I SAB/Wa 152/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Iwona Maciejuk Protokolant referent stażysta Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2013 r. sprawy ze skargi Z. M. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata K. P., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. Z. M., pismem z dnia 28 lutego 2013 r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2008 r., doprecyzowanego pismem z dnia 5 kwietnia 2011 r. o stwierdzenie nieważności zarządzenia Ministra Skupu z dnia [...] sierpnia 1955 r., nr [...] w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad przedsiębiorstwem M., oraz orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] września 1962 r., nr [...] w sprawie stwierdzenia przejścia na własność Państwa przedsiębiorstwa M. – M. F. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że z ustawowych terminów załatwienia sprawy Minister się nie wywiązał, wobec tego skarżący, w dniu 24 listopada 2011 r., wniósł do organu zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, na które nie uzyskał odpowiedzi na dzień wnoszenia niniejszej skargi. Jednocześnie, Z. M. podniósł, że pomimo wyznaczenia przez Ministra terminu załatwienia sprawy – do dnia 30 kwietnia 2012 r. – żadna decyzja w przedmiotowej sprawie nie została wydana. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej odrzucenie. Uzasadniając swoje stanowisko organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 37 k.p.a., na niezałatwienie sprawy przez organ administracji publicznej w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub ustalonym w myśl art. 36 k.p.a., lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu (co zdaniem Ministra ma miejsce w niniejszej sprawie) – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Stosownie zaś do art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę do sądu administracyjnego można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, o ile służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Skoro więc, w niniejszej sprawie skarżący nie dopełnił wskazanej i niezbędnej czynności, poprzedzającej skuteczne wniesienie skargi na przewlekłość prowadzonego postępowania, to zaistniały podstawy do jej odrzucenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Stosownie do art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej: p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, o ile służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Z powołanej regulacji wynika zatem, że wyczerpanie stosownych środków zaskarżenia jest podstawową przesłanką dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. W przypadku skargi na bezczynność lub na przewlekłe prowadzenie postępowania, przed jej wniesieniem do sądu, strona winna wyczerpać środek prawny określony w art. 37 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy i twierdzenia strony skarżącej, zażalenie takie - w trybie przepisu art. 37 k.p.a. - zostało złożone do Ministra pismem z dnia 24 listopada 2011 r. Organ uznał, że obowiązkiem Z. M. było złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa, czego strona skarżąca nie uczyniła. W ocenie Sądu istota sprawy sprowadza się do oceny czy ww. pismo z dnia 24 listopada 2011 r., zatytułowane "Zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie", jest pismem stanowiącym podstawę do uznania, że w sprawie został wyczerpany tryb (przed wniesieniem skargi z dnia 28 lutego 2013 r., ), o którym mowa w art. art. 52 § 1 p.p.s.a. Otóż, rację ma Minister, że wobec braku w niniejszej sprawie organu wyższego stopnia nad Ministrem rozpoznającym sprawę, Z. M. zobowiązany był (wobec nierozpoznania wniosku przez organ) wezwać Ministra do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie to jest czynnością prawną, która służy kwestionowaniu przekroczenia maksymalnego ustawowego terminu załatwienia sprawy przez organ administracyjny. Bez znaczenia, w ocenie Sądu, jest przy tym nazwa pisma, gdyż podstawowym elementem kwalifikującym pismo, jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, jest zakwestionowanie działania organu, a w tym przypadku brak tego działania przejawiające się w niepodejmowaniu rozstrzygnięcia przez organ w ustawowym terminie. Sąd zwraca uwagę na fakt, że przywoływane przez stronę skarżącą pismo z dnia 24 listopada 2011 r. mogłoby świadczyć o wyczerpaniu ww. trybu, gdyby nie okoliczność, że zostało ono wniesione w innej sprawie, tj. przed skargą z dnia 10 maja 2012 r. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2008 r., doprecyzowanego pismem z dnia 5 kwietnia 2011 r. o stwierdzenie nieważności zarządzenia Ministra Skupu z dnia [...] sierpnia 1955 r., nr [...] w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad przedsiębiorstwem M., oraz orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] września 1962 r., nr [...] w sprawie stwierdzenia przejścia na własność Państwa przedsiębiorstwa M. – M. F., rozpoznaną wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 94/12. Jest to okoliczność znana Sądowi rozpoznającemu niniejszą sprawę z urzędu. Wniesienie, przez Z. M., następnej skargi z dnia 28 lutego 2013 r., tym razem na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, obligowało skarżącego do ponownego wyczerpania ww. trybu, tj. do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Tym samym, brak wezwania organu administracji publicznej (po wyroku sądu administracyjnego z dnia 28 listopada 2012 r.) do usunięcia naruszenia prawa, czyni przedmiotową skargę niedopuszczalną. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli jest ona niedopuszczalna z przyczyn innych niż określone w pkt 1-5 p.p.s.a., czyli również gdy została ona złożona bez zachowania wymogu określonego w art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd postanowił jak w sentencji postanowienia. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 251 p.p.s.a.