I SAB/Wa 165/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.) Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant starszy referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2014 r. sprawy ze skargi M. J. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. stwierdza, że bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowe w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącej M. J. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W skardze z dnia [...] M. J. zaskarżyła bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. [...]. Zarzuciła organowi naruszenie art. 35 § 1 i 3 kpa oraz 36 § 1 k.p.a. przez naruszenie terminów do załatwienia sprawy oraz art. 12 kpa w związku z art. 35 i 36 kpa poprzez jego niezastosowanie a także naruszenie podstawowych zasad postępowania wyrażonych w art. 6, 7 , 8 i 9 kpa. Wniosła o: 1) zobowiązanie Prezydenta [...] do wydania decyzji w przedmiotowym postępowaniu w terminie ustalonym przez Sąd, 2) stwierdzenie ,że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3) zasądzenie kosztów postępowania. Jak wynika z akt sprawy Skarżąca w dniu [...] wystąpiła do Samorządowego kolegium Odwoławczego w [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. hip.[...]. Powyższy wniosek w trybie art. 65 kpa został przekazany do rozpoznania Wojewodzie [...], który decyzją z dnia [...] odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia [...]. Na skutek rozpoznania odwołania M. J., Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzja z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzje i umorzył postępowanie przed organem I instancji, stwierdzając, iż organem właściwym do rozpoznania wniosku jest właśnie Minister infrastruktury i Rozwoju. W dniu [...] skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności.. Minister Infrastruktury i Rozwoju pismem z dnia [...] poinformował pełnomocnika wnioskodawczyń o przyczynach niedotrzymania terminu wyznaczonego w trybie art. 35 kpa, jednocześnie jako datę prawdopodobnego zakończenia postępowania wskazując [...]. W dniu [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju wydał decyzję którą odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. hip.[...]. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). W myśl art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Takie brzmienie, powyższy przepis, uzyskał z dniem 17 maja 2011 r. w wyniku jego nowelizacji dokonanej ustawą z 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U. Nr 34, poz. 173). Konstrukcja tego przepisu wyróżnia dwie odrębne od siebie instytucje, a mianowicie skargę na bezczynność organu oraz przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania. Podkreślić należy, że w poprzednim stanie prawnym w orzecznictwie sądów administracyjnych bezczynność organu była utożsamiana zarówno z niepodjęciem w ustalonym terminie przez organ żadnych czynności w sprawie, jak i z nie zakończeniem w terminie postępowania mimo podejmowania czynności w postępowaniu. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W przypadku, gdy po wniesieniu do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu administracji, organ ten wyda akt lub podejmie czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postępowanie sądowoadministracyjne, w części dotyczącej zobowiązania organu do wydania aktu staje się bezprzedmiotowe. Podstawą uznania postępowania za bezprzedmiotowe jest treść art. 149 ww. ustawy, który stanowi, że uwzględniając skargę na bezczynność organu, sąd władny jest zobowiązać organ do wydania w oznaczonym terminie aktu administracyjnego lub podjęcia określonej czynności. Skoro w przedmiotowej sprawie Minister Infrastruktury i Rozwoju w dniu [...] wydał decyzje, Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie ustała bezczynności organu, co stwarza podstawę do umorzenia postępowania sądowego w tej części jako bezprzedmiotowego, na mocy art. 161 § 1 pkt 3 cytowanej wyżej ustawy (por. uchwałę Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08, publ. LexPolonica nr 2070972, ONSAiWSA 2009/4 poz. 63; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 480/06, publ. LexPolonica nr 415640; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2000 r. sygn. akt I SAB 201/99, niepubl.). W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy , nie budzi jednak wątpliwości Sądu, że Minister Infrastruktury i Rozwoju, nie wywiązał się z ustawowego obowiązku rozstrzygnięcia sprawy bez zbędnej zwłoki. Sąd zauważa , że po wydaniu decyzji z dnia [...] zostało podjętych niewiele czynności zmierzające do wydania decyzji w sprawie. Dopiero na skutek wystosowania przez Skarżącą wezwania do usunięcia naruszenia prawa wyznaczył nowy termin zakończenia sprawy a w konsekwencji wydał decyzję przed jego wyekspirowaniem. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność jednoznacznie naganna – nie nosi jednakże cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (vide wyrok WSA w Poznaniu z 18.08.2011 r., II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11.08.2011 r., II SAB/Gd 30/11 – dostępne w CBOSA). Taki brak aktywności Ministra w rozpoznaniu sprawy nie miał , w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie miejsca. Z przedstawionego powyżej przebiegu postępowania wynika ponad wszelką wątpliwość , że zostały przez Organ przedsięwzięte czynności faktyczne zmierzające do rozpoznania wniosku złożonego przez Skarżące zarówno w zakresie gromadzenia istotnych dla sprawy dokumentów jak też podejmowania czynności niezbędnych do jej zakończenia. Sąd zauważa, że realia prowadzenia wielkiej liczby postępowań przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju czynią praktycznie niemożliwym dotrzymanie terminów ustawowych ich zakończenia. Jakkolwiek nie wpływa to na sam obowiązek respektowania przez organ obowiązujących przepisów kodeksu postępowania administracyjnego to jednak w znacznym zakresie determinuje ocenę , że zaistniała bezczynność w prowadzeniu postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, zwłaszcza, iż okres bezczynności wyniósł około 9 miesięcy. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 oraz art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.