczynność Prezydenta [...] poprzedziło złożenie przez skarżących do Wojewody M. zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Tym samym został spełniony wymóg skuteczności złożenia skargi na bezczynność organu.
Oceniając merytorycznie zasadność skargi należy podkreślić, że zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt z jakich powodów dany akt administracyjny nie został wydany, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Okoliczności, jakie spowodowały zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznania sprawy (jak też zaniechanie) oraz stopień przekroczenia terminów mają natomiast znaczenie przy ocenie przez Sąd, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., czy też nie.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, iż w ustalonym stanie faktycznym mamy do czynienia z bezczynnością organu administracji publicznej.
Jak wynika z akt, w przedmiotowej sprawie decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] Prezydent [...]rozstrzygnął wniosek A. F. i J. P. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość w. położoną przy ul. R. [...] nr hip. [...], orzekając o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego. W ocenie Sądu, wydanie przez organ powołanej decyzji wyłącza możliwość zobowiązania Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za wyżej wymienioną nieruchomość w. Skoro decyzja organu została wydana po wpłynięciu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ale przed rozpoznaniem skargi przez Sąd, uznać należy, że organ załatwił sprawę, zaś postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, gdyż w jego toku wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestała istnieć sprawa sądowoadministracyjna. Organ załatwił bowiem sprawę i wydał akt, czego domagała się strona w skardze wniesionej do sądu administracyjnego. Przedmiotem rozpoznawanej przez Sąd skargi było bowiem przymuszenie organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie i rozstrzygnięcie to zostało wydane w dniu [...] stycznia 2016 r.
W tym miejscu wskazać należy, że Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w postanowieniu z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I OSK 2443/12. W postanowieniu tym stwierdzono, że art. 149 p.p.s.a. zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo nie miały takiego charakteru. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł przy tym, iż uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo, że naruszenie prawa nie było rażące, mimo iż są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu.
Mając powyższe na względzie, biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku wszczynającego przedmiotowe postępowanie (22 października 2014 r.), a także charakter niniejszej sprawy oraz znaną Sądowi z urzędu ilość spraw z zakresu odszkodowań za tzw. nieruchomości w., Sąd doszedł do przekonania, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W związku z wyżej podniesionymi okolicznościami, Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a, art. 161 § 1 pkt 3, art. 200, art. 202 § 2 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło