I SAB/Wa 176/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska WSA Dariusz Chaciński (spr.) Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2010 r. sprawy ze skargi M. B. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego zobowiązuje Prezydenta W. do wydania orzeczenia w przedmiocie wniosku z dnia 20 grudnia 1948 r. o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ulicy [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. M. B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w rozpoznaniu wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości przy ul. [...] w W. Przedmiotowa nieruchomość o nr hip. [...] była własnością Z. P., K. P., S. P., J. P. i W. P. Podlegała ona przepisom dekretu z dnia 26.10.1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 ze zm.). Nieruchomość została objęta w posiadanie przez Gminę W. w dniu [...].04.1948 r. Wniosek, którego dotyczy skarga, został złożony w dniu 20.12.1948 r. (datowany 16.12.1948 r.) przez F. K. – pełnomocnika K. P., J. P. i W. P. Wraz z wnioskiem zostało złożone podanie o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku. Orzeczeniem administracyjnym z dnia [...].05.1951 r. Prezydium Rady Narodowej w W. odmówiło przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie własności czasowej, w konsekwencji czego ten sam organ orzeczeniem z dnia [...].05.1951 r. odmówił przyznania własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości. Następnie w dniu 7.06.1951 r. Z. F., A. Z. i S. P. złożyli do Ministerstwa Gospodarki Komunalnej "skargę w drodze nadzoru" na orzeczenie PRN W. z dnia [...].05.1951 r. odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku oraz odwołanie od orzeczenia PRN W. z dnia [...].05.1951 r. odmawiające przyznania prawa własności czasowej do gruntu. "Skarga w drodze nadzoru" została potraktowana jako wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia PRN W. z dnia [...].05.1951 r. i obecnie właściwe do jego rozpoznania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...].08.2008 r. odmówiło stwierdzenia nieważności orzeczenia PRN W. z dnia [...].05.1951 r. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, na wniosek K. Z. i M. B., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...].05.2009 r. utrzymało w mocy własną decyzję z [...].08.2008 r. Skarga M. B. na decyzję SKO z [...].05.2009 r. została oddalona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22.12.2009 r. sygn. I SA/Wa 1064/09. Co zaś się tyczy odwołania złożonego przez Z. F., A. Z. i S. P. od orzeczenia PRN W. z dnia [...].05.1951 r. odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu, to Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast uznał, że ówczesne Ministerstwo Gospodarki Komunalnej nie rozpatrzyło tego odwołania (odnaleziono tylko nie podpisaną kopię decyzji z dnia [...].11.1951 r., uznaną za projekt rozstrzygnięcia) i postanowieniem z dnia [...].11.2006 r. przekazał odwołanie według właściwości do rozpoznania Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu tego odwołania decyzją z dnia [...].10.2009 r. nr [...] uchyliło orzeczenie administracyjne PRN W. z dnia [...].05.1951 r. odmawiające przyznania prawa własności czasowej do gruntu i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. SKO uznało, że kontrolowane orzeczenie zostało skierowane do osób nie będących stroną w sprawie (K. i J. P.). W odpowiedzi na skargę M. B., Prezydent W., któremu zarzucono bezczynność, wniósł o odrzucenie skargi, z powodu nie wyczerpania przez skarżącą środków odwoławczych, w postaci zażalenia na bezczynność do organu wyższego stopnia (art. 37 K.p.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga ma uzasadnione podstawy. W świetle wyżej przedstawionego stanu faktycznego i prawnego w sprawie nie budzi wątpliwości, że po uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...].10.2009 r. nr [...] orzeczenia administracyjnego Powiatowej Rady Narodowej W. z dnia [...].05.1951 r. odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu przy ul. [...] w W., organ I instancji, czyli Prezydent W., miał obowiązek w terminie określonym w art. 35 § 1-3 K.p.a. wydać rozstrzygnięcie w kwestii wniosku z dnia 20.12.1951 r. o ustanowienie własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego) do gruntu przedmiotowej nieruchomości. Do chwili wydania wyroku przez sąd takie orzeczenie, w przedmiocie wniosku dekretowego, przez Prezydenta W. nie zostało wydane, a więc niewątpliwie pozostaje on w tej sprawie bezczynny, bowiem terminy, o jakich mowa w art. 35 K.p.a. już dawno upłynęły. Ponadto skarżąca M. B., jako spadkobierczyni Z. i A. F., ma interes prawny w domaganiu się rozstrzygnięcia wniosku złożonego przez jej poprzedników prawnych. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. sprzeciwia się merytorycznemu rozpoznaniu skargi i wnosi o jej odrzucenie z tego powodu, że skarżąca nie wniosła zażalenia na bezczynność w trybie art. 37 K.p.a. Nie wyczerpała więc środków zaskarżenia (art. 52 § 1 P.p.s.a.), a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie wyznaczyło organowi I instancji terminu na załatwienie sprawy. Ustosunkowując się do stanowiska organu stwierdzić należy, że udzielenie odpowiedzi przez organ wyższego stopnia (pozytywnej lub negatywnej) w formie postanowienia, na zażalenie wniesione w trybie art. 37 K.p.a., nie jest warunkiem koniecznym wniesienia skargi na bezczynność do sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.). Wniesienie zażalenia w trybie art. 37 K.p.a. jest jedynie warunkiem formalnym wystąpienia przez osobę zainteresowaną ze skargą do sądu administracyjnego (por np. wyrok NSA z 24.05.2001 r. IV SA 572/99 – ONSA 2002/3/116), a ten warunek M. B. wypełniła. Pismem z dnia 21.04.2010 r. zatytułowanym "skarga" wystąpiła bowiem do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z żądaniem przeciwdziałania opieszałości organu I instancji, po uchyleniu orzeczenia administracyjnego przez SKO. "Skargę" tę należy uznać za zażalenie wniesione w trybie art. 37 K.p.a., które otworzyło skarżącej drogę do zaskarżenia bezczynności Prezydenta W. do sądu administracyjnego, niezależnie od tego, czy i jakie stanowisko zajęło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na skierowane do niego zażalenie. Ponieważ organ pozostawał w bezczynności, w takiej sytuacji skargę należało uwzględnić i stosownie do art. 149 P.p.s.a. wyznaczyć organowi termin do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku dekretowego.